HỆ THỐNG CANH TÁC
(Farming systems)
PGS.TS. Phạm Văn Hiền
Email: [email protected]
Website: pgo.hcmuaf.edu.vn/pvhien
Chuïng ta hoüc våïi nhau
theo phæång phaïp naìo
?
Chuïng ta hoüc våïi nhau
theo phæång phaïp naìo
?
KHÄNG
KHÄNG RAO GIAÍNG
PHÆÅNG PHAÏP CUÌNG HOÜC,
CUÌNG tham gia
GIỚITHIỆU
MÔN HỌCHỆ THỐNG CANH TÁC
I. Giớithiệu chung
• 1. Mụctiêumônhọc
Cung cấpnhững khái niệm, quan điểm và
phương pháp NC&PT HTCT, từđó vận
dụng vàovùngsinhtháinôngnghiệpcụ thể.
2. Nội dung môn học
•CácKiến thức ☺
: Khái niệm, quan điểmvề
HT, HTCT và NC-HTCT;
•Cáckỹ năng: kỹ thuật, sự khéo léo đñể thực
hiệncácgiaiđoạnNC-HTCT;
•Cácphương pháp thu thập thông tin;
•Thựchiệncuộc nghiên cứu điểm theo hệ
sinh thái.

Fukuoka - Nhật;
• ) Nông nghiệphữucơ (Organic farming) của
Mỹ, Đức;
Cali
• ) Canh tác bền vững (Permaculture) củaÚc;
• ) Nông nghiệpítnhậplượng bên ngoài (Low
External Input Agriculture) củaHàLan,
Philippines
II. Sơ lượcsự phát triểnmôn nghiên
cứuHTCT
• 2.1 Hướng nghiên cứutruyềnthống
(Conventional research approach)
• Cách Mạng Xanh vào thậpkỷ 60-70
• Đơn ngành (disciplinary), cách tiếpcận "từ trên
xuống" (top-down approach). Tăng năng suấtcủa
cây trồng, vật nuôi (commodity-oriented)
•
Nông dân nghèo, vùng sâu vùng xa
•* Giải pháp kỹ thuật khác xa với điềukiện
(tự nhiên, kinh tế, xã hội) củ
a nông dân,
•* thay đổimôitrường TN và KTXH trong
vùng và tiểu vùng ít đượcchúýđếntrong
các giải pháp đưara,
•* nhà khoa học thiếuhiểubiết một cách rõ
ràng về hoàn
cảnh và nguồnlựccủa nông
dân. Ex.
2.2. Hướng nghiên cứumới
Nghiên cứuhệ thống (systems research approach)

triểnhệ thống nông nghiệpcàngngàycàngpháttriểnvà
ứng dụng rộ
ng rãi trên thế giới.
•Dạy ở các trường ĐH, nghiên cứu ở các Viện
2.3.2. Ở ViệtNam
•Saunăm 1975, ĐHCầnThơ tổ chức các nhà khoa
học đơnngànhđếnmột địa bàn nghiên cứu
•Hiệuquả cao và thành công nhất định
•những n/c này đãmangtínhđangành, chưaphải
liên ngành
•Năm 1988, Trung tâm NC&PT HTCT ĐBSCL
được hình thành
•Năm 1990, IDRC hỗ trợ, Mạng lướiHTCTViệt
Nam được hình thành,9thành viên
•Naynhiều
Viện/trường đãhọc môn HTCT và có
ngành HTCT cho SĐH.
III. Bốicảnh sx nông nghiệpvàsự cầnthiết
n/c HTCT ở ViệtNam
3.1 Giai đoạnsauchiếntranh1975 - 1985
•Tậpthể hoá (HTX NN). Phấn đấutự túc lương
thựcvàxóabỏ tầng lớpbóclột trong nông thôn
Xây dựng kế hoạch phát triểnKTXHtừ cấptrên
giao xuố
ng.
. Khái niệmvề nông dân cá thể không được công
nhận.
•Sảnxuất lúa không theo kịptăng dân số 2,3% mỗi
năm
3.2. Giai đoạntừ 1986 đếnnay

cứu liên ngành và có một phương pháp cụ
thể và thống nhất, đólàphương pháp
Nghiên cứuHệ thống canh tác.
Việt nam có thểđược chia thành mấy
vùng sinh thái tự nhiên?
•1. Vùng Trung du miềnnúiBắcBộ
•2. Vùng Đồng bằng sông Hồng
•3. Vùng Duyên hảiBắcTrungBộ
•4. Vùng Tây Nguyên
•5. Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ
•6. Vùng Đông Nam Bộ
•7. Vùng Đồng bằng sông Cưủ Long.
• Nông dân độc canh lúa ngày càng nghèo, bạn nghĩ
thế nào về quan điểm này?
• Nông nghiệp hiện đại gặp phải những bất cập gì?
Theo bạn giải pháp nào để khắc phục?
•Theo bạn như thế nào là nghiên cứu liên ngành, đa
ngành?
Thảo luận
Chöông 2
Khaùi nieäm
veà heä thoáng canh taùc