Xơ vữa động mạch ở người cao tuổi
Bệnh xơ vữa động mạch là gì, cách phòng và chữa trị bệnh hiện nay như thế nào là
vấn đề mà rất nhiều độc giả nhất là những người cao tuổi khi đi khám được chẩn
đoán là bị bệnh xơ vữa động mạch, đã viết thư về tòa soạn. Sau đây xin giới thiệu
bài viết của giáo sư Lê Sỹ Liêm về căn bệnh này.
Bệnh xơ vữa động mạch (atherosclrosis)
là bệnh do động mạch bị xơ cứng và nhỏ
hẹp hơn bình thường, bệnh có thể xảy ra ở
bất kỳ vùng nào trong cơ thể và là nguyên
nhân chính gây đột quỵ (rối loạn tuần
hoàn não), cơn đau tim và thiểu năng tuần
hoàn ở cẳng chân. Bệnh này gặp nhiều
hơn ở các nước phát triển như ở châu Âu,
Mỹ, còn ở các nước đang phát triển như
châu Á, Phi ít gặp hơn. Bệnh cũng thường
gặp ở người cao tuổi. Qua nghiên cứu thấy rằng chất nội tiết tố sinh dục của phụ nữ như
oestrogen cũng có tác dụng giúp hạn chế được bệnh. Vì vậy tỷ lệ bệnh này ở phụ nữ
trước tuổi mãn kinh thấp hơn ở nam giới (theo tư liệu của Mỹ). Phụ nữ tuổi từ 60 tuổi trở
lên bị bệnh này cũng nhiều ngang bằng với nam giới. Tuy vậy những phụ nữ có sử dụng
nội tiết tố oestrogen trong điều trị một số bệnh khác có tác dụng bảo vệ chống bệnh này
tốt hơn (theo một số tài liệu của Mỹ).
Nguyên nhân gây bệnh
Tai biến phát triển bệnh xơ vữa động mạch qua nghiên cứu thấy có liên quan với tỷ lệ
cholesterol trong máu của cơ thể mà chất này thực tế phụ thuộc vào chế độ ăn uống nuôi
dưỡng và cả một số yếu tố về “gen” (genetic factor).
Vì tỷ lệ chất cholesterol liên quan tới chế độ ăn uống nên bệnh xơ vữa động mạch thường
gặp ở người dân các nước Tây Âu vì ở đây người ta có chế độ ăn uống, có tỷ lệ chất béo
cao hơn. Một vài bệnh khác như bệnh tiểu đường cũng liên quan chặt chẽ với tỷ lệ chất

Vữa xơ động mạch. Google
cholesterol cao trong chế độ ăn. Một vài bệnh có tính chất di truyền cũng có tỷ lệ chất mỡ

- Làm điện tâm đồ (ECG).
- Chụp động mạch vành.
Các kỹ thuật này giúp chẩn đoán và đánh giá chức năng động mạch tim, tình trạng dòng
máu tuần hoàn.
Điều trị bệnh theo các phương pháp hiện đại
Phương pháp điều trị tốt nhất hiện nay là phòng bệnh xơ vữa động mạch, làm giảm bớt
tốc độ phát triển của bệnh.
Các biện pháp phòng bệnh mới nhất vẫn là chế độ ăn ít mỡ.
- Không hút thuốc lá.
- Luyện tập thể dục đều đặn nghiêm túc hằng ngày.
- Quan tâm duy trì cân nặng cho phù hợp với chiều cao của cơ thể.
Đó vẫn là những biện pháp tốt nhất để làm giảm sự phát triển của bệnh xơ vữa động
mạch. Trường hợp vẫn có tình trạng sức khỏe tốt nhưng khám thấy tỷ lệ cholesterol máu
cao thì vẫn phải ăn theo chế độ ít chất mỡ.
Đồng thời có thể dùng thuốc hạ cholesterol theo đơn của bác sĩ điều trị.
Đối với người đã bị một cơn đau tim, qua nghiên cứu người ta thấy rằng làm thấp tỷ lệ
cholesterol máu vẫn có lợi kể cả tỷ lệ cholesterol vẫn trong giới hạn trung bình ở người
khỏe mạnh.
Qua nghiên cứu thấy rằng người ta có thể sử dụng thuốc aspirin để làm giảm các tai biến
đông máu ở lớp trong của động mạch bị hư tổn.
Trường hợp có thể bị biến chứng nặng thì người ta khuyên nên điều trị ngoại khoa như
tạo hình mạch máu, tạo hình động mạch vành (coronany angioplasty).
Luôn nhớ rằng, một chế độ ăn uống và một lối sống lành mạnh có khả năng làm giảm sự
phát triển của bệnh này ở nhiều người.
GS. Lê Sỹ Liêm