nghiên cứu - trao đổi
54Tạp chí luật học số 3/2004
TS. Trơng Quang Vinh *
hiu hi ngh v hi tho khoa hc
phm vi khu vc v quc t trong nhng
nm gn õy ó khng nh vn mua bỏn
ph n v tr em - mt hỡnh thc nụ l hin i
ang ngy cng gia tng mt cỏch ỏng k
nhiu quc gia trờn th gii trong ú cú Vit
Nam. õy khụng cũn l vn riờng bit ca
mi nc m nú ó mang tớnh ton cu, thu hỳt
s quan tõm ca nhiu chớnh ph, nhiu t chc
quc t v t chc phi chớnh ph trờn th gii.
Hin tng xó hi tiờu cc ny liờn quan n
nhiu vn trc ht l vn di dõn, vn
chuyn dch lao ng trờn th trng quc t v
trong mi quc gia theo hng t cỏc nc
nghốo sang cỏc nc phỏt trin, t nụng thụn ra
cỏc thnh ph v cỏc khu cụng nghip. Hin
tng ny cng liờn quan n s phõn cụng lao
qua d lun qun chỳng v cỏc phng tin
thụng tin i chỳng mi ngi u thy tớnh
phc tp v mc nghiờm trng ca vn
. Hin tng ny ó v ang din ra c
trong v qua biờn gii vi nhng hỡnh thc
quy mụ khỏc nhau.
trong nc, nn nhõn ca hnh vi mua
bỏn ph n v tr em thng l nhng i
tng m trc ú c di chuyn t nụng thụn
ra thnh ph, t thnh ph vo cỏc t im lm
N
* Ging viờn chớnh Khoa lut hỡnh s
Trng i hc lut H Ni nghiên cứu - trao đổi
Tạp chí luật học số 3/2004 55
gỏi mi dõm, phc v trong cỏc nh hng,
khỏch sn khu vc biờn gii, hnh vi mua
bỏn ph n v tr em c din ra ch yu 3
tuyn chớnh. Tuyn biờn gii Vit Nam - Trung
Quc bao gm cỏc tnh Lng Sn, Lo Cai, H
Giang v Qung Ninh. Tuyn biờn gii Vit
Nam - Lo bao gm cỏc tnh Ngh An, H
Tnh v Khỏnh Ho. Tuyn biờn gii Vit
Nam - Campuchia bao gm cỏc tnh An
Giang, Tõy Ninh, Sụng Bộ v Kiờn Giang.
Theo s liu ca Cc phũng chng t nn xó
nhau m chỳng ta cha phỏt hin v x lớ c.
Trong s 704 i tng l nn nhõn c
iu tra thỡ t l phõn theo tui c xỏc nh
nh sau: Di 16 tui chim 6,25%; t 16 - 17
tui chim 6,25%; t 18 - 25 tui chim 57,1%;
t 26 tui tr lờn chim 30,4%.
Nh vy, nu xột theo nhúm tui thỡ nn
nhõn tui t 18 n 25 tui chim t l
cao nht (57,1%). Con s ny cng hon ton
phự hp vi con s v tui ca gỏi mi dõm
theo iu tra ca Cc phũng chng t nn xó
hi. iu ny mt ln na khng nh hot
ng mua bỏn ph n v tr em ch yu nhm
mc ớch mi dõm.
Mt vn khỏc c t ra nghiờn cu l
s lng nn nhõn cú ngun gc xut thõn c
phõn b theo cỏc vựng nh th no? Kt qu
iu tra cho thy, s nn nhõn cú ngun gc
xut thõn tp trung ch yu nụng thụn chim
75,14% (trờn phm vi ton quc). Thc trng
phõn b ny cng phự hp vi kt qu iu tra
ca mt s tnh c th l:
Qung Ninh s nn nhõn xut thõn t nụng
thụn l 81,48%; Long An 60%; ng Thỏp
80,67%; Kiờn Giang 69,23%; Nam nh
97,53%; Lng Sn 75,7%; An Giang 65,83%.
Theo s liu ca Tng cc cnh sỏt nhõn
dõn thỡ cú khong 70,64% nn nhõn l ph n
khụng ngh nghip v khong 22,15% ang
lm cỏc cụng vic nh lm hp ng ngn hn
nhõn ca t nn mua bỏn ph n v tr em
nhm mc ớch mi dõm.
nõng cao hiu qu u tranh phũng
chng ti mua bỏn ph n v tr em trong giai
on hin nay ũi hi khụng ch nõng cao
cụng tỏc iu tra, truy t, xột x m cũn phi
ch ra nhng nguyờn nhõn v iu kin phm
ti ca loi ti phm ny, t ú tỡm ra nhng
gii phỏp cú tớnh kh thi nhm u tranh
phũng chng ti mua bỏn ph n v tr em
mt cỏch cú hiu qu.
Qua nghiờn cu tỡnh hỡnh ti phm ca ti
mua bỏn ph n v tr em nc ta trong thi
gian qua, chỳng tụi thy ni lờn mt s nguyờn
nhõn v iu kin phm ti ch yu sau õy:
Th nht, trong nhng nm qua, tỡnh hỡnh
khu vc v th gii cú nhiu bin ng ln v
chớnh tr, kinh t - xó hi. Xu th ton cu hoỏ
trờn nhiu lnh vc ang din ra mnh m.
trong nc, nn kinh t ó t c s tng
trng ỏng k, s giao lu quc t v vn hoỏ
- xó hi v nhiu mt khỏc cng ngy cng phỏt
trin ó kộo theo s gia tng, nhiu loi ti
phm trong ú cú ti mua bỏn ph n v tr em.
Th hai, iu kin chớnh tr - xó hi v
quan im v u tranh phũng chng t nn
mi dõm ca cỏc quc gia trong khu vc cũn
cú s khỏc nhau, nhu cu v gỏi mi dõm thỡ
ngy mt gia tng cho nờn trong thi gian gn
õy cỏc nc ny ó hỡnh thnh th trng
dng i vi ngi phm ti cng khụng
nghiờm khc bng cỏc ti phm v ma tuý hoc
buụn lu. õy cng l lớ do gúp phn thỳc y
ti mua bỏn ph n v tr em phỏt trin nhanh
trong nhng nm gn õy.
Th nm, cụng tỏc tuyờn truyn, ph bin,
giỏo dc phỏp lut nhm nõng cao nhn thc
cho ngi dõn nht l cỏc vựng sõu, vựng xa
cha tht tt. Cỏc phng thc, th on hot
ng ca bn ti phm buụn ngi cng cha
c cỏc c quan cú trỏch nhim thụng tin kp
thi n tng gia ỡnh, cng ng dõn c
mi ngi cnh giỏc cng nh ch ng trong
u tranh phũng chng loi ti phm ny.
Th sỏu, vic thiu c s phỏp lớ trong hp
tỏc u tranh phũng chng ti mua bỏn ph n
v tr em vi cỏc nc ó gõy khú khn cho
vic phi hp gia cụng an Vit Nam vi cnh
sỏt cỏc nc trong vic iu tra, thu thp chng
c cng nh truy bt i tng phm ti.
Th by, vic t chc tỏi ho nhp cng
ng cho nhng nn nhõn ca ti mua bỏn ph
n v tr em lm cha tht tt. Nhiu nn nhõn
ca loi ti phm ny khi tr v sc kho b
gim sỳt, b bnh tt v khụng cú vic lm, li
b gia ỡnh v xó hi xa lỏnh. Sn cú tõm lớ mc
cm vi quỏ kh ca mỡnh, cng thờm nhng
khú khn trc mt, do ú h d b bn ti
phm li dng thờm mt ln na hoc chớnh h
li l ngi ch ng tr thnh nn nhõn ca
ngi dõn, tng gia ỡnh v ton xó hi
tng kh nng t bo v mỡnh ca ngi ph
n ng thi ch cho h thy cỏc bin phỏp
bo v quyn li hp phỏp ca h mt khi h
tr thnh nn nhõn b em bỏn. Qun lớ cht
ch h khu, lm tt cụng tỏc khai bỏo tm trỳ,
tm vng v c bit l qun lớ cht ch cụng
tỏc xut nhp cnh.
Th ba, mi ngi dõn cn tham gia phỏt
hin, ngn chn tỡnh trng mua bỏn ph n v
tr em ngay ti cng ng ng thi liờn kt vi
cỏc a phng trong u tranh phũng chng ti
phm. Vn ng, hng dn ph n tham gia
vo vic bo v biờn gii, kim soỏt a bn, nghiên cứu - trao đổi
58Tạp chí luật học số 3/2004
phỏt ng ph n c bit l cỏc gia ỡnh nn
nhõn v bn thõn nn nhõn t giỏc ti phm
nhm giỳp cỏc c quan bo v phỏp lut phỏt
hin, iu tra v x lớ kp thi, chớnh xỏc loi ti
phm buụn ngi.
Th t, nghiờm tr bn ti phm buụn
ngi chớnh l biu hin sc mnh ca lut
phỏp. Do ú, lc lng cụng an nhõn dõn cn
nhõn ca loi ti phm ny. Vỡ vy, giỳp h tỏi
ho nhp cng ng l trỏch nhim ca ton xó
hi, trong ú vai trũ ca hi ph n l rt quan
trng. cụng tỏc ny t hiu qu, theo chỳng
tụi cn phi quan tõm mt s vn sau õy:
- Xoỏ b tõm trng mc cm, lo lng ca
nhng nn nhõn khi tr v. Gia ỡnh v xó hi
cn cú thỏi bao dung, thụng cm, trỏnh cú
thỏi nh kin, khinh r hay diu ct;
- Cn sm giỳp h tip cn vi cỏc dch v
y t, giỏo dc, tớn dng nh khỏm cha bnh
min phớ, xột nhim HIV/AIDS kp thi, a h
vo cỏc lp hc tỡnh thng, xoỏ mự ch
nõng cao trỡnh vn húa, trỡnh hiu bit, h
tr ngun vn ban u giỳp h to dng
cuc sng nhm trỏnh nguy c ri vo tỡnh
trng b la, b bỏn tr li;
- Cn cú chớnh sỏch u ói trong dy ngh,
to vic lm. Bi vỡ, gii quyt vic lm l mt
trong nhng yu t quan trng quyt nh cụng
tỏc tỏi ho nhp cng ng ca nhng nn nhõn
ny. Cú vic lm, cú thu nhp sng s gúp
phn lm gim tỡnh trng ph n vỡ lớ do kinh t
m b la, b bỏn.
Cuc u tranh phũng chng loi ti phm
mua bỏn ph n v tr em l nhim v y khú
khn v lõu di khụng ch ca riờng mt quc
gia no trong ú cú Vit Nam. Chỳng tụi cho
rng xõy dng v phỏt trin kinh t - xó hi
nhm khụng ngng nõng cao cuc sng vt