Dự án "Bảo vệ sức khoẻ người lao động giai đoạn 2009 - 2011"
BÁO CÁO KẾT QUẢ
TRIỂN KHAI DỊCH VỤ Y TẾ LAO ĐỘNG CƠ BẢN TẠI CƠ SỞ
SẢN XUẤT LIÊN QUAN ĐẾN AMIĂNG TẠI THÁI NGUYÊN NĂM 2010
1. Đặt vấn đề
Trong quá trình công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước, với tốc độ phát
triển mạnh mẽ của nền kinh tế nước ta, việc sản xuất và sử dụng các loại vật liệu
ngày càng tăng, trong đố có vật liệu amiăng. Do những đặc tính ưu việt của
amiăng so với các loại vật liệu khác nên amiăng được sử dụng rộng rãi trong
nhiều ngành công nghiệp, là chất phụ gia quan trọng để sản xuất nhiều sản phẩm
công nghiệp và dân dụng, như: tấm lợp amiăng-ximăng, má phanh, vật liệu bảo
ôn, cách điện....
Tình hình ô nhiễm môi trường trong các cơ sở sản xuất có sử dụng
amiăng như trên cho thấy đã có nguy cơ cao có thể gây ảnh hưởng xấu đến sức
khoẻ, bệnh tật cho người lao động tiếp xúc. Ở Việt Nam bệnh bụi phổi amiăng
đã được công nhận là BNN được bảo hiểm từ 1976, nhưng cho đến 1996 mới
chỉ giám định công nhận cho 3 trường hợp được bồi thường. Kết quả điều tra
năm 2008 trên 546 công nhân ở 13 nhà máy sản xuất tấm lợp AC cho thấy bệnh
đường hô hấp chiếm 41%, bệnh về mắt 30,8%, lao phổi 0,7%.
Tại Thái Nguyên, có 4 cơ sở sản xuất tấm lợp liên quan đến amiăng với
khoảng 1.151 công nhân lao động tiếp xúc với amiăng. Công tác chăm sóc sức
khoẻ người lao động tại các cơ sở này còn nhiều hạn chế; việc giám sát môi trường
lao động mới chỉ có giám sát của y tế bộ, ngành nhưng không thường xuyên. Công
tác khám phát hiện bệnh nghề nghiệp cho người lao động tiếp xúc với amiăng chưa
được quan tâm đúng mức. Đến nay, chưa có trường hợp bệnh nghề nghiệp liên
quan đến amiăng tại địa phương được chẩn đoán và giám định.
Năm 2010, được sự hỗ trợ của dự án, Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái
Nguyên triển khai thí điểm dịch vụ y tế lao động cơ bản cho người lao động liên
quan đến amiăng tại 2 cơ sở sản xuất tấm lợp A-C trên địa bàn tỉnh.
Đơn vị thực hiện: Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Nguyên_năm 2010
1

y tế
CB tổ
chức
ATVSV
công
nhân
CTCP Tấm lợp và
VLXD TN
1 1 1 - 1 9 37
CTCP Cơ điện
luyện kim TN
1 1 1 1 1 9 36
3.3. Giám sát môi trường lao động
Giám sát các yếu tố vi khí hậu, tiếng ồn, nồng độ bụi chung, nồng độ bụi
amiăng và hơi khí, tỷ lệ silic trong bụi tại các vị trí lao động trong dây chuyền
sản xuất
3.4. Khám bệnh nghề nghiệp
Khám và lập hồ sơ bệnh nghề nghiệp cho 100 công nhân lao động có thời
gian tiếp xúc với amiăng từ 5 năm trở lên.
3.5. Đề xuất các biện pháp cải thiện điều kiện lao động
Đơn vị thực hiện: Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Nguyên_năm 2010
2
D ỏn "Bo v sc kho ngi lao ng giai on 2009 - 2011"
xut cỏc v trớ mụi trng lao ng khụng t tiờu chun v sinh lao
ng v cỏc bin phỏp ci thin iu kin lao ng, h tr khu trang phũng
chng bi cho ngi lao ng.
4. Kt qu thc hin cỏc hot ng
4.1. iu tra s liu c bn: (ph lc 1)
Bng 1.S cụng nhõn lao ng v thi gian lm vic trong dõy chuyn sn
xut tm lp aming ximng (AC)

ng quan tõm y . Xớ nghip Tm lp thuc Cụng ty c phn c in luyn
kim Thỏi Nguyờn cú 03 biờn ch y t, trong ú cú 01 bỏc s thc hin cụng tỏc
chm súc sc kho cho ngi lao ng ti doanh nghip; cụng ty c phn Tm
lp v vt liu xõy dng Thỏi Nguyờn khụng cú biờn ch y t ch hp ng vi
01 cỏn b y t cp cu TNL khi cú TNL xy ra. Hng nm, trờn 90%
n v thc hin: Trung tõm Y t d phũng tnh Thỏi Nguyờn_nm 2010
3
Dự án "Bảo vệ sức khoẻ người lao động giai đoạn 2009 - 2011"
người lao động được khám sức khoẻ định kỳ theo quy định nhưng công tác
khám phát hiện bệnh nghề nghiệp amiăng chưa được thực hiện do y tế địa
phương chưa có trang thiết bị giám sát xác định được nồng độ bụi amiăng trong
môi trường lao động (Theo quy định tại tại Thông tư số 12/2006/TT-BYT của
Bộ Y tế, kết quả giám sát môi trường lao động là một trong những căn cứ cho
việc khám và chẩn đoán bệnh nghề nghiêp)
4.2. Tập huấn, tuyên truyền phổ biến kiến thức cho người lao động
4.2.1. Tài liệu đào tạo, tập huấn cho người lao động
- Tổng quan về tình hình sản xuất, sử dụng amiăng, ô nhiễm môi trường
do amiăng... trên thế giới, ở Việt Nam và tại địa phương
- Tác hại của amiăng lên sức khoẻ người tiếp xúc
- Các bệnh liên quan đến amiăng: bệnh bụi phổi amiăng, dày màng phổi,
canxi hoá màng phổi, bệnh ung thư trung biểu mô, bệnh ung thư phổi
- Các biện pháp dự phòng trong dây chuyền sản xuất tấm lợp: Kiểm soát tại
nguồn, kiểm soát đối tượng tiếp xúc, giám sát môi trường lao động, kiểm soát
hành chính, biện pháp y tế…
- Các yếu tố tác hại nghề nghiệp khác có liên quan trong môi trường lao động.
4.2.2. Hiểu biết của người lao động về amiăng và bệnh liên quan đến amiăng
* Đường xâm nhập của amiăng vào cơ thể và tác hại của amiăng
STT Nội dung
Trước tập huấn Sau tập huấn
Số lượng Tỷ lệ % Số lượng Tỷ lệ %

Biểu đồ 1. Hiểu biết về tác hại của amiăng
Tuy nhiên kết quả nhận thức của người lao động tại 2 doanh nghiệp có sự
khác nhau, cụ thể như sau:
+ Công ty cổ phần Tấm lợp và vật liệu xây dựng Thái Nguyên
TT Nội dung
Trước tập huấn Sau tập huấn
CB quản lý ATVSV Công nhân CB quản lý ATVSV Công nhân
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g

Trước tập huấn Sau tập huấn
CB quản lý ATVSV Công nhân CB quản lý ATVSV Công nhân
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g

như thế nào?
- Ho, đau tức ngực 77 77 100 100
- Khó thở 72 72 94 94
2
Các biện pháp phòng chống
- Thay thế amiăng bằng nguyên
liệu khác
100 100 100 100
- Làm ẩm amiăng 100 100 100 100
- Hút bụi tại vị trí phát sinh bụi 100 100 100 100
- Đeo khẩu trang 100 100 100 100
- Vệ sinh cá nhân sau ca sản xuất 63 63 100 100
Đơn vị thực hiện: Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Nguyên_năm 2010
6
100 100 100
100
100 100 100 100
63
100
0
20
40
60
80
100
%
Thay thế
amiăng bằng
nguyên liệu
khác

g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
1 Bệnh phổi do amiăng biểu hiện như thế nào?
- Ho, đau tức ngực
4 100 9 100 21 56,8 4 100 9 100 37 100
- Khó thở
3 75 8 55,9 19 51,4 4 100 9 100 33 89,2
2 Các biện pháp phòng chống
- Thay thế amiăng
bằng nguyên liệu
khác
4 100 9 100 37 100 4 100 9 100 37 100
- Làm ẩm amiăng
4 100 9 100 37 100 4 100 9 100 37 100

lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
Số
lượn
g
Tỷ lệ
%
1 Bệnh phổi do amiăng biểu hiện như thế nào?
- Ho, đau tức ngực
5 100 9 100 29 81 5 100 9 100 36 100
- Khó thở
4 80 7 78 30 83 5 100 9 100 34 94
2 Các biện pháp phòng chống
- Thay thế amiăng
bằng nguyên liệu
khác
5 100 9 100 36 100 5 100 9 100 36 100
- Làm ẩm amiăng
5 100 9 100 36 100 5 100 9 100 36 100
- Hút bụi tại vị trí
phát sinh bụi
5 100 9 100 36 100 5 100 9 100 36 100
- Đeo khẩu trang 5 100 9 100 36 100 5 100 9 100 36 100

trong dây chuyền sản xuất người lao động phải làm việc trực tiếp nay đã được
thay thế bằng hệ thống tự động, giảm được sức lao động và giảm thiểu nguy cơ
tiếp xúc với yếu tố nguy cơ gây bệnh nghề nghiệp như: hệ thống nạp liệu
ximăng, amiăng được làm ẩm trước khi nghiền, quá trình vận chuyển trong nhà
xưởng đã được cơ giới hoá. Tuy nhiên, do công nghệ không đồng bộ nên trong
môi trường lao động có nhiều yếu tố độc hại tác động tới sức khoẻ người lao
động như: môi trường lao động còn phụ thuộc vào điều kiện khí hậu ngoài trời
nên vào mùa nóng điều kiện vi khí hậu không đạt tiêu chuẩn vệ sinh; ở một số
vị trí trong dây chuyền sản xuất, nồng độ bụi amiăng trong không khí vượt quá
tiêu chuẩn vệ sinh cho phép ....
4.3.1. Kết quả giám sát bụi amiăng - CTCP Tấm lợp & VLXD Thái Nguyên
TT Vị trí lấy mẫu
Nồng độ amiăng (sợi/ml)
Bên trái Bên phải
1 Khu vực kho Amiăng – Giấy 0,08
2 Cạnh bể khuấy 3 hỗn hợp 0,05 0,1
3 Giữa bể khuấy và trộn KPH
4 Cạnh bể quạt gầu KPH 0,07
Đơn vị thực hiện: Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Nguyên_năm 2010
9
Dự án "Bảo vệ sức khoẻ người lao động giai đoạn 2009 - 2011"
5 Đầu băng tải vớt liệu KPH KPH
6 Giữa băng tải vớt liệu KPH KPH
7 Cuối băng tải vớt liệu KPH KPH
8 Cạnh quả tang ép KPH KPH
9 Khu vực cắt tấm lợp 0,03 KPH
10 Khu vực tạo sóng KPH 0,06
11 Khu vực dỡ sản phẩm khỏi khuôn 0,04 KPH
12 Khu vực bốc xếp tấm lợp KPH 0,03
13 Cửa chính ra vào nhà xưởng KPH

Đơn vị thực hiện: Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Nguyên_năm 2010
10