Đề bài: Phân tích yêu cầu cơ bản của một chính sách kinh tế? lấy ví
dụ minh họa và phân tích ví dụ đó?
Bài làm:
Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mang nhiều ưu điểm
song cũng có những mặt trái của nó, vì vậy cần có sự can thiệp của nhà nước bằng
những công cụ quản lý nhà nước về kinh tế. Một trong những công cụ quản lý trực
tiếp có vai trò quyết định đó là hệ thống chính sách.
Chính sách kinh tế - xã hội là tổng thể các quan điểm, tư tưởng, các giải
pháp mà Nhà nước sử dụng tác động lên các chủ thể kinh tế - xã hội để thực hiện
các mục tiêu nhất định theo định hướng, những mục tiêu chung của đất nước.
Một chính sách đúng hướng có thể khơi dậy được các nguồn tiềm năng, phát
huy tính tích cực, sáng tạo và ý chí vươn lên làm cho dân giàu, nước mạnh. Ngược
lại, một chính sách kinh tế sai lầm có thể làm ảnh hưởng xấu đến cuộc sống của
hàng triệu con người, thậm chí đến sự thịnh suy của một quốc gia, sự tồn vong của
một dân tộc. Với tầm quan trọng như vậy, việc ban hành hay thực thi một chính
sách cần đảm bảo được năm yêu cầu cơ bản sau :
1. Chính sách kinh tế phải đảm bảo tính khách quan:
Khách quan là cái thuộc về bản thân khách thể, không phụ thuộc vào chủ thể,
sự xem xét trong tổng thể một cách toàn diện, không theo ý muốn chủ quan của bất
kì cá nhân nào. Trong trường hợp này, việc ban hành hay thực thi một chính sách
kinh tế phải dựa trên yêu cầu của toàn xã hội hay số lượng lớn cá nhân, tổ chức,
hoàn toàn không phải do ý muốn chủ quan của một người hay một nhóm người có
1
quyền lực nhất định. Nội dung chính sách đòi hỏi phải phù hợp với thực tiễn phát
triển kinh tế - xã hội, không đi chậm mà cũng không được yêu cầu quá xa so với
trình độ thực tế, phù hợp với tính “thời sự”, tính cấp thiết của vấn đề mà chính sách
đưa ra để điều chỉnh.
Chính sách kinh tế phải đảm bảo tính khách quan nhằm phù hợp với tất cả
mọi đối tượng, linh động, dễ áp dụng, dễ điều chỉnh.
Trước đổi mới, nền kinh tế của chúng ta là kế hoạch hóa tập trung, quan liêu,
bao cấp. Mọi sản phẩm, sản lượng đều được quyết định bởi Nhà nước rồi mới phân

thể nhân dân.
Đảng và Nhà nước ta chủ trương mở rộng hội nhập, ban hành các chính sách
thu hút vốn đầu tư nước ngoài nhằm giải quyết vấn đề thiếu nguồn vốn trong nước
và kích thích các doanh nghiệp tăng khả năng cạnh tranh.Vốn đầu tư nước ngoài
tại Việt Nam đang có xu hướng tăng lên và có ảnh hưởng ngày càng lớn đối với
nền kinh tế. Tuy vậy, chúng ta cũng không thể bỏ qua ảnh hưởng của khu vực này
đối với an ninh kinh tế và tài chính của Việt Nam, đối với phúc lợi quốc gia và dân
cư.
Tính chính trị trong chính sách thu hút vốn đầu tư nước ngoài thể hiện thông
qua chủ trương của Đảng yêu cầu tuân thủ nguyên tắc đôi bên cùng có lợi, bình
đẳng, không có tình trạng thoái lui đầu tư ồ ạt làm sụt giảm khả năng vận hành của
nền kinh tế, dẫn nền kinh tế đến tình trạng khủng hoảng. Chúng ta phải luôn duy trì
được khả năng kiểm soát và điều hành nền kinh tế, bảo đảm được tính độc lập và
tự chủ, rộng mở trong hoạch định chính sách và thực hiện quy trình nhằm giảm
3
thiểu những tác động bất lợi của hoạt động thu hút đầu tư, tạo khả năng phát triển
quan hệ hợp tác lâu dài, bền vững.
3. Tính đồng bộ và hệ thống:
Tính đồng bộ và hệ thống thể hiện sự thống nhất trong quá trình thực
hiện, thống nhất giữa các giai đoạn và các cơ quan có liên quan. Đặc trưng của hệ
thống không phải chỉ là các mối liên hệ và quan hệ giữa các yếu tố, các bộ phận
cấu thành, mà còn là sự thống nhất với môi trường, thông qua những mối quan hệ
qua lại của nó với môi trường.
Nhìn vào thực tế, một con đường, vừa được rải nhựa hoặc bê-tông ,đi được
vài ngày đã bị đào lên để lắp cống, dây cáp. Mặt đường bị vá chằng chịt, rồi lõm
xuống thành những vũng nước đen chỉ sau thời gian ngắn. Chúng ta thắc mắc sao
việc đào, lắp không diễn ra trước khi làm đường? Thực tế có thể người làm đường
không có mối liên hệ gì với người lắp cống, dây cáp cả nên vừa gây lãng phí, vừa
cản trở giao thông đi lại của người dân.
Thiếu tính đồng bộ và tính hệ thống không chỉ thấy trong các hoạt động

106 điểm. Như vậy một câu hỏi được đặt ra là việc tiếp tục luật thuế này liệu có
hợp lý trong tình hình hiện tại? Vì thuế thu nhập từ đầu tư chứng khoán đã tác
động không nhỏ đến tâm lý và quyết định của nhà đầu tư, của doanh nghiệp. Về
mặt lý thuyết, một khi đánh thuế đầu tư chứng khoán sẽ làm cho chi phí vốn của
những khoản đầu tư này tăng thêm, điều đó đồng nghĩa với giá các loại chứng
khoán sụt giảm một cách tương ứng. Nhiều quốc gia, thị trường lớn trên thế giới
5
đều chưa đánh thuế thu nhập cá nhân từ chứng khoán, tiêu biểu như Hồng Kông,
Singapore, Đài Loan, Lucxembourg, TTCK Trung Quốc ra đời trước Việt Nam
10 năm, gần đây mới dự định áp dụng điều luật này nhưng đã hoãn lại để hỗ trợ
cho thị trường trong đà giảm sút.
Như vậy, việc áp dụng thuế thu nhập từ đầu tư chứng khoán nhằm mục tiêu
tăng thu ngân sách có thể xem như chưa thực sự phù hợp trong giai đoạn hiện nay,
giai đoạn mà sự phục hồi của nền kinh tế nói chung và thị trường chứng khoán nói
riêng đang là mối quan tâm sâu sắc. Và như thế, có thể nói, chính sách thuế thu
nhập từ đầu tư chứng khoán chưa mang tính thực tiễn.
5. Tính hiệu quả:
Hiệu quả là kết quả mong muốn, cái sinh ra kết quả mà con người chờ
đợi và hướng tới; nó có nội dung khác nhau ở những lĩnh vực khác nhau.Tính hiệu
quả khi thực thi một chính sách kinh tế - xã hội biểu hiện cụ thể nhất ở những gì
mà nó mang lại, có được như mong muốn, tức là có tác dụng tích cực đối với sự
phát triển kinh tế, đạt được những mục tiêu đã đề ra trước đó hay không. Tính hiệu
quả của cơ chế khoán mười đối với nông nghiệp nước ta đơn giản có thể hiểu là sự
ra đời của “quê hương năm tấn”, là vị trí thứ hai thế giới về xuất khẩu gạo,…
Một ví dụ điển hình gần nhất về tính hiệu quả của một chính sách mà chúng
ta thấy đó là chính sách tiền tệ năm 2008. Do tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng cuối
2007 và những tháng đầu năm 2008 tăng cao nên đến cuối tháng 4, đầu tháng
5/2008 một loạt ngân hàng mất tính thanh khoản.
Dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, chính sách tiền tệ thông qua điều hành lãi suất tiền
gửi và lãi suất dự trữ bắt buộc kịp thời đã giúp ngân hàng vượt qua được thời kỳ

8