nghiên cứu - trao đổi
18 tạp chí luật học số 4/2011
TS. Nông Quốc Bình *
ụng c Viờn ca Liờn hp quc v
hp ng mua bỏn hng hoỏ quc t
c y ban Liờn hp quc v Lut thng
mi quc t (UNCITRAL) son tho v c
thụng qua ti Hi ngh ngoi giao ngy
11/4/1980. Cụng c ny cú hiu lc thi hnh
t ngy 01/01/1988 (trong bi vit ny gi tt
l Cụng c). Cụng c c coi l vn bn
phỏp lut thng nht v quy nh i vi hp
ng mua bỏn hng hoỏ quc t nờn c
nhiu quc gia, mc dự cú iu kin kinh t,
chớnh tr v phỏp lut khỏc nhau nhng ó
chp nhn v tham gia mt cỏch rng rói.
Tớnh n nm 1988 cú 10 nc kớ kt v phờ
chun Cụng c, n nay Cụng c cú gn
80 quc gia thnh viờn. Vi xu hng hi
nhp quc t ngy cng sõu rng, Vit Nam l
mt trong nhng nc ang chun b nhng
iu kin cn thit nhm sm tham gia Cụng
c ny. tỡm hiu thờm v Cụng c, bi

time). Quy nh v thi gian hp lớ õy l
rt mm do. Bi vỡ, vic xỏc nh thi gian
hp lớ trong trng hp ny ph thuc vo
rt nhiu yu t nh hon cnh giao dch,
phng tin giao dch hoc cỏch thc giao
dch vớ d, bờn cho hng a ra mt cho
hng bng ming (oral offer) vi bờn c
cho hng v bờn c cho hng chp nhn
cho hng ú. Tuy nhiờn, s chp nhn ny
ch cú giỏ tr lm phỏt sinh hp ng gia hai
C
* Ging viờn chớnh Khoa phỏp lut quc t
Trng i hc Lut H Ni nghiên cứu - trao đổi
tạp chí luật học số 4/2011 19
bờn nu chp nhn ny c a ra trong thi
gian hp lớ. Thi gian hp lớ trong trng
hp ny l thi gian m bờn c cho hng
phi tr li ngay lp tc (immediately) bng
ming i vi ngh ca bờn cho hng
trong ln giao dch bng ming ú.
iu 19 quy nh tr li cho hng cú
khuynh hng chp nhn cho hng nhng
kốm theo nhng yờu cu b sung, sa i i
vi cho hng thỡ c coi l t chi cho
hng ng thi to ra cho hng mi (Counter
offer).
(1)

hoỏ mt cỏch trc tip hay giỏn tip hoc
khụng quy nh cỏch xỏc nh giỏ thỡ cỏc bờn
c coi nh ó ng ý (impliedly) ỏp dng
giỏ chung ca hng hoỏ ú c bỏn trong
hon cnh tng t ti thi im giao kt hp
ng. Ni dung quy nh ti iu 55 cú v
mõu thun vi khon 1 iu 14 v khon 3
iu 19 ca Cụng c. Trong ú khon 1
iu 14 quy nh mt ngh giao kt hp
ng c coi l chớnh xỏc khi nú nờu rừ
rng hng hoỏ, n nh s lng v giỏ c mt
cỏch trc tip hay giỏn tip hoc quy nh
cỏch xỏc nh s lng v giỏ c; ng thi,
khon 3 iu 19 quy nh iu khon v giỏ
c ca hng hoỏ c coi l iu khon c
bn ca hp ng, theo ú yờu cu sa i,
b sung iu khon v giỏ ca hng hoỏ c
coi l lm thay i ni dung c bn ca hp
ng. Nh vy, cú th núi s khụng ng
nht trong quy nh ca iu 55 so vi khon
1 iu 14 v khon 3 iu 19 trong Cụng
c cng th hin s mm do ca quy nh
ny. Bi vỡ trong trng hp hp ng khụng
phự hp vi khon 1 iu 14 v khon 3
iu 19 thỡ iu 55 s c ỏp dng xỏc
nh tớnh hp phỏp ca hp ng. Vi quy
nh ny, mc dự thiu iu khon v giỏ
nhng hp ng vn c xỏc nh l tn ti
v giao dch t hp ng ny cng s c
cụng nhn nu cú c s xỏc nh l cỏc

n t cỏc nc m phỏp lut quy nh hp
ng mua bỏn hng hoỏ quc t phi c th
hin di hỡnh thc vn bn.
2. Quỏ trỡnh thc hin hp ng
Thc cht ca quỏ trỡnh thc hin hp
ng chớnh l vic bờn mua v bờn bỏn phi
thc hin ngha v mua bỏn ca mỡnh c
ghi nhn trong hp ng. Quy nh v ngha
v ca cỏc bờn c Cụng c quy nh
cng khỏ mm do trong mt s iu khon.
iu 33 Cụng c quy nh bờn bỏn phi
giao hng theo ỳng ngy giao hng c n
nh c th hoc cú th xỏc nh c t cỏc
quy nh ca hp ng;
(5)
hoc phi giao
hng vo bt kỡ thi im no trong khong
thi gian c quy nh c th hoc cú th
xỏc nh t cỏc quy nh ca hp ng.
(6)

Tuy nhiờn, nu giao hng khụng trong cỏc
trng hp trờn õy thỡ thi gian giao hng
s l thi gian hp lớ (reasonable time) sau
khi hp ng ó c giao kt.
(7)
Th no l
thi gian hp lớ trong quy nh ny thỡ li
hon ton ph thuc vo tng trng hp v
hon cnh c th xỏc nh ngha v giao

mm do n khú xỏc nh c thi gian
ngn l bao lõu vỡ thi gian ny khụng cú
tiờu chớ xỏc nh m nú hon ton ph thuc
vo hon cnh v iu kin c th.
Khon 1 iu 39 quy nh trng hp bờn
mua mt quyn khiu ni i vi hng hoỏ
khụng phự hp vi hp ng. Theo ú,
khụng b mt quyn khiu ni, bờn mua phi
thụng bỏo c th cho bờn bỏn bit vic khụng
phự hp ca hng hoỏ trong thi gian hp lớ
(reasonable time) k t khi phỏt hin ra hoc
ỏng l phi phỏt hin ra s khụng phự hp
ú. Quy nh v thi gian hp lớ trong trng
hp ny cng mm do bi vỡ nú c xỏc nghiên cứu - trao đổi
tạp chí luật học số 4/2011 21
nh t khi bờn mua phỏt hin ra s khụng
phự hp ca hng hoỏ v c bit l t khi
ỏng l bờn mua phi phỏt hin ra s khụng
phự hp ca hng hoỏ. Thi gian hp lớ v
ỏng l phi phỏt hin ra trong quy nh
ny mang tớnh c l khỏ cao.
Khon a iu 60 quy nh ngha v nhn
hng ca bờn mua. Theo ú bờn mua phi
thc hin mi hnh vi m bờn bỏn cú quyn
ch i mt cỏch hp lớ bờn bỏn cú th
thc hin c vic giao hng. Ni dung ca
quy nh ny tht mm do, bi vỡ th no l

nh tớnh hp phỏp i vi vic bỏn hng ca
bờn qun lớ hng, trong trng hp ny cng
rt mm do. Bi vỡ vic xỏc nh ny khụng
da trờn tiờu chớ c th m ch da vo cỏch
thc bỏn hng thớch hp ca bờn qun lớ
hng vỡ s chm tr mt cỏch phi lớ ca bờn
kia trong vic tip qun hng hoỏ.
(11)

3. Quy nh v ch ti khi mt bờn vi
phm hp ng
Quy nh v ch ti ỏp dng i vi mt
bờn vi phm hp ng l nhng quy nh
quan trng ca Cụng c. Bi vỡ cỏc quy nh
v ch ti m bo cho hp ng c thc
hin mt cỏch thc s nhm bo v quyn li
ca bờn b vi phm. Suy din mt cỏch thụng
thng thỡ cho cỏc quy nh ca hp ng
c thc hin mt cỏch nghiờm chnh thỡ ni
dung cỏc quy nh v ch ti phi tht kht
khe v cht ch. Tuy nhiờn, nhng quy nh
v ch ti c quy nh trong Cụng c
khụng hon ton cng nhc. Nhng quy nh
v ch ti th hin tớnh mm do khi nú c
ỏp dng i vi bờn vi phm.
Khon 2 iu 46 quy nh trong trng
hp nu hng hoỏ khụng phự hp vi hp
ng thỡ bờn mua cú th yờu cu bờn bỏn
giao hng thay th nu s khụng phự hp ca
hng hoỏ khụng to nờn s vi phm hp ng

v quyn li ca mỡnh vi t cỏch l bờn b vi
phm. Tuy nhiờn, trong trng hp ny, bờn
mua vn cú th cho phộp bờn bỏn thc hin
ngha v hp ng ca mỡnh trong mt thi
gian b sung na. Thi gian ny c gi l
thi gian b sung hp lớ (additional period of
time of reasonable length). Thi gian b sung
ny l bao lõu thỡ c coi l hp lớ hon
ton ph thuc vo s gia hn ca bờn mua.
Nu nh iu 47 trờn õy cho phộp bờn
mua gia hn thi gian b sung bờn bỏn
thc hin hp ng thỡ iu 63 quy nh bờn
bỏn cú th chp nhn cho bờn mua mt thi
hn b sung hp lớ khc phc s vi phm
ngha v hp ng ca bờn mua. Nh vy,
ni dung ny khụng ch th hin s cụng
bng gia bờn mua v bỏn khi mt trong cỏc
bờn vi phm ngha v hp ng m cũn th
hin tớnh mm do ca quy nh trong vic
ỏp dng ch ti.
iu 74 quy nh vic bi thng thit
hi. Theo ú bờn vi phm hp ng phi bi
thng thit hi cho bờn b hi bao gm tn
tht hng hoỏ v khon li b b l m bờn
b vi phm phi gỏnh chu. Tin bi thng
thit hi ny khụng c cao hn tn tht m
bờn b vi phm ó d liu hoc ỏng l
phi d liu c vo lỳc giao kt hp
ng, cú tớnh n cỏc tỡnh tit v yu t m
bờn b v phm phi bit hoc ỏng l

ca cỏc iu khon c cp trong bi vit nghiªn cøu - trao ®æi
t¹p chÝ luËt häc sè 4/2011 23
đã thể hiện một phần sự thông thoáng của
môi trường pháp lí này. Theo đó các thương
nhân có thể tự điều chỉnh một cách chi tiết
những thoả thuận của mình trên cơ sở những
quy định có tính chất khung trong Công ước.
Hai là Công ước thể hiện sự tôn trọng
cao nhất quyền tự do hợp đồng trong thương
mại quốc tế của các thương nhân. Nội dung
các điều khoản của Công ước được đề cập
trong bài viết này đã cho thấy các bên tham
gia hợp đồng được tự do xác định nghĩa vụ
và trách nhiệm của mình thông qua các từ
ngữ khá mềm dẻo như: “Cách thức hợp lí”,
“thời gian hợp lí”, “chi phí hợp lí”, “ngụ ý
của các bên”… Quyền tự do này của các bên
còn được thể hiện ở ngay trong các quy định
tưởng chừng cần phải khắt khe và chặt chẽ
như các quy định về chế tài.
Ba là nhiều điều khoản của Công ước
phù hợp với điều kiện pháp lí của hầu hết
các thương nhân trên thế giới khi tham gia
giao kết và thực hiện hợp đồng mua bán
hàng hoá quốc tế. Do quy định pháp luật của
nhiều quốc gia trên thế giới khác nhau nên ở
một mức độ nào đó, đã tạo ra rào cản đối với

dẫn của Công ước đã đáp ứng được một phần
kì vọng của các quốc gia khi tham gia kí kết
Công ước này, được thể hiện trong phần mở
đầu của Công ước đó là: “Thông qua các quy
tắc thống nhất điều chỉnh các hợp đồng mua
bán hàng hoá quốc tế và tính đến các hệ
thống xã hội, kinh tế và pháp luật khác nhau
sẽ đóng góp vào việc dỡ bỏ những trở ngại
pháp lí trong thương mại quốc tế và thúc đẩy
sự phát triển của thương mại quốc tế”
(13)
./.

(1).Xem: Khoản 1Điều 19.
(2).Xem: Khoản 2 Điều 19.
(3).Xem: Khoản 3 Điều 19.
(4).Xem: Điều 24.
(5).Xem: Khoản a Điều 33.
(6).Xem: Khoản b Điều 33.
(7).Xem: Khoản c Điều 33.
(8).Xem: Khoản 2a Điều 35.
(9).Xem: Khoản 2b Điều 35.
(10).Xem: Khoản 1 Điều 86.
(11).Xem: Khoản 1 Điều 88.
(12).Xem: Khoản 2 Điều 46.
(13).Xem: Phần mở đầu của Công ước.