Khoa CN & NTTS
Bộ môn: Nuôi trồng Thuỷ sản
Môn: Nuôi Thuỷ đặc sản
KỸ THUẬT SẢN XUẤT GIỐNG
VÀ NUÔI BABA THƯƠNG PHẨM
ThS. Kim Văn Vạn
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
KỸ THUẬT SẢN XUẤT GIỐNG
VÀ NUÔI BABA THƯƠNG PHẨM
• Baba là một loài thủy sản nước ngọt quý, hiếm.
• Thịt baba ngon và bổ thường được chế biến thành
các món ăn đặc sản cao cấp.
• Trứng, mai và đầu baba cũng là những vị thuốc đông
y chữa một số bệnh.
• Trong những năm gần đây do việc thông thương
biên giới Việt - Trung, con baba trở thành một mặt
hàng có giá trị cao và được tiêu thụ mạnh trên thị
trường nội địa và XK sang Trung Quốc.
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
1. Giới thiệu các loài baba thường gặp
• Baba thuộc lớp bò sát (Retilia), bộ rùa (Chelonia)
và họ baba (Trionycidae).
1.1 Baba trơn (Pelodiscus sinensis)
• Baba sông, Baba hoa.
• Loại baba này không có nốt sần trên mai, phía họng màu
vàng
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
1.1 Baba trơn (Baba Hoa)
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
C
C

m
m
hoa
hoa
.
.
1.1 Baba trơn (Baba Hoa)
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
1.1 Baba
trơn
(Baba
Hoa
)
• Chúng thường phân bố ở các vực nước ngọt, sông, hồ,
ao và hiện đang được nuôi tại các tỉnh miền Bắc Việt
nam.
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
1.2 Baba gai
• Trên mai thường có nốt sần, sờ nháp tay, về
phía mai nốt sần càng to.
• Chúng thường sống ở vùng sông suối miền núi
phía Bắc.
• Khi nuôi loại baba này chúng lớn nhanh, sức
đề kháng tốt hơn baba trơn.
• Nhưng k/ năng S
2
kém hơn (Tỷ lệ thụ tinh, TL
ấp nở)
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
1.2 Baba gai

• Baba thường ăn nhiều vào mùa hè (ăn từ 5-20% trọng
lượng cơ thể) và giảm hoặc dừng ăn vào mùa đông (ăn 3-
5% trọng lượng cơ thể).
• Baba có k/năng chịu đói, không có hành vi tấn công kẻ thù,
khi gặp địch hại thì chạy trốn rồi co rụt cổ lại.
• Nhưng chúng lại thường hay tấn công nhau, nhất là khi
một con baba bị thương, chảy máu hoặc trong mùa S
2
.
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
• Baba lớn chậm, sức lớn liên quan đến ĐKMT: thời
tiết, số lượng, chất lượng thức ăn, ĐK chăm sóc và
nuôi dưỡng.
• - Baba thường lớn nhanh vào các tháng mùa hè và
giảm lớn vào các tháng mùa đông.
• - Baba dừng ăn hoặc giảm ăn khi T
o
xuống tới 10-
12
o
C.
• Phụ thuộc vào loài, giống (Baba gai lớn nhanh
hơn Baba hoa, Baba lai), lứa tuổi (lớn nhanh ở
năm thứ 2)
• - Trong quá trình nuôi dưỡng ở năm thứ nhất baba
l
ớ
n
đ
ạ

• Thời gian thụ tinh kéo dài đến 6 tháng. Mùa S
2
chính là
cuối xuân và đầu thu. Baba đẻ rộ vào những ngày mưa to,
sấm chớp nhiều và thường đẻ vào ban đêm.
• Baba không S
2
vào những tháng mùa đông do vậy đối với
các tỉnh phía Bắc (từ Thừa Thiên Huế trở ra) mùa vụ sản
xuất giống từ tháng 3 đến tháng 11. Còn đối với các tỉnh
phía Nam (từ Đà Nắng trở vào) có thể sản xuất giống
quanh năm. Sau khi đẻ 3-5 ngày baba lại tiếp tục giao phối.
2.3
2.3
Sinh
Sinh
s
s
ả
ả
n
n
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
3. Chăm sóc baba bố mẹ
3.1. Chuẩn bị ao nuôi Baba bố mẹ
• Đối với ao nuôi vỗ Ba ba bố mẹ cần XD ở nơi yên
tĩnh, dễ bảo vệ, không bị cớm rợp và úng ngập,
gần nguồn nước, cấp và thoát thuận lợi, không gây
nhiễm bẩn và lây lan dịch bệnh cho MT xung
quanh.

nghỉ ngơi.
• Không nên dùng cát hạt to, cạnh sắc, có lẫn mảnh
cứng
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
3.2. Kỹ thuật nuôi vỗ Baba bố mẹ
• Thời gian nuôi vỗ: lứa đầu T9-T3,4; quanh năm
• Tiêu chuẩn chọn Ba ba bố mẹ để nuôi vỗ: Đối với Baba
xanh, baba hoa >18 tháng; có trọng lượng 0,8-1 kg; khỏe
mạnh; Đối với Baba gai >2 năm tuổi có trọng lượng 2,3-3
kg/con
• Mật độ: 0,5-1 con/m
2
; cùng đàn
• Thức ăn: t. ăn tinh 45% protein 2-3%/ngày, t. ăn tươi
nghiền nhỏ 8-10%/ngày tùy thuộc ĐK thời tiết
• Ngày cho ăn 2 lần
• Chăm sóc và theo dõi hàng ngày:
• - Vệ sinh, thay nước ao nuôi
• - Chống rét, chống nóng cho ao nuôi baba
PDF created with pdfFactory trial version www.pdffactory.com
3.3. Vận chuyển Ba ba bố mẹ
• Phương thức vận chuyển: vận chuyển khô (không
vận chuyển Ba ba dưới nước như cá, hoặc tôm, )
• Dụng cụ VC: Thùng xốp có lỗ thông, túi lưới
• Yêu cầu KT khi VC:
• - Không cho ăn trước đó nửa ngày.
• - Trên đường vận chuyển, phải luôn giữ ẩm, tránh
nắng, nóng.
• - Chỉ xếp không quá 2 lớp trong các dụng cụ vận
chuyển để tránh Ba ba có thể chết vì ngạt thở.

• Trứng đẻ cùng ngày, hoặc cách nhau vài ngày có thể ấp cùng
một lần, trong cùng một dụng cụ ấp.
• Nơi ấp trứng phải có mái che, T
o
và độ ẩm phải ổn định
• - Đối với Baba hoa, Baba xanh ấp ở T
o
30-32
o
C, sau 40-45
ngày sẽ nở, ấp ở T
o
thấp 25
o
C, sau 55-60 ngày trứng mới nở.
• - Đối với Baba gai thời gian ấp nở khoảng 60-75 ngày tùy T
o
• Không được để T
o
< 20
o
C hoặc > 32
o
C trong thời gian ấp
trứng.
• Theo dõi nếu thấy trứng sắp nở, phải để một khay với lớp
nước mỏng vào giữa dụng cụ ấp để Ba ba con mới nở có thể
tự bò vào.
• Khi thấy trứng nở bói, có thể nhặt trứng cho vào khay, hoặc
chậu nước, có thuốc sát trùng nhẹ KMnO