  I H C M  TP.H  CHÍ MINH
KHOA CÔNG NGH  SINH H C
GVHD: TS. VIÊN NG  C
NAM
SVTH: NGUY  N H  U CHÍ
MSSV: 30700044
KHÓA: 2007 – 2011
NHÓM : 12
TPHCM, Ngày 13 Tháng 01 Nm 2011
Hình khu sinh thái Cần Giờ chụp từ vệ tinh
Mục Lục
Mục Lục 3
I. Mở đầu :
Trong cuộc sống của chúng ta, bên cạnh các mối quan hệ giữa con người với nhau,
thì còn nhiều những mối quan hệ khác luôn tồn tại bên cạnh chúng ta. Đó chính là
những mối quan hệ của nhiều sinh vật khác với nhau, với cả con người, và với môi
trường xung quanh. Tạo nên các bậc tổ chức như: loài, quần thể, quần xã sinh vật, hệ
sinh thái và cao nhất là sinh quyển. Mà sinh thái chính là một môn học nghiên cứu
về tất cả những khía cạnh đó.

Trung tâm Dã ngoại Thanh Thiếu niên Cần Giờ.
Cũng qua môn học này giúp ta biết rất nhiều kiến thức về sinh thái, trang bị được
những kiến thức cơ bản về môn học này. Đặc biệt là chuyến đi thực tế ở khu Dự trử
sinh quyển rừng ngập mặn Cần Giờ, được sự giúp và chỉ bảo nhiệt tình của Thầy và
các anh ở ban quản lý rừng, những sinh viên như chúng em học được những kỷ năng
cơ bản nhất về : cách thu thập số liệu, cách đo đếm, quan sát, thu mẫu, ghi chép,
phân tích bên cạnh đó còn giúp cho chúng em làm quen với thực tế, ứng dụng lý
thuyết vào thực tế là như thế nào. Biết được những đặc điểm cơ bản nhất về sự phân
bố của nhiều loại cây ở rừng ngập mặn, nó phụ thuộc vào cái gì và như thế nào.
Không chỉ dừng lại ở yếu tố hiểu biết về sinh thái, mà chuyến đi này còn để lại trong
ký ức của những sinh viên về nhiều điều, nhiều niềm vui và cũng lắm nỗi buồn: vui

5.588 ha đất lâm nghiệp có khả năng canh tác nông nghiệp.
4500 ha diện tích chà lát nước.
10000 ha đất trống bùn khô nứt nẻ.
Diện tích còn lại là thảm thực xơ xác, độ che phủ dưới 40% gồm những lùm bụi cây
có chiều cao chỉ khoảng 2m.

Ngày 7/8/1978, ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh quyết định thành lập Lâm
trường duyên hải(đóng tại Cần Giờ, thuộc Ty Lâm nghiệp) với nhiệm vụ khôi phục
lại hệ sinh thái ngập mặn. Diện tích rừng đã phủ xanh hơn 31 nghìn héc-ta, trong đó
có gần 20 nghìn héc-ta rừng trồng, hơn 11 nghìn héc-ta được khoanh nuôi tái sinh tự
nhiên và các loại rừng khác.
Ngày 21/ 01/ 2000, khu rừng này đã được Chương trình Con người và Sinh Quyển -
MAB của UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển đầu tiên của Việt Nam nằm
trong mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển của thế giới.
(nguồn từ viên Ngọc Nam và trên mạng)
b.Cơ cấu tổ chức:
Ban Quản lý Rừng phòng hộ Cần Giờ là đơn vị sự nghiệp có thu, trực thuộc UBND
huyện Cần Giờ, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng, được mở tài khoản tại kho
bạc Nhà nước, kinh phí hoạt động do Nhà nước cấp, thực hiện nhiệm vụ do UBND
huyện Cần Giờ giao và chịu sự quản lý chuyên ngành của Sở Nông nghiệp và Phát
triển Nông thôn.
Sơ đồ tổ chức Khu Dự trử Sinh quyển rừng ngập mặn Cần Giờ
Sơ đồ tổ chức gồm một trưởng ban: là ông Lê Văn Sinh, 2 phó trưởng ban : là ông
Võ Hoàng kiệt(đảm nhiệm về tổ chức) và ông Cát Văn Thành(phụ trách về kinh tế)
và cùng các tổ chức đàn thể khác, cung chung sức nhằm phát triển vốn rừng phòng
hộ và không ngừng nâng cao tác dụng phòng hộ của rừng để đáp ứng yêu cầu cải
thiện môi trường sinh thái, các yêu cầu khác của thành phố và các vùng phụ cận có
công nghiệp và dân cư.
Tổ chức hoạt động sản xuất lâm ngư kết hợp, các dịch vụ khoa học kỹ thuật và dịch
vụ phục vụ tham quan du lịch, làm tăng giá trị kinh tế, văn hóa, xã hội của rừng

Tổng diện tích: 70.421,58 ha.
(nguồn từ viên Ngọc Nam và trên mạng)
(nguồn từ thầy Viên Ngọc Nam)
 Địa hình:
Dạng địa hình Cao độ
Dạng không ngập 2,0-10m.
Dạng ngập theo chu kỳ nhiều năm 1,6-2,0m
Dạng ngập theo chu kỳ năm 1,1-1.5m
Dạng ngập theo chu kỳ tháng 0,6-1,0m
Dạng ngập theo chu kỳ năm 0,0-0,5m
(chế độ bán nhật triều, ngập 2 lần trong ngày).
e. Khí hậu và Thủy văn:
Khí hậu:
khí hậu chịu ảnh hưởng của gió mùa cận xích đạo với hai mùa rõ rệt:
Mùa mưa: từ tháng 5 đến tháng 10, gió hướng Tây Nam.
Mùa khô: từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, gió hướng Tây Nam.

Số liệu của trạm khí tượng Lâm viên từ 1995 - 2000
Nhiệt độ:
Nhiệt độ trung bình : 27oC
Nhiệt độ cao tuyết đối: 33,1oC.
Nhiệt độ thấp tuyệt đối: 22,7oC
Biên độ dao đông trong ngày: 3-7oC
Biên độ nhiệt trong tháng: 4oC

Số liệu của trạm khí tượng Lâm viên từ 1995 - 2000
2. Hệ sinh thái
a. Đa dạng sinh học
Rừng ngập mặn Cần Giờ nơi có môi trường và điều kiện thuận lợi cho việc tổ chức
du lịch sinh thái, đáp ứng nhu cầu du lịch dã ngoại của người dân thành phố và các

Nhóm cây ngập mặn chủ yếu, phân bố ở các bai lầy định kỳ.
Nhóm cây tham gia RNM sống trên đất chỉ ngập triều cao, hoặc một số loài gặp cả ở
vùng đât nước ngọt.
Rừng ngập mặn ở Cần Giờ :

Về thực vật: nhiều loại cây, chủ yếu là bần trắng, mấm trắng, các quần hợp đước
đôi - bần trắng cùng xu ổi, trang, đưng v.v… và các loại nước lợ như bần chua, ô rô,
dừa lá, ráng, v.v… Thảm cỏ biển với các loài ưu thế Halophyla sp., Halodule sp., và
Thalassia sp.; đất canh tác nông nghiệp với lúa, khoai mỡ, các loại đậu, dừa, các loại
cây ăn quả.
Hệ thực vật rừng tự nhiên:
Trong hệ thực vật này có 1 kiểu rừng đặc biệt đó là rừng hỗn giao lá rộng mưa mùa
nhiệt đới, kể cả kiểu rừng tre nứa qua nhiều năm chiến tranh đã bị tàn phá nặng nề
nhưng vẫn còn sót lại như rặng rừng , tre gai , táo rừng… còn lại chủ yếu là những
loại cây sống trong vùng nước lợ & ngập mặn như : Hội đoàn chà là, ráng ,giá, chià
vôi thường mọc trên địa hình cao ít ngập nước.

Hệ thực vật rừng trồng:
Bạch đàn, Keo Lá Tràm thường được trồng trên bờ để giữ đất, chống lỡ, nó thích
nghi với nền đất của Chà Là, Ráng.
- Dừa Lá phân bố ở vùng nước lợ là chủ yếu và có cả ở đất phèn mặn.
- Đước chiếm 75% diện tích rừng ngập mặn và phân bố ở các khu vực có độ cao từ
0,7 đến 0,9m.
Kỳ đà ở rừng ngập mặn Cần GiờRiêng khu vực Tràm chim thuộc khu du lịch Vàm
Sát qua khảo sát có 26 loài, trong đó có 11 loài chim nước (9 loài tự nhiên và 2 loài
nuôi là Cò lạo Ấn Độ hay còn gọi là Giang Sen, Gà Đãy nhỏ).
(nguồn từ viên Ngọc Nam và trên mạng)
Mười loài thực vật phổ biến:

Ô rô tím Ráng dại

-Choắt lớn mỏm vàng.
Mười loại đông vật tiêu biểu:

Dế Ốc
Cua Cá thòi lòi

Khỉ Còng
Tôm Sam đất Chim Trẵn
II. Mục đích - yêu cầu:
1. Mục đích:
Nhằm cho sinh viên có những kỹ năng cở bản nhất về thu thập số liệu liên quan đến
các nhân tố vô sinh và hữu sinh ngoài thực địa, khả năng xử lý các số liệu và ứng
dung các lý thuyết đã học nhằm nhận biết và lý giải được các vấn đề liên quan trong
quá trinh học lý thuyết, trên quan điểm sinh thái học, viết và trình bày một báo cáo
khoa học.
2. Yêu cầu:
Nắm vững cấu trúc cơ bản của một hệ sinh thái hoàn chỉnh. Các yếu tố hữu sinh và
vô sinh trong một hệ sinh thái, mối quan hệ giữa các yếu tố đó.
- Phân tích cấu trúc hệ sinh thái rừng. Các yếu tố vô sinh như: khí hậu,
lượng mưa, địa hình, ánh sáng, độ ẩm…đã ảnh hưởng đến sự phân bố
các loài động thực vật ở đây.
- Chức năng của hệ sinh thái rừng mưa nhiệt đới, chuỗi thức ăn và dòng
năng lượng.
- Nhận biết một số yếu tố sinh thái của rừng mưa nhiệt đới như tính đa
dạng, sự ổn định, phân tầng, thân cây, lá
- Hiểu biết được một số phương pháp nghiên cứu trong hệ sinh thái rừng
mưa nhiệt đới cũng cũng như cách phân tích, so sánh những yếu tố sinh

chung về nơi khảo sát, nắm được những vấn đề gì đã nghiên cứu, mặt nào sử
dụng được, mặt nào còn tiếp tục nghiên cứu.
Tổ chức phân chia tổ, phân công cụ thể, chuẩn bị trang thiết bị đầy đủ
để cho mỗi tổ điều tra theo yêu cầu của thực tập
- Mỗi tổ khoảng 6 sinh viên
Chuẩn bị dụng cụ
- Theo tổ
+ 1 Thước dây (50 m) (bắt buộc) dùng để đo khoảng cách các ô
trên tuyến đo kích thước lập ô đo đếm, đo chiều cao cây…)
+ 1 thước may đo dài 1,5 m để đo chu vi thân cây.
+ 1 thước cây thợ may (loại dài 50 cm) để áp dụng đo cao khi thiếu thước
đo cao).
+ Dây nylon (mỗi nhóm 1 cuộn dài 20 m)
+ Ống nhòm, máy ảnh.
+ Thước đo cao (12 m).
+ Khung 1 x 1 m (1 m2) ống PVC để đo tính tái sinh.
+ Tập, giấy, giấy caro, bút chì, thước cây (20 - 30 cm) …
+ Máy định vị (GPS).
+ Nhiệt kế.
+ Ống nhựa (PVC loại ống có kích cở phi = 29) dài 2 m, mổi tổ 3 cây
để làm tiêu ngắm khi lập các tuyến thẳng.
+ Khung nhựa 1 m để đo cỏ biển
 Đồ dùng cá nhân
+ Giày để đi trong rừng (bắt buộc)
+ Thuốc muỗi …
+ Áo lạnh, vớ, găng tay, mũ…(thời tiết lạnh).
+ Mang mền cá nhân
+ Đồ dùng cá nhân
(Nguồn : Giáo trình thực tập sinh thái học của T.S Viên Ngọc Nam(Trường Đại học
nông Lâm TP.HCM))

sang Google earth.
 Cài đặt Statgraphics Plus 3.0 (SGWIN 3.0):
Chép toàn bộ file của phần mềm Statgraphics plus 3.0 vào ổ cứng:
Send to file thực thi của phần mềm ra desktop là ta có thể sử dụng được mà
không cần cài đặt.
Phần mềm này giúp ta so sánh sự tương quan giữa các yếu tố mà ta đo đạc được
ngoài thực địa.Hình cách chọn lệnh để phân tích số liệu.
Cài đặt MS Excel 2003:
Phần này thong thường đã được cài đặt sẵn ở máy tính dó đó ta chỉ cần:
Start-Ms Excel 2003 là có thể sử dụng được
(Nguồn : Giáo trình thực tập sinh thái học của T.S Viên Ngọc Nam(Trường Đại học
nông Lâm TP.HCM))