TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƢƠNG
CƠ SỞ II TẠI TP. HỒ CHÍ MINH
CHUYÊN NGÀNH: KINH TẾ ĐỐI NGOẠI
oOo

BÁO CÁO THỰC TẬP GIỮA KHÓA Đề tài:
TỔ CHỨC THANH TOÁN HÀNG NHẬP KHẨU BẰNG PHƢƠNG
THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ (L/C) TRẢ CHẬM TẠI NGÂN HÀNG
EXIMBANK CHI NHÁNH SÀI GÒN
SVTH: Lê Thị Thanh Trang
Lớp: K47D-A14
Khóa: K47
GVHD: Ths Nguyễn Thị Phƣơng Chi Thành phố Hồ Chí Minh tháng 8 năm 2011

Mục đích của bài viết nhằm phân tích đánh giá về việc tổ chức thanh toán
bằng phương pháp L/C trả chậm tại ngân hàng Eximbank Sài Gòn, trên cơ sở đó
2

đưa ra những đề xuất, kiến nghị cho vấn đề này. Đây cũng là cơ hội giúp tôi nắm
bắt thực tiễn và cũng cố sâu hơn kiến thức lí thuyết đã học.
Trong quá trình thực hiện bài báo cáo này, mặc dù đã có nhiều cố gắng
nhưng tôi không khỏi tránh nhiều sai sót. Do đó, tôi rất mong nhận được nhiều sự
góp ý chân thành từ phía nhà trường và ngân hàng Eximbank chi nhánh Sài Gòn.
Cuối cùng, thay cho lời kết, tôi xin chân thành cám ơn Nhà trường và Ngân
hàng Eximbank chi nhánh Sài Gòn đã hướng dẫn và tạo điều kiện cho tôi hoàn
thành bài báo cáo này. Đặc biệt tôi xin chân thành cám ơn cô giáo ThS Nguyễn Thị
Phương Chi đã tận tình chỉ bảo tôi trong cách chọn đề tài và chỉnh sửa nội dung bài
viết. Cám ơn anh Nguyễn Tuấn Huy, trưởng phòng thanh toán quốc tế ngân hàng
Eximbank Sài Gòn đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi được thực tập tại ngân hàng.
Cám ơn anh Liêu Hùng Khang, thanh toán viên phòng thanh toán quốc tế, đã nhiệt
tình hướng dẫn tôi về các nghiệp vụ phát sinh trong thực tế. Tôi cũng xin cám ơn
các bạn cùng nhóm thực tập tại Eximbank Sài Gòn đã giúp đỡ tôi rất nhiều trong
quá trình thực tập và viết bài báo cáo này.

Tp. Hồ Chí Minh tháng 8 năm 2011
Lê Thị Thanh Trang
3

CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG EXIMBANK SÀI GÒN
I. Quá trình hình thành và phát triển
1. Lịch sử hình thành và phát triển của Ngân hàng Eximbank
Eximbank được thành lập vào ngày 24/05/1989 theo quyết định số 140/CT
của Chủ Tịch Hội Đồng Bộ Trưởng với tên gọi đầu tiên là ngân hàng Xuất Nhập
Khẩu Việt Nam (Vietnam Export Import Bank).

+ Điện thoại: (848) 39143152
+ Fax: (848) 39143150
+ Swift: EBVIVNXTTD
- Ban đầu Eximbank Sài Gòn trực thuộc chi nhánh Chợ Lớn. Vào cuối năm
2004 đầu năm 2005, ngân hàng được hội đồng quản trị nâng cấp lên thành chi
nhánh cấp I trực thuộc Hội sở.
II. Các hoạt động kinh doanh chủ yếu tại Eximbank Sài Gòn
Là chi nhánh cấp I trực thuộc Hội sở, Eximbank Sài Gòn đảm bảo cung cấp đầy
đủ các dịch vụ của một ngân hàng tầm cỡ quốc tế mà cả hệ thống Eximbank Việt
Nam cung cấp cho khách hàng, cụ thể như sau:
- Huy động tiền gởi tiết kiệm, tiền gởi thanh toán của cá nhân và đơn vị bằng
VND, ngoại tệ và vàng.
- Cho vay ngắn hạn, trung và dài hạn; cho vay đồng tài trợ; cho vay thấu chi;
cho vay sinh hoạt, tiêu dùng; cho vay theo hạn mức tín dụng bằng VND, ngoại tệ và
vàng với các điều kiện thuận lợi và thủ tục đơn giản.
- Mua bán các loại ngoại tệ theo phương thức giao ngay, hoán đổi, kỳ hạn và
quyền lựa chọn tiền tệ.
- Thanh toán, tài trợ xuất nhập khẩu hàng hóa, chiết khấu chứng từ hàng hóa
- Phát hành và thanh toán thẻ tín dụng nội địa và quốc tế. Chấp nhận thanh
toán thẻ quốc tế Visa, MasterCard, JCB thanh toán qua mạng bằng thẻ
- Thực hiện giao dịch ngân quỹ, chi lương, thu chi hộ, thu chi tại chỗ, thu đổi
ngoại tệ, nhận và chi trả kiều hối, chuyển tiền trong và ngoài nước.
5

- Các nghiệp vụ bảo lãnh trong và ngoài nước (bảo lãnh thanh toán, thanh toán
thuế, thực hiện hợp đồng, dự thầu, chào giá, bảo hành, ứng trước )
- Một số gói dịch vụ khác (Ví dụ: tài chính trọn gói hỗ trợ du học, home-
loaning…)
III. Cơ cấu tổ chức, nhân sự và mô tả vị trí thực tập
1. Cơ cấu tổ chức của Eximbank Sài Gòn

Hành chánh
Doanh nghiệp
Cá nhân
Phòng giao dịch
Kinh doanh tiền tệ
6

trợ lẫn nhau trong công việc. Chính sự liên kết này giúp cho các phòng ban có thể
hoàn thành tốt vai trò của mình cũng như có thể phục vụ khách hàng một cách tốt
nhất. Ngoài ra cơ cấu tổ chức trên còn giúp Ban giám đốc có thể kiểm soát hoạt
động của ngân hàng hiệu quả hơn, và nhân viên cũng có ý thức, trách nhiệm hơn
trong công việc của mình.
Như vậy, mặc dù chưa được thành lập lâu nhưng nhìn chung Eximbank Sài
Gòn có một cơ cấu tổ chức phục vụ tốt cho hoạt động kinh doanh của mình.
2. Cơ cấu nhân sự
Hiện nay, toàn bộ hệ thống Eximbank Sài Gòn có khoản 171 nhân viên và
được phân bổ như sau:
+ Ban giám đốc: 1 Giám đốc, 2 Phó giám đốc
+ Phòn hành chánh - ngân quỹ: 20 nhân viên
+ Phòng dịch vụ khách hàng: 34 nhân viên trong đó Bộ phận thanh toán
quốc tế là 12 nhân viên
+ Phòng tín dụng: 25 nhân viên
+ Các hòng giao dịch: 82 nhân viên
Với một độ ngũ nhân viên có trình độ đại học và sau đại học trên 50% và tỷ
lê nhân viên dưới 35 tuổi là 83%, có thể thấy rằng Eximbank đang sở hữu một
nguồn nhân lực đầy tiềm năng có trình độ cao, trẻ và năng động. Đây là một điều
kiện rất thuận lợi cho chi nhánh Sài Gòn nói riêng và cả hệ thống Eximbank nói
chung phát triển mạnh hơn nữa và cạnh tranh hiệu quả trước các đối thủ khác.
3. Mô tả vị trí thực tập
Từ ngày 27/6 đến 1/8, tôi được ngân hàng Eximbank chi nhánh Sài Gòn

8392727,60
35,65%
39,39%
Vốn huy
động
3122126,95
4704383,20
6845319,80
50,68%
45,51%
Doanh thu
442874,89
730802,69
1242364,57
65,01%
70,00%
Lợi nhuận
sau thuế
65413,29
104186,60
188638,50
59,27%
81,06%
Vốn chủ sở
hữu
1316672,95
1316865,00
1547407,80
0,01%
17,51%

3 năm qua có tốc độ tăng trưởng rất mạnh, doanh thu năm 2008 tăng 65% so với
2009, năm 2010 so với 2009 là 70%. Lợi nhuận sau thuế có tốc độ tăng vượt bậc,
đặc biệt là tốc độ tăng lợi nhuận sau thuế năm 2010 so với 2009 hơn 80%. Điều này
một mặt phản ánh tình hình kinh doanh của Ngân hàng Eximbank chi nhánh Sài
Gòn đang không ngừng được mở rộng, đồng thời cũng thể hiện chi phí hoạt động
cũng giảm dần. Về mặt hiệu quả hoạt động, chỉ số ROE cho thấy lợi nhuận của
ngân hàng mang lại cho các cổ đông trong năm 2008 chỉ có 4,97%, sang năm 2010
là 12, 19%, trung bình mỗi năm tốc độ tăng của ROE là hơn 50%. Điều này thể hiện
rằng khả năng sinh lời của Eximbank chi nhánh Sài Gòn không nhỏ và có tốc độ
tăng rất cao.
Qua phân tích tình hình kinh doanh của ngân hàng Eximbank chi nhánh Sài
Gòn từ năm 2008 đến 2010 ta nhận thấy chỉ trong một khoảng thời gian ngắn ngân
hàng đã đạt được những tốc độ phát triển vượt bậc với những con số rất ấn tượng.
Điều này phần nào thể hiện được chiến lược phát triển hiện tại của ngân hàng
Eximbank chi nhánh Sài Gòn đi đúng hướng, góp phần tạo một thuận lợi cho những
bước phát triển dài hạn trong những năm tiếp theo.

9

CHƢƠNG 2: TỔ CHỨC THANH TOÁN HÀNG NHẬP KHẨU BẰNG
PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ (L/C) TRẢ CHẬM TẠI NGÂN
HÀNG EXIMBANK SÀI GÒN
I. Tổ chức thanh toán hàng nhập khẩu bằng phƣơng thức thƣ tín dụng chứng
từ (L/C) trả chậm tại ngân hàng Eximbank Sài Gòn

HOÀN TRẢ
CHỨNG TỪ
YÊU CẦU
HỦY L/C
HỦY L/C
Hợp lệ/ chấp nhận
BHL/ từ chối BHL
10

II. Tổ chức thanh toán lô hàng thuốc lá nhập khẩu bằng phƣơng thức tín dụng
chứng từ (L/C) trả chậm tại ngân hàng Eximbank Sài Gòn
Một công ty nhập khẩu của Việt Nam, nhập khẩu một lô hàng thuốc lá từ Đức,
thanh toán bằng hình thức thư tín dụng trả chậm được mở tại Ngân hàng Eximbank
Sài Gòn, ngân hàng thông báo là HSBC Bank PLC, CITY OF LONDON. Công ty
xuất khẩu có địa chỉ tại Hamburg - Đức, nên xuất trình chứng từ tại HSBC Trinkaus
& Burkhardt, Hamburg - Đức. Ngân hàng Eximbank không có tài khoản tại ngân
hàng HSBC Trinkaus & Burkhardt Hamburg - Đức, cho nên thông qua tài khoản
của mình tại Ngân hàng HSBC New York thanh toán cho ngân hàng HSBC tại
DUESSELDORF – Đức (theo chỉ thị thanh toán trên thư Ngân hàng)
1. Phát hành L/C
- Ngày 11/3, đơn vị nhập khẩu gửi Giấy đề nghị mở tín dụng thư (L/C trả
chậm), đề nghị Eximbank chi nhánh Sài Gòn mở L/C có nội dung chính như sau:
+ To: HSBC BANK PLC, CITY OF LONDON CORPORATE OFFICE
(SWIFT CODE: MIDLGB22)
+ FM: VN EXIMBANK, SAIGON BRANCH, HO CHI MINH CITY
(ATTN: L/C ADVISING DEPT.)
+ L/C được mở cho công ty xuất khẩu hưởng, với trị giá L/C là USD
33.792,00 giá CIF Tân Cảng, TP. HCM, VIETNAM (INCOTERMS
2000)
+ NGÀY HẾT HẠN VÀ ĐỊA ĐIỂM: 31/05/2011 TẠI VIỆT NAM (NGÂN

(Tất cả các số tiền trên sẽ trừ vào tài khoản của đơn vị nhập khẩu tại Eximbank)
- Chuyển điện mở L/C bằng MT700 qua hệ thống SWIFT trực tiếp cho ngân
hàng HSBC tại London
- In điện mở L/C, kiểm tra lại L/C đã mở, ký tên trên bản in L/C. Kiểm tra lại
giấy báo, phiếu hạch toán, ký tên, và chuyển toàn bộ sang cho TTV2
 TTV2
- Kiểm tra lại toàn bộ thông tin trên hợp đồng, giấy đề nghị mở L/C, và bản in
điện mở L/C. Sau khi kiểm tra kí tên đã kiểm trên L/C. 12  KSV
- Kiểm tra lại toàn bộ nội dung giấy đề nghị mở L/C kèm các chứng từ liên
quan, hồ sơ pháp lý của đơn vị nhập khẩu, của mặt hàng thuốc lá và nguồn tiền sử
dụng để mở L/C
- Kiểm tra trên máy tính dữ liệu TTV đã nhập và ký kiểm sát trên bản in điện
L/C và giấy báo gửi khách hàng.
 LĐP
- Kiểm tra lại hồ sơ mở L/C và nguồn tiền mở L/C, duyệt bút toán trên máy và
ký duyệt trên bản in điện mở L/C
- Trả hồ sơ lại cho TTV trực tiếp mở L/C
 TTV1
- Xem xét những ý kiến chỉnh sửa L/C của KSV, LĐP trên bản in và thực hiện
thao tác cập nhật trên máy:
+ Bổ sung Documentary credit number: 1401ILUEIB1100
+ Bổ sung Date of Issue: 110311
+ Tại mục 46A: chỉnh sửa 2/3 ORIGINALS thành FULL SET (3/3)
ORIGINALS

hàng cùng bộ chứng từ về cho Eximbank. Chứng từ đến vào ngày 13/4 theo dấu của
phòng hành chánh. Trong thư, HSBC thông báo về:
+ Bộ chứng từ được gửi kèm theo
+ Bất hợp lệ được tìm thấy: B/L không ghi cảng đến là Tân Cảng, TPHCM,
VIETNAM
+ Yêu cầu xác nhận ngày đáo hạn trên B/E, và xác nhận chấp nhận thanh
toán hối phiếu vào ngày 28/5/2011
+ Chỉ thị thanh toán: Ngày 31 tháng 5 (ngày làm việc tiếp theo sau ngày 28
tháng 5) Eximbank sẽ điện thanh toán đến văn phòng của chúng tôi tại
DUESSELDORF (mã BIC: TUBDDEDD) thông qua tài khoản USD với
ngân hàng HSBC tại New York (mã BIC: MRMDUS33) cho chúng tôi
14

được hưởng (mã BIC: TUBDDEHH) dựa theo số tham chiếu được nêu ở
trên (số B/E: BACTBH188308)
a. TTV đối chiếu chứng từ với hồ sơ L/C và nhập máy ngay trong ngày để
theo dõi bộ chứng từ nhận thông qua phiếu kiểm chứng từ nhập khẩu
(xem phiếu kiểm chứng từ nhập khẩu tại phụ lục)
- Nội dung của phiếu kiểm chứng từ nhập khẩu ghi rõ số L/C, trị giá L/C, tên
công ty Việt Nam, ngày nhận chứng từ và danh sách những chứng từ nhận được,
cùng những sai sót được phát hiện
Ví dụ: Draft: 1 or/2: 1 bản gốc (Draft được phát hành 2 bản)
Invoice: 1or + 1c: 1 bản gốc và 1 bản copy
- Sau khi kiểm chứng từ, có 2 sai sót được phát hiện:
+ Cảng đến không chính xác
+ Gross weight on shipping marks differs from other document (“95.04 kg”
I/O “95kg”)
- Chứng từ được chuyển sang cho TTV2 kiểm tra lại một lần nữa sau đó trình
KSV kiểm và kí xác nhận. Việc kiểm chứng từ và xác nhận kéo dài từ ngày 13/4
đến 14/4

toán của L/C
(xem B/L được kí hậu và điện nhắc của HSBC tại Hamburg tại phụ lục)
e. Điện thông báo chấp nhận bất hợp lệ cho ngân hàng nƣớc ngoài (HSBC
tại Hamburg)
- TTV soạn điện thông báo chấp nhận các bất hợp lệ của bộ chứng từ. Bản in
điện MT999 được chỉnh sửa theo qui trình giống như bản in điện mở L/C. Nội dung
cụ thể được chỉnh sửa và bổ sung đó là: “ATTN: TRADE AND SUPPLY
CHAIN. FUTHER TO OUR SWIFT MSG DD 14/04/2011 CONCERNING
DISCS OF YR SAID BILL DD…”
- Ngày 5 tháng 5, điện chính thức MT999 thông báo cho HSBC Hamburg về
việc chấp nhận những bất hợp lệ của bộ chứng từ và xác nhận ngày đáo hạn của B/E
là ngày 28 tháng 5 năm 2011.
(xem điện thông báo MT999 chỉnh sửa và bản in điện chính thức tại phụ lục)
3. Thanh toán hối phiếu khi đến hạn:
16

- Ngày 26/05 TTV đăng kí vốn tại hội sở.
- TTV kiểm tra lại hồ sơ, nhập dữ liệu vào máy, hạch toán thu điện phí, thủ tục
phí và chuyển điện thanh toán.
- Eximbank chi nhánh Sài Gòn không có tài khoản tại ngân hàng HSBC tại
Hamburg – Đức, nhưng có tài khoản tại HSBC tại New York. Vì thế, Eximbank sẽ
ra lệnh cho HSBC tại New York thanh toán cho tài khoản của HSBC tại Harmburg
có văn phòng tại DUESSELDORT là HSBC DUESSELDORT.
- Nội dung của biểu phí và điện phí như sau:
+ Tổng giá trị L/C phải thanh toán là 33.792,00; 120 USD điện phí (gồm có
phí của 4 điện); 60 USD phí bất hợp lệ.
(nội dung chi tiết xem Phiếu hạch toán thanh toán hàng nhập tại phụ lục)
+ In phiếu hạch toán, kiểm tra, ký xác nhận và chuyển cho LĐP kí duyệt.
+ Làm P/A: chọn điện MT999 thông báo cho HSBC tại Hamburg về việc
hướng dẫn HSBC New York thanh toán cho HSBC tại Hamburg 33,612

cầu khách hàng phải có giấy giới thiệu của phòng tín dụng doanh nghiệp. Việc kiểm
tra kĩ hồ sơ pháp lý và nguồn tiền của doanh nghiệp xin mở L/C thể hiện sự thận
trọng của Eximbank trong qui trình phát hành L/C.
- Quá trình tiến hành mở L/C chính thức được kiểm tra và giám sát gắt gao
cũng là một ưu điểm lớn trong quá việc hạn chế rủi ro do sai sót gây ra. Việc kiểm
tra một L/C chính thức phải qua 6 lần kiểm và chỉnh sửa: từ thanh toán viên 1 –
thanh toán viên 2 – kiểm soát viên – lãnh đạo phòng – thanh toán viên 1 – kiểm soát
viên – lãnh đạo phòng. Đối với các điện thư khác cũng phải trải qua ít nhất 4 lần
kiểm và chỉnh sửa như vậy. Điều này thể hiện việc kiểm tra rất chặt chẽ và kĩ càng
của Eximbank đối với một điện thư bất kì trước khi đẩy điện ra nước ngoài.
- Việc chuyển bất kì một điện thư nào đều thông qua LĐP kí duyệt, đẩy điện
ra hội sở, sau đó hội sở mới đẩy ra nước ngoài.
b. Chú trọng đến lợi ích và hỗ trợ cho khách hàng
Trong suốt qui trình thanh toán hàng nhập khẩu bằng L/C, TTV luôn quan
tâm và nhắc nhở DN những vấn đề phát sinh ảnh hưởng đến công việc và lợi ích
của khách hàng. Cụ thể như:
18

- Một TTV sẽ phụ trách một khách hàng và sẽ chịu trách nhiệm với hồ sơ của
khách hàng đó trong suốt qui trình từ bước mở L/C cho tới lúc đóng hồ sơ. Việc sắp
xếp công việc như vậy sẽ tạo thuận lợi cho việc xử lý những trục trặc phát sinh
trong suốt quá trình, đồng thời việc liên lạc với khách hàng và ngân hàng Eximbank
sẽ thuận tiện hơn.
- TTV soạn thảo giúp khách hàng nội dung của thư đề nghị L/C trong trường
hợp nếu khách hàng không quen với ngôn ngữ trong thư đề nghị mở L/C.
- Chủ động liên lạc với nhân viên phòng tín dụng hỗ trợ cho khách hàng khi
tới hạn thanh toán, giúp khách hàng thực hiện thao tác bán tiền VND mua ngoại tệ
để thanh toán hoặc ký quỹ L/C.
2. Điểm còn hạn chế
Bên cạnh những ưu điểm nổi bật nêu trên, qui trình thanh toán hàng nhập

động hóa chưa cao, thiếu đồng bộ giữa các bộ phận trong suốt qui trình thanh toán,
một số bước trong qui trình còn thủ công và tốn nhiều thời gian của khách hàng.
Một số đề kiến nhằm hoàn thiện nghiệp vụ thanh toán bằng L/C như:
1. Đơn giản hóa các bƣớc trong qui trình thanh toán
- Xây dựng chương trình trên website nhằm giúp cho khách hàng có thể yêu
cầu mở L/C trên trang web, cũng như giản lược các bước khách hàng phải đến tận
chi nhánh để đưa các giấy tờ cần thiết. TTV trực tiếp phụ trách khách hàng linh hoạt
hơn trong việc liên lạc với doanh nghiệp (không chỉ liên lạc thông qua điện thoại,
có thể liên lạc trực tiếp qua mạng… nhằm hỗ trợ và giải đáp những thắc mắc của
khách hàng một cách nhanh chóng)
2. Hiện đại hóa hệ thống xử lý chứng từ và liên lạc giữa các phòng ban
- Xây dựng mạng nội bộ hiện đại nhằm gia tăng sự liên hệ giữa phòng thanh
toán quốc tế với phòng tín dụng doanh nghiệp và phòng kinh doanh tiền tệ nhằm
đẩy nhanh tốc độ liên lạc cũng như xử lý các nghiệp vụ phát sinh
- Hoàn thiện qui trình kiểm tra và xử lý chứng từ trên máy tính, nhằm tiết
kiệm thời gian và công sức. Việc kiểm một L/C nháp hoặc một điện thư có thể được
làm và kí duyệt ngay trên máy tính . Như thế vừa đảm bảo tính an toàn và chính xác
cho L/C vừa giúp qui trình trở nên gọn nhẹ, tiết kiệm chi phí in ấn.
II. Đề xuất các vấn đề về con ngƣời
20

Con người vốn là nhân tố quyết định trong việc tạo nên sự thành công của một
tập thể. Đầu tư và phát triển con người luôn luôn là một điểm then chốt khi muốn
nâng cao năng lực hoạt động cho một hệ thống. Đặc biệt là trong lĩnh vực thanh
toán quốc tế, nơi mà con người chiếm một vị trí quan trọng.
1. Nâng cao kiến thức nghiệp vụ cho nhân viên phòng thanh toán quốc tế
- Song song với việc hiện đại hóa hệ thống thanh toán quốc tế trên máy, nhân
viên thanh toán quốc tế nên được cập nhật liên tục kiến thức nghiệp vụ trên máy
bằng cách tham gia những buổi huấn luyện ngắn hạn do Ngân hàng tổ chức.
- Cùng với việc có ngày càng nhiều khách hàng đến với Eximbank trong việc

đã thể hiện được tính chuyên nghiệp của mình trong lĩnh vực thanh toán quốc tế.
Mặc dù vẫn còn một vài hạn chế nhỏ, nhưng không thể không khẳng định rằng qui
trình mà Eximbank đang thực hiện và một kiểu mẫu cho nhiều ngân hàng noi theo.
Qua quá trình thực tập tại Eximbank Sài Gòn, ngoài những phát triển về kĩ
năng nghiệp vụ và những hiểu biết sâu sắc hơn về lĩnh vực thanh toán quốc tế, em
còn được học tập rất nhiều về phong cách làm việc và thói quen kĩ luật. Đây là
những bài học bổ ích và cần thiết cho những sinh viên còn non kinh nghiệm như tôi.