Ẩm thực Việt Nam ( phần V )
Các món bánh, mứt, kẹo
Bánh mặn
 Bánh bao: loại bánh được làm chín bằng hơi nước, có thể thêm
hành, nấm, rau, trứng, miến, thịt vào nhân. Bánh bao chỉ có nguồn
gốc Trung Quốc (包子 baozi), đã được thay đổi để thích hợp với
khẩu vị Việt Nam. Ruột bánh bao thường gồm thịt ướp băm nhỏ
"xá xíu" (theo kiểu chế biến biến Trung Quốc), những mảnh trứng
luộc nhỏ, miến và lạp xường. Một số vùng làm bánh bao nhân hải
sản và có cả bánh bao chay, một đồ ăn thông dụng trong các đền
chùa Phật giáo. Một đĩa bánh bèo
 Bánh bèo: một món ăn ở miền trung gồm nhiều mẩu bánh làm từ
bột gạo, để trong các đĩa tròn nhỏ, bên trên có mấy con tôm nhỏ và
vài thứ khác, ăn với nước chấm.
 Bánh bột chiên, hay bánh nhúng: một món có nguồn gốc từ Trung
Quốc và có nhiều biến thể ở châu Á. Kiểu Việt Nam ăn với nước
tương đậm.
 Bánh bột lọc: một loại bánh có xuất xứ từ Huế làm từ bột sắn lọc,
nhân tôm, thịt, ăn cùng nước chấm.
 Bánh chưng: loại bánh làm bằng gạo nếp gói bằng lá dong, lá chít
hay lá chuối, nhân gồm thịt mỡ lợn, đỗ xanh và hạt tiêu, theo
truyền thống thường được dùng trong dịp Tết Nguyên đán. Kiểu
bánh chưng đặc trưng miền Nam có thêm nhiều thành phần khác và
được gọi là bánh tét; tuy nhiên tên này nói chung là dùng để chỉ
bánh chưng.
 Bánh cuốn: bột gạo nước dàn đều thành lớp mỏng, hấp chín nhờ
hơi, có thể thêm nhân thịt lợn với hành. Bánh cuốn có nhiều kiểu
phụ thuộc vào nhân bánh và những thành phần ăn kèm bánh như

các thành phần kiểu tương tự), được rán trong chảo. Khi ăn nó
được quấn trong rau xà lách hoặc rau cải và tùy khẩu vị có thể
thêm các loại rau thơm khác, ăn cùng nước chấm. Nó là một trong
ít món ăn có ảnh hưởng của Pháp. Bánh xèo được bình chọn là một
trong 10 loại bánh ngon và dinh dưỡng nhất thế giới do thành phần
tinh bột, đạm và rau rất cân đối. Khi ăn người ta thường dùng tay
để gói bánh vào rau.
 Bánh khúc (hay xôi khúc) thường có nhân đậu xanh với thịt ba chỉ;
lớp bột áo bên ngoài có nhuộm màu xanh lá cây làm từ bột nếp chế
biến dùng màu từ rau khúc. Bánh này có đặc trưng từ miền Bắc.
 Bánh khọt cùng làm từ bột pha loãng có màu vàng từ bột nghệ,
nhân thịt có thể có thêm đậu xanh. Bánh được ăn với rau và nước
chấm (nước mắm) tưong tự như bánh xèo.
 Bánh giò: Làm từ nhiều loại bột, nhân có thể có thịt, nấm, và tôm.
Bánh giò có đặc điểm là bột màu trắng đục.
 Bánh lá, hay Bánh nậm, giống như bánh giò nhưng nhỏ và mỏng
hơn nhiều. Có nhiều ở miền Trung: Đà Nẵng, Huế
 Bánh đậu: nguyên liệu chính là đậu xanh và bột được nướng trong
các khuôn nhỏ đôi khi có thêm tôm phủ bên trên; thường được cắt
thành miếng để ăn với bánh cuốn và rau, nước chấm. Bánh gối
 Bánh gối: bánh rán có hình bán nguyệt giống chiếc gối, vỏ làm
bằng bột mì, nhân gồm miến, mộc nhĩ, thịt lợn băm nhỏ, lạp
xường, trứng.
 Bánh nậm: Được chế biến từ bột gạo và tôm, rất mềm, lành tính, dễ
ăn. Đây là món đặc trưng của xứ Huế.
Bánh ngọt


dịch đường nóng cô đặc. Các loại mứt thường thấy là: Mứt gừng mứt lạc,
mứt dừa, mứt bí, mứt sen, mứt chà là, mứt me, mứt cà chua, mứt củ năng,
mứt chùm ruột, mứt mãng cầu. Ngoài ra một số loại hoa quả sấy khô
cũng có thể xếp vào họ các loại mứt, như mít khô, chuối khô.
Xí muội
Bài chi tiết: Xí muội Xí muội mơ muối
Là các loại quả ép bớt nước được làm gần tương tự như mứt nhưng
thường được xào, ướp không chỉ với đường mà bắt buộc phải có gừng,
cam thảo, muối ăn. Xí muội ban đầu thường sử dụng quả mơ và các loại
quả cùng họ như mận, đào. Sau này có rất nhiều biến thể của món xí
muội trong đó bao gồm cả các loại được nhập khẩu từ Trung Quốc và
một số nước châu Á khác. Các loại xí muội chủ yếu hiện nay có thể kể
tên: xí muội me, xí muội sấu, xí muội mơ, xí muội chà là, xí muội dứa, xí
muội táo mèo, xí muội sơ ri v.v. Phố Hàng Đường Hà Nội nổi tiếng với
hàng trăm loại xí muội, được nhiều người mua sử dụng trong các dịp lễ
tết hoặc đem tặng.
Kẹo
Rất nhiều loại kẹo được người dân làm một cách thủ công và hiện nay
được đưa vào sản xuất đại trà tại các cơ sở sản xuất bánh mứt kẹo. Kẹo
thường sử dụng nhiều đường, mạch nha với một loại hoa quả, hạt nào đó
như kẹo lạc, kẹo dồi, kẹo vừng, kẹo mè xửng, kẹo sầu riêng, kẹo dừa, kẹo
cu đơ, kẹo hạnh nhân v.v. Nhiều loại kẹo sản xuất thủ công đã trở thành
đặc sản các vùng miền của đất nước như kẹo cu đơ, kẹo sầu riêng, kẹo
dừa, kẹo mè xửng v.v.
Đồ uống
hươu), rượu mật gấu, rượu ngọc dương (ngâm tinh hoàn dê), rượu
sâu chít, rượu hải mã (cá ngựa), rượu tay gấu v.v và các loại rượu
ngâm với cao nấu từ xương, thịt động vật như rượu cao hổ, rượu
cao khỉ, rượu cao trăn, rượu cao xương toàn tính, rượu tinh tượng
(tinh hoàn voi), rượu hải cẩu v.v.
 Rượu ngâm thuốc bắc hoặc các loại thực vật: rượu sâm, rượu táo
tàu, rượu cùi vải, rượu kỷ tử, rượu ba kích, rượu đinh lăng, rượu hà
thủ ô, rượu linh chi v.v.
 Rượu sử dụng nước chiết từ các loại quả: thường ngâm các loại quả
như quả mơ, mận, táo mèo, táo, dứa với đường, sau đó chiết lấy
nước và hòa lẫn với rượu.
Ngoài ra rất phổ biến các loại rượu ngâm hỗn hợp nhiều loại động, thực
vật khác nhau, gọi chung là các món "rượu dân tộc".