GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
LỜI MỞ ĐẦU
Trong xu thế phát triển chung của toàn bộ nền kinh tế nước ta hiện nay, các
doanh nghiệp ngày càng trở nên thích nghi hơn với sôi động của nền kinh tế thị
trường. Đặc biệt khi Việt Nam đã gia nhập WTO kèm theo sự suy thoái trầm
trọng nền kinh tế thế giới thì sự cạnh tranh và đào thải càng trở nên quyết liệt.
Mỗi doanh nghiệp muốn nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường phải
chọn cho mình một hướng đi riêng trong kinh doanh cũng như trong cách quản
lý. Thông qua việc xây dựng, áp dụng các biện pháp và các hệ thống quản lý
chất lượng trong các doanh nghiệp của mình để thõa mãn các yêu cầu của khách
hàng và thị trường.
Tuy nhiên, dù doanh nghiệp có chọn cách thức kinh doanh, đầu tư như thế
nào đi nữa, thì con người cũng là yếu tố quan trọng quyết định sự thành công
cho doanh nghiệp. Từ lâu, tại Nhật Bản đã xuất hiện phong trào 5S. Với triết lý
con người là trung tâm của mọi sự phát triển: Nếu làm việc trong một môi
trường lành mạnh, sạch đẹp, thoáng đãng, tiện lợi thì tinh thần của người lao
động sẽ thỏa mái hơn, năng suất và điều kiện lao động sẽ cao hơn.
Hiện nay một số nước đã áp dụng mô hình này trong đó có các doanh nghiệp
Việt Nam. Công ty TNHH thương mại-dịch vụ cơ khí Tiến Phát là một trong số
đó. Là một Công ty chuyên cung cấp dịch vụ gia công cơ khí chính xác, đã ứng
dụng mô hình 5S vào Công ty của mình mang lại một môi trường làm việc hiệu
quả. Nhận thấy được tầm quan trọng của nó Em quyết định chọn “Thực trạng
áp dụng hệ thống 5S và giải pháp hoàn thiện tạo môi trường làm việc hiệu quả
tại công ty TNHH thương mại-dịch vụ cơ khí Tiến Phát” làm đề tài nghiên cứu
cho chuyên đề của mình.
Trong quá trình thực hiện chuyên đề em xin chân thành cảm ơn Cô Huỳnh
Thị Thành đã hướng dẫn và giúp đỡ em thực hiện chuyên đề này. Mặc dù đã có
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 1
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
nhiều cố gắng nhưng không thể tránh khỏi những thiếu sót. Em mong nhận
được sự đóng góp ý kiến của Cô để bài làm được hoàn thiện hơn.
10 người trở
xuống
20 tỷ đồng trở
xuống
từ trên 10 người
đến 200 người
III. Thương mại và
dịch vụ
10 người trở
xuống
10 tỷ đồng trở
xuống
từ trên 10 người
đến 50 người
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 2
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
Bảng1:Quy định doanh nghiệp nhỏ và rất nhỏ(nguồn:Nghị định 56/2009/NĐ CP)
1.1.2. Vai trò của doanh nghiệp nhỏ và rất nhỏ.
Đóng góp một phần quan trọng vào GDP.
Theo thống kê mới nhất năm 2011 Việt Nam hiện có trên 500.000 doanh
nghiệp nhỏ và rất nhỏ, chiếm tới 98% số lượng doanh nghiệp. Đóng góp 47%
GDP và 40% ngân sách Nhà nước. Đó là những con số "biết nói" phán ánh sức
mạnh và vai trò của khối doanh nghiệp nhỏ và rất nhỏ nước ta trong giai đoạn
hội nhập hiện nay.
Tạo ra nhiều việc làm với cho phí thấp.
Các cơ sở doanh nghiệp nhỏ và rất nhỏ thích hợp với phương pháp tiết kiệm
vốn nên được công nhận là phương tiện giải quyết thất nghiệp hiệu quả nhất.
Do đặc tính phân bố rải rác, chủ yếu là các nghề truyền thống đảm bảo cơ hội
việc làm nên sử lao động nhàn rỗi với trình độ tay nghề thấp.
Huy động được nguồn vốn nhàn rỗi và tiết kiệm chi phí đầu tư.
5S là một công cụ cải tiến năng suất chất lượng có nguồn gốc từ Nhật Bản.
Tên gọi của 5S xuất phát từ những chữ cái S trong tiếng Nhật: Seiri, Seiton,
Seiso, Sheiketsu và Shitsuke, tạm dịch sang tiếng Việt là Sàng lọc, Sắp xếp,
Sạch Sẽ, Săn sóc và Sẵn sàng. 5S là sự khởi đầu của một cuộc sống năng suất,
tạo ra một môi trường làm việc sạch sẽ, thoải mái và an toàn cho mọi người.
Tiết kiệm được nhiều không gian và thời gian lãng phí. Đây là yếu tố cơ bản đối
với các hoạt động cải tiến năng suất. (nguồn: _ trung tâm năng suất
Việt Nam_ Thực hành tốt 5S)
1.2.2. Mục tiêu chính của chương trình 5S.
- Xây dựng ý thức cải tiến cho mọi người tại nơi làm việc
- Xây dựng tinh thần đồng đội giữa mọi người
- Phát triển vai trò lãnh đạo của cán bộ lãnh đạo và cán bộ quản lý thông
qua các hoạt động thực tế
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 4
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
- Xây dựng cơ sở để đưa vào các kỹ thuật cải tiến.
Mục tiêu chính đó là tạo tinh thần và hiệu quả cho nơi làm việc.
1.2.3. Ý nghĩa của hoạt động 5S.
+ Đảm bảo sức khoẻ của nhân viên
+ Dễ dàng, thuận lợi, tiết kiệm thời gian trong quá trình làm việc
+ Tạo tinh thần và bầu không khí làm việc cởi mở
+ Nâng cao năng suất và chất lượng cuộc sống
1.2.4. Lợi ích của 5S.
- Nơi làm việc trở nên sạch sẽ và ngăn nắp hơn.
- Tăng cường phát huy sáng kiến cải tiến
- Mọi người trở nên có kỷ luật hơn.
- Các điều kiện hỗ trợ luôn sẵn sàng cho công việc
- Chỗ làm việc trở nên thuận tiện và an toàn hơn.
- CBCNV viên tự hào về nơi làm việc sạch sẽ và ngăn nắp của mình.
- Đem lại nhiều cơ hội kinh doanh hơn.
Bước 3: Mọi người tiến hành tổng vệ sinh
Bước 4: Bắt đầu bằng sàng lọc
Bước 5: Thực hiện sàng lọc, sắp xếp và sạch sẽ hàng ngày
Bước 6: Đánh giá định kỳ
Chương 2: Thực trạng áp dụng hệ thống 5S tạo môi trường làm việc hiệu
quả tại Công ty TNHH thương mại-dịch vụ cơ khí Tiến Phát.
2.1. Giới thiệu và nét sơ lược về Công ty TNHH thương mại-dịch vụ cơ
khí Tiến Phát.
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 6
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
Được thành lập từ năm 2001, Tiến Phát đã từng bước phát triển và lớn mạnh
về lĩnh vực cơ khí chính xác, chuyên khảo sát - thiết kế -gia công-chế tạo và sửa
chữa các sản phẩm cơ khí . Với khẩu hiệu: “Tiến Phát - Giải Pháp Hiệu Quả
Cho Các Doanh Nghiệp”. Với hệ thống máy móc hiện đại, nhà xưởng khang
trang. Đồng thời với đội ngũ kỹ thuật năng động, giàu kinh nghiệm, sáng tạo,
tin thần trách nhiệm cao trong lĩnh vực cơ khí chế tạo. Tiến phát đem lại cho
quý khách sở hữu các sản phẩm chất lượng, hiệu quả và tiết kiệm để phục vụ
nhu cầu sản xuất.
Hồ sơ công ty:
- Tên giao dịch : CÔNG TY TNHH TM-DV CƠ KHÍ TIẾN PHÁT
- Địa chỉ : 57/6 Khú Phố 5, Phường Linh Xuân, Quận Thủ Đức,
Thành Phố Hồ Chi Minh
- Điện thoại : (08) 54432536 Fax : (08) 37240464
- Năm thành lập : 2001
- Web : www.cokhitienphat.com.
- Số lượng nhân sự : 45 người.
- Giám đốc : Lê Minh Chánh
- Giấy phép KD : 0303725559 / Ngày cấp: 08/04/2005
- Mã số thuế : 0303725559
- Hoạt động chính: Chuyên cung cấp dịch vụ gia công cơ khí chính xác,
ngữ, pa no áp phích.
- Đưa ra thông báo chính thức của Ban lãnh đạo và các hoạt động tuyên
truyền quảng bá 5S trong công ty. Các thông báo cần được đưa tới cho
toàn bộ người lao động trong công ty biết.
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 8
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
- Biên soạn, công bố, hướng dẫn áp dụng tài liệu cho những hoạt động
sàng lọc, sắp xếp, sạch sẽ với sự hưởng ứng tham gia của mọi người.
- Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá 5S. Để dễ dàng hơn trong việc tiến hành
đánh giá hoạt động 5S tại các khu vực theo tiêu chí đánh giá.
- Tiến Phát cũng tiến hành thực hiện việc đào tạo nội bộ về khái niệm cũng
như yêu cầu của 5S.
- Lập kế hoạch khắc phục, cải tiến và kiểm tra các điểm chưa phù hợp sau
mỗi lần đánh giá.
- Ghi nhận, khen thưởng các cá nhân, đơn vị có thành tích duy trì và cải
tiến 5S tốt nhằm đẩy mạnh phong trào 5S trong công ty.
2.2.2. Phát động chương trình.
Công ty Tiến Phát đã tổ chức một lễ khai mạc áp dụng hệ thống 5S vào công
ty với sự có mặt đầy đủ của toàn bộ cán bộ công nhân viên và khách mời.
Giám đốc Lê Minh Chách đại diện cho ban lãnh đạo phát biểu trước toàn thể
CBCNV về ý nghĩa, tầm quan trọng và mong muốn nhằm thể hiện cam kết đối
với sự thành công của chương trình 5S. Và phát động phong trào.
2.2.3. Công ty tiến hành tổng vệ sinh.
Nhận thức được sự hữu hiệu của 5S toàn bộ lãnh đạo và CBCNV của công
ty đều tham gia. Ban chỉ đạo thực hiện 5S của Tiến Phát đã phân công lao động
cụ thể cũng như cung cấp các dụng cụ vệ sinh cần thiết để tiến hành vệ sinh,
chuẩn bị kho, giá, tủ để sắp xếp và chứa những đồ vật sau khi tiến hành sàng
lọc, Tiến Phát đã duy trì việc tổng vệ sinh này khoảng cách là 3 lần trong năm.
(xem hình 1_phụ lục số 1)
2.2.4. Bắt đầu bằng ”sàng lọc”.
chính xác của máy móc thiết bị (do ảnh hưởng của bụi bẩn).
Thực hiện bước “Săn sóc”.
Công ty duy trì định kỳ và chuẩn hóa 3 nguyên tắc trên một cách có hệ thống
và khoa học. Để đảm bảo việc sạch sẽ được duy trì, công ty đã sử dụng các
phương pháp hiệu quả như:
- Tiêu chuẩn hóa việc thực hiện 5S trong tổ chức để duy trì kỷ luật
- Tiến hành hoạt động đánh gía thường xuyên trong từng tháng và từng
quý, tạo sự thi đua giữa các bộ phận, phòng ban của công ty. Bộ phận
nào, phòng ban nào có kết quả tốt thị được thưởng các phần thưởng như:
cộng điểm thi đua đánh giá để xét thưởng cuối năm, tặng vé xem phim,
một bữa đi ăn tối ở nhà hàng…
Thực hiện bước “Sẵn sàng”
Tất cả CBCNV của công ty không phân biệt vai trò chức vụ lẫn lượt đều
thực hiện một cách tự giác và tạo thành thói quen cũng như văn hóa của toàn
Công ty.Vì thế mà Tiến Phát đã đạt được bước Shitsuke(Sẵn sàng). Để đạt được
điều này, người phụ trách từng bộ phận, phòng ban của Tiến Phát không ngừng
gương mẫu và đi đầu trong việc thực hiện 5S. Mọi nhân viên đều tuân thủ các
quy định chung, thực hiện tự giác và coi nơi làm việc như ngôi nhà chung.
2.2.6. Đánh giá định kỳ.
Một trong những phương pháp quan trọng nhất trong đánh giá 5S mà Tiến
Phát vận dụng là sử dụng những hình ảnh, thông qua việc chụp ảnh những khu
vực được đánh giá, để cung cấp những bằng chứng khi đưa ra những kết luận,
kiến nghị và là cơ sở để theo dõi và so sánh quá trình cải tiến sau này.
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 11
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
Bằng cách quan sát và phỏng vấn, các chuyên gia đánh giá tập trung vào
các nội dung trọng tâm như sau:
- Nơi làm việc có sạch sẽ và ngăn nắp không?
- Nơi làm việc có an toàn không?
- Máy móc và các vật dụng có được đặt ở nơi thuận tiện cho người sử dụng
chứng chỉ Thực hành tốt 5S.
- Tạo ra một phương thức làm việc mới, đưa những gì đã có lên tầm: khoa
học, hệ thống và hoàn thiện hơn. (Xem hình3, hình 4_phụ lục số 1)
- Cái hiện hữu và rõ ràng mà mọi người đều nhìn thấy chính là môi trường
sống và làm việc trở nên gọn gàng, sạch sẽ, ngăn nắp hơn. Tài liệu, hồ sơ,
vật dụng, trang thiết bị phục vụ cho công việc được sắp xếp dễ thấy, dễ
lấy, dễ tìm. Điều kiện hỗ trợ luôn thuận tiện và sẵn sàng.(Xem hình 5_phụ
lục số 1)
Điều này đồng nghĩa với tiết kiệm rất nhiều thời gian và công sức mà vốn
dĩ trước đây vô tình bị đánh mất. Kho vật tư với diện mạo hoàn toàn khác
trước: thông thoáng, hài hòa hơn. Những phòng làm việc ngăn nắp, thẩm
mỹ. Khu vực xung quanh quang đãng và đẹp mắt. Nơi sản xuất được bài
trí gọn gàng, khoa học và nhiều thứ nữa đã hình thành nên một công nghệ
môi trường tại Công ty. (Xem hình 6_phụ lục số 1)
2.4. Những khó khăn khi Công ty TNHH thương mại-dịch vụ cơ khí Tiến
Phát áp dụng 5S.
Để có được những thành công như hôm nay Tiến Phát cũng gặp không ít khó
khăn trong việc áp dụng 5S.
2.4.1. Khó khăn về nhận thức.
5S đi liền với văn hóa, nhận thức được 5S tức là nhận thức về sự thay đổi
văn hóa, thay đổi về thái độ làm việc. Như ta đã biết để làm thay đổi thái độ và
suy nghỉ của mỗi người là rất khó khi những tư tưởng, thái độ đã thấm nhuần
trong mỗi con người. Công ty Tiến Phát cũng vậy với những người lao động từ
nhiều khu vực, vùng miền khác nhau, tích cách, phong cách sống khác nhau.
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 13
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
Thì việc để thay đổi nhận thức của mỗi người bắt họ làm theo khuôn mẫu, theo
quy định khi áp dụng 5S là rất khó.
2.4.2. Khó khăn khi triển khai.
Để triển khai 5S, đòi hỏi doanh nghiệp phải sẵn sàng thay đổi phong cách
gia của Ban lãnh đạo cấp cao nhất là yếu tố chủ chốt, được thực hiện
bằng việc đi vòng quanh quan sát và đánh giá một cách thường xuyên.
- Ghi nhận, đánh giá và khen thưởng kịp thời các đề xuất, sáng kiến của
người lao động.
3.1.2. Đối với nhân viên.
- Không ngừng sáng tạo và có sáng kiến cải tiến kỹ thuật.
- Hỗ trợ ban chỉ đạo 5S trong qúa trình triển khai áp dụng,duy trì hệ thống.
- Nâng cao kiến thức, tinh thần tham gia và trách nhiệm đối với thiết bị.
- Thực hiện tốt những quy định mà công ty và ban chỉ đạo 5S đưa ra.
Hãy để cho CBCNV trong công ty thấy rằng việc thực hiện 5S sẽ tác
động trực tiếp đến những mục tiêu, chỉ tiêu đánh giá công việc của họ,
khi đó tự họ sẽ tự giác, chủ động áp dụng 5S trong công việc của mình.
3.2. Đảm bảo duy trì thường xuyên 5S.
Cần nhiều yếu tố để triển khai và duy trì thành công 5S, giải pháp đầu tiên
đối với Công ty TNHH Tiến Phát đó là:
- Thực hiện đánh giá 5S thường xuyên để đo lường điều kiện tổng thể của
hệ thống. Nên xây dựng cơ chế điểm số 5S để tiện cho việc đánh giá và
theo dõi. Các điểm số này có thể được dán tại nơi làm việc. (Xem bảng 1,
bảng 2_phụ lục số 2)
- Sử dụng các tiêu chuẩn, giám sát và quản lý phải có sự kiểm tra hiệu quả
và xác định sự vi phạm.
- Để đảm bảo đánh giá được tiến hành khách quan, công ty nên cho tiến
hành đánh giá độc lập và đồng loại, các bộ phận khác nhau sẽ đánh giá
chéo lẫn nhau bằng một thang điểm chung thống nhất, việc đánh giá
nhằm mục đích bảo đảm sự phù hợp với tiêu chuẩn 5S nội bộ của công
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 15
GVHD: HUỲNH THỊ THÀNH
ty cũng như đối chiếu với mục tiêu thực hiện để từ đó đo lường chính xác
kết quả của việc thực hiện.
- Nghiên cứu ban hành một số quy chế về 5S như nội quy 5S, quy định về
SVTH: TRẦN VĂN TRƯỜNG 18