Phòng GD&ĐT Bình Sơn CHUYÊN ĐỀ BỒI DƯỠNG HSG
Trường THCS Nguyễn Tự Tân Ngày soạn: 17-1-2010
CẢM HỨNG LÃNG MẠN TRONG THƠ VĂN 45-75
Giai đoạn 45-75 có rất nhiều bíên cố lớn lao mở ra những bước ngoặc
mới trong lịch sử đất nước và dân tộc.Hiện thực sôi động phong phú
của hai cuộc chiến tranh chống Páp và chống Mỹ là nền tảng vững
chắc cho cảm hứng lãng mạn cách mạn bay bổng .
-Cảm hứng lãng mạn cách mạng là gì ?cảm hứng lãng mạn cách mạng
là những khát vọng ,hoài bảo ước mơ lớn lao và đầy tin tưởng về
tương lai của đất nước ,con người .Là sự kết hợp hài hoà giữa các
nhân tố hiện thực và lãng mạn.Đây là đặc trưng của thơ ca Việt Nam
hiện đại.Đặc trưng đó biểu hiện một cách nhìn hiện thực với tất cả
những hình thái phong phú và phức tạp của nó trong nguyện vọng và
ước mơ tốt đẹp về tương lai.
-Sau cách mạng Tháng Tám đất nước con người Việt Nam thực sự đổi
đời “Nước Việt Nam máu lửa,rũ bùn đứng dậy sáng loà”-Đất nước của
Nguyễn Đình Thi. Điều kì diệu ấy khiến cho ảm hứng trong thơ
nghiêng về lãng mạn,những bài tơ như những khúc tráng ca ghi lại khí
thế hào hùng có một không hai trong lịch sử
“Ngực lép bốn ngàn năm,trưa nay cơn gió mạnh
Thổi bùng lên,tim bổng hoá mặt trời .
(Huế-Tố Hữu )
-Sự chuyển đổi cảm hứng của phong trào thơ mới:
+Cách mạng về các nhà thơ thuộc phong trào thơ mới đã đến với
cách mạng và cảm hứng sáng tác đã chuyển mình cho phù hợp với
yêu cầu cách mạng với thời đậi. ngòi bút Xuân Diệu,Huy Cận ,Chế
Lan Viên. . . .biểu dương cái mới nảy sinh trong cuộc đấu tranh của
dân tộc của nhân dân của đất nước mến yêu vô hạn
“Việt Nam sau một thời lao khổ .
Bây giờ cười như hoa nở
Hội loài người vui vẻ lắm ngày mai.

tượng trưng cho tinh thần quyết chiến bảo vệ sự yên lành tốt đẹp,
“trăng” tượng trưng cho cái đẹp cuộc sống hoà bình . . . “súng” và
“trăng” là hai biểu tượng sóng đôi của dân tộc Việt Nam dũng cảm
hào hoa muôn thuở .Đồng thời nó là biểu hiện rõ nét cái tư thế chủ
động tin tưởng và tâm hồn lãng mạn trong sáng của chiến sĩ ta.
+ Thơ kháng chiến của Bác là một trong những dẫn chứng tiêu biểu
cho cảm hứng lãng mạn. Trong bài thơ “Cảnh khuya”Bác lắng nghe
“Tiếng suối trong như tiếng hát xa” giữa rừng đêm yên lặng.Say
đắm chiêm ngưỡng vẻ đẹpcủa “Trăng lồng cổ thụ bóng lồng
hoa” .Thao thức không ngủ bởi thiên nhiên muôn màu muôn vẻ
nhắc nhở Người nghĩ đến đất nước đến nhân dân
“Cảnh khuya như vẽ Người chưa ngủ
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà”
Hoặc bài thơ “Tin thắng trận” ,”Rằm tháng giêng” trăng với Bác là
đôi bạn tri âm,thân thiết gắn bó .Hình ảnh trăng hiện lên bao giờ cũng
đẹp,thơ mộng biểu hiện cao độ của một cảm quan lãng mạn bay bổng
+Hoà bình lập lại trên nửa đất nước thân yêu,nhân dân miền Bắc hối
hả bắt tay vào xây dựng cuộc sống mới.
Gian lao thử thách gay go ác liệt tới đâu cũng không ngăn nổi những
bước chân nhiệt tình trên đường đi tới .Niềm vui to lớn trong lao động
trở thành đề tài và cảm hứng của thơ ca .Không khí làm việc khẩn
trương,rộn rã của một đoàn thuyền đánh cá được nhà thơ miêu tả như
một bức tranh sơn mài lộng lẫy
“Mặt trời xuống biển như hòn lửa
Sóng đã cài then đêm sập cửa
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi. . .
. . . Thuyền ta lái gió với buồm trăng
Lướt giữa mây cao với biển bằng
Ra đậu dặm xa dò bụng biển
Dàn đang thế trận lưới vây giăng. . .