Chương 5.
CÁC HỌC THUYẾT VỀ TỶ GIÁ
Hồ Thúy Ái
ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP.HCM – Khoa Ngân Hàng Quốc Tế
Nội dung
• Ngang giá sức mua (PPP)
• Ngang giá lãi suất (IRP)
• Hiệu ứng Fisher
Hồ Thúy Ái09/2010 2
Ngang giá sức mua
• Luật một giá
• PPP dạng tuyệt đối
• PPP dạng tương đối
• PPP dạng kỳ vọng
• Bằng chứng thực nghiệm về PPP
09/2010 Hồ Thúy Ái 3
Luật một giá
• Luật một giá: Law of one price (LOP)
• Nội dung: trong điều kiện không tồn tại các yếu tố
như chi phí vận chuyển và thuế quan, giá cả của cùng
một loại hàng hóa ở các quốc gia đều bằng nhau khi
tính bằng một đồng tiền chung
09/2010 Hồ Thúy Ái 4
P
i
=S.P
i
*
P
i
: giá hàng hóa i trong nước

* *

(Mức giá của rổ hàng hóa trong nước)
(Mức giá của rổ hàng hóa nước ngoài)
Trong đó, mặt hàng i có:
 Giá là P
i
ở trong nước và tỷ trọng W
i
trong rổ hàng hoá
tiêu chuẩn trong nước
 Giá P
i
*
ở nước ngoài và tỷ trọng W
i
* trong rổ hàng hoá
tiêu chuẩn nước ngoài
 W
i
=W
i
*
; i = (1,n)
Biểu thức:
S: tỷ giá giao ngay (yết trực tiếp)
Ngang giá sức mua dạng tuyệt đối
• Mối quan hệ giữa tỷ giá và mức giá cả hàng hóa tại
một thời điểm
• Tỷ giá được xác định theo PPP:

09/2010 Hồ Thúy Ái 9
S S
p
p
1 0
1
1









*
S
1
= S
0
(1+s) = S
0
(1+ p- p
*
)
Ngang giá sức mua dạng kỳ vọng
• Mối quan hệ giữa giá trị kỳ vọng của các biến số
• Hình thành trên cở sở:
– Thị trường hiệu quả

e
-p
*e
• Mức thay đổi tỷ giá kỳ vọng (s
e
) bằng với mức chênh lệch lạm
phát kỳ vọng
Bằng chứng thực nghiệm về PPP
• Các nghiên cứu kiểm chứng PPP kết luận rằng:
– PPP được duy trì trong dài hạn;
– PPP thường không được duy trì trong ngắn hạn;
• Nguyên nhân PPP bị vi phạm trên thực tế:
– Chi phí vận chuyển và các rào cản thương mại khác
– Sự tồn tại các mặt hàng không giao dịch được
– Tỷ trọng hàng hóa khác nhau trong cơ cấu chỉ số giá cả ở
các quốc gia
– Tỷ giá còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác (hơn là
mức giá cả)
09/2010 Hồ Thúy Ái 12
Ngang giá lãi suất
• Ngang giá lãi suất có bảo hiểm (CIP)
• Ngang giá lãi suất không bảo hiểm (UIP)
• Lý thuyết kỳ vọng không thiên lệch
09/2010 Hồ Thúy Ái 13
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
• Covered Interest Parity (CIP)
• Giả thiết:
– Các thị trường tài chính hoạt động hiệu quả và cạnh tranh
hoàn hảo
– Các nhà đầu tư trung lập đối với rủi ro

)
09/2010 Hồ Thúy Ái 15
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
• Nội dung CIP:
– Khi rủi ro tỷ giá được bảo hiểm bằng hợp đồng kỳ hạn thì
đầu tư bằng nội tệ hay ngoại tệ đều có tỷ suất sinh lời như
nhau (khi qui đổi về một đồng tiền chung)
• Biểu diễn CIP:
– Theo thu nhập gộp
– Theo thu nhập ròng
– Tỷ giá kỳ hạn
– Điểm kỳ hạn
09/2010 Hồ Thúy Ái 16
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
• Biểu diễn CIP theo thu nhập gộp:
• Biểu diễn CIP theo thu nhập ròng:
09/2010 Hồ Thúy Ái 17
)1(1
*
i
S
F
i 
1)1(
*
 i
S
F
i
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm

 
*
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
• Kinh doanh chênh lệch lãi suất có bảo hiểm: Covered
interest arbitrage (CIA)
• CIA: hoạt động kiếm lợi nhuận dựa vào việc đi vay
nội tệ và đầu tư ngoại tệ (có bảo hiểm rủi ro tỷ giá),
hoặc ngược lại
• CIA là động lực giúp CIP tái lập trạng thái cân bằng
09/2010 Hồ Thúy Ái 20
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
Các bước tiến hành CIA:
• Hiện tại:
(1) Vay nội tệ với lãi suất i
(2) Mua ngoại tệ theo tỷ giá giao ngay S; một đơn vị nội tệ
mua được 1/S đơn vị ngoại tệ;
(3) Đầu tư vào ngoại tệ hưởng lãi suất i
*
; Lượng ngoại tệ cuối
kỳ dự tính thu được (1/S)(1+i
*
)
(4) Ký hợp đồng bán kỳ hạn số ngoại tệ (1/S)(1+i
*
) theo tỷ
giá kỳ hạn F
09/2010 Hồ Thúy Ái 21
Ngang giá lãi suất có bảo hiểm
Các bước tiến hành CIA:
• Sau một năm:

f
45
0
A
B
C
D
E
F
i-i
*