CHƯƠNG 4
MÔI TRƯỜNG
PHÁP LUẬT
CHÍNH TRỊ - KINH TẾ
139
I. Môi trường pháp luật
- Là một yếu tố thuộc môi trường bên ngoài tác
động vào quá trình hoạt động của doanh
nghiệp
- Pháp luật là hệ thống các quy tắc xử sự chung
(quy phạm pháp luật) do nhà nước ban hành
hoặc thừa nhận.
- Các nhà quản trị rủi ro càng phải chú trọng
nghiên cứu môi trường pháp luật, bao gồm:
quốc gia mình và quốc gia đối tác.
239
I. Môi trường pháp luật
I.1 Các dòng luật
- Mỗi quốc gia đều có riêng một hệ thống luật pháp
riêng mình.
- Các nhà quản trị, kinh doanh không chỉ phải am
hiểu luật của QG mình mà còn phải am tường luật
của quốc gia mà DN đến kinh doanh.
Có 3 dòng luật chính trên thế giới:
- Luật lục địa
- Luật Anh – Mỹ
- Luật tôn giáo – Luật đạo hồi
339
I. Môi trường pháp luật
I.1 Các dòng luật
Luật lục địa: Continental law hoặc Civil Law

- Kinh Coran: 6237 câu là thành lệnh của Thượng đế khả
thị cho nhà tiên tri Muhammad
- Các truyền thống (Suma)
- Thông quán (Liam)
- Sự tương tự (Ouivas)
Vì vậy khi chúng ta kinh doanh với đối tác cố gắng
thương lượng, thuyết phục đối tác đồng ý áp luật và
tiến hành phân xử ở nước khác, ngoài thế giới hồi giáo.
639
I. Môi trường pháp luật
I.1 Các dòng luật
Luật Xã hội chủ nghĩa: “Socialist Law”, là tổng
thể các quy phạm pháp luật có mối quan hệ
chặc chẽ với nhau, được quy định thành các
định chế pháp luật
-Ngành luật nhà
nước/Hiến pháp
-Ngành hành chính
-Ngành luật tài chính –
ngân sách
-Ngành luật đất đai
-Ngành luật lao động
-Ngành luật kinh tế
-Ngành luật dân sự; tố
tụng dân sự
-Ngành luật hình sự
-Ngành luật tố tụng hình
sự
-Luật quốc tế,…
739

các thông tư liên tịch, liên ngành.
1039
I. Môi trường pháp luật
I.1 Các dòng luật
Khi nghiên cứu chúng ta thấy:
- Cách tiếp cận khác nhau sẽ nảy sinh ra những vụ
kiện tụng khác nhau, cách tố tụng khác nhau,
cũng như ngôn ngữ hợp đồng rất khác nhau
Vd: Luật Lục địa, hợp đồng ngắn gọn rõ ràng, còn
XHCN hay Hồi giáo thì chi tiết, cụ thể, còn Anh-
Mỹ dài dòng, phức tạp với ngôn ngữ khó hiểu
- Vì vậy, để tránh các rủi, các bên phải thảo ra hợp
đồng chi tiết bao hàm hết mọi khả năng có thể
xảy ra – hợp đồng dài, đầy đủ những điều kiện và
ngoại lệ
1139
I. Môi trường pháp luật
I.2 Ảnh hưởng của pháp luật đến hoạt động
của DN và các rủi ro
Luật của mỗi quốc gia:
Các hệ thống PL này có thể liên quan đến công việc KD trong 1
nước hoặc 2 hay nhiều nước. Các ngành luật ảnh hưởng chủ
yếu:
- Luật thương mại, hợp đồng, sở hữu trí tuệ, các chế độ kế
toán,…
- Luật môi trường, những quy định về an toàn lao động và sức
khoẻ.
- Quy định v/v thành lập và hoạt động của DN
- Luật lao động
- Luật chống độc quyền

quyền. Tác động hầu hết các mối quan hệ các
QG có chủ quyền. 1 số hiệp ước, hiệp định quan
trọng
- Nguyên tắc đối xử QG (MFN- Most Favored
Nation), thương mại hàng hoá
- Quyền sở hữu trí tuệ, tác quyền,…
- Thương mại, dịch vụ, quy định về hoạt động
trong từng lĩnh vực cụ thể
1539
I. Môi trường pháp luật
I.2 Ảnh hưởng của pháp luật đến hoạt động
của DN và các rủi ro
- Đầu tư, các cam kết bảo vệ tài sản, quy định biện
pháp đầu tư, bãi bỏ, các hạn chế đầu tư
- Các quy định về tiếp cận thị trường
- Tính minh bạch và quyền kháng cáo
Các vấn đề cụ thể khác:
 Lộ trình cắt, giảm thuế
 Việc xuất – nhập cảnh của người và phương tiện
 Bảo vệ người và tài sản
1639
I. Môi trường pháp luật
I.2 Ảnh hưởng của pháp luật đến hoạt động
của DN và các rủi ro
b. Các hiệp ước song phương hướng vào các
vấn đề, các tranh chấp giữa các quốc gia và cá
nhân trong quốc gia đó
c. Lan truyền ảnh hưởng của quốc gia ra nước
ngoài thông qua con đường pháp luật
1739

• Thượng viện, được bầu gián tiếp, 312 ghế
2039
II. Môi trường chính trị
II.1 Hệ thống chính trị ngày nay
Quân chủ nghị viện: tam quyền phân lập
- Vua là biểu tượng, chỉ định Thủ tướng nhưng phải
được Nghị viện phê chuẩn, Chánh án Toà án tối
cao chấp thuận
- Quốc hội là cơ quan quyền lực cao nhất và là cơ
quan lập pháp
• Hạ nghị viện: 512 ghế, nhiệm kỳ 4 năm, có thể
miễn nhiệm nếu chính phủ giải tán Hạ nghị
viện
• Thượng viện: 252 nghế, nhiệm kỳ 6 năm, 3
năm bầu lại 1/2
2139
II. Môi trường chính trị
II.1 Hệ thống chính trị ngày nay
Mỹ: quyền lực được chia thành 2 cấp:
Chính phủ liên bang
- Quốc hội: Hạ nghị viện, thượng nghị viện
- Hành pháp liên bang: các quan chức ở các cơ
quan này do Tổng thống chỉ định cũng như miễn,
bãi nhiệm
- Tư pháp liên bang
Chính phủ tiểu bang tổ chức tương tự chính quyền
liên bang
2239
II. Môi trường chính trị
II.1 Hệ thống chính trị ngày nay