Giáo dục môi trường cho học sinh qua việc tổ chức hoạt động NGLL
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Từ khi xuất hiện trên trái đất, con người đã gắn bó với thiên nhiên, nhờ có lao
động con người đã chủ động khai thác tài nguyên thiên nhiên để duy trì sự sống
của mình. Trong quá trình lao động và sản xuất con người đã cải tạo thiên nhiên,
nhưng ngược lại cũng tàn phá thiên nhiên như đốt rừng, tiêu diệt các loài động
thực vật, sử dụng chất độc hóa học, chất phóng xạ hủy hoại thiên nhiên gây nên
tình trạng khủng hoảng sinh thái.
Cần phải làm gì để ngăn chặn thực trạng trên cứu lấy con người và sự sống
của muôn loài ?
Một trong những biện pháp có hiệu quả lâu dài và rất quan trọng là phải giáo
dục ý thức bảo vệ môi trường cho thế hệ trẻ, những người chủ tương lai của đất
nước, những học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường . Ở nước ta vấn đề giáo dục
môi trường cũng là mối quan tâm sâu sắc của Đảng , nhà nước và hệ thống nhà
trường. Nghi quyết IV của Ban chấp hành TW Đảng khóa VII năm 1993 đã đề ra
nhiệm vụ: “Đẩy mạnh giáo dục pháp luật, đạo đức, thẩm mỹ, môi trường, dân số
rèn luyện thể chất cho học sinh.”
Trong hệ thống nhà trường, việc giáo dục môi trường (GDMT) cần được coi
trọng đặc biệt ở bậc tiểu học, bởi lẽ: Bậc tiểu học là bậc học nền móng, bậc phổ
cập của hệ thống giáo dục quốc dân. Hàng chục triệu trẻ em một khi đã được giáo
dục đầy đủ các hành trang về nhận thức, tri thức về bảo vệ môi trường sẽ là một
lực lượng hùng hậu đóng vai trò nòng cốt , trong mọi hành động cải thiện môi
trường, bảo vệ tài nguyên của xã hội. Học sinh tiểu học ở độ tuổi đang phát triển
và định hình dần về nhân cách. Vì vậy những hiểu biết cơ bản của các em được bồi
dưỡng qua giáo dục môi trường sẽ để lại dấu ấn sâu sắc không thể phai mờ trong
toàn bộ cuộc đời sau này của các em. Đồng thời trẻ em lứa tuổi này có tính tích
cực cao, dễ hưng phấn, hiếu động, nghịch ngợm nếu không được giáo dục sẽ dẫn
tới hành động phá hoại môi trường một cách vô ý thức hoặc có ý thức.
Trong những năm gần đây ở trường Tiểu học nội dung giáo dục môi trường
đã được đưa vào các môn học: TNXH, Tiếng Việt, Đạo đức và được giảng dạy
ngay từ lớp 1 song việc giáo dục môi trường thông qua các môn học kể trên chưa

Trường Tiểu học Trương Hoành đã được công nhận là trường chuẩn Quốc gia giai
đoạn 2005-2006 song thực trạng công tác giáo dục môi trường chưa được đầu tư
đúng mức đã dẫn đến hậu quả đáng tiếc là: Về khía cạnh bảo vệ môi trường chưa
có nhiều tác động từ nhiều phía (địa phương, nhà trường, nhân dân). Công tác giáo
dục chưa cụ thể, chưa đưa ra nhiều hình thức để tổ chức, chưa gây được nhận thức
tốt, chưa xây dựng được hành vi đúng đắn. Từ đó, các em càng lớn trong độ tuổi
thì tình trạng phá phách càng kéo dài. Các biểu hiện cụ thể là học sinh luôn có thói
quen dẫm nát cây cỏ, ngắt phá hoa, cành, cây cảnh, bẻ ngọn cây non mới trồng, vứt
rác và phóng uế bừa bãi, vịêc bắn phá tổ chim, bắt giết bươm bướm, chuồn chuồn,
ếch nhái không chỉ là thói quen mà còn là thú vui của các em. Phần lớn các em
chưa phân biệt được những loài vật có lợi và những loài vật có hại để góp phần cho
công tác bảo vệ môi trường. Từ đó bản thân tôi suy nghĩ cần phải làm như thế nào
để giúp học sinh có ý thức tự giác bảo vệ của công, bảo vệ môi trường để cảnh
quan trường ngày càng xanh, sạch, đẹp.
III. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH:
1. Giáo dục môi trường dưới nhiều hình thức ngoại khóa:
- Thành lập các nhóm câu lạc bộ ở các lớp, của trường được thành lập một
cách tự nguyện trong trường học. Nếu là nhóm câu lạc bộ của trường có thể vận
động Ban giám hiệu, thầy cô giáo, học sinh, các ban ngành đoàn thể trong trường
cùng tham gia để đi vào hoạt động .
- Thành lập nhóm phát thanh măng non tuyên truyền các kiến thức về môi
trường qua các buổi phát thanh của trường. Phân công lịch cụ thể để các lớp viết
bài, xây dựng chương trình tuyên truyền 1 tháng/lần/lớp, được tính vào thi đua của
lớp.
Thực hiện: Nguyễn Hữu Trung
2
Giáo dục môi trường cho học sinh qua việc tổ chức hoạt động NGLL
- Tổ chức thi biểu diễn văn nghệ sưu tầm và hát các bài hát về môi trường vào
các lần sinh hoạt chủ điểm.
- Tổ chức thi tìm hiểu về môi trường dành cho học sinh khối lớp 4, 5.

nghĩ/hành động. Điều này quyết định đến việc lựa chọn nội dung phù hợp. Việc
xác định và lựa chọn những vấn đề môi trường có liên qua trực tiếp đến học sinh
nhằm thu hút các em giải quyết vấn đề bằng những hành động trách nhiệm .
- Thiết kế các hoạt động ngoại khóa về GDMT: Các hoạt động được thiết kế
dựa vào nội dung được lựa chọn. GDMT dưới hình thức ngoại khóa là một quá
trình chứ không phải một tiết học. Do đó về nguyên tắc mọi GV phụ trách đều có
vai trò và trách nhiệm trong quá trình thực hiện.
Hiện nay GV đang đề cao các phương pháp tổ chức hoạt động, thiết kế việc
làm cho học sinh; bởi vì thực tế cho thấy cung cấp kiến thức bằng lời giảng của
thầy chưa phát huy hết sức mạnh thực tiễn của GV nhất là trong lĩnh vực GDMT.
Thực hiện: Nguyễn Hữu Trung
3
Giáo dục môi trường cho học sinh qua việc tổ chức hoạt động NGLL
Hơn nữa vì các hoạt động ngoại khóa đó sẽ giúp học sinh hình thành kỹ năng
cư xử tạo cơ hội chiếm lĩnh kiến thức, có điều kiện thu hút học sinh tham gia nhiều
hơn, hình thành hành vi thích hợp hơn về công tác GDMT.
- Tổ chức thực hiện các hoạt động giáo dục môi trường có các bước thực hiện
như sau:
+ Chọn địa bàn, bối cảnh môi trường thích hợp có thể trong lớp, có thể ngoài
lớp.
+ Nêu nhiệm vụ thực hiện
+ Nêu cách thực hiện
+ Nêu các yêu cầu về sản phẩm cuối cùng cần đạt.
+ Học sinh thực hiện nhiệm vụ
+ Giáo viên giám sát quá trình thực hiện, giúp đỡ.
+ Học sinh trình bày kết quả thực hiện (cá nhân hoặc nhóm)
+ Đánh giá (Học sinh tự đánh giá - Nhóm hoặc cá nhân - GV định hướng)
- Giúp học sinh phân tích kết quả:
Phân tích và khai thác kết quả sau một lần tổ chức hoạt động, những bài học
được rút ra trong quá trình phân tích, tranh luận và kết luận. Kiến thức về môi

hoạch hoạt động của lớp.
Mẫu: 1. Chọn đề tài (phù hợp với nội hoạt động)
2. Hình thức hoạt động (hoạt động dã ngoại, phát thanh măng non,
sinh hoạt chủ đề, phát động tuần lễ Vệ sinh môi trường )
3. Thiết kế hoạt động:
+ Mục đích yêu cầu.
+ Chuẩn bị (nhân sự, phân công nhiệm vụ để thực hiện, hỗ trợ tài chính, thời
gian thực hiện )
+ Chương trình hoạt động (kế hoạch chi tiết)
4. Diễn biến hoạt động (theo dõi quá trình thực hiện)
5. Kết thúc hoạt động (đánh giá kết quả, rút bài học kinh nghiệm)
IV. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC:
Xuất phát từ quan điểm giáo dục của Đảng, Nhà nước coi trọng GD Tiểu học
là nền tảng để tạo điều kiện từng bước cho học sinh phát triển toàn diện là nhiệm
vụ hàng đầu trong đó có việc GD, rèn luyện kỹ năng bảo vệ môi trường.
Trong quá trình thực hiện tôi nhận thấy hiệu quả của GDMT cho học sinh tiểu
học đã được nâng cao. Nếu tiến hành GDMT thông qua hoạt động ngoài giờ lên
lớp với những nội dung phong phú hình thức đa dạng phù hợp lứa tuổi của học
sinh, gần gũi với cuộc sống thực của trẻ và phù hợp với những điều kiện cụ thể của
nhà trường.
Về quan cảnh trường lớp luôn luôn sạch sẽ, cây non trong nhà trường không
còn tình trạng bị bẻ phá như trước. Việc ý thức bảo vệ của công, giữ gìn vệ sinh
môi trường được nâng cao một cách rõ rệt.
Để kiểm nghiệm lại việc thực hiện đề tài này tôi tiến hành khảo sát tình hình
học sinh dưới hình thức trắc nghiệm với nội dung như sau:
Hãy đánh dấu x vào trước nhận xét đúng:
1/ Cây xanh có tác dụng:
a/ Làm cho không khí không nóng, phong cảnh thêm đẹp.
b/ Giảm được tiếng ồn, cản được bụi cát và tạo không khí trong sạch.
c/ Che ánh nắng, giảm khói, cản nước, không gây lụt.

+ Loại CĐYC: trả lời sai từ 2 câu trở lên.
Qua bài khảo sát tôi tổng hợp kết quả toàn trường như sau:
Khối TSHS Giỏi Khá TB
SL TL SL TL SL TL
5 120 82 68.3 38 31.7 0 0
4 107 73 68.2 34 31.8 0 0
3 100 66 66.0 34 34.0 0 0
2 102 58 56.9 44 43.1 0 0
TC 429 279 65.0 150 35.0 0 0
V/ BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Phối kết hợp với TPT Đội thường xuyên xây dựng kế hoạch tổ chức các hoạt
động ngoại khóa, với hình thức toàn trường, chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm và lực
lượng cán bộ lớp xây dựng kế hoạch tổ chức tại lớp để duy trì được độ thường
xuyên của công việc.
Chính việc làm thường xuyên của Ban hoạt động ngoài giờ lên lớp đã làm
cho GVCN và cán sự các lớp thấy rõ được vai trò, trách nhiệm của mình đối với
công tác giáo dục môi trường và phong trào thi đua của lớp.
Sau mỗi đợt tổ chức hoạt động cần tổ chức cuộc họp để rút kinh nghiệm, là
người đứng ra tổ chức cố gắng lắng nghe ý kiến góp ý xây dựng của GVCN, của
các lớp về kế hoạch phương thức tổ chức , nội dung hoạt động, thời gian, địa điểm
tổ chức Thông qua cuộc họp rút kinh nghiệm trang bị thêm cho bản thân, các
thành viên trong cuộc họp nhiều phương thức tổ chức hoạt động phong phú, hợp
lý, hấp dẫn, khoa học, thiết thực và đa dạng hơn.
Thực hiện: Nguyễn Hữu Trung
6
Giáo dục môi trường cho học sinh qua việc tổ chức hoạt động NGLL
Để công tác tổ chức và điều hành mọi hoạt động đạt kết quả cao cần phải xây
dựng kế hoạch chi tiết cụ thể, phù hợp với tình hình thực tế của trường, phân công
công việc cho từng thành viên trong ban hoạt động ngoài giờ lên lớp phù hợp với
khả năng của từng người hay nói cách khác chọn người để giao việc.