SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
A. T VN
I. LI NểI U:
Ngy nay cụng ngh thụng tin phỏt trin, trũ chi in t ó xõm
nhp vo tng gia ỡnh khin cho tui tr hc ng cú th ngi hng
gi trờn mỏy vi tớnh. Phn ln l nhng trũ chi mang tớnh bo lc
cm giỏc mnh nh m ỏ, vừ thut, khin cho tõm hn tr th
trong trng cú th tr nờn hung hón, liu lnh. Chớnh vỡ vy m nn
bo lc hc ng ó tng xut hin õu ú lm cho khụng ớt gia
ỡnh v nh trng bn khon lo lng.
Trc õy cụng ngh thụng tin cha phỏt trin trũ chi in t
cha xõm nhp rng rói vo t nc chỳng ta, th h hc trũ nh
chỳng tụi ngy y mi khi n trng hay gi ra chi thng t tp
nhau li chi nhng trũ chi dõn gian nh: Kộo co, Bt mt bt dờ,
Nhy dõy, ỏ cu, Rng rn lờn mõy, Chi ụ n quanSao
m hn nhiờn n th. Nhng trũ chi dõn gian khụng nhng mang
tớnh lnh mnh m cũn rốn luyn thõn th, k nng tớnh toỏn v cú tớnh
cng ng cao. Cỏc em hc sinh u cú th tham gia v tham gia mt
cỏch nhit tỡnh. Bi chớnh trũ chi dõn gian ó mang tớnh thõn thin v
li khụng phi u t tn kộm tin ca, khụng mang tớnh phõn bit
giu nghốo gia cỏc em. Thụng qua nhng trũ chi dõn gian m cỏc
em rt d dng lm thõn v kt bn vi nhau. ỳng nh PGS. TS
Nguyn Vn Huy, giỏm c bo tng dõn tc hc Vit Nam ó núi:
Cuc sng i vi tr em khụng th thiu nhng trũ chi. Trũ chi
dõn gian khụng n thun l mt trũ chi ca tr con m nú cha
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
1
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
ng c nn vn hoỏ dõn tc Vit Nam c ỏo v giu bn sc. Trũ
chi dõn gian khụng ch chp cỏnh cho tõm hn tr, giỳp tr phỏt

2. Thc trng v vic t chc trũ chi dõn gian trng Tiu hc
Thng Nht:
Lõu nay, núi n trũ chi dõn gian, thng ch xut hin cỏc l
hi mang tớnh truyn thng ca dõn tc. Vic a loi hỡnh trũ chi
ny vo cỏc trng ph thụng theo tinh thn ch o ca B GD &
T l mt ni dung cũn khỏ mi m.
i vi trng Tiu hc Thng Nht, a s giỏo viờn u cú nhn
thc ỳng n v vai trũ v tỏc dng ca trũ chi dõn gian trong giỏo
dc. Song li thiu kinh nghim v vn kin thc cn thit trong cụng
tỏc t chc trũ chi dõn gian nờn cha gõy c nhiu hng thỳ cho
hc sinh. Ni dung trũ chi cha phong phỳ, a dng d to cho hc
sinh cm giỏc nhm chỏn bi ch mt s ớt trũ chi c lp i lp li
nhiu ln. Bờn cnh ú mt s giỏo viờn cha thc s quan tõm v
u t ỳng mc trong vic su tm, la chn trũ chi v chun b
dựng cho trũ chi. Nờn trong quỏ trỡnh thc hin cũn gp nhiu lỳng
tỳng.
Thi gian t chc cho hc sinh chi cũn hn hp. Cụng tỏc lp k
hoch, kim tra, ỏnh giỏ ca b phn chu trỏch nhim cha thng
xuyờn v kp thi.
3. Kt qu, hiu qu ca thc trng:
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
3
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
Sau mt nm, trin khai v thc hin trũ chi dõn gian trng
Tiu hc Thng Nht (nm hc 2008- 2009). Tụi nhn thy tuy nh
trng cú khỏ y v iu kin c s vt cht nhng kt qu thu
c l cha cao, cha xng ỏng vi tim nng vn cú ca nh
trng. Cỏch thc t chc cũn mỏy múc, thiu k hoch rừ rng, cỏc
trũ chi cũn din ra mt cỏch n iu nờn hc sinh cha t ra hng

S hc
sinh c
phng
vn
Tr li rt
thớch
Tr li
thớch
Tr li
khụng
thớch
Khụng tr
li
SL TL SL TL SL TL SL TL
1B 33 17 12 70,6 2 11,7 3 17,7
2A 26 16 10 62,5 3 18,7 2 12,5 1 6,3
3B 29 13 8 61,5 2 15,4 3 23,1
4A 27 20 15 75 3 15 2 10
5B 28 22 17 77,3 2 9,1 3 13,6
T kt qu trờn tụi ó khng nh c hc sinh trng Tiu hc
Thng Nht rt thớch chi cỏc trũ chi dõn gian.
2. Tham mu cho lónh o nh trng:
Ngay t u nm hc tụi ó ch ng tham mu cho lónh o nh
trng xõy dng k hoch t chc trũ chi dõn gian lng ghộp vo cỏc
tit hot ng ngoi gi v trin khai c th n tng n v lp, ng
thi ph bin mt cỏch sõu rng ch trng ca nh trng v cụng
tỏc t chc trũ chi dõn gian giỏo viờn v hc sinh xỏc nh t
tng, mc tiờu tp trung thc hin tt k hoch m nh trng ó
ra. Kp thi mua sm, b sung thờm mt s dựng cn thit phc v
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng

SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
trng hoa, Rng rn lờn mõy, Cỏ su lờn b, Bt mt bt dờ,
Chi chi chnh chnh
Trũ chi Kộo co ca hc sinh trong tit hot ng ngoi gi.
2. Chun b dựng, li ca, a im trc khi t chc cho hc
sinh tham gia vo cỏc trũ chi dõn gian.
2.1 Chun b dựng cho cỏc trũ chi dõn gian:
dựng ca cỏc trũ chi dõn gian cng vụ cựng phong phỳ v a
dng, mang tớnh c trng v c thit k da vo cỏch chi v lut
chi ca tng trũ chi. Mi trũ chi dõn gian cú mt hoc nhiu loi
dựng tng ng m thiu nú trũ chi khụng th tin hnh c.
Vớ d nh trũ: Chi chuyn ũi hi phi cú 10 que chuyn v
mt vt cú hỡnh khi cu nh qu búng, qu bi non Hay n
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
7
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
gin nh trũ chi Bt mt bt dờ cng khụng th c t chc nu
khụng cú di vi hoc di khn bt mt
Chớnh vỡ vy, trc khi t chc cho hc sinh chi mt trũ chi dõn
gian no ú, giỏo viờn cn tỡm hiu k lng v lut chi, cỏch chi
cng nh vic cú hay khụng cỏc dựng phc v cho trũ chi t ú
cú th chun b y cỏc yu t cn thit cho trũ chi.
2.2 Dy hc sinh c thuc li ca (i vi nhng trũ chi cú li
ng dao):
Mt c im c trng ca trũ chi dõn gian ú l khi chi hc
sinh khụng phi ch thc hin cỏc vn ng ca mỡnh m cỏc em
thng va chi va hỏt hoc c li ng giao no ú. Cỏc bi ng
dao ú khin cho khụng khớ chi vui v, nhn nhp hn. Mc dự
khụng phi bi ng dao no cng cú ý ngha, song bi no cng phự

9
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
3.1 Vi hot ng ngoi tri: tn dng khụng gian rng v thoỏng ca
sõn trng, tụi ó t chc cho hc sinh chi cỏc trũ chi vn ng
nhm rốn luyn v phỏt trin th lc cho hc sinh nh "Rng rn lờn
mõy", "Bt mt bt dờ", "Nhy dõy", "Nhy lũ cũ", "Th a ba ba"
3.2 Vi hot ng nhúm: tụi t chc cho hc sinh chi theo nhúm nh
trong mt khụng gian hp nh: trong lp hc vo nhng hụm tri ma
hoc di nhng gc cõy cú búng mỏt vo nhng hụm tri nng to
t chc cỏc trũ chi phự hp nh: "ễ n quan", "Chi chuyn"
4. Lng ghộp ni dung hc tp trong trũ chi dõn gian:
Bờn cnh lut chi truyn thng, tụi ó lng ghộp khộo lộo vo trũ
chi nhng ni dung hc tp nh nhng. Vi d: trũ chi "Rng rn lờn
mõy" c ci biờn thờm li: Rng rn lờn mõy/ Cú cõy lỳc lc/ Hi
thm thy thuc/ Cú nh hay khụng? Thy thuc tr li: Cú bi tp
c/ Chỳng ta cựng hc/ Ai m quờn li/ L i thua cuc Ri thy
thuc yờu cu mi i chi phi c ng thanh 1, ri 2, ri 3 bi tp
c - hc thuc lũng ó hc trong trng trỡnh mụn Ting Vit ca lp
tham gia chi. on rng rn va i va c ng thanh, c trụi chy
xong, thy thuc mi thc hin tip vic hi han v la bt khỳc
"uụi"; on rng rn tỳm uụi nhau, va che ch cho "uụi" chy
chn, va tip tc c v ci vui.
Vi trũ chi "Cp c": Trờn cỏc lỏ c c ghi thờm cỏc t. Hc
sinh phi nhn din ỳng c cú vn theo yờu cu ca qun trũ cp
ỳng. Nh vy, ngoi vic phi nhanh tay, nhanh chõn v khộo lộo
trỏnh b i phng v thua, hc sinh cũn phi nhanh trớ, nhanh mt
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
10
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học

mt ụ hng dc nhy v cú hai ln mc: mt xut phỏt v mt mc
ớch. Mi i xp thnh mt hng dc. Ngi ng u bc vo
trong bao b hai tay gi ly ming bao. Sau khi nghe lnh xut phỏt
ngi ng u mi i mi nhy n mc ớch ri li quay tr li
mc xut phỏt a bao cho ngi th hai. Khi no ngi th nht
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
12
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
nhy v n ớch thỡ ngi th hai tip theo mi bt u nhy. C nh
vy ln lt n ngi cui cựng. i no v trc i ú thng.
- Lut chi: Ngi chi no nhy trc hiu lnh xut phỏt l
phm lut, ngi nhy cha n mc quy nh m quay li cng phm
lut. Nhy cha n ớch m b bao ra cng phm lut v cú th b
loi khi trũ chi.
* Trũ chi Cp c
- Cỏch chi: Qun trũ chia tp th chi thnh hai i, cú s
ngi bng nhau mi i cú t 5-6 bn, ng hng ngang vch xut
phỏt ca i mỡnh. m theo s th t 1,2,3,4,5cỏc bn phi nh s
ca mỡnh. Khi qun trũ gi ti s no thỡ s ú ca hai i nhanh
chúng chy n vũng v cp c. Khi qun trũ gi s no thỡ s ú
phi v. Mi lỳc qun trũ cú th gi ba bn s.
- Lut chi: Khi ang cm c nu bn v vo ngi l thua
cuc. Khi ly c c chy v vch xut phỏt ca i mỡnh khụng b
bn v vo ngi l thng cuc. Khi cú nguy c b v vo ngi thỡ
c phộp b c xung t trỏnh b thua. S no v s ú khụng
c v vo s khỏc. Nu b s khỏc v vo l khụng thua. S no b
thua ri qun trũ khụng gi s ú chi na. Ngi chi khụng c
ụm, gi nhau cho bn cp c. Ngi chi tỡm cỏch la i phng
mang c v. La chn sõn bói phự hp trỏnh nguy c, c ra khi

Ht lỳa ba bụng
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
14
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
n chm n cp
Trng g trng vt
Bự xe bự xớt
Con rn con rớt
Nú rớt tay ny
n t cui cựng Ny chỳng tay ai thỡ ngi ú phi rỳt nm
tay ra hoc ngi ch cht ngang nm tay ca ngi ú. Lỳc ny ngi
b phi ch tay cho ngi u tiờn va hỏt va ch cỏc nm tay cỏc bn
chi. Cuc chi c th tip tc n ht cỏc nm tay thỡ trũ chi kt
thỳc.
C. KT LUN
1. kt qu nghiờn cu:
TT Ni dung nghiờn cu
Trc khi
thc hin
Kt qu thc hin
1
Nhu cu chi ca hc
sinh
Khụng rừ ó xỏc nh c s
liu c th
2 K hoch t chc cỏc
trũ chi dõn gian
Khụng cú ó cú k hoch chi tit
c lng ghộp vo

ớt hoc khụng
cú s chun b
ó c chun b tt
8
T chc trũ chi phự
hp vi tớnh cht hot
ng
Cha Cú
9
Lng ghộp ni dung
hc tp nh nhng vo
trũ chi dõn gian
Ch yu l chi
theo lut chi
truyn thng
ó c lng ghộp
khộo lộo mt s trũ
chi
10
Nhn thc ca hc
sinh v trũ chi dõn
gian
Cũn hn ch
Hc sinh c m
rng kin thc v cú
thờm rt nhiu hiu
bit v cỏc trũ chi dõn
gian, cỏc phong tc
truyn thng ca dõn
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng

tp th. Vỡ th m hin
tng hc sinh mt
on kt vi bn trong
khi chi ó gim hn.
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
17
SKKN: Một số kinh nghiệm trong việc tổ chức các trò chơi dân gian cho học sinh Tiểu học
2. Bi hc kinh nghim:
Qua nghiờn cu ti trờn, tụi ó rỳt ra c mt s bi hc kinh
nghim sau:
Mt l: Trũ chi dõn gian cú tm quan trng rt ln i vi s phỏt
trin ca hc sinh Tiu hc. Trũ chi dõn gian va giỳp hc sinh thoó
món nhu cu vui chi, va gúp phn nõng cao nhn thc, phỏt trin
cỏc giỏc quan, tng cng th lc, giỳp hc sinh tr thnh nhng
ngi lao ng ti gii trong tng lai.
Hai l: Nhng hc sinh chi mt cỏch hng hỏi, hot ng ni bt
trong khi chi thng cng chớnh l nhng tr thụng minh, thỏo vỏt v
bit t chc trong cuc sng.
Ba l: Cn phi t chc cho hc sinh chi cỏc trũ chi dõn gian
phỏt trin cỏc em tinh thn tp th, bit nhng nhn bn bố, bit
giao lu, chia s kinh nghim ca mỡnh vi bn khỏc.
Bn l: Khi t chc trũ chi dõn gian cho hc sinh giỏo viờn cn
tỡm hiu k cỏch chi, lut chi v chun b y cỏc yu t cn thit
tin hnh trũ chi.
Nm l: Nhng kinh nghim ca tụi rt n gin, giỏo viờn cú th
d dng thc hin.
Ngời thực hiện: Nguyễn Văn Hùng Trờng
Th Thống Nhất
18