Tài liệu ôn thi đại học , cao đăng năm 2014 môn
ngữ văn
Tổng hợp các thông tin cần biết về tác giả,tác phẩm và những vấn đề chung có thể
áp dụng được trong phần câu 5 điểm nhằm để giúp cho học sinh ôn luyện trước
cuộc thi đại học cao đẳng một cách dễ dàng đầy đủ, chính xác nhất có thể.
Những dạng Cấu trúc câu 5 điểm nghị luận văn học:
Dạng 1: chứng minh về một ý kiến một nhận định.
Mở
bài
Tác giả Vị trí
Tác phẩm
Dẫn dắt ý kiến
Thâ
n bài
Khái quát vấn đề Tác giả Đề tài
Đặc điểm sáng tác
Tác phẩm Xuất xứ
Hoàn cảnh ra đời
Cảm hứng chủ đạo nếu là thơ
Sơ lược nội dung tác phẩm nếu văn xuôi
Giải thích sơ lược về ý kiến: đúng-sai
Phân tích và chứng
minh
Bàn luận Đồng tình hay bác bỏ ý kiến : nhấn mạnh
Giải thích nguyên nhân vì sao
Bài học Nhân sinh
Sáng tạo
Kết
bài
Tổng kết vấn đề
Mở rộng vấn đề

Mở bài Tác giả Vị trí
Tác phẩm
Dẫn dắt hai đối tượng,nhân vật,ý kiến
Thân bài Khái quát
vấn đề
Hai tác giải tác phẩm(lưu ý: tác phẩm
nào sáng tác trước sẽ nêu trước. theo
trình tự thời gian)
Tác giả Đề tài
Đặc điểm sáng
tác
Tác
phẩm
Xuất xứ
Hoàn cảnh ra đời
Cảm hứng chủ
đạo nếu là thơ
Sơ lược nội dung
tác phẩm nếu
văn xuôi
Giải thích về hai ý kiến,nếu là hai đoạn trích trong tác phẩm thì nói về
vị trí và nội dung.(khổ mấy?, hay cảnh nào? Tình huống nào?)
Phân tích
và cm
Nội dung
Nghệ thuật
Bàn luận So sánh sự giống-khác nhau
Lý giải vì sao có sự giống-khác Nguyên nhân:giống-khác
Ý nghĩa: giống-khác
Bài học Nhân sinh

nỗi buồn để sau này bước trên đường đời gặp những khó khăn, thử thách
tà có thể tìm đến qh để sẻ chia, gửi gắm nỗi lòng của mình.
 Bài học s/t :với bài thơ TG H.C đã để lại bài học có ý nghĩ về s/tạo nt. Đối
với thơ đôi khi không phải chỉ là 1 phút thăng hoa của cảm xúc mà con cần
ở nhà thơ 1 sự lao động nt nghiêm túc nhưng sự lđ ấy không phải để gọt
dủa về ngôn từ mà phải gắn liền với những tình cảm chân thành từ trái tim
của mình, từ cuộc đời của mình.
 Đây thôn vĩ dạ và hàn mặc tử:
 Hàn mặc tử.
 “trước không có ai, sau không có ai HMT như một ngôi sao chổi xọe qua
bầu trời với một cái đuôi chói lòa rực rỡ “
“tôi xin hứa hẹn với các người rằng, mai sau, những cái tầm thường, mực
thước kia sẽ biến tan đi,và còn lại cái thời kỳ này, chút gì đáng kể đó chính
là HMT” (chế lan viên)
 HMT là nhà thơ có sức sáng tạo mãnh liệt, là hiện tượng đọc đáo của thi ca
VN. Đặc biệt là người góp vào tiến trình phát triển thơ mới, nếu như xuân
diệu đưa thơ mới đến đỉnh cao thì HMT đã nâng thơ mới lên một tầm xa
hơn tư cái tôi bản thể đến cái tôi cá thể.
 Vị trí:
1. Nhà thơ xuất sắc của phong trào thơ mới
2. Hiện tượng độc đáo của thơ ca vn hiện đại
3. Tiêu biểu nhất của trường phái thơ ĐIÊN
4. Đưa thơ mới phát triển thêm một bước dài hơn
 DTVD:
 bài thơ: năm ở phần đầu của tập “thơ điên” điều đó cũng đồng nghĩa bài
thơ ra đời chưa có sự hoảng loạn điên cuồng mà ít nhiều vẫn mang vẽ đẹp
trong sáng. Bài thơ được ra đời khi HMT đang phải sống cách li ở trai phong
tuy hòa nghĩa là nhà thơ đang phải lìa xa với nhưng mối liên hệ bên ngoài.
Ông cảm nhận được cái chết rượt đuổi sau lưng và vội vàng lo lắng nhưng
vẫn mang một cảm giác chia lìa xa cách -> bài thơ ra đời từ đó.

của cái chết cận kề
3) ở khổ thơ cuối cùng là sự nhận ra đầy đủ về hoàn cảnh, về cuộc sống,
về tình yêu của nhà thơ. Khổ thơ vẫn là sự đan xen giữa hai cung bậc
của tâm trạng vừa hi vọng vừa vô vọng những đàng sau đó ta vẫn
nhận ra nhà thơ khao khát mãnh liệt được trở về với cuộc sống bên
ngoài.
Chuyên đề nghị luận xã hội
 Bàn về tư tưởng đạo lý:
 Mở bài : nêu những nhận biết về ý kiến và dẫn dắt ý kiến vào.
 Thân bài:
 Giải thích về nôi dung và các thuật ngữ cần giải thích có trong ý kiến: ý
kiến có nội dung gì, các từ ngữ cần giải thích có ý nghĩa ntn?, nêu
nhận xét, đánh giá chung về ý nghĩa hoặc những mặt tốt mặt chưa tốt
như thế nào đối với bản thân, gđ, xh để đưa ra bàn luận. ( giống như
phần xác định yêu cầu đề để chúng ta dễ dàng bàn luận đánh giá ).
 Bàn luận:
I. Thực trạng: xã hội hiện nay đang sống tốt hay xấu với đạo lý này?
Nhận thức của mỗi người ra sao về vấn đề nay? Bản thân mỗi
người đang thực hiện đạo lý như thế nào? ( lấy dẫn chứng cụ thể).
II. Nguyên nhân.
1. Khách quan: do tác động của sự phát triển xã hội,ảnh hưởng của trào
lưu hội nhập, ảnh hưởng của mọi người xung quanh, bản thân không
phát triển kịp với sự phát triển của xã hội (lấy dẫn chứng)
2. Chủ quan: sống không phấn đấu rèn luyện,phát triển bản thân mình,
sống buông thả,không suy nghĩ,sống hưởng thụ,ích kỉ,thụ động (lấy
dẫn chứng).
III. Hậu quả và ý nghĩa:
1. Hậu quả: sống không đúng đạo lý, lêch lạc làm cho con người sống
như thế nào ? rơi vào những hoàn cảnh nào ? tầm nhìn về xã hội ra
sao ?,,,

thành từ những hạt cát. Con người cũng vậy, ai cũng là người tạo ra xã hội
này, ai cũng đóng góp cho sự phát triển của xã hội loài người. Từ cuộc đối
thoại giữa ba nhà thơ-khoa học-giáo cho ta thấy rõ điều đó )
- Thân bài:
1. Giải thích về nội dung câu chuyện:
a) Câu chuyện bàn về vai trò của mỗi người trong cuộc sống, mỗi con
người, mỗi ngành nghề đều có vai trò khác nhau: (từ câu chuyện
trên cho làm cho ta suy nghĩ nhiều thêm về vai trò của mỗi con
người trong cuộc sống, trong xã hội hơn nữa. Tuy nhà thơ nhà
khoa học và nhà giáo ai cũng có những ngành nghề riêng và có vai
trò riêng trong xã hội nhưng tất cả đều góp rất lớn vào sự phát
triển của loài người.
b) Nhà thơ, KH, giáo là những nghề cao quý: năng khiếu, trí tuệ, đam
mê -> cái đẹp
c) Cụ thể: nhà thơ sáng tạo ra cái đẹp làm cho cảm xúc, tâm hồn
ngày càng Nhà KH sáng tạo khoa học phat triển nên văn minh
nhân loại nhà giáo khai mở tri thức con người thông minh,có hôn
hơn. -> cả ba đều là ngành nghề cao quý nhất trong c/s con người.
d) Đánh giá -> đó là ba nhận định đúng về vai trò của nhà T-KH-G từ
đó cho ta thấy con người có 1 vị trí, 1 vai trò nhất định trong c/s.
2. Bàn luận.
a) Thực trạng:
 Có một số bộ phận không nhỏ sống không đúng vị trí vai trò của
mình.( tình trạng việc làm nước ta đang nhiều vấn đề, những cử
nhân bằng giỏi tốt nghiệp các trường đại học danh giá mà lại đang
thất nghiệp còn không ít công nhân viên chức đang hưởng lương với
cái bằng có được bằng tiền )
 Không nhận ra vị trí của bản thân sống thụ động, phụ thuộc vào
người khác, sống không có định hướng,( hiện nay các bạn trẻ luôn có
quan niệm là con đường thành công duy nhất chỉ có là vào đại

trong cuộc sống
 Phải biết lên án phê phán những người sống lệch lạc, thiếu trách
nhiệm với bản thân gđ, xh( bắt chước những phong cách lập dị, khoe
thân để được nổi tiếng, nghe lời kích động của kẻ xấu nhằm gây bạo
loạn trong vụ biểu tình chống trung quốc,hồi của, )
 Phải biết ngợi ca, bảo vệ những con người sống có trách nhiệm với
c/s với mọi người xung quanh. (tôn vinh những chiến sĩ ngoài đảo xa
ngày đêm canh gác gìn gữ hòa bình chủ quyền bản đảo cho quê
hương, luôn ủng hộ những người sống đẹp, sống tốt như ông lê
phước vũ chủ tịch tập đoàn tôn hoa sen, người luôn tâm huyết giúp
đỡ những người nghèo và tổ chức các chương trình đàm thoại giúp
con người(thanh niên) hiểu rõ hơn về những giá trị con người, )
 Thể hiện trách nhiệm vai trò của mình phải phù hợp, phải khéo léo.
(thể hiện tinh thần, trách nhiêm với quê hương đặc biệt trong vụ
việc hạ đặt trái phép dàn khoan HD 981 của tq. Phải luôn bình
tĩnh,nắm rõ thông tin chính xác, có những cách yêu nước phù hợp
không vi phạm pháp luật, không nghe theo lời xú dục của bọn phản
động, )
b) Hành động: luôn luôn rèn luyện về kiến thức, vững chắc về tư
tưởng, trau chuốt về kĩ năng, học tập, tu dưỡng về mọi mặt để
trở thành người có ích cho đất nước,
- Kết bài:
Trong cuộc sống mỗi con người đều có thể làm được những điều kì diệu bởi
c/s của bản thân là không giới hạn, điều quan trọng là phải có ước mơ, có
khát vọng để không phải mình chỉ sống đúng với vị trí vai trò của bản thân
mà còn sống tốt hơn sống đẹp hơn. Bởi mỗi con người sinh ra đâu chỉ sống
cho riêng bản thân mình mà còn sống cho mọi người, sống cho cuộc đời
nay nữa.
