TR
TR
TR
TRƯỜ
ƯỜ
ƯỜ
ƯỜNG
NG
NG
NGĐẠ
ĐẠ
ĐẠ
ĐẠI
I
I
IH
H
H
HỌ
Ọ
Ọ
ỌC
C
C
CNGO
NGO
NGO
NGOẠ
Ạ
Ạ
ẠI
ÍNH
NH
NH
NHNG
NG
NG
NGÂ
Â
Â
ÂN
N
N
NH
H
H
HÀ
À
À
ÀNG
NG
NG
NG
***
***
***
***
KH
KH
KH
KHÓ
P
P
P
C
C
C
Chuy
huy
huy
huyê
ê
ê
ên
n
n
nng
ng
ng
ngà
à
à
ành:
nh:
nh:
nh:Ng
Ng
Ng
Ngâ
â
â
NG
NGKHU
KHU
KHU
KHUV
V
V
VỰ
Ự
Ự
ỰC
C
C
CĐỒ
ĐỒ
ĐỒ
ĐỒNG
NG
NG
NGTI
TI
TI
TIỀ
Ề
Ề
ỀN
N
N
N
CHUNG
I
I
IH
H
H
HỌ
Ọ
Ọ
ỌC
C
C
CKINH
KINH
KINH
KINHNGHI
NGHI
NGHI
NGHIỆ
Ệ
Ệ
ỆM
M
M
M
CHO
CHO
CHO
CHOVI
VI
VI
MSO
SO
SO
SOÁ
Á
Á
ÁT
T
T
T
NGUY
NGUY
NGUY
NGUYC
C
C
CƠ
Ơ
Ơ
ƠKH
KH
KH
KHỦ
Ủ
Ủ
ỦNG
NG
NG
NGHO
HO
ê
ê
ên
n
n
nsinh
sinh
sinh
sinhvi
vi
vi
viê
ê
ê
ên
n
n
n:
:
:
:H
H
H
Hà
à
à
àThu
Thu
Thu
ThuTrang
L
Lớ
ớ
ớ
ớp
p
p
p:
:
:
:Anh
Anh
Anh
Anh2
2
2
2-
-
-
-Kh
Kh
Kh
Khố
ố
ố
ối
i
i
i1
1
ih
h
h
hướ
ướ
ướ
ướng
ng
ng
ngd
d
d
dẫ
ẫ
ẫ
ẫn
n
n
nkhoa
khoa
khoa
khoah
h
h
họ
ọ
ọ
ọc
c
c
à
H
H
H
Hà
à
à
àN
N
N
Nộ
ộ
ộ
ội,
i,
i,
i,th
th
th
thá
á
á
áng
ng
ng
ng5
5
5
5n
n
DANH
DANH
DANH
DANHM
M
M
MỤ
Ụ
Ụ
ỤC
C
C
CT
T
T
TỪ
Ừ
Ừ
ỪVI
VI
VI
VIẾ
Ế
Ế
ẾT
T
T
TT
T
T
BI
BIỂ
Ể
Ể
ỂU
U
U
U
L
L
L
LỜ
Ờ
Ờ
ỜI
I
I
IM
M
M
MỞ
Ở
Ở
ỞĐẦ
ĐẦ
ĐẦ
ĐẦU
U
U
U 1
ÝLU
LU
LU
LUẬ
Ậ
Ậ
ẬN
N
N
NV
V
V
VỀ
Ề
Ề
ỀN
N
N
NỢ
Ợ
Ợ
ỢC
C
C
CÔ
Ô
Ô
ÔNG
NG
NG
đặ
đặc
c
c
cđ
đ
đ
đi
i
i
iể
ể
ể
ểm
m
m
mc
c
c
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
akh
kh
kh
khủ
ủ
3
1.1.1.1.Kháiniệmnợcông 3
1.1.1.2.Kháiniệmkhủnghoảngnợcông 8
1.1.2.Đặcđiểmcủakhủnghoảngnợcông
9
1.2.
1.2.
1.2.
1.2.Nguy
Nguy
Nguy
Nguyê
ê
ê
ên
n
n
nnh
nh
nh
nhâ
â
â
ân
n
n
nd
d
d
dẫ
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ng 10
1.2.1.Thâmhụtngânsáchnhànước
11
1.2.1.1.Sựgiatăngmạnhtrongchitiêutừngânsáchcủachínhphủ 11
1.2.1.2.Cácnguồnthuchongânsáchnhànướctăngchậmhơnnhucầuchi.12
1.2.2.Hiệuquảsửdụngvốnvaythấp
13
1.2.3.Sựthiếuminhbạchvềquảnlýnợcông
14
1.3.
1.3.
1.3.
1.3.T
T
T
Tá
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ngđố
đố
đố
đối
i
i
iv
1.3.1.Tácđộngđếncácchỉsốkinhtếvĩmô
15
1.3.1.1.Lạmphát 15
1.3.1.2.TốcđộtăngtrưởngGDP 16
1.3.1.3.Đầutưquốctế 17
1.3.1.4.Xuấtnhậpkhẩu 18
1.3.2.Tácđộngđếnhệthốngtàichính
19
1.3.2.1.Tăngtrưởngtíndụng 19
1.3.2.2.Thịtrườngchứngkhoán 20
1.3.2.3.Thịtrườngbấtđộngsản 22
1.3.3.Tácđộnglêncáclĩnhvựckhác
22
1.3.3.1.Đờisốngxãhội 22
1.3.3.2.Lĩnhvựckhác 23
CH
CH
CH
CHƯƠ
ƯƠ
ƯƠ
ƯƠNG
NG
NG
NG2
2
2
2:
:
:
CĐỒ
ĐỒ
ĐỒ
ĐỒNG
NG
NG
NGTI
TI
TI
TIỀ
Ề
Ề
ỀN
N
N
NCHUNG
CHUNG
CHUNG
CHUNGCH
CH
CH
CHÂ
Â
Â
ÂU
U
U
UÂ
Â
Â
ủ
ủ
ủa
a
a
akh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
2.1.2.1.KhủnghoảngnợcôngtạiHyLạp 31
2.1.2.2.Ireland 33
2.1.2.3.TâyBanNha 36
2.1.2.4.Mộtsốnướckhác 37
2.2.
2.2.
2.2.
2.2.Nguy
Nguy
Nguy
Nguyê
ê
ê
ên
n
n
nnh
nh
nh
nhâ
â
â
ân
n
n
nc
c
c
củ
ủ
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ngCh
Ch
Ch
Châ
â
â
âu
u
u
uÂ
Â
Â
Âu
u
u
u2010
2010
2010
2010 39
2.2.1.Nguyênnhânchủquan
39
2.2.1.1.Cơchếquảnlýcácthànhviênlỏnglẻo 39
2.2.1.2.Thâmhụtngânsách 40
akh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
2.3.3.ĐốivớiViệtNam
52
2.3.3.1.Xuấtnhậpkhẩu 52
2.3.3.2.DòngvốnđầutưvàoViệtNam 53
2.3.3.3.Tỷgiáhốiđoái 54
2.3.3.4.Thịtrườngchứngkhoán 55
2.4.
2.4.
2.4.
2.4.C
C
C
Cá
á
á
ác
c
c
cbi
bi
bi
biệ
ệ
ệ
ện
n
n
nph
ph
ph
ậu
u
u
uqu
qu
qu
quả
ả
ả
ảkh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
2010
55
2.4.1.Đốivớicácquốcgiathànhviên
55
2.4.1.1.Tăngcườnghoạtđộngtrênthịtrườngmở 55
2.4.1.2.Chínhsáchthắtchặtchitiêu 56
2.4.1.3.Giảiquyếtbấtổntrongngànhngânhàng 56
2.4.2.Đốivớicácquốcgiathànhviên
57
2.4.2.1.HỗtrợcủaIMFvàEU 57
2.4.2.2.Hỗtrợtừcácnướclớn 57
CH
CH
CH
CHƯƠ
ƯƠ
ƯƠ
ƯƠNG
NG
NG
NG3:
3:
3:
3:B
B
B
BÀ
À
À
ÀI
Ệ
Ệ
ỆT
T
T
TNAM
NAM
NAM
NAMTRONG
TRONG
TRONG
TRONGVI
VI
VI
VIỆ
Ệ
Ệ
ỆC
C
C
C
KI
KI
KI
KIỂ
Ể
Ể
ỂM
M
M
HOẢ
Ả
Ả
ẢNG
NG
NG
NGN
N
N
NỢ
Ợ
Ợ
Ợ 59
3.1.
3.1.
3.1.
3.1.B
B
B
Bà
à
à
ài
i
i
ih
h
h
họ
ọ
Nam
Namt
t
t
từ
ừ
ừ
ừcu
cu
cu
cuộ
ộ
ộ
ộc
c
c
ckh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
Â
Â
Âu
u
u
u2010
2010
2010
2010 59
3.1.1.Duytrìtínhổnđịnhcủanềnkinhtếvĩmô
59
3.1.1.1.Kiềmchếlạmphát 59
3.1.1.2.Giữmứctăngtrưởngổnđịnh 60
3.1.1.3.Minhbạchtàichínhcông 60
3.1.2.Thắtchặthoạtđộngtàikhóa
61
3.1.2.1.Kiểmsoátvàquảnlýnợcông 61
3.1.2.2.Đầutưhợplývàhiệuquả 62
3.1.3.Quảnlýchặtchẽhệthốngngânhàng
62
3.1.3.1.Kiểmsoáthoạtđộngtíndụng 62
3.1.3.2.Thiếtlậpcơcấuphụchồitốiđanợxấu 63
3.2.
3.2.
3.2.
3.2.Th
Th
Th
Thự
ự
c
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
aVi
Vi
Vi
Việ
ệ
ệ
ệt
t
t
tNam
Nam
Nam
Nam 63
3.2.1.NợcôngcủaViệtNamtrongthờigianqua
63
3.2.1.1.Tỷlệnợcông 63
3.2.1.2.Vấnđềsửdụngnguồnvốnđivay 70
3.2.2.ĐánhgiáthựctrạngquảnlýnợcôngcủaViệtNam
71
3.2.2.1.Ưuđiểm 71
3.2.2.2.Nhượcđiểmvànguyênnhân 72
3.3.
3.3.
á
áp
p
p
pđể
để
để
đểki
ki
ki
kiể
ể
ể
ểm
m
m
mso
so
so
soá
á
á
át
t
t
tnguy
nguy
nguy
nguyc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ngt
t
t
tạ
ạ
ạ
ại
i
i
iVi
Vi
Vi
Việ
ệ
ệ
ệt
t
t
t
Nam
Nam
Nam
Nam 73
ẬN
N
N
N 82
DANH
DANH
DANH
DANHM
M
M
MỤ
Ụ
Ụ
ỤC
C
C
CT
T
T
TÀ
À
À
ÀI
I
I
ILI
LI
LI
LIỆ
Ệ
C
C
C 84
DANH
DANH
DANH
DANHM
M
M
MỤ
Ụ
Ụ
ỤC
C
C
CT
T
T
TỪ
Ừ
Ừ
ỪVI
VI
VI
VIẾ
Ế
Ế
ẾT
T
T
ắ
ắt
t
t
tNgh
Ngh
Ngh
Nghĩ
ĩ
ĩ
ĩa
a
a
ađầ
đầ
đầ
đầy
y
y
yđủ
đủ
đủ
đủ
IMFQũytiềntệquốctế
EURĐồngtiềnchungChâuÂuEuro
USDĐôlaMỹ
VNDViệtNamĐồng
GBPBảngAnh
JPYYênNhật
EULiênminhChâuÂu
BI
BIỂ
Ể
Ể
ỂU
U
U
UĐỒ
ĐỒ
ĐỒ
ĐỒ
B
B
B
Bả
ả
ả
ảng
ng
ng
ng
Bảng2.1:TăngtrưởngGDPthựctếtừnăm2000đến2010(%thayđổisovớinăm
trước) 27
Bảng2.2:Thâmhụtngânsáchvàtỷlệnợcôngởmộtsốquốcgia 31
Bảng3.1:CơcấunợcôngViệtNamtừ2006đến2011 68
Bi
Bi
Bi
Biể
ể
ỜI
I
I
IM
M
M
MỞ
Ở
Ở
ỞĐẦ
ĐẦ
ĐẦ
ĐẦU
U
U
U
1.T
1.T
1.T
1.Tí
í
í
ính
nh
nh
nhc
c
c
cấ
ấ
à
ài
i
i
i
SựrađờicủađồngEUROlàmộtbướcngoặtquantrọngđánhdấusựthúc
đẩyquátrìnhliênkếtgiữacácquốcgiaChâuÂuvềkinhtếchínhtrị,tiếntớimột
cộngđồngChâuÂuthốngnhấtvềmọimặt.Đồngtiềnchungrađờiđãkhẳngđịnh
đượcvịthếcủanótrongviệchoànthiệnthịtrườngchungChâuÂu,gópphầnxóa
bỏnhữnghàngràophithuếquancònlại,tácđộngtíchcựcđếnkinhtế,tàichính,
đầutưcủacácquốcgiathànhviên.
Tuynhiên,trongsuốthơnmộtthậpkỉtồntại,đồngtiềnchungChâuÂucũng
bộclộkhôngítyếukémvàcónguycơsụpđổvànguycơnàycóthểtrởthànhhiện
thựckhikhủnghoảngnợcôngđanglanra.Nguyênnhânchínhxuấtpháttừcác
quốcgiatrongkhốieurozonevớitỉlệnợcôngcaokhiếnchocácnướcnàyđang
phảichốngchọivớimộtcuộckhủnghoảngnợcôngđanglanrộngvàcóthểvượtra
ngoàitầmkiểmsoát.Sựđổvỡcủađồngtiềnchungcóthểkhôngkéotheosựsụpđổ
củaEUnhưngcũnglàmđảolộncáncânkinhtếchínhtrịvàmôitrườnghòabình
củacácquốcgiaChâuÂuvàrấtcóthểmộtcuộcsuythoáimớilạibắtđầu.Không
nhữngthế,sựsụpđổcủaeurozonesẽtạoramộtcúsốclớnchonềnkinhtếtoànthế
giớibởimứcđộliênkếttàichính,ngânhàng,đầutưvàthươngmạingàycàng
mạnh.Nhưvậy,nguycơsụpđổđồngtiềnchungChâuÂuxuấtpháttừcuộckhủng
hoảngnợcôngđanglanrộngtrongkhốieurozonesẽảnhhưởngxấuđếnnềnkinhtế
toàncầu.VậynhữngbiệnphápmàcộngđồngChâuÂucũngnhưquốctếđãthực
hiệnđểcứusốngđồngeurocũngnhưvựcdậynềnkinhtếthếgiớisaucuộckhủng
hoảngnợcônglàgì?LiệuASEANcónêntheođuổimôhìnhpháttriểndựatrên
đồngtiềnchung.NhữngbàihọcmàViệtNamrútrađượctrongviệckiểmsoát
khủnghoảngnợsẽnhưthếnào?
TạiViệtNam,nợcôngđãđápứngđượcnhucầubổsungvốnvàcânđối
chitiêungânsáchnhànước.TìnhtrạngnợcôngcủaViệtNamvẫnđangnằmtrong
nghi
nghiê
ê
ê
ên
n
n
nc
c
c
cứ
ứ
ứ
ứu
u
u
u
CuộckhủnghoảngnợcôngởChâuÂuđãdiễnragâyranhữnghậuquả
nghiêmtrọngchonềnkinhtếtrongkhuvựccũngnhưtrêntoànthếgiới.Chínhvì
vậy,nguyênnhân,diễnbiếncủacuộckhủnghoảnglàđốitượngnghiêncứuchính
trongbàiđểtừđórútrabàihọckinhnghiệmchoViệtNam.
3.
3.
3.
3.Ph
Ph
Ph
Phạ
ạ
ạ
4.
4.
4.M
M
M
Mụ
ụ
ụ
ục
c
c
cti
ti
ti
tiê
ê
ê
êu
u
u
unghi
nghi
nghi
nghiê
ê
ê
ên
n
n
nc
ấu
u
u
uc
c
c
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
ab
b
b
bà
à
à
ài
i
i
i
CH
CH
CH
CHƯƠ
ƯƠ
ƯƠ
ƯƠNG
NG
n
nv
v
v
về
ề
ề
ềkh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngkhu
khu
khu
khuv
v
v
vự
ự
ự
ực
c
c
cđồ
đồ
đồ
đồng
ng
ng
ngti
CHƯƠ
ƯƠ
ƯƠ
ƯƠNG
NG
NG
NG3:
3:
3:
3:B
B
B
Bà
à
à
ài
i
i
ih
h
h
họ
ọ
ọ
ọc
c
c
ckinh
kinh
kinh
việ
ệ
ệ
ệc
c
c
cki
ki
ki
kiể
ể
ể
ểm
m
m
mso
so
so
soá
á
á
át
t
t
tnguy
nguy
nguy
nguyc
c
c
.
.
3
CH
CH
CH
CHƯƠ
ƯƠ
ƯƠ
ƯƠNG
NG
NG
NG1:
1:
1:
1:C
C
C
CƠ
Ơ
Ơ
ƠS
S
S
SỞ
Ở
Ở
ỞL
L
L
ÔNG
NG
NG
NG
1.1.
1.1.
1.1.
1.1.Kh
Kh
Kh
Khá
á
á
ái
i
i
ini
ni
ni
niệ
ệ
ệ
ệm
m
m
mv
v
v
và
à
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ngv
v
v
và
à
à
àkh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ini
ni
ni
niệ
ệ
ệ
ệm
m
m
mn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ng
Trướchết,nợcôngliênquanchặtchẽđếnthâmhụtngânsáchnhànước.
Thâmhụtngânsáchlàkhicáckhoảnthuvàongânsáchchínhphủkhôngđủ
đểbùđắpnhữngkhoảnchira.Nhưvậy,ngânsáchthâmhụt,nhànướcphảitàitrợ
bằngnhiềucáchkhácnhau.
Nợcônglàkhoảnnợmàchínhphủcủamộtquốcgiaphảichịutráchnhiệm
phốtrựcthuộctrungươngkýkết,pháthànhhoặcđượcủyquyềnpháthành.Tấtcả
cáckhoảnnợnàyphảiđượcnhànướcphêduyệt.
Nhưvậy,qua3nhậnđịnhcủaQuỹtiềntệthếgiới,Ngânhàngthếgiớivàcủa
ViệtNam,nợcôngđượchiểumộtcáchkháiquátnhấtlàtổngkhoảntiềndonhà
nướcđivayhoặcbảolãnhđivaytrongnướcvànướcngoàinhằmtàitrợchocác
khoảnthâmhụtngânsáchvàcáchoạtđộng.Dùởtrênphươngdiệnnàocũngphản
ánhtráchnhiệmcủanhànướctrongviệcchitrảcáckhoảnnợnày.
Tuynhiên,ởViệtNam,nợcôngcònlàmộtkháiniệmhếtsứcmớimẻ.Luật
quảnlýnợcôngcủaViệtNamhẹphơnsovớithônglệquốctếkhiViệtNamchưa
tínhđếnkhoảnlươnghưuphảitrảvàcácloạitrợcấpxãhộikhác.Đểphảnánhnợ
côngmộtcáchhợplývàhiệuquả,hầuhếtcácquốcgiatrênthếgiớiđềusửdụngtỉ
lệnợcôngtrênGDP.
Nợcônggópphầngiảiquyếtnguồnvốncủachínhphủtrongviệcđầutưxây
dựngcơsởhạtầng.Bêncạnhđó,nợcônggópphầnthuhútkhoảntiềnnhànrỗi
trongdâncư,khuyếnkhíchnhândântiếtkiệm,tăngđầutư.Thôngquaviệchuy
độngvốnnày,nhànướccóđượckhoảntiềnnhànrỗinàyđểđầutưnhằmđemlại
hiệuquảkinhtếchocảkhuvựctưvàkhuvựccông.Nợcôngcòntậndụngđược
nguồnvốncủanướcngoàivàoxâydựngđấtnướccũngnhưthúcđẩyhoạtđônghợp
tácsongphươnggiữacácnước.
Phânloạinợcông
5
Căncứvàomụcđíchcủakhoảnvay:
+Vayđểbùđắpthâmhụtngânsách:việcchínhphủđivaynợđểtàitrợcho
thâmhụtngânsáchlànhucầuthiếtyếucủacácquốcgiakhinguồnthutrongnước
khôngđủđểtrangtrảichonhữngnhucầuchithiếtyếu.Trongtrườnghợpnày,
chínhphủcóthểpháthànhthêmtiềnhoặcvaytiền.Việcpháthànhthêmtiền
thườngđểlạihậuquảlênlạmphátnênđâylàbiệnphápkhôngcólợichonềnkinh
tếnếubịlạmdụngquánhiều.Hơnthếnữa,việcpháthànhthêmtiềnkhiếnchodân
chúngnghĩrằngthunhậpvàmứcsốngthựcsựtănglêndẫnđếntăngtiêudùngvà
giảmtiếtkiệm,đầutư.Trênthựctế,việctăngpháthànhtiềnkhôngphảnánhđúng
Cáckhoảnvaynàyđượcưuđãichoquốcgiađượcvaytrênphươngdiệnlãisuất,
thờigianđáohạn,thờigianânhạn.ODA(OfficialDevelopmentAssitance)là
khoảnvaycủakhốinướccácquốcgiapháttriểnOECDdànhchocácnướcđang
pháttriển.Đặcđiểmcủakhoảnvaynàybaogồm2phần:phầnchokhôngvàphần
đượchưởnglãisuấtthấphoặckhôngcólãisuất.Bêncạnhđó,thờihạncủakhoản
vaythườngkéodàitừ25đến40năm,thờigianânhạntừ8-10năm.Nhưvậy,
khoảnvaynàymangtínhviệntrợlàchính.Tuynhiên,nhữngquốcgiamuốncó
đượckhoảnvaynàycầnnhượngbộmộtsốquyềnlợicũngnhưđiềukiệnchocác
quốcgiacấpvốn.Trênthựctế,khoảnvaynàyđangcóxuhướnggiảmxuốngvà
khôngổnđịnh,phânphốikhôngđồngđềugiữacácquốcgia.
+Căncứvàothờihạncủakhoảnvay
Nợngắnhạn:cáckhoảnnợtrongnướcvànướcngoàicủachínhphủcóthời
hạntừ1nămtrởxuống
Nợtrunghạn:cáckhoảnnợtrongnướcvànướcngoàicủachínhphủcóthời
hạntừ1đến10năm
Nợdàihạn:nợtrongnướcvànướcngoàicủachínhphủcóthờihạntrên
10năm.
Đặcđiểmnợcông
Trướchếtcầnphânbiệtnợcôngvớinợquốcgia.Nợquốcgialàtoànbộcác
khoảnnợphảitrảcủamộtquốcgiabaogồmhaibộphậnlànợcủanhànướcvànợ
củatưnhân.Nhưvậy,nợcônglàmộtbộphậncủanợquốcgia.Cónhiềucáchtiếp
cậnkhácnhaunhưngnợcôngcónhữngđặcđiểmchungnhưsau:
+Nợcônglàkhoảnnợràngbuộctráchnhiệmcủanhànước
7
Khácvớicáckhoảnvaynợthôngthường,khingườiđivaychỉphảitrảcác
khoảnnợdomìnhđứngravay,nợcôngđượcxácđịnhlàmộtkhoảnnợmàchính
phủphảicótráchnhiệmtrongviệcchitrảkhoảnnợđó.Tráchnhiệmchitrảđược
thểhiệndưới2gócđộ:trựctiếpvàgiántiếp.Trướchết,đólàcáckhoảnnợdo
chínhphủhoặccáccơquantrựcthuộcchínhphủtrựctiếpđivaytrongnướcvà
nướcngoàinhằmtàitrợchocáckhuvựccông.Bêncạnhđó,khinhànướcđứngra
+Việcđánhgiánợcôngvàtỷlệnợcônglàmộtyếutốvôcùngquantrọng.
Đólàtỷtrọngcủanợtrongnước,nợnướcngoàitrêntổngnợcông.Đốivớibấtcứ
quốcgianào,tỉlệnợtrongnướctrênnợcôngcaocũnggặpítrủirovỡnợhơn.Tỷ
lệnợcôngcũngkhôngnênchỉxéttheoconsốđơnthuần.Nếuchỉchútrọngvào
nhữngconsốnợcôngcaodễgâytâmlýhoangmangchonhàđầutư.Cònnếutỷlệ
nợcôngcòntrongmứcantoànmàsửdụngngânsáchlãngphícũngtạoranhững
hiệuứngxấu.Nhưvậy,phântíchtỷlệnợcôngchúngtaphảixemxéttỉlệnợtrong
nước,nợnướcngoài,cácđiềukiệnkinhtế,chínhtrịcủaquốcgiađó.
1.1.1.2.
1.1.1.2.
1.1.1.2.
1.1.1.2.Kh
Kh
Kh
Khá
á
á
ái
i
i
ini
ni
ni
niệ
ệ
ệ
ệm
m
m
mkh
ng
ng
ng
Khủnghoảngnợcôngxảyrakhithâmhụtngânsáchlũykếđếnmộtngưỡng
nàođóvượtquákhảnăngkiểmsoátcủachínhphủ.Khiđó,quốcgiakhôngcókhả
năngthanhtoáncảgốcvàlãicủakhoảnnợkhiđáohạnhoặctrongthờigianânhạn
quyđịnhdẫnđếnhiệntượngvỡnợquốcgia.
Cáctổchứcxếphạngtíndụngđịnhnghĩakhủnghoảngnợcônglàvỡnợ
chínhphủhaythấtbạicủachínhphủtrongviệchoàntrảcáckhoảnnợcôngđầyđủ.
TheoQuỹtiềntệthếgiới,IMFđãnhậnđịnh:khủnghoảngnợcôngđượcxácđịnh
trêncáckhoảnnợchưatrảđược,dựatrênmộttronghaiđiềukiệnsauđâyhoặc
đồngthờicảhaiđiềukiệncùngxảyra:
+Cónhữngkhoảnnợgốchoặclãichưahoàntrảhoặchoàntrảdởdangsong
phảikhấtlạinghĩavụtrảnợđốivớichủnợnhưngânhàng,tổchứcsởhữutrái
phiếuchiếmtrên5%tổngdưnợ.
+Cómộtthỏathuậngiahạnhoặctáicơcấunợvớichủnợđượcliệtkê
trongBáocáopháttriểntàichínhtoàncầu(GDF)củangânhàngthếgiới(WB).
TheocáchđịnhnghĩacủaMoody’sInvestorsServices(2003),khủnghoảng
nợcôngxảyrakhimộtnềnkinhtếđangphảiđốimặtvớinhữngtrườnghợpsau:
+Cósựngừnghayhoãntrảlãihaynợgốcđếnhạnhoặcthanhtoánchậmtrễ
trongthờigianânhạn.
9
+Cósựhoánđổikhôngcânxứngkhinhàpháthànhtráiphiếuđềnghịngười
giữtráiphiếunắmgiữthêmmộthoặcmộtsốtráiphiếumớiđểgiảmnghĩavụtài
chínhhiệntạicủangườipháthành.Trongtrườnghợpnày,chủnợtứcngườinắm
giữtráiphiếukhôngđượcnhậnlạikhoảntiềncủamìnhkhitráiphiếuđáohạnmà
lạitiếptụclàchủnợđốivớimộttráiphiếumớisẽđáohạntrongtươnglai.Điềunày
xảyrakhinhàpháthànhtráiphiếukhôngthểthanhtoánsốtráiphiếubanđầu.Sự
hoánđổibấtcânxứngởđâylàsốtráiphiếuđượccoinhưcôngcụnợmớicómức
lãisuấtcouponhoặcmệnhgiácủatráiphiếumớithấphơntráiphiếuđượcphát
đi
i
i
iể
ể
ể
ểm
m
m
mc
c
c
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
akh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
+Khủnghoảngnợcôngcóthểxảyraởbấtcứquốcgianàotrênthếgiới:
nướcpháttriểnvànướcđangpháttriển.Cácquốcgiapháttriểnsửdụngnợcông
chomụcđíchquânsự,quốcphòng còncácquốcgiađangpháttriểnsửdụngnợ
côngchomụcđíchxâydựngkinhtế,cơsởhạtầng.Dùvớimụcđíchnàothìtình
trạngnợcôngcủacácquốcgiacũnglàmộtvấnđềđángquantâm.Nếunhưcác
nướcthuộcthếgiớithứba(cácquốcgiađangpháttriển)thườngxuyênphảitrì
hoãnhoặckhấtnợthìkhủnghoảngnợhoàntoàncóthểxảyraởcácnướcđangphát
triển,nơimàtrìnhđộpháttriểnkinhtếtươngđốicaovàổnđịnh.
+Mặckhác,donợcôngkhôngphảilàtàisảncủanhànước,thuộcquyềnsở
hữuhaysửdụngcủanhànướcmàngượclạilàmộtkhoảnnợnênmộtkhikhủng
hoảngnợcôngđãdiễnrasẽkéotheorấtnhiềuhệlụykhôngchỉriênglĩnhvựckinh
tếmàtấtcáccáckhíacạnhcủaxãhội.
+Thâmhụtngânsáchphảnánhgiátrịtuyệtđốicủanợcôngchínhphủ.Khi
khoảnthâmhụtlớnkhiếnchínhphủphảităngcườngđivaydướisựđảmbảocủa
mình.Dovậy,khikhôngthểtrảđượcnợ,khủnghoảngnợcôngsẽxảyra.Khủng
hoảngnợcônggắnliềnvớimứcđộtínnhiệmcủachínhphủquốcgiaxảyrakhủng
hoảng.Khinợcôngtăngcao,niềmtincủangườidânvàgiớiđầutưbịlunglay,khi
đónềnkinhtếsẽtrởthànhmụctiêutấncôngcủacácthếlựcđầucơtrênthếgiới.
1.2.
1.2.
1.2.
1.2.Nguy
Nguy
Nguy
Nguyê
ê
ê
ên
n
n
ủng
ng
ng
ngho
ho
ho
hoả
ả
ả
ảng
ng
ng
ngn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ng
Mỗiquốcgiavớinềnkinhtếxãhộipháttriểnkhácnhausẽcónhữngyếutố
khácnhaudẫnđếnkhủnghoảngnợcông.Tuynhiênnguyênnhânchínhgâyra
ngâ
â
â
ân
n
n
ns
s
s
sá
á
á
ách
ch
ch
chnh
nh
nh
nhà
à
à
àn
n
n
nướ
ướ
ướ
ước
c
c
giat
t
t
tă
ă
ă
ăng
ng
ng
ngm
m
m
mạ
ạ
ạ
ạnh
nh
nh
nhtrong
trong
trong
trongchi
chi
chi
chiti
ti
ti
tiê
ê
ê
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
ach
ch
ch
chí
í
í
ính
nh
nh
nhph
ph
ph
phủ
ủ
ủ
ủ
Chingânsáchnhànướclàquátrìnhphânphốivàsửdụngquỹngânsáchnhà
nướcnhằmđảmbảothựchiệnchứcnăngcủanhànước.Đốivớibấtkỳquốcgianào,
việcchingânsáchnhànướcđềuliênquanđếnhaikhoảnchisau:chitíchlũyvàchi
tiêudùng.Chitíchlũylànhữngkhoảnchilàmtăngcơsởvậtchất,chiđầutưphát
triểnvàtăngtiềmlựcchonềnkinhtế,thúcđẩytăngtrưởngkinhtế.Chitiêudùng
baogồmnhữngkhoảnchikhôngtạorasảnphẩmvậtchấtđểtiêudùngtrongtương
lai,baogồmchichocáckhoảnhànhchínhsựnghiệp,chiquốcphòng,anninh Có
rấtnhiềucácquốcgiatrênthếgiớiđãquáchútrọngđếnchitiêudùngmàđặcbiệt
ngâ
â
â
ân
n
n
ns
s
s
sá
á
á
ách
ch
ch
chnh
nh
nh
nhà
à
à
àn
n
n
nướ
ướ
ướ
ước
c
c
nhuc
c
c
cầ
ầ
ầ
ầu
u
u
uchi
chi
chi
chi
Cácnguồnthuvềngânsáchbaogồmcácnguồnthuthườngxuyênvềthuế,
phívàlệphí.Nếunhưcóthâmhụtngânsáchxảyra,nhànướcsẽthựchiệncác
nguồnthukhácđểbùvốnvềchongânsách.Cáchoạtđộngchủyếulàđixinviện
trợtừnướcngoài,đivayvàcuốicùnglàbáncáctàisảnthuộcsởhữunhànước.Ở
đâyđềcậpđếnnguồnthuchongânsáchnhànướclàthuế,phívàlệphí.Khoảnthu
từthuế,phí,lệphílàkhoảnthuchính,thườngxuyênvàmứcđộổnđịnhphụthuộc
vàchínhsáchthuếcủanhànướctrongtừngthờikỳ.Nếunhưchínhphủápdụng
chínhsáchtàikhóamởrộng,tăngcườngchitiêuchínhphủ,giảmnguồnthuvào
ngânsáchbằngviệcgiảmthuếnhằmkíchthíchnềnkinhtếpháttriển.Ngượclại,
nếuchínhphủmuốnápdụngchínhsáchtàikhóathắtchặt,cácnguồnthutừthuế,
phí,lệphísẽtănglên,cáckhoảnchitiêugiảmđi.Dođó,trongtừngthờikỳ,các
quốcgiasẽápdụngcácchínhsáchtàikhóakhácnhauvàcácnguồnthutừngân
sáchcũngvìthếmàkhôngổnđịnh.Trongtrườnghợpchínhphủápdụngchínhsách
tàikhóamởrộngsẽlàmthâmhụtngânsáchcàngnghiêmtrọnghơnkhicáchoạt
độngthukhôngđápứngnhucầucủacáchoạtđộngchitiêu.Bêncạnhchínhsáchtài
khóaảnhhưởngđếnnguồnthucủachínhphủ,thìcácnhântốảnhhưởngđếnthu
ngânsáchcònbaogồmGDP,tỷsuấtdoanhlợitrongnềnkinhtế,tiềmnăngtài
thươngmạithếgiớithìquốcgiađóphảiđápứngđủcácđiềukiệnvềcắtgiảmcác
khoảnphí,thuếhảiquannhằmtiếntớimộtnềnkinhtếtoàncầuthốngnhấtvớicác
nguyêntắckhôngphânbiệtđốixử,tựdohóamậudịch.
Nhưvậy,khoảnthuvềngânsáchchịuảnhhưởngbởinhiềuyếutốkhácnhau.
Chínhphủcầnnhữngbiệnphápphùhợptrongtừnggiaiđoạnđểnguồnthungân
sáchvẫnđùbùđắpnhucầuchitiềucủachínhphủmàkhônggâyragánhnặngcho
dânchúng.
1.2.2.
1.2.2.
1.2.2.
1.2.2.Hi
Hi
Hi
Hiệ
ệ
ệ
ệu
u
u
uqu
qu
qu
quả
ả
ả
ảs
s
s
sử
ử
p
p
Cácquốcgiađềumongmuốnđivayđểtàitrợchocáchoạtđộngpháttriển
kinhtếcũngnhưbùđắpthâmhụtngânsáchcủamình.Nhữngquốcgiađangphát
triểnđượckhuyếnkhíchvaytiềnđểtàitrợchocáckhoảnnợvàtiếnhànhcácdựán
pháttriểntàichínhquốcgia,đặcbiệtlàxâydựngcơsởhạtầng,vậtchấtkỹthuật
nhưđườngxá,kèđập.Tuynhiên,khinắmvốntrongtaythìkhôngphảiquốcgia
nàocũngbiếtsửdụngvốnhiệuquả.Việcchitiêuvàonhữngnhucầuchưathựcsự
14
cầnthiết,nhữnghànhvivungtayquátránlànhữngbiểuhiệntiêubiểunhấtcủa
việcsửdụngvốnkhônghiệuquả.
Việcsửdụngvốnvaykhôngphùhợpvớithờihạncủakhoảnvaylàmột
trongnhữngyếutốảnhhưởngđếnhiệuquảsửdụngvốnvay.Mộtsốquốcgiaáp
dụngchínhsáchvayngắnhạnđểtàitrợchocácdựánđầutưdàihạn.Khiápdụng
chínhsáchnày,nếunhưlãisuấtthịtrườngtănglên,chínhphủphảiđốimặtvớicác
nguycơvềrủirolãisuấtkhicósựchênhlệchvềcấutrúckỳhạn.Nhưvậy,lãisuất
thựctrảtăngcaokhiếnchochiphícủakhoảnvaynợcaohơn,trongkhiđóhiệuquả
đầutưkhôngthayđổisẽảnhhưởngđếnkếhoạchtrảnợcủachínhphủ.Bêncạnh
đó,nếusửdụngvốnngắnhạnđểđầutưdàihạn,chínhphủsẽảnhhưởngbởitình
trạngthiếuvốn,khimàkhoảnnợđãđếnhạntrảmàdựánchưahoànthành.Vìvậy,
dựándởdang,phảichờđợithêmnguồnvốnmớicũnglàmộtvấnđềcầnchúý.
Yếutốkhácdẫnđếnviệcsửdụngvốnvaykémhiệuquảlàdosựlãngphí
trongviệcsửdụngnợcông.Chínhphủcácquốcgiasửdụngvốndàntrảitrong
nhiềudựánchonhiềungànhnghềdẫnđếnmọidựánđềudởdang,đóivốnvà
thờigianhoànthànhkéodài,chậmđivàohoạtđộng.Nhưvậy,chiphíđầutư
càngtăngcao.
1.2.3.S
1.2.3.S
1.2.3.S
1.2.3.Sự
qu
qu
quả
ả
ả
ản
n
n
nl
l
l
lý
ý
ý
ýn
n
n
nợ
ợ
ợ
ợc
c
c
cô
ô
ô
ông
ng
ng
ng
T
Tá
á
á
ác
c
c
cđộ
độ
độ
động
ng
ng
ngc
c
c
củ
ủ
ủ
ủa
a
a
akh
kh
kh
khủ
ủ
ủ
ủng
ng
i
iv
v
v
vớ
ớ
ớ
ới
i
i
in
n
n
nề
ề
ề
ền
n
n
nkinh
kinh
kinh
kinht
t
t
tế
ế
ế
ế.
.
c
c
cch
ch
ch
chỉ
ỉ
ỉ
ỉs
s
s
số
ố
ố
ốkinh
kinh
kinh
kinht
t
t
tế
ế
ế
ếv
v
v
vĩ
ĩ
ĩ
ĩm
mứcgiátrungbìnhcủatấtcảcácmặthàngđềutănglênliêntụctrongmộtthờigian
kéodàiđượcgọilàlạmphát.
Cóhainguyênnhângâyralạmphát:lạmphátdocầukéovàlạmphátchiphí
đẩy.Lạmphátdocầukéoxảyrakhinềnkinhtếtiêudùngnhiềuhơnnhữnggìsản
xuấtrađượchaytổngcầutăngtrongkhiđótổngcungđãđạtmứctốiđa.Lạmphát
dochiphíđẩylàlạmphátxảyrakhimộtloạtcácchiphítrongnềnkinhtếtănglên,
chủyếulànguyênvậtliệu,thuếvàhànghóatiêudùng.Cóthểnói,lạmphátlànguy
cơđốivớingườinắmgiữtiềntệ.
Khimộtquốcgiađốimặtvớikhủnghoảngnợmànguyênnhânchínhlàdo
thâmhụtngânsách,quốcgiađósẽphảiđốimặtvớitìnhtrạnglạmpháttăngcao.
Nguyênnhânlàvìquốcgiađócầnmộtlượngngoạitệlớnđểhoàntrảgốcvàlãiđi
vay,cầuvềngoạitệtăngkhiếngiátrịđồngngoạitệlêngiásovớiđồngnộitê.Nói
cáchkhác,đồngnộitệđangmấtgiátươngđốisovớiđồngngoạitệ.Đồngnộitệ
mấtgiá,giácảtăngcaokhiếnchiphísảnxuấtcũngtăngcaotươngứng,ảnhhưởng
16
đếnkhảnăngcạnhtranhcủadoanhnghiệpvàtoànbộnềnkinhtế.Đồngthời,lạm
phátcaolàmảnhhưởngđếntâmlýcủangườidân.Dânchúngsẽkhôngtintưởng
vàogiátrịcủađồngnộitệ,tăngcườngtiêudùnghoặcđầutưvàocáctàisảnkhác
nhưvàng,bấtđộngsảnthayvìtiếtkiệmđểđầutưtrongtươnglai.Việcngườidân
quaylưnglạivớiđồngnộitệcànglàmchotìnhhìnhkinhtếtrởnênbấtổnhơn.Như
vậy,lạmpháttăngcaolàmchocáckếhoạchchitiêuvàtiếtkiệmhợplýsẽtrởnên
khóthựchiệnhơn.Ngườidânngàycànglongạivềsứcmuatươnglaicủahọbị
giảmsútvàmứcsốngcủahọcũngvìthếmàkémđi.Lạmphátcaokhuyếnkhích
cáchoạtđộngđầutưmangtínhtrụclợihơnlàđầutưvàocáchoạtđộngsảnxuất.
Vídụ,khilạmpháttăngcao,nếungânhàngkhôngtănglãisuấtcaohơnmứctăng
củalạmphátthìngườidânkhônggửitiềnvàongânhàngmàthayvàođólàđầucơ
vàođấtđaikhiếngiácảđấtđaităngcao Lạmpháttăngcaocònđặcbiệtảnh
hưởngxấuđếnnhữngngườicónguồnthunhậpdanhnghĩacốđịnhnhưcôngchức
vàhưutrí.Phúclợivàmứcsốngcủahọsẽgiảmsútđángkể.
Lạmpháttăngcaodochínhphủtăngvaynợtrongnướcbằngcáchpháthành
ưở
ưởng
ng
ng
ngGDP
GDP
GDP
GDP
GDP(GrossDomesticProduct)-tổngsảnphẩmquốcnội:làtổnggiátrị
bằngtiềncủatoànbộhànghóa,dịchvụmàmộtquốcgiasảnxuấttrongvùnglãnh
thổcủanướcđó,dùlàdongườitrongnướchayngườinướcngoàicưtrútạiquốc
giađótạoratrongmộtthờigiannhấtđịnh,thườnglàmộtnăm.
CôngthứctínhGDP:
GDP=C+I+G+X–IM
Trongđó:
C:làtiêudùngcủadâncư
I:đầutư,làgiátrịcủatoànbộhànghóadịchvụđượcđưavàoquátrìnhtáisảnxuất
nhằmtạorathunhậpquốcdân
G:chitiêuchínhphủ
17
X:giátrịxuấtkhẩu
IM:giátrịnhậpkhẩu
Khikhủnghoảngnợcôngxảyra,nhucầuvaytiềnđểtrảnợcủachínhphủ
tácđộngtrựctiếpđếncácthànhphầncấuthànhnênGDP.Đặcbiệt,thungânsách
nhỏhơnchingânsáchkhiếnchoG<0.Dođó,GDPgiảmnhưmộthệlụytấtyếu.
Bêncạnhđó,khủnghoảngnợcũnglàmchochỉsốIgiảmđángkể.BởiIlà
đầutưcủakhuvựctưnhân,tuynhiênviệcđầutưnàykhácvớiđầutưmangtính
đầucótíchtrữvàothịtrườngchứngkhoán.Khủnghoảngnợgâyralạmphát,giá
cảđivayvốntăngcaolàmchohoạtđộngsảnxuấtbịđìnhtrệ.Hơnnữa,trongđiều
kiệnkinhtếbấtổn,nhàđầutưchắcchắnsẽkhôngdámmạohiểmkhiđầutưquá
t
tế
ế
ế
ế
Khikhủnghoảngnợxảyra,chínhphủphảihuyđộngvốnbằngcáchphát
hànhtráiphiếuđểvayvốntrênthịtrườngmở.Khicungtráiphiếuchínhphủtăng
caotrongkhiđócầutráiphiếukhôngtănglêntươngứngsẽdẫnđếntìnhtrạnggiá
tráiphiếugiảm,lãisuấttráiphiếuphảitănglênđểbùđắpnhữngđòihỏivềlãisuất
hoànvốncủanhàđầutư.Khilãisuấttráiphiếutăngdẫnđếnlãisuấtthịtrườngtăng.
Cácnhàđầutưgặpkhókhăntrongviệchuyđộngvốnsẽdẫnđếnđầutưtrongnước
cũngnhưquốctếgiảm.Sốlượngdựáncóthểkhôngđổituynhiênlượngvốnsẽ
khôngđượcdồidàonhưtrước.Đồngthời,nhàđầutưởmộtquốcgiađangcónguy
cơvỡnợsẽkhóhuyđộngđượcnguồnvốntừcácngânhàngnướcngoài.
Bêncạnhđó,việcthuhútnguồnvốnđầutưtrựctiếptừnướcngoàivàoquốc
giacókhủnghoảngnợcũnglàmộtđiềukhókhăn.FDI(ForeignDirectInvestment)
làhàmsốphụthuộcvàoquymôthịtrườngcủanướcmờigọithịtrường.Đốivới
quốcgiađangxảyrakhủnghoảngnợ,cácnhàđầutưsẽlongạivấnđềtínhhiệuquả
củadựánđầutưnếuđầutưvàoquốcgianày.Tìnhhìnhkinhtếbấtổnkèmtheo
nhiềuảnhhưởngxấuđếntâmlýcủanhàđầutư.Haynóicáchkháclàsựmấtlòng
18
tincủanhàđầutưvàonềnkinhtếđó.Phầnđôngcáccôngtyđầutưvàocácnước
đểkhaitháctiềmnăng,lợithếvềchiphí,trongđóthườnglàyếutốlaođộng,và
nguyênvậtliệurẻ.Khilạmpháttăngcaodoảnhhưởngtừcuộckhủnghoảngnợ,
chiphínhâncôngvànguyênvậtliệucũngtănglên.Nhưvậy,nếunhưtrướckhủng
hoảngnợcông,lợithếvềlaođộngvàgiáthànhnguyênvậtliệulàyếutốquyếtđịnh
đếnmứcđầutưnướcngoàithìkhikhủnghoảngnợcôngxảythìlợithếnàyđã
khôngcòn.Dođó,nguồnvốnđầutưtrựctiếptừnướcngoàigiảm.
Bêncạnhđó,chiphítăngcaosẽkéotheolạmpháttăngnguyênnhândochi
phíđẩy.Cứnhưvậysẽtạothànhmộtvòngxoáygiữachiphívàlạmphát.Nhàđầu
u
u
+Tỷgiáhốiđoái
Tỷgiáhốiđoáilàtỷlệtraođổigiữahaiđồngtiền.Cũnggiốngnhưbấtkỳ
hànghóanàotrênthịtrường,tỷgiáhốiđoáiđượcxácđịnhdựatrêncungcầutiềntệ
trênthịtrườngngoạihối.Chínhphủphảivaynợtrongnướchoặcnướcngoàiđểtài
trợchokhoảnnợđó.Nếuchínhphủvaynợnướcngoàithìvềdàihạnsẽlàmchotỷ
giáhốiđoáitănglêndonhucầungoạitệđểchitrảgốc,lãicủakhoảnvay.
Khimộtquốcgiaxảyrakhủnghoảngnợcông,lạmpháttăngcaodẫnđến
giátrịđồngnộitệsuygiảmdongườidânmongmuốncáctàisảnnướcngoàinhiều
hơn,cầungoạitệtăngcaođẩytỷgiátăng.
Bêncạnhđó,tỷgiáhốiđoáiphụthuộcvàotâmlýcủadânchúng,giớiđầutư,
ngânhàng,haylànhữngngườiđóngvaitròvàoquátrìnhhìnhthànhcungcầuthị
trườngngoạihối.Tâmlýcủanhàđầutưcùngkỳvọngvềtỷgiáhốiđoáitươnglai
cũngảnhhưởngđếntỷgiáhốiđoáihiệntại.Tạithờiđiểmkhủnghoảngnợxảyra,
tâmlýcácnhàđầutưvàdânchúngkhôngổnđịnh,họchorằngtỷgiáhốiđoáisẽ
tănglêntrongtươnglaidoảnhhưởngcủacuộckhủnghoảngnày.Dovậy,ngaytại
thờiđiểmhiệntại,dânchúngvànhàđầutưđãđổxôđimuangoạitệkhiếnchotỷ
giátănglênhayđồngnộitệgiảmgiá.
+Xuấtkhẩu
Xuấtkhẩulàviệcđưahànghóabaogồmhànghóavôhìnhvàhànghóahữu
hìnhranướcngoàivàthuvềngoạitệ.Khủnghoảngnợtácđộnglàmcholạmphát
Copyright: Tài liệu đại học ©