ĐỀ TÀI
“Nhượng quyền thương mại với các
doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam”
Giảng viên hướng dẫn :
Sinh viên thực hiện :

Sinh viên thực hiện : 1
LỜI NÓI ĐẦU
* * * *
Việt Nam trong những năm gần đây có những điều kiện rất thuận lợi
cho hoạt động kinh doanh với tốc độ tăng trưởng GDP bình quân trên
8%, một quốc gia có dân số trên 82 triệu người, tình hình kinh tế ổn định,
nhà nước khuyến khích đầu tư, sức mua của thị trường được đánh giá là
rất cao trên thế giới.Hơn nữa, Việt Nam đã chính thức trở thành thành
viên thứ 150 của WTO, mở ra nhiều cơ hội cho các nhà kinh doanh trong
nước.Trong bối cảnh như vậy, rõ ràng việc quyết định lựa chọn hình thức
kinh doanh nào đảm bảo cho nhà đầu tư có được hiệu quả tốt nhất về sử
dụng vốn, phát triển nhanh thị trường, mở rộng nhanh thị phần là điều rất
đuợc quan tâm.Sau khi gia nhập WTO, cơ chế kinh tế của nước ta thông
thoáng hơn, tạo điều kiện cho các công ty, tập đoàn kinh tế của nước
ngoài “tấn công” vào thị trường Việt Nam.Bằng con đường nhượng
quyền thương mại nhiều tên tuổi lớn thuộc nhiều lĩnh vực, ngành nghề
của thế giới đã thâm nhập vào thị trường Việt Nam.Doanh nghiệp Việt
Nam cũng mang những nhân tố phù hợp với hoạt động kinh doanh
nhượng quyền. Họ năng động, luôn phấn đấu tạo dựng sự nghiệp riêng
của mình nhưng kinh nghiệm và vốn còn ít nên nếu phát triển với nội
dung thương hiệu và hệ thống sẵn có thì sẽ dễ dàng thành công
hơn.Dường như mô hình nhượng quyền thương mại đã trả lời được câu
hỏi đặt ra của các nhà đầu tư trong nước.
Nhận thức được xu hướng tất yếu về mô hình nhượng quyền thương
mại ở Việt Nam hiện nay đã có rất nhiều doanh nghiệp đặc biệt là các

quyền và trở thành người tiên phong trong việc thoả thuận hình thức nhượng
quyền. Năm 1880 bắt đầu nhượng quyền bán sản phẩm cho các đại lý độc
quyền trong lĩnh vực xe hơi, dầu lửa, gas. Trong thời gian này, phạm vi hoạt
động nhượng quyền chỉ là chuyển quyền phân phối và bán sản phẩm của các
nhà sản xuất. Franchise thực sự bùng phát kể từ sau năm 1945 ( khi Thế Chiến
II kết thúc), với sự ra đời của hàng loạt hệ thống nhà hàng, khách sạn và các hệ
thống kinh doanh, phân phối theo kiểu bán lẻ, mà sự đồng nhất về cơ sở hạ
tầng, thương hiệu, sự phục vụ là đặc trưng cơ bản để nhận dạng những hệ
thống kinh doanh theo phương thức này.Vào thập niên 60-70, nhượng quyền
bùng nổ và phát triển mạnh ở Mỹ, Anh và một số nước khác.
1.2 Quan niệm về nhượng quyền thương mại
Diễn giả quốc tế về franchise- Albert Kong đã định nghĩa nửa đùa nửa thật
về thuật ngữ “ franchise’’ trong phần trình bày của ông tại hội chợ triển lãm
quốc tế về franchise đầu tiên tại Việt Nam rằng franchise là nhân bản vô tính.
Tức là từ một cửa hàng hay một mô hình kinh doanh thành công nào đó, chủ
thương hiệu có thể nhân rộng ra thành nhiều cửa hàng giống nhau như đúc
thông qua franchise. Đúng ra điều này chỉ đúng một phần vì các cửa hàng mua
franchise rất khó có thể giống hệt nhau như đối với trường hợp nhân bản vô
tính.Vì mỗi địa phương có phong tục tập quán khác nhau nên chủ thương hiệu
phải tương đối linh động mà vẫn giữ được tính đồng bộ của hệ thống franchise.
Tuy nhiên câu nói nửa đùa nửa thật của diễn giả Albert Kong cũng phản ánh
phần nào đặc điểm nổi bật của các hệ thống franchise đó là sự đồng bộ
Luật nhượng quyền thương mại mới ra đời của Việt Nam có định nghĩa
nhượng quyền thương mại là một hoạt động thương mại, theo đó bên nhượng
quyền cho phép và yêu cầu bên nhận quyền tự mình tiến hành việc mua bán
hàng hóa cung ứng dịch vụ theo hai điều kiện chính :
-Việc mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ được tiến hành theo cách thức
tổ chức kinh doanh do bên nhượng quyền quy định và được gắn với nhãn hiệu
hàng hóa tên thương hiệu, bí quyết kinh doanh, biểu tượng kinh doanh quảng
cáo của bên nhượng quyền

- Vấn đề cốt lõi của một quan hệ nhượng quyền thương mại là việc bên
nhượng quyền cho phép bên nhận quyền được tiến hành các hoạt động sản xuất
kinh doanh của mình theo một phương thức đã được bên nhượng quyền xây
dựng và phát triển thành công.
- Sự tác động và ảnh hưởng qua lại giữa bên nhượng quyền và bên nhận
quyền trong toàn bộ quá trình nhượng quyền cũng là một đặc điểm nổi bật của
loại hình quan hệ nhượng quyền thương mại.
Để làm rõ hơn vấn đề này ta đi so sánh một vài điểm với Li xăng để biết
thêm chi tiết. Trước tiên ta cần hiểu về li xăng để dễ dàng phân tích hơn.
+ Hợp đồng li - xăng : là việc chủ sở hữu một sáng chế đã được cấp bằng
độc quyền cho phép một cá nhân hay một pháp nhân khác thực hiện trong nước
và trong thời hạn của quyền sáng chế, một hoặc nhiều hành vi thuộc phạm vi
các độc quyền với sáng chế đã được cấp bằng độc quyền tại nước đó, khi có
việc cho phép đó, một “li - xăng” được coi là đã được cấp.
+ Điểm giống nhau giữa nhượng quyền và li xăng : Mặc dù bên nhận
quyền và bên nhượng quyền đều là các đơn vị kinh doanh độc lập với nhau
nhưng phí li xăng hay phí nhượng quyền mà bên có quyền đã chuyển giao
thường phụ thuộc vào nỗ lực cho hoạt động kinh doanh của tất cả các bên. Nếu
như hoạt động kinh doanh của bên nhận quyền hoặc bên nhận li xăng càng có
lãi thì phí li xăng hoặc phí nhượng quyền xác định theo tỷ lệ % nhất định của
doanh thu sẽ càng cao.
+ Điểm khác nhau giữa li xăng và nhượng quyền thương mại: đó là việc
bên nhượng quyền tiếp tục phát triển hệ thống bí quyết, phương thức kinh
doanh và liên tục chuyển giao các bí quyết, phương thức này cho bên nhận
quyền đóng vai trò là một nhân tố hết sức quan trọng đối với sự thành công
trong hoạt động kinh doanh của bên nhận quyền. Vấn đề phát triển hệ thống bí
quyết này bao gồm nhiều khía cạnh từ việc đào tạo cho nhân viên của bên nhận
quyền đến việc củng cố, phát triển các bí quyết, giám sát hoạt động của bên
nhận quyền và hỗ trợ bên nhận quyền trong suốt thời hạn có hiệu lực của hợp
đồng nhượng quyền thương mại.

+ Họat động đại lý thiên về việc cung ứng hàng hóa, dịch vụ trực tiếp từ Bên
Giao đại lý, còn họat động nhượng quyền thương mại thiên về việc tổ chức
điều hành kinh doanh gắn liền với các yếu tố mang tính thương hiệu của Bên
Nhượng quyền (không nhất thiết phải phân phối trực tiếp hàng hóa, dịch vụ từ
Bên Nhượng quyền, có thể thực hiện theo chỉ định của Bên Nhượng quyền).
+Về tài chính và chịu trách nhiệm pháp lý thì tách bạch rõ giữa Bên Nhận
quyền với Bên Nhượng quyền. Đối với họat động đại lý, thì Bên Giao đại lý
vẫn có trách nhiệm liên đới đối với họat động kinh doanh của Bên Đại lý liên
quan đến hàng hóa mà mình đã giao, hoặc đối với hành vi ủy quyền cung ứng
dịch vụ.
+Bên Nhận quyền phải trả phí nhượng quyền cho Bên Nhượng quyền.Ngược
lại, Bên làm Đại lý được hưởng thù lao từ Bên Giao đại lý.
1.4 Quyền lợi và nghĩa vụ của các bên tham gia nhượng quyền thương
mại
1.4.1.Đối với người nhận quyền
Trước hết, người nhận quyền phải chịu ràng buộc bởi những điều khoản
của hợp đồng franchise. Hợp đồng này thường quy định, người nhận quyền chỉ
được phép kinh doanh trong một không gian địa lý nhất định và phải áp dụng
cách thức kinh doanh của người nhượng quyền chuyển giao.
Chi tiết hơn, người nhận quyền sẽ được thừa hưởng những quyền chủ yếu sau:
-Quyền phân phối: Người nhận quyền ký hợp đồng nhượng quyền là để mua
quyền phân phối sản phẩm trong một phạm vi lãnh thổ nhất định. Người nhận
quyền không được phép tái chuyển nhượng quyền này cho một bên khác nếu
không được sự đồng ý của nhà nhượng quyền cũng như không được tách ra
khỏi hệ thống để thực hiện các ý tưởng kinh doanh của mình trên nền tảng đã
thực hiện.
-Sản phẩm và khách hàng: Khi tham gia vào hệ thống nhượng quyền, thông
thường nhà nhượng quyền sẽ trở thành nhà cung cấp sản phẩm đầu vào cho
hoạt động kinh doanh và người nhận quyền mặc nhiên có được những khách
hàng truyền thống của hệ thống. Ví dụ, Công ty Cà phê Trung Nguyên sẽ cung

yêu cầu của khách hàng, sức mạnh của việc quảng cáo tập trung và hiệu quả từ
việc mua hàng của một nhóm đông người tiêu dùng. Khi tham gia nhượng
quyền thương mại thì hai bên nhà trao quyền và bên nhận quyền đều có rất
nhiều lợi ích như :
1.5.1.1.Đối với nhà nhận quyền
Thứ nhất, giảm thiểu rủi ro: Việc mở cửa hàng, cơ sở kinh doanh mới có rất
nhiều rủi ro và tỷ lệ thất bại cao. Lý do chính của tỷ lệ thất bại cao là do người
quản lý là những người mới bước vào nghề, không có kinh nghiệm và phải mất
nhiều thời gian cho việc học hỏi các đặc trưng riêng của từng loại hình kinh
doanh. Khi tham gia vào hệ thống nhượng quyền, bên nhận quyền sẽ được
huấn luyện, đào tạo và truyền đạt các kinh nghiệm quản lý, bí quyết thành công
của các loại hình kinh doanh đặc thù.
Thứ hai, được sử dụng thương hiệu của bên nhượng quyền. Ngày nay, trên thị
trường có hàng ngàn sản phẩm và dịch vụ có cùng giá trị sử dụng nhưng được
cung cấp bởi các nhà sản xuất khác nhau. Do đó, việc cố gắng tạo dựng một
thương hiệu nổi tiếng, được khách hàng tin cậy và nhớ đến là vấn đề sống còn
của mỗi doanh nghiệp.
Thứ ba, tận dụng các nguồn lực. Bên nhận quyền chỉ tập trung vào việc điều
hành hoạt động kinh doanh, phần còn lại như xây dựng chiến lược tiếp thị, qui
trình vận hành, chiến lược kinh doanh sẽ do bên nhượng quyền đảm trách và
chuyển giao.
Thứ tư, được mua nguyên liệu, sản phẩm với giá ưu đãi: bên nhượng quyền
luôn có những ưu đãi đặc biệt về cung cấp sản phẩm, nguyên liệu cho bên bên
nhận quyền. Do đó, bên nhận quyền được mua sản phẩm hoặc nguyên liệu với
khối lượng lớn theo một tỷ lệ khấu hao đầy hấp dẫn. Giá của các sản phẩm,
nguyên liệu đầu vào thấp sẽ là một trong những lợi thế cạnh tranh lớn. Nếu trên
thị trường có những biến động lớn như việc khan hiếm nguồn hàng thì bên
nhượng quyền sẽ ưu tiên phân phối cho bên nhận quyền trước. Điều này giúp
cho bên nhận quyền ổn định đầu vào, tránh được những tổn thất từ biến động
thị trường

chủ nên họ có trách nhiệm hơn. Nhờ vậy, bên nhượng quyền tận dụng được
nguồn nhân lực từ phía nhận quyền.
1.5.2. Nhược điểm của nhượng quyền thương mại
Tuy nhiên, hình thức nhượng quyền thương mại không phải thích hợp cho tất
cả mọi người. Những loại hình doanh nghiệp hoạt động hoàn toàn độc lập có
thể khó chịu khi phải thực hiện theo những yêu cầu và đặc điểm hoạt động
nghiêm ngặt của hình thức kinh doanh nhượng quyền. Và cũng cần biết là có
một vài phương thức nhượng quyền kém hiệu quả sẽ không huấn luyện các
doanh nghiệp xử lý tốt các tình huống khó khăn trong kinh doanh, sẽ không hỗ
trợ doanh nghiệp tốt khi có vấn đề phát sinh, và sẽ không sử dụng hiệu quả chi
phí dành cho quảng cáo cho thương hiệu của doanh nghiệp.
Mặt trái của nhượng quyền thương mại:
- Mất quyền kiểm soát:
+ Nhà nhượng quyền sẽ mất quyền kiểm soát tuyệt đối đối với bí mật kinh
doanh và nhãn hiệu hàng hoá/dịch vụ.
+ Bên nhận nhượng quyền sẽ phải chịu sự kiểm soát từ người nhượng
quyền. Khác với việc tự tiến hành các hoạt động kinh doanh một cách độc lập
thì việc nhận nhượng quyền sẽ có nhiều hạn chế đặt ra đối với người nhận
nhượng quyền;
+ Hai khoản thu phí nhận quyền và khoản hoa hồng định kỳ được coi là chi
phí phải trả cho quyền tham gia vào quan hệ nhận quyền và sử dụng hệ thống
và thương hiệu của nhà nhượng quyền. Người nhận quyền vì thế không có
được sự tự lập cần thiết về cách thức tiến hành hoạt động kinh doanh. Nếu phụ
thuộc hoàn toàn vào hệ thống, người nhận quyền có thể cũng chịu ảnh hưởng
của những rủi ro của hệ thống.
- Một hợp đồng bị ràng buộc:
Người nhận quyền phải chịu ràng buộc bởi những điều khoản của hợp
đồng franchise. Hợp đồng này thường quy định, người nhận quyền chỉ được
phép kinh doanh trong một không gian địa lý nhất định và phải áp dụng cách
thức kinh doanh của người nhượng quyền chuyển giao. Điều đó sẽ hạn chế tính

năm 2004 thì McDonald’s có tổng cộng 30.220 nhà hàng nhà hàng tại 120 quốc
gia trên thế giới.Tuy nhiên, McDonald’s nổi tiếng không phải do đây là chuỗi
nhà hàng áp dụng hình thức Franchise đầu tiên hay lớn nhất thế giới, mà nó nổi
tiếng vì phát minh ra một phương thức Franchise đặc thù và hiệu quả nhất.
Hàng dài người xết hàng phía trước nhà hàng của hai anh em Dick anh
McDonald và Mac McDonal chỉ để mua chiếc bánh hamberger kẹp thịt với giá
15cent (rẻ hơn các đối thủ cạnh tranh rất nhiều). Điều thú vị ở phương thức
bán hàng đó là thức ăn được bán thông qua các ô cửa sổ, nhân viên làm việc tất
bật và khoa học; và thực đơn thật đơn giản chỉ có mấy món. Mô hình kinh
doanh này có chi phí điều hành thấp và có thể nhân rộng dễ dàng. Chủ cửa
hàng đã nghĩ tới chuyện nhân rộng mô hình kinh doanh của họ từ trước nhưng
khi triển khai đã không mấy thành công vì không kiểm soát được tính đồng bộ
của các cửa hàng mua Franchise. Nhiều cửa hàng mua Franchise tự ý thay đổi
màu sắc, thực đơn, và thậm chí cả biểu tượng của công ty. Hai anh em Dick
anh McDonald và Mac McDonal kí hợp đồng ủy quyền cho Ray Kroc như một
đại lí franchise độc quyền dưới tên công ty McDonald’s System mà sau đó
đổi thành McDonald’s Corporation lừng danh thế giới. McDonald’s còn độc
quyền cung cấp cho cả hệ thống franchise một số mặt hàng chiến lược như máy
xay sinh tố đa năng (multimixer), khoai tây chiên, pho mát và bánh táo chiên.
Tuy nhiên nguồn lợi nhuận lớn nhất của McDonald’s lại là do kinh doanh bất
động sản mang lại.
Trong lĩnh vực điều hành, dưới sự lãnh đạo của Ray Kroc, các tiêu chuẩn
mang tính đồng bộ của cả hệ thống franchise được áp đặt và giám sát vô cùng
nghiêm ngặt. McDonald’s đã gặt hái được nhiều thành công to lớn. Cứ trung
bình 3 giờ đông hồ thì có một nhà hàng McDonald’s mọc lên ở đâu đó trong
120 quốc gia mà McDonald’s có chi nhánh. McDonald’s chỉ điều hành khoảng
15% các nhà hàng trong tổng sống hơn 30.000 nhà hàng của toàn bộ hệ thống,
phần còn lại 85% được điều hành bởi 4.500 đối tác mua franchise. McDonald’s
được xếp hạng nhất về tổng số doanh thuvà tổng số lượng cửa hàng đang hoạt
động. Ban đầu, McDonald’s đào tạo nhân viên thông qua hình thức thực tập tại

cùng lúc nhiều món hàng trong khoản tiền từ 5 triệu đến tối đa 100 triệu đồng.
Đối tượng mà trung tâm này nhắm đến là công nhân, người lao động tại các
công ty, doanh nghiệp. Mô hình kinh doanh nhượng quyền kiểu mới này sẽ
được phát triển trên cả nước với hơn 40 điểm bán, theo ông Andreas, tổng giám
đốc công ty Minh Việt. Những nhà kinh doanh có kinh nghiệm phân phối bán
lẻ có thể hợp tác với Minh Việt mở các cửa hàng Maho với số vốn khoảng 500
triệu đồng và địa điểm trưng bày từ 40m2 trở lên. Minh Việt cung cấp trọn gói
các dịch vụ bán lẻ trả chậm với phí nhượng quyền 5.000USD/3 năm và phí
quản lý 3%/tháng/doanh thu trước thuế.
Phần II -Thực trạng mô hình nhượng quyền thương mại ở
Việt Nam hiện nay
2.1. Quá trình hình thành và phát triển mô hình Franchise ở Việt Nam
Giữa thập niên 90, ở Việt Nam đã có một vài doanh nghiệp kinh doanh thiết
bị lọc nước do Việt kiều về đầu tư đã đưa ra hình thức nhượng quyền thương
mại nhưng thị trường lúc bấy giờ chưa thực sự sôi động và bản thân thương
hiệu của các doanh nghiệp đó cũng chưa nổi tiếng nên đã không thành công.
Nhiều năm trở lại đây, hình thức nhượng quyền thương mại mới trở lại với các
thương hiệu tên tuổi như Kinh Đô, Trung Nguyên, Lotteria, Phở 24 Tập đoàn
Kinh Đô đã trở thành một trong những công ty sản xuất hàng tiêu dùng lớn
trong cả nước với tổng giá trị vốn hóa thị trường khoảng 400 triệu USD với
mạng lưới 150 nhà phân phối và trên 30.000 điểm bán lẻ rộng khắp trên cả
nước.Trong đó, có nhiều cửa hàng Kinh Đô đã áp dụng phương thức nhượng
quyền thương mại. Còn đối với Công ty cà phê Trung Nguyên, đây là thương
hiệu cà phê số 1 và cũng là doanh nghiệp Việt Nam đầu tiên áp dụng mô hình
kinh doanh nhượng quyền thương mại. Hiện Trung Nguyên đã có 1.000 quán
cà phê ở Việt Nam, Singapore, Nhật Bản, Thái Lan, Trung Quốc và đang tiếp
tục phát triển tại Mỹ, Đức, Australia thông qua phương thức nhượng quyền
thương mại.
Những tín hiệu mới từ Trung Nguyên, Kinh Đô như vừa nêu trên là dấu hiệu
cho thấy không ít doanh nghiệp Việt Nam đã sớm khẳng định được vị thế của

hội thành công cao hơn, một tiềm năng phát triền xa hơn
- Các mặt hàng truyền thống của Việt Nam là những sản phẩm tiềm năng có
thể áp dụng mô hình Franchise.Bởi tên tuổi của những sản phẩm này đã khá
nổi tiếng ở thị trường trong nước cũng như trên thị trường quốc tế.Có rất nhiều
những sản phẩm truyền thống như gốm sứ Bát Tràng, lụa tơ tằm, hàng nông
sản nổi tiếng như vải thiều Hưng Yên, bưởi Năm roi,cà phê Buôn Ma Thuật…
đã rất nổi tiếng. Hiện nay các doanh nghiệp Việt Nam đang khai thác các tiềm
năng từ các sản phẩm truyền thống như Trung Nguyên đã xây dựng lên thương
hiệu cà phê Buôn Ma Thuột và Phở 24 phát triển món phở truyền thống của
Việt Nam. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, hủ tiếu Nam Vang TyLum đang được
chủ thương hiệu nhượng bán thương hiệu nhằm quảng bá món hủ tiếu nổi tiếng
nam bộ. Tháng 7/2002 công ty lụa tơ tằm á Châu - AQ Silk đã bán quyền sử
dụng thương hiệu AQ Silk cho một Việt kiều Mỹ và sẽ là nhà phân phối sản
phẩm thủ công mỹ nghệ và tơ lụa của AQ Silk tại bang Michigan. Còn rất
nhiều những thương hiệu truyền thống nổi tiếng cần được phát triển và gìn giữ,
nhượng quyền thương mại là cách tốt để phát triển và bảo vệ thương hiệu
truyền thống của Việt Nam.
- Dân số Việt Nam hơn 80 triệu dân với tỷ lệ dân số trẻ dưới 30 tuổi chiếm hơn
50% và lực lượng này có mức chi tiêu ngày càng cao. Trong một nghiên cứu
mới đây của hàng Việt Nam có chất lượng cao năm 2006 thì những người trong
độ tuổi tạo ra thu nhập (22-55 tuổi) là những người chi tiêu nhiều nhất, chiếm
70,29%. Do thu nhập và mức sống tăng lên nên càng ngày người tiêu dùng
càng chú trọng đến chất lượng sản phẩm, dịch vụ và thương hiệu cũng tạo nên
nhu cầu mua hàng hơn là yếu tố giá cả. Khuynh hướng tiêu dùng cũng đã có sự
chuyển dịch từ hình thức truyền thống sang các phương thức bán hàng hiện đại
(Việt Nam được AT Kearney xếp hàng thứ 3 về tiềm năng của thị trường bán
lẻ) góp phần cho hoạt động kinh doanh nhượng quyền phát triển.
- Việt Nam có đặc trưng là các cửa hàng bán lẻ không bắt buộc phải tập trung
vào các khu thương mại chuyên kinh doanh buôn bán mà có thể xuất hiện ở bất
cứ đâu. Điều này khiến franchise giúp thương hiệu đến bất kì ngõ ngách nào.

đấu của mình trong cuộc cạnh tranh khốc liệt nhằm bảo vệ thương hiệu của
mình với các thương hiệu nổi tiếng nước ngoài khi mà dự báo cho thấy trong
tương lai không xa khi Việt Nam đã gia nhập WTO sẽ có cuộc đổ bộ của nhiều
nhãn hiệu nước ngoài tràn vào Việt Nam .Riêng đối với những doanh nghiệp
Việt Nam đang có tham vọng mở rộng ra thị trường thế giới nhưng chưa đủ sức
để tấn công trực tiếp các thị trường lớn đầy tiềm năng thì nhượng quyền thương
mại sẽ mang lại cho doanh nghiệp một cơ hội lớn. Nhượng quyền thương mại
sẽ giúp các doanh nghiệp xâm nhập một cách gián tiếp vào những thị trường
này với chi phí thấp nhất, đồng thời đây cũng là cách hữu hiệu để bảo vệ nhãn
hiệu của doanh nghiệp tại thị trường nước ngoài
-Bên cạnh đó, doanh nghiệp Việt Nam cũng mang những nhân tố phù hợp với
hoạt động kinh doanh nhượng quyền. Họ năng động, sẵn sàng tiếp thu cái mới
và biết tiếp nhận rủi ro luôn phấn đấu tạo dựng sự nghiệp riêng của mình
nhưng kinh nghiệm và vốn còn ít nên nếu phát triển với nội dung thương hiệu
và hệ thống sẵn có thì sẽ dễ dàng thành công hơn.
-Tâm lý kinh doanh thích làm chủ của người Việt Nam trong điều kiện vốn và
kinh nghiệm đều có giới hạn thì kinh doanh nhượng quyền là phương pháp
thích hợp nhất
- Nhượng quyền thương mại còn giúp các doanh nghiệp chia sẻ rủi ro và gánh
nặng về quản lý muốn bành trướng thương hiệu ra nhiều thị trường đặc biệt là
thị trường nước ngoài.
- Phát triển franchise không chỉ có lợi cho doanh nghiệp như thu phí chuyển
quyền, nhân rộng thương hiệu , mà còn cho cả nền kinh tế vì thông qua đó
nhiều sản phẩm của Việt Nam được tiêu thụ trong nước và ở nước ngoài nhờ
những hợp đồng ràng buộc sử dụng nguyên phụ liệu Việt Nam.
2.3.Những thách thức đối với doanh nghiệp Việt Nam
Cho đến nay, có rất ít công ty trong nước mua được nhượng quyền trực tiếp từ
các thương hiệu lớn. KFC hay Pizza Hut đều nhượng quyền lại cho các công ty
Singapore hay Malaysia. Lotteria (Hàn Quốc) do chính công ty mẹ đầu tư.
Những hạn chế của doanh nghiệp trong nước cũng là cản trở cho việc phát triển

2.4.1.1.Cà phê Trung Nguyên
a.Quá trình phát triển và nguyên nhân thất bại
Trung Nguyên có lẽ là doanh nghiệp Việt Nam đầu tiên áp dụng hình thức
franchise ở qui mô lớn. Nói tới nhượng quyền kinh doanh tại Việt Nam
người ta hay nghĩ đến thương hiệu cà phê Trung Nguyên. Tính đến thời điểm
giữa năm 2007, đã có hàng nghìn quán cà phê mang thương hiệu cà phê Trung
Nguyên mọc ra khắp nơi trên khắp 61 tỉnh thành của Việt Nam, chủ yếu
kinh doanh nhượng quyền. trong tổng số hàng nghìn quán cà phê này chỉ có
duy nhất một vài quán là thuộc quyền sở hữu 100% của Trung Nguyên.
Hầu như toàn bộ các quán cà phê mang nhãn hiệu Trung Nguyên đều là
các quán cà phê nhượng quyền, do nhiều chủ riêng biệt khác nhau bỏ tiền ra
đầu tư và tự kinh doanh giống như hình thức các đại lí.Trung Nguyên đã không
chỉ thành công trong nước mà còn có mặt tại nhiều nước như: Nhật Bản,
Campuchia, Singapore, Thái Lan Họ đang có tham vọng mở rộng danh tiếng
sang Philippines, Trung Quốc, Hàn Quốc Đã có những năm mà khi nhắc đến
Trung Nguyên, khách hàng đã dành cho thương hiệu này một sự tự hào. Nói
đến cà phê là nói đến Trung Nguyên, đi uống cà phê là đến cà phê Trung
Nguyên và hiện tượng cà phê Trung Nguyên với những con người trẻ, giàu
khát vọng và với phong cách kinh doanh sáng tạo đã chinh phục được niềm tin
yêu của khách hàng và bạn bè quốc tế. Trung Nguyên đã tạo ra phong cách
uống cà phê độc đáo mà trước đây không có được.
Đáng lẽ Trung Nguyên cần kế thừa những đặc điểm nổi bật đó để cải tiến,
nâng cấp hình thức này lên một bước mới cho phù hợp với thực tế mới thì lại rẽ
sang một con đường hoàn toàn khác.Trung Nguyên có yêu cầu đối tác mua
franchise phải tuân thủ cách bài trí và phương thức pha chế cà phê cũng như
cách quản lí đồng bộ với hình ảnh chung của cả hệ thống nhưng trên thực tế
điều kiện tiên quyết nhất chỉ là phải mua cà phê do Trung Nguyên cung cấp.
Nói khác đi, chiến thuật về franchise của cà phê Trung Nguyên nghiêng về
hình thức nhượng quyền phân phối sản phẩm hơn là nhượng quyền công
thức kinh doanh.

thích tại một quán Trung Nguyên “bình dân”, với những chiếc ghế nhựa khác
màu. Chỉ có điều là người phục vụ hình như không vui vẻ lắm, ly cà phê hình
như hơi nhạt hơn, và thường thì những cố gắng để tìm thấy nét văn hoá Tây
Nguyên của bạn ở đây sẽ không mang lại kết quả. Cả ba quán trên đều nằm tại
Sài Gòn!Có hai lý do chính để giải thích sự chênh lệch trên.
Thứ nhất: Trung Nguyên đang sử dụng chiến lược khác biệt hóa về giá, nói
nôm na là “khách nào giá ấy”. Mục tiêu của chiến lược này là tối đa hóa lợi
nhuận. Song điều này có vẻ như không ổn lắm trong franchising.
Thứ hai : Đây là hậu quả của một chiến dịch franchising ồ ạt, khi chất lượng
nằm ngoài tầm kiểm soát. Lý do này có vẻ logic hơn. Đơn giản là Trung
Nguyên đã không thể kiểm soát được hết các đối tác thuê thương hiệu. Và điều
tất yếu là các quán Trung Nguyên này “mạnh ai nấy làm”.
Ngoài sự chênh lệch trên có thể kể đến sự khác nhau giữa đồ ăn tại các quán
này. Đa dạng và phong phú. Như trí tưởng tượng của các chủ quán. Và chất