SẢN PHỤ KHOA -
XOAY THAI, KÉO THAI
I. ÐẠI CƯƠNG

 Xoay thai là thủ thuật dùng tay để chuyển thai nhi từ một ngôi không thuận thành
một ngôi thuận hơn: chuyển một ngôi ngang thành ngôi ngược hay ngôi đầu. Sau
khi xoay có thể đẻ bình thường hoặc dùng hai tay kéo thai ra ngoài.

 Nếu xoay thai bằng hai bàn tay đặt lên thành bụng để di chuyển thai nhi thì gọi là
xoay thai ngoài, thường dùng để xoay thành ngôi đầu.
 Nếu cho một tay vào buồng tử cung để nắm lấy chân thai nhi và xoay với sự hỗ
trợ của tay kia đặt trên thành bụng thì gọi là xoay thai trong, bao giờ cüng xoay
thành ngôi mông.

II. CHỈ ÐỊNH 1. Xoay thai ngoài

 Ngôi ngang ở người đẻ con rạ xoay thành ngôi ngược hay ngôi chỏm

2. Xoay thai trong

 Ngôi ngang ở người đẻ con rạ xoay thành ngôi mông.

 Ngôi ngang ở thai thứ hai trong sinh đôi thì xoay thành ngôi mông.

III. CHỐNG CHỈ ÐỊNH

 Khung chậu hẹp



V. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH.
1. Xoay thai ngoài

 Thông đái, thôt phân trước khi xoay.

 Tiêm thuốc giảm co 15 phút trước khi xoay.

 Thai phô nằm yên trên giường đầu thấp, mông kê cao.

 Nghe tim thai.

 Ðặt hai tay lên bụng sản phô, một bàn tay lên đầu thai (vùng chẩm), một
bàn tay đặt lên mông, hai tay phối hợp đẩy nhẹ nhàng để thai nhi xoay theo chiều
cong của cột sống, hướng cho đầu xuống tới eo trên.

 Ngừng xoay thai khi có cơn co tử cung hay sản phô kêu đau.

 Xoay xong lại nghe tim thai.

 Cố định thai bằng hai gối ài như hai nẹp ở hai bên bụng, ùng băng to
quấn chặt gối quanh bụng bụng thai phô.

 Cho thai phô nằm nghỉ 48 giờ, cho thuốc giảm co.

 Giữ băng cố định trong 7 ngày.

2. Xoay thai trong

 Thông đái, thôt tháo phân trước khi xoay.


VI. THEO DÕI VÀ XỬ LÝ TAI BIẾN.

 Có thể vỡ tử cung khi xoay thai, kéo chân xuống thấp, gây sốc, chảy máu:
phẫu thuật ngay để khâu hay cắt tử cung cầm máu.

 Nhiễm khuẩn có thể sảy ra sau khi xoay thai trong: cho kháng sinh.

 Thai có thể bị suy hay chết do xoay thai ngoài vì bánh rau bị co kéo: cần
theo dõi sát tim thai sau xoay thai ngoài, nếu tim thai thay đổi phải xoay trở
lại tư thế cü.