Một số kinh nghiệm dạy phân mơn Tập viết lớp 2.

Phần A. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
I.Cơ sở lí luận.
Chữ viết là những phát minh vó đại của con người. Từ khi ra đời chữ viết là
công cụ đắc lực trong việc ghi lại, truyền bá toàn bộ kho tri thức của nhân loại.
Chẳng những thế con người còn coi chữ viết như một người bạn thường xuyên gần
gũi, thân thiết với mình. Từ tình cảm ấy con người muốn chữ viết cũng phải đẹp,
đẹp cho chính nó và đẹp cho con người.
Ở Tiểu học, phân môn Tập viết là một trong những phân môn có tầm quan
trọng đặc biệt, nhất là đối với trẻ lớp 1, lớp 2. Một trong những hạnh phúc lớn nhất
của trẻ là được đến trường, được học đọc, học viết. Biết đọc, biết viết, cả một thế
giới mới mở ra trước mắt các em. Bởi vậy vấn đề rèn luyện chữ viết của học sinh
Tiểu học là vô cùng quan trọng và cấp thiết bởi chữ viết của học sinh, đặc biệt là
học sinh đầu cấp Tiểu học đặt nền móng cơ bản cho toàn bộ quá trình học tập, rèn
luyện cho học sinh những phẩm chất đạo đức tốt như tính cẩn thận, tinh thần kó luật
và khiếu thẩm mó. Cố vấn Phạm Văn Đồng đã nói: “ Chữ viết cũng là một biểu
hiện của nết người. Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là góp phần
rèn luyện cho các em tính cẩn thận, lòng tự trọng đối với chính mình cũng như với
thầy và bạn đọc bài vở của mình.”
II. Cơ sở thực tiễn.
Thực trạng của chữ viết hiện nay còn rất xấu và thiếu chính xác.Khi viết
chính tả chữ hoa của các em mới dừng ở mức độ gần giống với hình dáng theo mẫu
chữ quy đònh. Các em còn viết sai, viết quá chậm, hay có những học sinh học giỏi,
làm tính nhanh nhưng viết quá xấu, trình bày không sạch sẽ, rõ ràng thì không thể
trở thành một học sinh giỏi toàn diện được.
Chất lượng chữ viết của học sinh Trường Tiểu học Quảng Thuận ngày càng
được nâng lên nhưng một số em chưa nắm bắt được kiến thức cơ bản về chữ viết và
kó thuật viết chữ. Nhiều em chữ viết chưa đẹp. Điều đó ảnh hưởng không nhỏ đến
chất lượng học Tiếng Việt nói riêng và các môn học khác nói chung. Đây chính là
việc nhìn nhận tầm quan trọng và ý nghóa của chữ viết đẹp. Vậy vấn đề đặt ra là

-Hàng tuần, học sinh đều có thêm những tiết học để rèn luyện thêm về chữ
viết.Nội dung các bài Tập viết rõ ràng, phù hợp và cụ thể.
-Tuy nhiên do đòa bàn trường tôi là khu vực nông thôn, trình độ dân trí còn
thấp, ngoài việc học tập ở nhà các em còn phải làm nón, ít có thời gian học bài và
luyện thêm chữ.
- Một số phụ huynh chưa quan tâm đến việc học của con em, họ còn giao phó
cho nhà trường.
Sau đây là một số kết quả điều tra đầu năm của tôi tại lớp 2B Trường Tiểu
học Quảng Thuận: Tổng số học sinh: 33 em , nữ 17em, khuyết tật 1 em. Trong đó có
15%số HS chữ viết mới dừng ở mức độ gần giống với mẫu chữ quy đònh, trình bày
sạch sẽ, rõ ràng. Khoảng 40% số HS viết khá rõ ràng nhưng chưa đều nét, nối nét
chưa đúng. 45% số học sinh còn lại viết chậm, không đúng quy trình, thiếu thẩm mó,
không biết đâu là điểm nhấn của dòng chữ để tạo độ mềm mại, đẹp. Thậm chí một
số em còn thao tác ngược hoàn toàn với quy trình viết (như em Hảo, Anh Tú)
Giáo viên: Trần Thị Thanh Nga
2
Một số kinh nghiệm dạy phân mơn Tập viết lớp 2.

-Về giáo viên, kinh nghiệm giảng dạy chưa nhiều, bước đầu có phần lúng
túng. Với những mặt ưu và hạn chế của lớp 2B, đầu năm học kó năng viết của học
sinh như vậy nên bản thân mạnh dạn đưa ra một số giải pháp dạy Tập viết lớp 2 như
sau.
II.Một số giải pháp.
Phân môn Tập viết lớp 2 có mục tiêu:
* Rèn kó năng viết chữ cho học sinh.
- Viết các chữ hoa theo đúng quy đònh về: + Hình dáng
+ Kích cỡ( cở vừa và cở nhỏ)
+ Thao tác viết( đưa bút theo đúng quy trình viết)
- Biết nối các chữ hoa với chữ thường trong tiếng.
* Kết hợp dạy kó thuật viết chữ với rèn chính tả, mở rộng vốn từ, phát triển tư

sẽ có thói quen ngồi đúng tư thế.
Một việc hết sức quan trọng giúp cho việc viết chữ đẹp là cách cầm bút và
cách đặt vở trên bàn. Điều này các em được tôi hướng dẫn kỹ càng: “Khi viết, các
con cần cầm bút bằng 3 ngón tay (ngón trỏ, ngón cái, ngón giữa) của bàn tay
phải, Đầu ngón trỏ đặt ở phía trên, đầu ngón giữa phía bên trái, phía bên phải của
đầu bút tựa vào đầu đốt giữa ngón tay giữa”. Tôi cũng lưu ý các em cầm bút vừa
phải. Vì nếu cầm bút sát ngòi hoặc quá xa ngòi bút thì việc điều khiển bút khi viết
sẽ khó khăn, làm cho chữ xấu mà mực dễ bị giây ra tay, ra vở.
Ngoài ra tôi còn hướng dẫn thêm cho học sinh về cách để vở, xê dịch vở
khi viết, cụ thể là: + Khi viết chữ đứng tôi hướng dẫn các em để vở ngay ngắn
trước mặt
+ Nếu tập viết chữ nghiêng(tự chọn) tôi hướng dẫn các em để vở
hơi nghiêng, sao cho mép vở ở phía dưới cùng với mép bàn tạo thành một gốc
khoảng 15 độ Những yếu tố tưởng chừng không quan trọng nhưng thực chất đã
góp phần tích cực vào việc rèn chữ cho học sinh.
2.Sử dụng đồ dùng trực quan khi dạy Tập viết
Trong luyện viết cho học sinh thì đồ dùng trực quan có tác dụng không nhỏ,
nó hỗ trợ và là phương tiện giúp cho việc luyện viết của học sinh. Những đồ dùng
này nhằm mục đích là giúp học sinh khắc sâu những biểu tượng về chữ viết, có ý
thức viết đúng mẫu và tạo không khí sôi nổi, phấn chấn trong quá trình dạy viết
chữ theo hướng “Đổi mới phương pháp dạy học”. Đồ dùng trực quan có thể sử
dụng trong quá trình dạy bài mới, luyện tập hoặc củng cố bài học.
- Mẫu chữ trong khung chữ phóng to theo bảng mẫu chữ hiện hành treo trên
lớp. Bảng mẫu chữ cần cố định thường xuyên để giáo viên có thể chủ động sử
dụng khi cần thiết không chỉ trong giờ Tập viết mà ngay trong cả những môn học
khác khi có học sinh viết chưa đúng mẫu chữ.
- Bộ mẫu chữ in theo quy định cho giáo viên.
- Bảng lớp: Trong qua trình dạy tôi dùng bảng lớp để minh hoạ, hướng dẫn
về kĩ thuật viết chữ, trình bày bài, giúp học sinh nắm vững kiến thức và thực hành
luyện tập đạt kết quả tốt.

Chú ý: nét khuyết phải tròn, thon đều, không to quá, cũng không nhỏ quá
hoặc không bị vuông đầu và đặc biệt điểm gặp nhau của hai nét phải ở đường kẻ
2 từ dưới lên (với nét khuyết xuôi), đường kẻ 1 (với nét khuyết ngược).
Không chỉ vậy, muốn học sinh viết đẹp thì với những chữ khó viết, tôi
thường cho các em luyện viết lên bảng nhiều, đến khi nào học sinh viết tương đối
đồng đều thì lúc đó mới viết vào vở. Những học sinh nào viết bảng xấu, chậm, tôi
thường xuống tận nơi cầm tay uốn nắn các em viết đúng.
c) Phân loại chữ cái theo nhóm:
Để thuận tiện cho công việc giảng dạy và cho học sinh dễ dàng hơn trong
Tập viết, tôi đã phân loại chữ cái theo các nhóm sau:
- Nhóm 1 gồm các chữ: U, Ư, X, Y, N, M (kiểu 2)
- Nhóm 2 gồm các chữ: A, Ă, Â, M, N
- Nhóm 3 gồm các chữ: P, R, B, D, Đ
- Nhóm 4 gồm các chữ: I, K, H, V
- Nhóm 5 gồm các chữ: C, E, Ê, G, L, S, T
- Nhóm 6 gồm các chữ: O, Ô, Ơ, A(kiểu 2), Q, Q(kiểu 2)
Giáo viên: Trần Thị Thanh Nga
5
Một số kinh nghiệm dạy phân môn Tập viết lớp 2.

Việc chia nhóm như vậy sẽ giúp học sinh so sánh được cách viết các chữ,
tìm ra những điểm giống nhau và khác nhau. Từ đó, học sinh nắm chắc được cách
viết và các em sẽ viết được chuẩn hơn, đẹp hơn. Vì vậy, tôi cũng cho các em
luyện thêm cách viết theo nhóm trong các tiết thực hành vào buổi chiều
d)Hướng dẫn viết nối nét:
Khi học sinh đã viết các con chữ đúng mẫu, thì việc hướng dẫn nối chữ
cũng rất quan trọng. Học sinh biết cách nối chữ thì bài viết mới rõ ràng đều và
đẹp được hơn nữa mới đảm bảo được tốc độ viết ở những lớp trên.
Tôi hướng dẫn kỹ học sinh cách điều tiết điểm DB của chữ đứng trước sao
cho hợp lý. Ví dụ chữ “uê”. Cần điều tiết điểm bắt đầu của chữ ê đi sau thấp

* Với những bài viết chưa đẹp, viết ẩu thì ngồi việc kèm thêm ở lớp, tơi
còn trực tiếp gặp gỡ phụ huynh của em đó trao đổi và cùng ra hướng giải quyết
hay thống nhất cách dạy nhằm giúp học sinh tiến bộ hơn.
Với việc làm này cùng với sự chỉ bảo của giáo viên ở trên lớp mà những em
viết xấu, viết ẩu ở lớp tơi hiện nay cũng tiến bộ nhiều.
4. Nắm chắc quy trình dạy phân môn Tập viết.
Trong q trình dạy, tơi nắm chắc quy trình và khi thực hiện quy trình dạy
học,tôi tập trung đổi mới phương pháp dạy học ở 2 hoạt động có tính chất đònh hình
biểu tượng về chữ viết, đó là: Hoạt động hướng dẫn viết chữ cái hoa và hoạt động
viết ứng dụng. Ở hai hoạt động này, tôi tạo mọi điều kiện cho học sinh chủ động
tiếp nhận kiến thức( tự quan sát, nhận xét, ghi nhớ), chăm chỉ, tự giác luyện tập và
rút kinh nghiệm về kó thuật viết chũ theo hướng dẫn của giáo viên. Cụ thể:
Khi hướng dẫn học sinh viết chữ cái hoa, tôi không giảng giải, thuyết trình
đơn điệu mà cần gợi ý học sinh quan sát chữ mẫu( trực quan) trên bảng, trong SGK
để nhận biết, so sánh, VD: tên gọi chữ cái viết hoa này là gì? Chữ cái hoa được
viết bởi mấy nét? Phần nét nào giống với nét ở chữ cái hoa đã học, phần nào
khác? Việc viết mẫu của giáo viên trên lớp có tác dụng trực quan rất cụ thể và
sinh động, giúp học sinh hình dung rõ quy trình để làm theo cho đúng. Do vậy, tôi
viết chậm, kết hợp hướng dẫn về kó thuật viết chữ. Sau đó cho học sinh thực hành
luyện viết nhiều lần trên bảng lớp, bảng con để rút kinh nghiệm và tự điều chỉnh.
Khi hướng dẫn HS viết ứng dụng, tôi gợi ý để HS nêu cách hiểu cụm từ ứng
dụng, trước khi chốt lại ý đúng; hướng dẫn học HS quan sát chữ mẫu để nhận xét về
cách viết, ghi nhớ những điểm cần thiết. Nếu có những trường hợp nối chữ khó, tôi
gợi ý cho HS chủ động tìm ra cách viết hợp lí, hình thành kó năng viết chữ liền
mạch.
* Cách hướng dẫn học sinh tập viết chữ cái hoa B trong giờ Tập viết.
Trước hết để tiến hành tốt giờ dạy, tôi cần chuẩn bò đồ dùng dạy học và bảng
lớp như sau:
- Mẫu chữ cái viết hoa B đặt trong khung chữ( NXB Giáo dục ấn hành)
- Bảng phụ viết sẵn chữ mẫu cỡ nhỏ trên dòng kẻ li: bạn(dòng1), Bạn bè sum

Kó năng viết chữ cái hoa ở học sinh được hình thành từng bước, qua nhiều lần luyện
tập. Trong những lần tập viết ban đầu, có thể học sinh còn lúng túng trong việc điều
khiển nét bút. Điều quan trọng là tôi giúp các em ghi nhớ được biểu tượng về chữ
cái hoa, viết đúng hình dạng chữ mẫu( không sai quy trình và biến dạng nét chữ) để
dần tiến tới viết đẹp.
Phần III. KẾT LUẬN VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM
1.Kết luận.
Sau một thời gian trực tiếp giảng dạy với tất cả sự tâm huyết của mình bản
thân tơi đã nắm chắc nội dung phân mơn Tập viết, tự tìm tòi, tự học, tự đúc rút
kinh nghiệm thơng qua giảng dạy và chun đề nên đã dần khắc phục được tồn
tại chủ yếu trong giảng dạy Tập viết lớp 2. Kết quả cụ thể như sau:
Về giáo viên: Tơi nắm chắc kĩ thuật viết các chữ cái hoa và câu ứng dụng.
tôi đã thành thạo trong việc sử dụng các biện pháp luyện chữ cho học sinh. Và
Giáo viên: Trần Thị Thanh Nga
8
Một số kinh nghiệm dạy phân môn Tập viết lớp 2.

do nắm được vai trò quan trọng của môn Tập viết nên những việc làm trên đã
được tôi tiến hành một cách thường xuyên trong các giờ Tập viết.
- Về học sinh:Nếu so với đầu năm, nhiều em còn viết ẩu, viết xấu, thậm chí
còn lệch dòng kẻ, sai cỡ chữ thì chữ viết của học sinh lớp tôi tương đối đều, bài
viết sạch đẹp: tốc độ viết của học sinh đã nhanh hơn, tỉ lệ viết đúng, viết đẹp của
học sinh cũng nâng lên.
Cụ thể là:
- Chữ viết của các em tương đối đều, thẳng hàng, đúng mẫu chữ quy định
và đạt được tốc độ yêu cầu đối với học sinh lớp 2 theo từng giai đoạn. Vở viết của
học sinh sạch và đẹp, không nhàu nát, bài viết cẩn thận. Trong đó, 34% số học
sinh em viết chữ đúng chuẩn, đạt tốc độ, đẹp, sạch.(như Hà Trang, Bảo Ngọc,
Liên, Chi, Hoàng Dương, Hà Lan ). 56% số học sinh viết chữ gần đúng chuẩn,
đã có ý thức rèn chữ, giữ vở, một số em thời gian đầu còn bị điểm thấp, chữ xếp

Tôi rất mong có sự bổ sung, góp ý kiến của Ban giám hiệu và các đồng chí
giáo viên trong hội đồng sư phạm nhằm giúp đỡ tôi có phương pháp dạy học môn
Tập viết tốt hơn, giúp học sinh viết chữ đẹp hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!

Quảng Thuận, ngày 20 tháng 4 năm 2009
Người viết
Trần Thị Thanh Nga
Giáo viên: Trần Thị Thanh Nga
10