Hớng dẫn chế biến
thức ăn Thuỷ sản quy mô nông hộ
I.Đặt vấn đề:
Tỉnh Hải Dơng có phong trào nuôi trồng thuỷ sản trong những năm vừa qua
phát triển mạnh cả về diện tích và sản lợng. Trong đó đối tợng cá Rô phi đã đợc các
hộ quan tâm và mạnh dạn đầu t thức ăn chất lợng cao, đã có hàng ngàn hộ đầu t
thức ăn công nghiệp nuôi cá Rô phi chi phí bình quân hết 50 - 100 triệu đồng/ năm.
Bên cạnh đó còn gặp không ít khó khăn đó là: Giải quyết thức ăn tại chỗ sử dụng
nguyên liệu trong nông nghiệp. Dùng cám công nghiệp giá ngày càng cao, gây
không ít khó khăn cho các hộ nuôi trồng thuỷ sản trong tỉnh. Thực tế sản lợng cá
thịt nhiều đầu t vốn lớn nhng lãi không cao. Để giải quyết những khó khăn bớc đầu
Trung tâm Khuyến nông Hải Dơng đã phối hợp với Trung tâm Khuyến ng Quốc Gia
tổ chức 01 lớp tập huấn " Chế biến thức ăn Thuỷ sản quy mô nông hộ" vào ngày 24
- 25 tháng 6 năm 2006 cho 120 đại biẻu đại diện cho 12 huyện và TP trong tỉnh Hải
Dơng tham gia. Sau buổi tập huấn các hộ đã về địa phơng mua máy chế biến thức
ăn Thủy sản bớc đầu cho hiệu quả kinh tế cao. Trung tâm Khuyến nông Hải Dơng
xin giới thiệu những nội dung chính về chế biến thức ăn thuỷ sản quy mô nông hộ.
II. Thiết bị máy chế biến:
* Dùng máy ép chín thức ăn cho cá ăn của hãng cơ khí 'Anh Khoa" Tân Tr-
ờng - Nam định sản xuất.
-A. Sử dụng động cơ:
1. Dùng máy nổ chạy dầu ĐIÊZEN do Trung Quốc sản xuất công suất từ 6 -
18 mã lực. Cho năng suất ép thức ăn từ 50 - 200kg thức ăn/ giờ.
2. Dùng mô tơ điện:
Mô tơ điện 01 pha điện năng tiêu thụ 1,5 - 2 kw/ giờ
Mô tơ điện 3 pha điện năng tiêu thụ 4,5 - 10 kw/giờ
Cho năng suất ép thức ăn từ 50 - 200kg thức ăn/ giờ.
Tuỳ theo từng địa phơng có điều kiện khác nhau có thể dùng máy dầu hay sử
dụng điện lới 1 hay 3 pha đa vào sản xuất đều đợc
B. Cối nghiền thức ăn:
Đợc nhà sản xuát tính toán sẵn cho từng công suất máy khi đa vào lắp ráp tr-

Rau bắp cải, lá Ngô non Bổ sung Vita min C nh công thức1)
Công thức 3:
Dùng cho ao nuôi ghép tổng hợp các loại cá thịt:
- Thóc thịt: 40%
- Ngô xay: 40%
- Cá nhạt: 20%
Cộng: 100%
Lu ý: - Thóc thịt đợc nghiền qua máy nghiền càng tốt, trờng hợp đặc biệt có thể để
nguyên cả hạt.
- Ngô hạt đợc xay vỡ là tốt nhất
- Đỗ tơng đợc xay vỡ hoặc nghiền qua máy nhiền
- Bột cá nhạt mua từ các nhà máy chế biến đông lạnh Hạ Long hoặc từ các
nhà máy chế biến cá hộp của các tỉnh ven biển nh: Quảng Ninh, Hải Phòng, Thái
Bình, Nam Định, Ninh Bìnhhoặc bột cá thức ăn chăn nuôi gia súc gia cầm.
- Có thể thay bột cá nhạt bằng:
+ Cá khô không ớp muối (Cá nhạt)
+ ốc Bơu vàng lấy toàn bộ phần ruột, không lấy trứng ốc.
Lấy ruột ốc bằng cách: Khêu ốc sống bằng nan hoa xe đạp, trần qua nớc sôi rồi
khêu sẽ dễ dàng hơn, đập trực tiếp ốc sống dùng găng tay bảo hộ lao động loại bỏ
phần vỏ ngoài.
+ Dùng cá tạp tơi mới thu còn tơi, không ôi thiu, biến chất.
B. Cách chế biến:
- Sau khi đã tính toán tỷ lệ phối trộn thức ăn (Tuỳ chọn các công thức phối
trộn thức ăn cho phù hợp với từng gia đình) toàn bộ hỗn hợp thức ăn đợc trộn đều
trớc khi đa vào máy nghiền ép thức ăn.
- Đầu cối nghiền có các nấc chỉnh tốc độ đùn thức ăn kèm theo độ chín thức
ăn, do vậy phải điều chỉnh thức ăn khi đa ra đạt độ chín 80% - 95% thì mới đảm
bảo chất lợng cho cá ăn. Lu ý: Không chỉnh thức ăn quá chín gây cháy khét.
- Có thể chế biến thức ăn cho ăn trong ngày hoặc chế biến thức ăn cho ăn
trong 5 - 7 ngày. Nếu chế biến thức ăn nhiều để cho ăn vào những ngày hôm sau thì

bột cá nhạt, (1kg ốc giá 600 - 1.000đồng. Cứ 3,5 - 4 kg ốc cả vỏ sẽ đợc 1 kg nhân).
Nếu so sánh giá cám công nghiệp trong năm 2006 đã bán trên thị trờng phổ
biến từ: 6.000đ - 6.500đ/kg (150.000đ - 165.000đ/ bao 25 kg).Nh vậy bình quân 1
kg cám chế biến hạ đợc từ 800 - 1.500đ/kg, trong khi đó đối chứng thức ăn chế biến
và cám công nghiệp của các hộ đã nuôi cá năm 2006 tốc độ sinh trởng nuôi cá là t-
ơng đơng nhau ngời nuôi cá có lãi cao hơn, đầu t vốn ít hơn.
Để góp phần hạ giá thành trong nuôi trồng thuỷ sản giúp các hộ nông dân
tham gia nuôi trồng thuỷ sản. Trung tâm Khuyến nông Hải Dơng hớng dẫn những
quy trình cơ bản để các hộ trong tỉnh học tập ứng dụng vào sản xuất đồng thời có
điều kiện tiếp cận, học tập những hộ trong tỉnh đã và đang thực hiện chế biến thức
ăn thuỷ sản quy mô nông hộ.