Lời nói đầu
Ngày nay, chúng ta đang sống trong thời đại thông tin, thông tin trở thành một
nguồn lực quan trọng phục vụ cho sự phát triển kinh tế - xã hội đặc biệt là trong
việc phát triển khoa học nói chung cũng nh giáo dục nói riêng.
Giáo dục đào tạo là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp của Nhà nớc và toàn dân.
Đảng và Nhà nớc ta luôn đánh giá cao vai trò của giáo dục. Tháng 9 năm 1960 Đại
hội Đảng lần thứ IV chỉ rõ cần phải: Xúc tiến việc nghiên cứu khoa học giáo dục,
xây dựng nền giáo dục ở nớc ta. Thực hiện chủ trơng này, ngày 6/12/1961 Viện
khoa học giáo dục đợc thành lập, Viện đã đúc kết kinh nghiệm giáo dục trong và
ngoài nớc, kết hợp hài hoà giữa giáo dục truyền thống và giáo dục hiện đại nhằm
xây dựng và phát triển đổi mới các hoạt động giáo dục góp phần nâng cao chất l-
ợng giáo dục.
Xuất phát từ chức năng Thông tin giáo dục và nhận thức đợc vai trò của hoạt
động thông tin là không thể thiếu và tách rời của Viện nên Viện khoa học giáo dục
sớm tổ chức hoạt động thông tin khoa học bằng việc hình thành trung tâm Thông
tin - Th viện Khoa học giáo dục theo quyết định số 822/GD ngày 06/10/1987. Từ
đó đến nay, Trung tâm ngày càng phát triển, từng bớc tiếp cận với hệ thống thông
tin khoa học hiện đại, đóng góp một phần không nhỏ vào sự phát triển nền giáo
dục nớc nhà.
1
Phần I
Khái quát chung về viện khoa học - Giáo dục và
trung tâm thông tin - Th viện khoa học giáo dục
I. Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của viện Khoa học
giáo dục
1. Lịch sử hình thành
Theo quyết định số 859/QĐ của Bộ trởng Bộ giáo dục, ngày 06/12/1961 Viện
đợc thành lập với tên gọi là Viện nghiên cứu khoa học giáo dục. Từ đó đến nay
Viện Khoa học Giáo dục đã trải qua 33 năm hoạt động, nghiên cứu và góp phần
xây dựng phát triển nền giáo dục.
- Nghiên cứu, thiết kế mục tiêu, nội dung, chơng trình, phơng pháp và các hình
thức tổ chức giáo dục - dạy học, quản lý, đánh giá cho các loại hình trờng học, bậc
học, cấp học ngành học từ giáo dục mầm non đến giáo dục đại học, giáo dục trung
học chuyên nghiệp - dạy nghề, giáo dục thờng xuyên, giáo dục trẻ khuyết tật.
- Nghiên cứu, thiết kế mục tiêu, nội dung, chơng trình, phơng pháp, các hình
thức tổ chức đào tạo, bồi dỡng đội ngũ giáo viên cho giáo dục mầm non, giáo dục
3
phổ thông, giáo dục trung học chuyên nghiệp - dạy nghề, giáo dục trẻ khuyết tật và
nghiên cứu những vấn đề chung về đào tạo, bồi dỡng cán bộ đại học, cao đẳng.
- Nghiên cứu, thiết kế thiết bị dạy học, sử dụng thiết bị dạy học cho các ngành
học, cho các bậc học, cấp học.
- Đào tạo và bồi dỡng các cán bộ có trình độ sau đại học về Khoa học giáo dục
và chuyên gia cho các chuyên ngành Khoa học giáo dục.
- Liên kết, hợp tác tổ chức nghiên cứu về Khoa học giáo dục với các cơ quan
ngoài ngành Giáo dục - Đào tạo nhằm hoàn thiện mục tiêu giáo dục, nâng cao dân
trí, bồi dỡng nhân tài, đào tạo nhân lực, phục vụ sự nghiệp Công nghiệp hoá, hiện
đại hoá đất nớc.
- Thu thập, lu trữ, xử lý, phổ biến thông tin Khoa học giáo dục, quản lý giáo dục
phục vụ cho công tác nghiên cứu, giảng dạy, chỉ đạo, quản lý giáo dục của ngành.
- Thực hiện các chơng trình, dự án và các loại hình hợp tác nghiên cứu Khoa
học giáo dục với các nớc và các tổ chức quốc tế.
2.3. Cơ cấu tổ chức bộ máy của Viện
Cơ cấu của Viện đợc hình thành trên nguyên tắc chỉ đạo tập trung và có sự hỗ
trợ giữa các phòng ban nhằm đạt hiệu quả thông tin cao nhất.
Theo Nghị định 29/CP ngày 30/3/1994 của Chính Phủ, Viện Khoa học giáo dục
gồm có 15 trung tâm nghiên cứu, 5 phòng chức năng và 01 tạp chí Thông tin - Th
viện Khoa học giáo dục.
* 15 trung tâm gồm:
1. Trung tâm nghiên cứu Giáo dục học;
tham mu cho các cán bộ lãnh đạo của Bộ giáo dục và Viện Khoa học giáo dục
trong việc tổ chức và phát triển hệ thống thông tin chuyên ngành.
1. Chức năng
Trung tâm Thông tin - Th viện Khoa học Giáo dục có chức năng thu thập, bảo
quản, xử lý, cung cấp, phổ biến thông tin có liên quan đến Giáo dục và Khoa học
giáo dục trong và ngoài nớc phục vụ cho công tác nghiên cứu, chỉ đạo, bồi dỡng
cán bộ và quản lý giáo dục của ngành.
2. Nhiệm vụ
- Thu thập, xử lý và phổ biến thông tin về Giáo dục và Khoa học giáo dục dới
dạng các th mục, các bản tin nhanh, tổng luận, tổng thuật, lợc thuật cho cán bộ
quản lý và cán bộ nghiên cứu.
- Su tầm và bảo quản các t liệu về Khoa học giáo dục trong và ngoài nớc.
- Xây dựng tổ chức và quản lý th viện Khoa học giáo dục Việt Nam với t cách là
th viện Khoa học giáo dục trung ơng của ngành, phục vụ các cán bộ nghiên cứu và
quản lý giáo dục, các nghiên cứu sinh và học viên cao học.
- Biên soạn và xuất bản các bản tin khoa học giáo dục phục vụ nhu cầu tin cho
cán bộ nghiên cứu, cán bộ giảng dạy và quản lý giáo dục trong và ngoài ngành.
- Trao đổi ấn phẩm và các loại hình thông tin Khoa học giáo dục với hệ thống
th viện trong và ngoài nớc.
6
3. Cơ cấu tổ chức và hoạt động
3.1. Cơ cấu tổ chức
Trung tâm Thông tin - Th viện Khoa học giáo dục đợc tổ chức thành 2 phòng:
Phòng thông tin và phòng th viện.
Trung tâm có: 01 Giám đốc và 01 phó Giám đốc và 9 cán bộ trong đó có 01
Tiến sĩ, 02 Thạc sĩ, 06 cử nhân.
* Phòng Thông tin có 06 cán bộ, có nhiệm vụ:
- Làm bản tin khoa học giáo dục hàng tháng;
- Làm th mục chuyên để;
+ Tổ chức các hội nghị, hội thảo về các vấn đề nghiệp vụ nhằm nâng cao
trình độ cán bộ Thông tin - Th viện nh chuyển đổi phần mềm CDS/ISIS for DOS
chuyển sang phần mềm CDS/ISIS for WINDOWS (WINISIS), làm tóm tắt cho các
tài liệu;
+ Cung cấp thông tin theo yêu cầu.
4. Nguồn lực thông tin
Hiện nay Th viện có trên 40.000 đầu sách, gồm các loại sau:
- Sách chuyên khảo về khoa học giáo dục
- Sách giáo trình, sách giáo khoa các môn học
- Sách chuyên khảo về khoa học xã hội
- Sách tra cứu, từ điển
Trong đó:
8
- Sách tiếng Việt khoảng 20.000 cuốn
- Sách tiếng nớc ngoài gần 20.000 cuốn
- Từ điển, sách tra cứu trên 12.00 cuốn
Ngoài ra còn nhiều các sách báo, tạp chí, các luận án, các đề tài nghiên cứu
khoa học khác.
Mỗi năm trung bình xuất bản 70 bản tin KHGD. Trung tâm Thông tin - Th viện
KHGD là đầu mối quan trọng cung cấp thông tin từ giáo dục mầm non đến giáo
dục đại học, từ giáo dục không chính quy đến giáo dục chính quy.
III. Dây truyền thông tin - T liệu, tổ chức lao động và trang thiết bị của
trung tâm Thông tin - Th viện (TTTV) Khoa học - Giáo dục (KHGD)
1. Mô hình tổ chức
Trung tâm TTTVKHGD là nơi thu thập, khai thác, xử lý, sản xuất và phổ biến
tin Giáo dục và Khoa học. Ngời dùng tin có thể trực tiếp thu thập khai thác thông
tin t liệu ngay tại Trung tâm theo yêu cầu sử dụng của mình, hoặc đặt yêu cầu qua
điện thoại, Fax, Email.
Hoạt động của Trung tâm đợc chia làm 2 mảng: Thông tin và Th viện.