HỌC TẬP VÃN HOÁ GIAO TIẾP
CỦA CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH
THS. ÐÀO ÁI THI
Học viện Hành chính

1. Vãn hóa giao tiếp của Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ kính yêu của toàn
thể dân tộc Việt Nam, một danh nhân vãn hóa thế giới là một sự kết tinh hài hòa
giữa giá trị vãn hóa giao tiếp truyền thống của dân tộc và tinh hoa vãn hóa giao tiếp
của thế giới hiện ðại. Tý týởng Hồ Chí Minh về giao tiếp hành chính ðýợc hình
thành và phát triển trên cõ sở lòng yêu con ngýời, yêu sự nghiệp giải phóng dân tộc,
yêu quê hýõng, ðất nýớc.
Vãn hóa giao tiếp của Hồ Chí Minh thể hiện một phong thái ðặc biệt, ðầy
nhân vãn, nhân bản của con ngýời. Ngýời luôn bình dị, lạc quan, yêu ðời, xử lý một
cách khéo léo các tình huống giao tiếp xảy ra có lợi cho công việc chung của nhà
nýớc. Ngýời luôn có một phong cách và kỹ nãng giao tiếp giản dị, gần gũi, ân cần,
cởi mở, tế nhị và chu ðáo với mọi ngýời. Nói ðến phong cách Hồ Chí Minh là nói
ðến giá trị vãn hóa giao tiếp ở ngýời.
Cố Thủ týớng Phạm Vãn Ðồng lúc sinh thời ðã nói về Hồ Chí Minh: "Chủ
tịch Hồ Chí Minh cao mà không xa, mới mà không lạ, to lớn mà không làm ra vĩ
ðại, sáng chói mà không gây choáng ngợp, gặp lần ðầu mà nhý thân thuộc từ lâu"
(1). Sức thuyết phục của nhân cách và phong cách giao tiếp hành chính của Ngýời
tỏa sáng cho hoạt ðộng giao tiếp hành chính của chúng ta ngày nay.
Chủ tịch Hồ Chí Minh ðã ðýợc UNESCO công nhận là Anh hùng giải phóng
dân tộc, Danh nhân vãn hóa thế giới: "Sự ðóng góp quan trọng về nhiều mặt của
Chủ tịch Hồ Chí Minh trong các lĩnh vực vãn hóa, giáo dục và nghệ thuật là kết tinh
của truyền thống vãn hóa hàng ngàn nãm của nhân dân Việt Nam và những tý týởng
của Ngýời là hiện thân của những khát vọng của các dân tộc trong việc khẳng ðịnh
bản sắc dân tộc mình và tiêu biểu cho việc thúc ðẩy sự hiểu biết lẫn nhau của các
dân tộc" (2). Vãn hóa giao tiếp hành chính của Hồ Chí Minh là một chuẩn mực cho
tất cả cán bộ, công chức noi theo trong quan hệ giao tiếp với nhân dân thực hiện
ðýờng lối chủ trýõng, chính sách của Ðảng và pháp luật của Nhà nýớc, tiến tới ðýa

sụp ðổ".
Nãm là, nắm vững nguyên tắc "dĩ bất biến, ứng vạn biến".
Cái "bất biến" ðó là mục tiêu vì con ngýời và do con ngýời, vì hạnh phúc của
nhân dân, ðộc lập tự do của dân tộc. Cái " vạn biến" là thực tiễn luôn vận ðộng và
biến ðổi không ngừng, do vậy trong giao tiếp con ngýời cần phải linh hoạt, nãng
ðộng, thích nghi với sự thay ðổi ðó.
3. Trong hoạt ðộng hành chính hiện nay, cần áp dụng các nguyên tắc trên vào
trong các mối quan hệ giao tiếp hành chính cõ bản sau ðể thể hiện tầm cao của giá
trị vãn hóa giao tiếp mà cán bộ, công chức sống, học tập và noi gýõng Bác Hồ vĩ
ðại:
Một là, trong quan hệ với cấp trên - dýới phải nâng cao vai trò của vãn hóa
quyền lực
Ðối với cấp dýới, cán bộ lãnh ðạo phải biết ðặt ðúng ngýời, ðúng việc, ðúng
sở trýờng, sở ðoản của họ. Ngýời nói: "chúng ta phải khéo dùng ngýời, sửa chữa
những khuyết ðiểm của họ, giúp ðỡ ýu ðiểm của họ. Thýờng chúng ta không biết
tùy tài mà dùng ngýời" (6). Trong giao tiếp phải giúp cấp dýới cho ðúng.
Có nãm cách giao tiếp với cấp dýới trong vãn hóa quyền lực của Hồ Chủ tịch,
ðó là:
- Chỉ ðạo, biết ủy quyền: "thả cho họ làm, thả cho họ phụ trách, dù sai lầm
chút ít cũng không sợ. Nhýng phải luôn luôn tùy hoàn cảnh mà bày vẽ cho họ về
phýõng hýớng công tác, cách thức công tác, ðể cho họ phát triển nãng lực và sáng
kiến của họ " (7).
- Nâng cao, phát huy sáng kiến: kịp thời biểu dýõng những sáng kiến, ðộng
viên, khen ngợi kịp thời.
- Kiểm tra, cải tạo: thái ðộ ðối với những khuyết ðiểm của cấp dýới cần
khoan dung, nhân ái, giúp ðỡ họ thấy rõ nguyên nhân và chỉ cho họ cách khắc phục,
tránh mắng mỏ, xúc phạm nhân cách của họ.
- Ðánh giá: ðánh giá cấp dýới phải khách quan công bằng, bao dung, ðộ
lýợng, không hẹp hòi, xoi mói, bắt bẻ, cố chấp.
- Giúp ðỡ: "phải luôn dùng lòng nhân ái mà giúp ðỡ, lãnh ðạo cán bộ. Giúp họ

chúng ta ðều phải lấy câu này làm khuôn mẫu: "Từ trong quần chúng mà ra, về sâu
trong quần chúng"(11).
- Phong cách giao tiếp ứng xử với dân trýớc hết là kính trọng, lễ phép, không
hống hách, cửa quyền, hách dịch, quan liêu, vi phạm quyền dân chủ của nhân dân,
luôn lắng nghe ý kiến của dân ðồng thời giải quyết kịp thời những výớng mắc, ðõn
thý khiếu nại, tố cáo của dân.
Tóm lại, trong giao tiếp hành chính cần quán triệt Tý týởng Hồ Chí Minh
trong mọi suy nghĩ, tình cảm và hành ðộng của mọi ngýời, thể hiện trình ðộ vãn hóa
giao tiếp cao thông qua ngôn ngữ, thái ðộ, cử chỉ, tác phong, hành vi ðối với ðối
týợng giao tiếp. Cán bộ, công chức hành chính cần luôn rèn luyện, tu dýỡng ðạo
ðức, tác phong, thái ðộ và hành vi ứng xử trong hoat ðộng hành chính ðể ðem lại
hỉệu lực và hiệu quả của quản lý hành chính

Tài liệu tham khảo:
(1) Phạm Vãn Ðồng, Hồ Chí Minh- một con ngýời, một dân tộc, một thời ðại,
một sự nghiệp, NXB Sự Thật, 1990, Tr.17.
(2) Tý týởng Hồ Chí Minh, NXB Chính trị Quốc gia, 1995, Tr. 5-6.
(3); (4); (5); (6); (7);(8); (9) X,Y,Z sửa ðổi lề lối làm việc Tr. 67, 68, 75
(10) Bác Hồ với vãn nghệ sĩ. Tr 348, NXB Tác phẩm mới, 1985.
(11) Hồ Chí Minh Toàn tập, NXB ST 1984, T 4, Tr. 84, 459-462).