Website: http://www.docs.vn Email : [email protected] Tel (: 0918.775.368
Lời nói đầu
Trong mấy thập kỷ qua, nhân loại đã và đang trải qua các biến động bất
thường của khí hậu toàn cầu. Trên bề mặt trái đất, khí quyển và thủy quyển không
ngừng nóng lên làm xáo động môi trường sinh thái, đã và đang gây ra nhiều hệ lụy
với đời sống loài người. Nó ảnh hưởng rất lớn đến kinh tế, xã hội và môi trường
của các quốc gia nói chung và Việt Nam nói riêng.
Sự thay đổi khí hậu không phải là vấn đề hàn lâm mà thực tế nó có tác
động rất lớn đến nhân loại. Đối với cư dân ở nhiều vùng nước ta, sự biến động bất
thường của khí hậu trên trái đất là mối đe dọa trực tiếp đến sức khỏe và cuộc sống
của họ.
Do các yếu tố trên bắt buộc chúng ta phải có cách nhìn nhận đúng đắn hơn
về vấn đề môi trường, khí hậu.
Nghiên cứu vấn đề này, tầm quan trọng nhất, mục đích lớn nhất của chúng
tôi là phân tích biến động khí hậu ở Việt Nam và giải pháp quản lí của nhà nước.
Giúp cho các nhà hoạch định chính sách có các chiến lược hợp lý giảm thiểu và
thích ứng với các biến đổi tiêu cực do thay đổi khí hậu gây ra, hướng tới sự phát
triển bền vững, toàn diện hơn.
Tuy nhiên đây là vấn đề ở tầm vĩ mô, trình độ hiểu biết và phương pháp
trình bày còn hạn chế nên chắc chắn không tránh khỏi thiếu sót. Chúng tôi rất mong
được sự đóng góp ý kiến của Thầy giáo và các bạn để hoàn thiện hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Kinh t v qun lớ mụi trng
1. Khỏi nim bin i khớ hu
Bin i khớ hu trỏi t l s thay i ca h thng khớ hu gm khớ quyn,
thy quyn, sinh quyn, thch quyn hin ti v trong tng lai bi cỏc nguyờn
nhõn t nhiờn v nhõn to.
2. Cỏc biu hin ca s bin i khớ hu trỏi t gm:
S núng lờn ca khớ quyn v trỏi t núi chung.
S thay i thnh phn v cht lng khớ quyn cú hi cho mụi trng sng
ca con ngi v cỏc sinh vt trờn trỏi t.
Hiu ng nh kớnh
Nhiệt độ bề mặt trái đợc tạo nên do sự cân bằng giữa năng lợng mặt trời đến bề
mặt trái đất và năng lợng bức xạ của trái đất vào khoảng không gian giữa các hành
tinh. Năng lợng mặt trời chủ yếu là các tia sóng ngắn dễ dàng xuyên qua cửa sổ khí
quyển, trong khi đó bức xạ của trái đất sinh ra do hoạt động của sự sống trên trái đất
là sóng dài có năng lợng thấp dễ dàng bị khí quyển giữ lại. Các tác nhân gây ra sự hấp
thụ bức xạ sóng dài trong khí quyển là khí CO2, bụi, hơi nớc, khí mêtan, khí CFC...
các tác nhân này phần lớn đợc sinh ra trong hoạt động sinh hoạt và sản xuất của con
ngời.
Hiệu ứng nhà kính là sự trao đổi không cân bằng về năng lợng giữa trái đất với
không gian xung quanh, dẫn đến sự tăng nhiệt độ của khí quyển trái đất. Hiện t-
ợng này diễn ra theo cơ chế tơng tự nh nhà kính trồng cây đợc gọi là hiệu ứng nhà
kính .
Vai trò gây nên hiệu ứng nhà kính của các chất khí đợc xếp theo thứ tự sau :
CO2 -CFC - CH4 - O3 sự gia tăng nhiệt độ trái đất có tác động mạnh mẽ tới nhiều
mặt của môi trờng trái đất.
TTC
3
Kinh t v qun lớ mụi trng
Hu ht gii khoa hc u cụng nhn bin i khớ hu l do nng ca khớ
hiu ng nh kớnh tng lờn trong khớ quyn mc cao. Bn thõn nú ó lm cho
Trỏi t m lờn, nhit b mt Trỏi t núng lờn, nhit núng lờn ny ó to ra
cỏc bin i trong cỏc vn thi tit hin nay.
Cựng vi s núng lờn ton cu, nc bin dõng, s thay i v ma v s bc
hi l s suy thoỏi ca tng ozụn bỡnh lu lm tng bc x cc tớm mt tri trờn trỏi
t, gõy ra nhng nh hng ln cho loi ngi. Ngc li, bn thõn s tn ti v
phỏt trin ca cỏc ngnh kinh t - xó hi cng lm bin i mụi trng xung quanh,
tỏc ng n h thng khớ hu. Sự gia tăng tiêu thụ nhiên liệu hoá thạch của loài ngời
đang làm cho nồng độ khí CO2 trong khí quyển tăng lên và làm cho nhiệt độ trái đất
nóng lên. Các số liệu nghiên cứu cho thấy nhiệt độ trái đất đã tăng 0,5
l mt trong cỏc nguyờn nhõn dn n bin i khớ hu. Rt nhiu s thay i bt
TTC
4
Kinh tế và quản lí môi trường
thường của khí hậu như hiện tượng El Nino hay La Nina được hình thành một phần
do lượng nhiệt được tích tụ vào trong các đại dương khác nhau và sự di chuyển của
các dũng biển
- Những nghiên cứu cổ sinh khí hậu đó khẳng định rằng hàng ngàn năm trước thời
kỳ tiền công nghiệp, khí hậu đó không bị nóng lên. Nhưng xu thế đó thay đổi, đặc
biệt trong những thập niên gần đây. Theo tính toán của IPCC, trong những thập
niên gần đây, nhiệt độ tăng trung bình 0,3
0
mỗi thập niên. Đến năm 2100, nhiệt độ
bề mặt có thể tăng từ 1,5
0
C đến 4,5
0
C. Mưa trở nên thất thường hơn. Những vùng
mưa nhiều, lượng mưa trở nên nhiều hơn, cường độ mưa lớn hơn. Các vùng hạn trở
nên hạn hơn. Toàn bộ mặt đệm, cả mặt đất và đại dương đều nóng lên, đặc biệt là ở
vĩ độ cao dẫn đến hiện tượng tan băng hai vùng cực, gây nên hiện tượng nước biển
dâng. Tần suất nước biển dâng. Tần suất và cường độ hiện tượng El Nino tăng đáng
kể, gây lũ lụt và hạn hán ở các vùng nhiệt đới và á nhiệt đới.
- Cùng với sự nóng lên toàn cầu, nước biển dâng, sự thay đổi về mưa và sự bốc hơi
là sự suy thoái của tầng ozôn bình lưu làm tăng bức xạ cực tím mặt trời trên trái
đất, gây ra những ảnh hưởng lớn cho loài người. Ngược lại, bản thân sự tồn tại và
phát triển của các ngành kinh tế - xã hội cũng làm biến đổi môi trường xung quanh,
tác động đến hệ thống khí hậu.
- Bằng phương pháp khoan sâu tới 3.270m ở vùng Nam cực và phân tích các bóng
khí nằm trong các lớp băng tuyết ở độ sâu vài km, các nhà khoa học lần đầu tiên đó
thải chủ yếu dọc các hoạt động trong các lĩnh vực năng lg, công nghiệp, giao thông.
Trong đó giao thông chiếm tới 85% khí Co, công nghiệp chiếm 95% khí NO2...
TTC
5
Kinh tế và quản lí môi trường
Với đà phát triển như hiện nay nhiều nhà khoa học cho rằng lượng phát thải khí nhà
kính sẽ còn tăng mạnh.
4. Thực trạng về biến đổi khí hậu Việt Nam
Việt Nam có đường bờ biển dài hơn 3200km với 75% dân số sống gần biển.
Việt Nam là nước đứng thứ 2 trong 5 nước chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của biến
đổi khí hậu. Theo các nhà khoa học thế giới thì :” Việt Nam chịu tác động khí hậu
nhiều hơn so với lượng CO2 thải ra.
Những biến đổi khí hậu tại Việt Nam
-Nhiệt độ trung bình năm tăng khoảng 0,3
0
C.
-Xu thế biến đổi của lượng mưa trên phần lãnh thổ Việt Nam, lượng mưa giảm đi
trong tháng 7, 8 và tăng lên trong các tháng 9, 10, 11, hiện tượng mưa phùn giảm đi
rõ rệt ở Bắc và Bắc Trung Bộ.
-Trong những thập kỷ gần đây, hiện tượng ENSO ngày càng có tác động mạnh mẽ
đến khí hậu đó đang xảy ra trong khu vực trong đó có Việt Nam.
-Mực nước biển dâng lên trung bình 0,435 cm đến 0,635 cm năm.
Dự đoán sự biến đối khí hậu đến năm 2070:
-Nhiệt độ vùng duyên hải tăng 1,5
0
C và vùng nội địa là 2,5
0
C.
-Trên các khu vực, mưa trong gió mùa đông bắc tăng 0 - 5% vào mùa khô và 0 –
10% vào mùa mưa.
Nam tng hn nhiu trong thp niờn va qua.
- tn sut v cng El Nino (hin tng gõy nng núng, hn hỏn Vit Nam)
tng lờn rừ rt trong nhng nm cui th k trc v nhng nm u th k ny.
Trong 5 thp k gn õy, hin tng ENSO (bao gm c hin tng El Nino v
hin tng La Nina - hin tng ma nhiu, ma ln Vit Nam) ngy cng cú tỏc
ng mnh m n ch thi tit v c trng khớ hu trờn nhiu khu vc ca
Vit Nam. Nhng nh hng ca ENSO n thi tit, khớ hu nc ta thụng qua
mt c ch tỏc ng phc tp gia cỏc thnh phn hon lu khớ quyn v bin khu
vc Chõu - Thỏi Bỡnh Dng, gõy ra nhng bin i d thng v khớ ỏp, nhit
, lng ma v nhiu hin tng thi thit thu vn quan trng khỏc nh bóo, l,
hn hỏn...
- Tại các vùng núi cao hiện tợng băng giá và sơng muối xuất hiện muộn hơn, thời tiết
lạnh hơn và thất thờng hơn. Những đợt rét đậm rét hại dài ngày khiến gia súc chết
cóng, trẻ em mắc nhiều loại bệnh về hô hấp, ảnh hởng lớn đến sức khoẻ của ngời dân.
Ti min Bc, u nm 2008, mt t giỏ lnh cha tng thy, ó kộo di trong 38
ngy, nhit ri hn xung di mc 10
0
C, thm chớ b õm 2
0
C ti hai a
phng. Thit hi ca t lnh bt thng ny khỏ ln, hn 60 ngn con bũ b
cht.100.000 hecta lỳa b thui cht, tng thit hi c oỏn khong 30 triu.
c, Nc bin dõng cao:
- Vit Nam nm trong top 5 nc ng u th gii d b tn thng nht i vi
bin i khớ hu. Nu mc nc bin tng 1 một VN s s mt 5% din tớch t
ai, 11% ngi mt nh ca, gim 7% sn lng nụng nghip v 10% thu nhp
TTC
7
Kinh tế và quản lí môi trường
quốc nội GDP. Nếu mực nước biển dâng lên là 3-5m thì điều này đồng nghĩa với