ph©n tÝch chÝnh s¸chn«ng nghiÖp & ph¸t triÓn
n«ng th«n

TS. NguyEn VAN SANH
Giới thiệu môn học (tài liệu đính kèm)
Mô tả môn học
Mục tiêu môn học
Nội dung môn học
Phương pháp học
Thang điểm
Trang thiết bị & tài liệu học
Phần 1: Các Khái Niệm Cơ Bản
1. Khái niệm cơ bản về chính sách nông
nghiệp & phát triển nông thôn
2. Khung phân tích chính sách
3. Khía cạnh kinh tế trong phân tích chính
sách
I. Khái niệm cơ bản chính sách NN & NT
1. Chính sách là gì và tác động đến ai?
2. Mục tiêu chính sách ra sao?
3. Ai sẽ phát triển và thực thi chính sách?
4. Phát triển chính sách dựa vào các đặc
điểm gì?
5. Như thế nào gọi là thiên lệch trong hình
thành và thực thi chính sách

Nguời thu gụm
Nguời SX
Đại lý thu gom
Đại lý thu mua
Cung TP. HCM
Cung QT
100%
Ngu
ồn
:
:V
ớ vụ SX & tiờu thụ cafộ Daclak,
6/2003
Mục tiêu chính sách
1. Khắc phục sai lệch về thị trường
:
– “Public goods”: sản phẩm công khắc phục tình trạng
phục vụ cho người này lại loại trừ người kia
– Khắc phục tình trạng “ngoại ứng” externality”: phát sinh
chi phí và lợi ích ngoài mong đợi của hoạt động sản xuất
& đời sống
– “Economic to scale: quy mụ kinh tế”: khắc phục lợi thế
của các DN đi trước đạt qui mô lớn.
– “Monopoly”: ngăn chặn áp đặt giá độc quyền
– “Transaction costs”: loại bỏ chi phí giao dịch cao vì
những phí tổn không đáng có
– Sửa chữa thông tin & quỏn lý không thông thoáng
– “Moral hazard” điều chỉnh sai lệch đạo đức trong kinh
doanh.
Chính sách nhằm mục tiêu chuyờn c th:

- Xác định khung phân tớch không phù hợp tên và yêu cầu đề
tài
- Không s dng khung phân tích ỏng tin cy.
- Lựa chọn phơng pháp nghiên cứu máy móc và hình thức
- Các đề nghị chính sách không xuất phát từ kết quả nghiên
cứu
- Các kiến nghị chung chung không có giá trị áp dụng.
- Không có kênh chuyển tải kết quả cho ngời làm chính sách
2. Th
ất bại
nhà nuớc can thiệp thị trường
- Thất bại trong cạnh tranh để phát triển
- Thị trường không hoàn hảo
- Thất bại về thông tin: hầu hết viên chức chính quyền cho
rằng hiểu biết thị trường hơn ai cả và sẳn sàng can thiệp
nhiều hơn là sự vận hành theo quy luật thị trường.
 Lý thuyết tốt nhất thứ hai (second – best theory): khi có
nhiều rũi ro về thất bại thị trường (market failures), hoạt
động của nhà nuớc chỉnh sữa bất kỳ một nhân tố thất bại
về thị trường thì kết quả mong đợi sẽ xấu nhất cho xã hội
so với không nên làm gì cả.
-
3. Thất bại về quản lý thực thi chính sách
1. Ảnh hưởng quyền lợi kinh tế: nhà nuớc không
thể tiên đoán hết một cách chính xác về nguồn
thu phụ của CB nhà nuớc trong hoạt động liên
quan đến kinh tế khi th
ực thi chính sách
.
2. Triển khai lỏng lẽo: ngay cả một chính sách thiết

1. Khung chính sách: Mục tiêu, Ràng Buột &
Công Cụ Chính sách
Khung phân tích chính sách còn duợc gọi “Lý thuyết
về chính sách kinh tế”. Theo khung này.
- Mục đích nhà nuớc tối đa hoá về phúc lợi xã hộI
(biến mục tiêu” cần đạt như: Thu nhập /đầu nguời,
số bac si/bệnh nhân, sản lượng cây trồng, vật nuôi
cho vùng SX.
- Do vậy, nhà nuớc phải chọn công cụ (phươngthức
đầu tư) để đạt mục tiêu, trong bồi cảnh ràn buột:
(1) nguồn lực nhà nuớc, khả năng quản lý, (2) yếu
tố chính sách không thể kiểm soát (khí hậu), (3)
khía cạnh ảnh hưởng bất lợi cần phải giảm thiểu
tối đa: (Hình: Tinbergen)
Công Cụ Chính
Sách
Ràng buộc
Những yếu tô
ngoài vòng
kiểm soát
Khía cạnh ảnh
hưởng
Mục đích
hoặc
“ biến mục tiêu”
Biến ngoại sinh
Mối Liên hệ
giũa các biến
“Mô hình ”
Biến nội sinh

5. Trong thực tế, tăng trưởng và phân phối thu
nhập mâu thuẩn nhau. Do vậy công cụ
chính sách nhằm cân bằng hai yếu tố này
trong điều kiện có thể có đuợc.
Ràng buột (tt)
6. Yếu tố ràng buột bao gồm đặt ra mục tiêu, nhung
mục tiêu đó sẽ bị thay đổi tính tự nhiên về các vấn
đề chính sách. Thí dụ, nếu giá không ổn định sẽ
ảnh hưởng đầu ra của nông hộ nhỏ. Vì vậy, chính
sách bình ổn giá sẽ đuợc đưa ra để phân tích
7. Yếu tố ràng buộc
ảnh huởng cung
: như khí hậu,
luợng mưa sẽ ảnh huởng sản luợng nông nghiệp.
8. Kinh tế v
ĩ mô:
tỉ giá hối đoái, nguồn lực tài chính
nhà nuớc, giá quốc tế về đầu vào và đầu ra đều bị
ảnh hưởng. Thí vụ giá dầu thế giới tăng & chính
sách bình ổn giá việt nam?.
Công cụ chính sách
1. Là phương pháp can thiệp của nhà nuớc để đạt
mục tiêu trong điều kiện bị ràng buộc.
2. Một chính sách có thể tác động kép. Thí vụ nếu
gạo là thức ăn hàng ngày, và nông dân sản xuất
lúa c
òn
nghèo. Do vậy,
đưa ra
chính sách tăng