PHẦN MỞ ĐẦU

I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Giáo dục ngày nay được coi là nền móng của sự phát triển khoa học - kĩ
thuật và đem lại sự thịnh vượng cho nền kinh tế quốc dân. Có thể khẳng định rằng:
Không có giáo dục thì không có bất cứ sự phát triển nào đối với con người, đối với
kinh tế, văn hoá, xã hội. Trong những năm gần đây sự nghiệp giáo dục ở Việt Nam
được Đảng, Nhà nước và xã hội quan tâm. Đảng, Nhà nước ta đưa giáo dục cùng
với khoa học, công nghệ là quốc sách hàng đầu. Hội nghị TW 4 khoá VII đã khẳng
định "Giáo dục - Đào tạo là chìa khoá để mở cửa tiến vào tương lai". Nghị quyết
TW 2 khoá VIII đã tiếp tục khẳng định "Muốn tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại
hóa thắng lợi phải phát triển mạnh giáo dục và đào tạo". Ngày 15/6/2004, Ban Bí
thư TW Đảng ra Chỉ thị số 40 về việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà
giáo và cán bộ quản lý giáo dục, Chỉ thị nêu rõ: "Phát triển giáo dục và đào tạo là
quốc sách hàng đầu, là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, là điều kiện để phát huy nguồn lực con
người. Đây là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân, trong đó nhà giáo và cán bộ
quản lý giáo dục là lực lượng nòng cốt, có vai trò quan trọng". Trong Báo cáo
Chính trị của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa IX trình Đại hội đại biểu toàn
quốc lần thứ X của Đảng nhấn mạnh: “Đổi mới toàn diện giáo dục và đào tạo, phát
triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đổi mới phương pháp dạy học thực hiện
chuẩn hóa - hiện đại hóa - xã hội hóa, chấn hưng nền giáo dục Việt Nam”. Đội ngũ
giáo viên là một trong các yếu tố quyết định thực hiện được các mục tiêu đó.
Nói về vai trò của người thầy, cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng viết “Thầy
giáo là một nhân vật trọng tâm trong nhà trường, là người quyết định đào tạo nên
những con người mới xã hội chủ nghĩa. Vậy thầy giáo phải không ngừng vươn lên,
rèn luyện tu dưỡng về mọi mặt để thực sự xứng đáng là người thầy giáo xã hội
chủ nghĩa”. Để xứng đáng với vai trò ấy, yêu cầu đặt ra là cần thiết phải xây dựng
đội ngũ giáo viên chất lượng cao. Muốn xây dựng được đội ngũ có chất lượng cao,
công tác bồi dưỡng giáo viên là một hoạt động hết sức quan trọng. Bồi dưỡng giáo
viên tức là nâng cao tư tưởng, chính trị, đạo đức và trình độ chuyên môn nghiệp vụ

bồi dưỡng giáo viên bậc Trung học cơ sở huyện Tân Uyên.
III. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Trên cơ sở phân tích thực trạng công tác bồi dưỡng giáo viên của Phòng
Giáo dục và Đào tạo Tân Uyên đồng thời dựa trên một số kết quả đã đạt được
trong năm học 2011-2012, sáng kiến tiếp tục đề xuất một số biện pháp thực hiện
nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi dưỡng giáo viên của Phòng Giáo dục và Đào
tạo cũng như của các đơn vị trường Trung học cơ sở, Phổ thông dân tộc bán trú
Trung học cơ sở trên địa bàn huyện Tân Uyên trong thời gian tới. Từ đó góp phần
nâng cao chất lượng giáo dục đại trà, phát triển, nâng cao chất lượng bồi dưỡng
học sinh giỏi của huyện.

IV. ĐIỂM MỚI TRONG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Đánh giá thực trạng công tác bồi dưỡng giáo viên bậc Trung học cơ sở
huyện Tân Uyên trong những năm vừa qua như bồi dưỡng thông qua các lớp tập
trung; bồi dưỡng thông qua tự học; bồi dưỡng thông qua sinh hoạt tổ nhóm chuyên
môn; thông qua giáo lưu chuyên môn giữa các đơn vị trường.
Đánh giá hiệu quả của sáng kiến qua một năm áp dụng tại các đơn vị trường
Trung học cơ sở trong huyện trong năm học 2011-2012.
Đề ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi dưỡng giáo
viên bậc Trung học cơ sở huyện Tân Uyên trong thời gian tới như: Nâng cao nhận
thức, tầm quan trọng của công tác bồi dưỡng giáo viên; xây dựng kế hoạch bồi
dưỡng, đa dạng hóa các hình thức sinh hoạt chuyên môn tại các đơn vị trường học.
Trên cơ sở đó, giúp Phòng Giáo dục và Đào tạo cũng như các đơn vị trường
xác định được nội dung, hình thức bồi dưỡng đội ngũ phù hợp với điều kiện thực tế
của đơn vị. Qua đó cũng giúp giáo viên xác định được điểm "thiếu, yếu, cần" của
mình để xây dựng kế hoạch, lộ trình bồi dưỡng cho bản thân nhằm đáp ứng những
yêu cầu ngày càng cao của ngành Giáo dục huyện Tân Uyên và tỉnh Lai Châu. 3

- Bồi dưỡng thể dục, thể thao, văn nghệ;
Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài này tôi chỉ đề cập đến công tác bồi
dưỡng về chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ và giáo viên các đơn vị trường học;
Phương pháp bồi dưỡng giáo viên gồm:
- Phương pháp tìm hiểu một chủ đề, nội dung ngắn.
- Phương pháp bồi dưỡng thông qua hoạt động thực tiễn.
+ Dự giờ, thao giảng.
+ Thảo luận
+ Tham quan học tập kinh nghiệm ở đơn vị bạn.
+ Tham gia thi giáo viên dạy giỏi các cấp.
+ Tham gia công tác bồi dưỡng học sinh giỏi các cấp.
- Phương pháp bồi dưỡng thông qua các thông tin đại chúng .
4

+ Qua đài phát thanh, truyền hình.
+ Qua phim ảnh, băng hình, đĩa CD, VCD.
+ Qua báo chí, mạng internet.
- Phương pháp tự học.
Hình thức bồi dưỡng giáo viên:
- Bồi dưỡng tập trung theo các đợt, các lớp do Sở, Phòng Giáo dục và Giáo
dục tổ chức.
- Bồi dưỡng tại chỗ theo từng đơn vị trường.
- Tự học của mỗi cá nhân cán bộ, giáo viên.
Đối với giáo viên việc bồi dưỡng giáo viên còn là quyền lợi, nghĩa vụ và nhu
cầu của giáo viên. Công tác bồi dưỡng sẽ đẩy mạnh sự phát triển về chuyên môn,
nghiệp vụ của tất cả giáo viên, nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường.
Tham gia hoạt động bồi dưỡng sẽ giúp cho giáo viên thuận lợi khi làm việc với
chương trình mới, có thái độ tích cực, thích ứng với những thay đổi nhanh và thách
thức của thời đại. Hoạt động bồi dưỡng được thực hiện bằng nhiều hình thức tại cơ
sở, tại trường góp phần xây dựng tinh thần cộng tác, làm việc theo tổ, nhóm trong

Trong giải pháp thứ hai của Chiến lược Phát triển giáo dục 2011-2020 ban
hành kèm theo Quyết định số 711/QĐ-TTg ngày 13 tháng 6 năm 2012 của Thủ
tướng Chính phủ nêu rõ: "Tiếp tục đào tạo, đào tạo lại, bồi dưỡng đội ngũ nhà
giáo để đến năm 2020, 100% giáo viên mầm non và phổ thông đạt chuẩn trình độ
đào tạo, trong đó 60% giáo viên mầm non, 100% giáo viên tiểu học, 88% giáo
viên Trung học cơ sở và 16,6% giáo viên trung học phổ thông đạt trình độ đào tạo
trên chuẩn".
Công tác bồi dưỡng giáo viên không phải tiến hành tùy ý, không theo kế
hoạch mà phải tiến hành trên nguyên tắc bảo đảm tính thống nhất giữa bồi dưỡng
tư tưởng, chính trị đạo đức, với chuyên môn, nghiệp vụ và các nhiệm vụ đặt ra từ
thực tiễn. Hoạt động bồi dưỡng không bao giờ kết thúc. Mỗi giáo viên cần phải xác
định học tập thường xuyên và suốt đời. Mỗi nhà trường cần phải thiết kế chương
trình bồi dưỡng riêng phù hợp với thực tế trường mình, không chạy theo phong
trào, thành tích. Công tác bồi dưỡng tại trường sẽ thành công hơn khi kết hợp giữa
việc tổ chức bồi dưỡng ngay tại đơn vị trường kết hợp với việc gửi cán bộ giáo
viên bồi dưỡng tại các đơn vị trường khác; cần khuyến khích càng nhiều người bồi
dưỡng càng tốt. Bồi dưỡng thường xuyên giúp nhà trường và các giáo viên luôn
đổi mới và có thể đối mặt được với những thử thách mới.
II. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC BỒI DƯỠNG GIÁO VIÊN TRUNG
HỌC CƠ SỞ CỦA HUYỆN TÂN UYÊN
1. Đặc điểm tình hình bậc Trung học cơ sở huyện Tân Uyên năm học
2012-2013

Quy mô trường, lớp học: Bậc Trung học cơ sở có 10 trường/111 lớp/3096 HS.
Cụ thể:
+ Tổng số trường: 10 trường, trong đó: 06 trường công lập Trung học cơ sở,
04 trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở.
+ Tổng số HS/lớp: 3096 học sinh/111 lớp, tăng so với năm 2011-2012 07
lớp, 108 học sinh.
+ Tỷ lệ huy động học sinh ra lớp đạt 95,5%.

đối với công tác của mình.
Các đơn vị trường chưa xây dựng kế hoạch bồi dưỡng dài hạn cho giáo viên.
Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học của Hiệu trưởng thể hiện khá đầy đủ nội
dung các hoạt động giáo dục, song vấn đề bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên
chưa được đề cập một cách đúng mức, mang tính hình thức, chưa đề ra các biện
pháp - hình thức bồi dưỡng cụ thể trong năm học. Chính vì vậy chưa phát huy
được tính tích cực, chủ động, sáng tạo của giáo viên đối với công tác chuyên môn.
2.2. Bồi dưỡng thông qua các lớp tập trung
Các lớp bồi dưỡng này là nơi tạo cơ hội cho Cán bộ quản lý, giáo viên các
đơn vị trường trong huyện được giao lưu trao đổi, chia sẻ về chuyên môn nghiệp
vụ và kinh nghiệm dạy học. Trong hè năm 2012 Phòng Giáo dục và Đào tạo xây
dựng kế hoạch bồi dưỡng cho giáo viên các môn Toán, Ngữ văn, Lịch sử nhằm
giúp các cán bộ, giáo viên định hướng cách thức ôn tập cho học sinh lớp 9 ôn thi
vào lớp 10 THPT; giải đáp những vướng mắc trong xây dựng kế hoạch dạy học
theo đối tượng vùng miền; bên cạnh đó bồi dưỡng thêm 02 chuyên đề là Tư vấn
học đường và giáo dục Giá trị sống - Kĩ năng sống cho học sinh, đặc biệt ở các
trường có học sinh bán trú. Tổng số lượt Cán bộ quản lý, giáo viên tham gia bồi
dưỡng trong hè năm 2012 là 131/133 lượt học đạt 98,3%. Số Cán bộ quản lý, giáo
viên không tham gia bồi dưỡng là 02 đồng do các đ/c giáo viên đang theo học các
lớp đào tào nâng chuẩn.
* Đánh giá:
- Ưu điểm:
Tại lớp học các cán bộ, giáo viên tham gia nhiệt tình, thảo luận có hiệu quả
và có nhiều ý kiến rút kinh nghiệm để thống nhất trong cách thức xây dựng kế
hoạch và nội dung bồi dưỡng cho học sinh khi thi vào lớp 10 THPT; giải đáp
những vướng mắc trong khi xây dựng kế hoạch dạy học theo đối tượng, vùng
miền; đồng thời với đó là những kĩ năng tư vấn cho học sinh, những giá trị, kĩ năng
cần hình thành và rèn luyện cho học sinh phù hợp với điều kiện thực tế tại huyện
và từng đơn vị trường học.
7

liệu, nối mạng Internet… tạo điều kiện tốt nhất cho giáo viên thực hành việc tự
học, tự bồi dưỡng. Nhiều giáo viên sưu tầm những kiến thức, hình ảnh trên mạng
Internet, sách báo… đưa vào bài giảng làm cho bài giảng thêm sinh động, cuốn hút
học sinh.
Trên thực tế công tác bồi dưỡng giáo viên thông qua dự giờ đã thu được
nhiều kết quả tốt. Các tiết dự giờ, trừ một số trường hợp đặc biệt, còn lại hầu hết
đều có kế hoạch trước. Ban giám hiệu, tổ khối, giáo viên trước khi dự giờ đều xem
trước nội dung bài dạy; trong giờ dự ghi chép cụ thể; cuối tiết dạy có sự trao đổi,
góp ý trân thành, những lời nhận xét xác đáng để cả người dự và người được dự
đều “Tâm phục, khẩu phục”, rút kinh nghiệm cho đồng nghiệp cũng là rút ra bài
học cho mình, từ đó cùng tiến bộ.
- Hạn chế và nguyên nhân:
Tuy nhiên một số giáo viên có nhận thức chưa thực sự đúng về tác dụng của
hình thức này. Đội ngũ bậc Trung học cơ sở huyện Tân Uyên hiện nay còn một số
không nhỏ cán bộ, giáo viên có "sức ì" lớn; đang tự bằng lòng với trình độ chuyên
8

môn, tay nghề hiện có của bản thân. Đối với những cá nhân này việc tự học, tự bồi
dưỡng chỉ mang tính chất đối phó, hình thức, không có tác dụng trong việc thúc đẩy,
phát triển chuyên môn.
Trong năm học 2012-2013, qua việc thanh tra toàn diện 07 giáo viên của 02
đơn vị trường học: Trường Trung học cơ sở Thị trấn Tân Uyên và trường Trung
học cơ sở xã Trung Đồng, tôi nhận thấy còn 5/7 giáo viên đi dự giờ mang tính hình
thức, đối phó có đủ định mức dự giờ; ghi chép, nhận xét tiến trình bài dạy chưa cụ
thể, nhận xét về giờ dạy còn chung chung, không tìm hiểu bài nên không tham gia
góp ý được tích cực, không đáp ứng được yêu cầu trao đổi nâng cao chuyên môn
cho đồng nghiệp. Việc đánh giá giờ dạy sơ sài, mang tính cả nể, chưa mạnh dạn,
gây tâm lý tự thoả mãn cho người dạy không có ý chí phấn đấu ở mức cao hơn.
Việc tự học qua tài liệu tham khảo, các phương tiện nghe nhìn, internet…
trong sổ bồi dưỡng chuyên môn chưa bài bản. Còn 04/07 giáo viên chưa xây dựng

Các tổ chuyên môn của các đơn vị trường hoạt động có hiệu quả như trường
Trung học cơ sở Thị trấn Tân Uyên, trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học
9

cơ sở xã Phúc Khoa… Các đơn vị này đưa những nội dung như cách dạy các bài
khó, xây dựng và thống nhất nội dung dạy học theo đối tượng vùng miền; cách
thiết kế bài giảng điện tử hiệu quả; cách khai thác tài liệu trên Internet; kiểm tra
chéo hồ sơ, tư vấn chỉnh sửa; thiết kế bản đồ tư duy trong các tiết dạy; xây dựng
các chuyên dề bồi dưỡng học sinh giỏi… tổ trưởng phát huy vai trò trợ giúp đắc
lực cho chuyên môn nhà trường trong việc kiểm tra, giám sát chuyên môn trong tổ.
- Hạn chế và nguyên nhân:
Một số đơn vị trường học các tổ chuyên môn hoạt động chưa đồng đều; sinh
hoạt còn mang nặng tính hình thức, đối phó; nội dung sinh hoạt sơ sài, chủ yếu
triển khai lại kế hoạch của nhà trường trong tuần và kế hoạch trong thời gian tới;
chưa có việc thảo luận các nội dung bài dạy khó; nội dung, cách thức dạy học theo
đối tượng vùng miền Dẫn đến nội dung sinh hoạt chưa có chiều sâu, chưa tạo
điều kiện khuyến khích các thành viên trao đổi, thảo luận về nội dung, chương
trình, các hình thức và phương pháp dạy học cụ thể.
Nguyên nhân là từ việc xây dựng kế hoạch thực hiện năm học, kế hoạch chỉ
đạo chuyên môn của nhà trường chưa cụ thể; xây dựng kế hoạch hoạt động của tổ
chưa đề ra các chuyên đề cần triển khai trong năm cụ thể theo từng tháng. Bên
cạnh đó, người tổ trưởng chưa phát huy được vai trò của mình trong việc điều
hành, phát triển chuyên môn cho các thành viên trong tổ. Các thành viên thiếu tính
cầu tiến, cầu thị; tư tưởng "dĩ hòa vi quý", ỷ lại cho tổ trưởng.
2.5. Bồi dưỡng thông qua giao lưu chuyên môn giữa các đơn vị trường
Đây là một hình thức bồi dưỡng chuyên môn đem lại hiệu quả cao. Các
trường trong cùng huyện có cơ hội để chia sẻ, học hỏi chuyên môn. Giao lưu
chuyên môn trong những năm qua được tổ chức dưới dạng là dự giờ, trao đổi, học
hỏi kinh nghiệm của các đơn vị trường vùng khó khăn tới các đơn vị trường có
điều kiện thuận lợi hơn như các trường Trung học cơ sở Nậm Sỏ, Trung học cơ sở

là một công tác quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu xây dựng nhân trí, đào tạo
nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho cả nước nói chung và cho địa phương nói riêng.
Đây là một nhiệm vụ được ngành Giáo dục Tân Uyên quan tâm đầu tư, khuyến
khích các trường. Để có những chuyên đề bồi dưỡng cho học sinh, mỗi cán bộ,
giáo viên không ngừng tự tìm tòi, sưu tầm thêm những kiến thức bộ môn nâng cao.
* Đánh giá:
- Ưu điểm:
Đội ngũ cán bộ quản lí, giáo viên các đơn vị trường nhận thức được tầm
quan trọng của công tác bồi dưỡng, nâng cao chất lượng mũi nhọn. Giáo viên có
trình độ chuyên môn vững vàng, có nhiều kinh nghiệm trong công tác bồi dưỡng
học sinh giỏi nhiều năm liền. Một số giáo viên trẻ, nhiệt huyết với công tác bồi
dưỡng, đầu tư nhiều thời gian, công sức để bồi dưỡng.
- Hạn chế, nguyên nhân:
Đa số giáo viên dạy bồi dưỡng vừa phải bảo đảm chất lượng đại trà, vừa
phải hoàn thành chỉ tiêu chất lượng mũi nhọn và công tác kiêm nhiệm do đó cường
độ làm việc quá tải và việc đầu tư cho công tác bồi dưỡng học sinh giỏi cũng có
phần bị hạn chế. Bên cạnh đó, không phải giáo viên nào cũng sẵn sàng nhận nhiệm
vụ bồi dưỡng học sinh giỏi; bản thân họ tự bằng lòng với chuyên môn hiện có của
mình; không muốn nhận thêm nhiệm vụ khác ngoài các tiết định mức, đặc biệt ở
các đơn vị trường như Trung học cơ sở Trung Đồng, Phổ thông dân tộc bán trú
Trung học cơ sở Nậm Sỏ….
Một khó khăn không nhỏ là nguồn tài liệu về công tác bồi dưỡng học sinh
giỏi không có, các giáo viên đều dựa vào vốn kiến thức sẵn có, kinh nghiệm đã bồi
dưỡng các năm để thực hiện; một số giáo viên ngại tìm tòi, đầu tư thời gian cho
công tác sưu tầm tài liệu, đề thi. Tác động khách quan bên ngoài là chế độ đãi ngộ,
khen thưởng đối với giáo viên có học sinh đạt giải học sinh giỏi các cấp chưa thỏa
đáng, kịp thời, từ đó không có tác dụng thúc đẩy giáo viên tự tìm tòi, bồi dưỡng
chuyên môn của mình pục vụ cho công tác bồi dưỡng học sinh giỏi.
III. MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC BỒI
DƯỠNG GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN TÂN UYÊN

nào thì học, bồi dưỡng khâu đó; không a dua, chạy theo phong trào, thấy đồng
nghiệp của mình bồi dưỡng nội dung nào thì cũng bồi dưỡng theo. Khuyến khích
từng giáo viên lập kế hoạch học tập một cách kĩ lưỡng gồm một số nội dung như:
Mục tiêu học tập cần phải đạt; kiến thức kĩ năng cần nắm vững; các hoạt động học
tập sẽ thực hiện; cách đánh giá kết quả đạt được; thời gian hoàn thành. Công tác tự
học cần có sự kiểm tra, đánh giá, động viên và khen thưởng kịp thời của tổ khối
chuyên môn, Ban giám hiệu nhà trường.
Cách thức tiến hành để nâng cao nhận thức và tầm quan trọng của cán bộ,
giáo viên về công tác bồi dưỡng và tự bồi dưỡng rất linh hoạt. Trong các văn bản
chỉ đạo về công tác bồi dưỡng chuyên môn triển khai tới các đơn vị trường, cán bộ
phụ trách có yêu cầu triển khai công tác bồi dưỡng và tự bồi dưỡng tới cán bộ, giáo
viên trong đơn vị mình. Trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, họp hội đồng đây là
một nội dung thường xuyên được đề cập. Phòng Giáo dục và Đào tạo cũng thường
xuyên triển khai, quán triệt công tác tự học, tự bồi dưỡng chuyên môn trong các
đợt bồi dưỡng chuyên môn, trong các đợt tập huấn.
2. Đa dạng hóa các hình thức bồi dưỡng
2.1. Tăng cường công tác bồi dưỡng, tự bồi dưỡng chuyên môn
12

a. Bồi dưỡng thông qua công tác dự giờ
Đây là phương pháp bồi dưỡng trực tiếp, kịp thời, nâng cao tay nghề, ít tốn
kém, điều chỉnh nội dung và phương pháp giảng dạy kịp thời. Dễ dàng phổ biến
được phương pháp mới.
Khi lên lớp giảng dạy giáo viên thể hiện được hết những gì mà họ đã chuẩn
bị cho tiết dạy từ nội dung, phương pháp, cho đến tinh thần trách nhiệm đối với học
sinh cho nên thông qua công tác dự giờ có thể đánh giá được năng lực của giáo viên,
đây cũng là biện pháp bồi dưỡng giáo viên có tính khả thi. Những tiết dự giờ theo kế
hoạch đã định trước giáo viên chuẩn bị tốt tạo điều kiện cho đồng nghiệp học hỏi
được nhiều kinh nghiệm. Qua tiết dạy mỗi giáo viên dự rút ra được những ưu - khuyết
điểm cần thiết để áp dụng cho các tiết dạy của bản thân, khắc phục được những khiếm

Trong quá trình bồi dưỡng cần phải biết kết hợp việc tự học của cá nhân với
kế hoạch bồi dưỡng của tập thể. Hàng năm, Phòng Giáo dục và Đào tạo đều có kế
hoạch bồi dưỡng định kỳ trong hè và trong năm học. Yêu cầu mỗi cán bộ, giáo
13

viên tham dự đầy đủ các lớp bồi dưỡng theo danh sách đăng kí của nhà trường.
Đồng thời phải chuẩn bị và tạo tiềm lực về tri thức khoa học, tri thức văn hóa xã
hội, trình độ ngoại ngữ, tin học để khi điều kiện cho phép có thể theo học để nâng
cao trình độ chuẩn và trên chuẩn.
Mỗi cán bộ, giáo viên phải có kế hoạch kết hợp trước mắt và lâu dài. Vấn đề
lâu dài ở đây là biết mở rộng vùng chuyên môn của mình. Đối với bất kỳ giáo viên
nào thì việc mở rộng phạm vi quan tâm, mở rộng sự hiểu biết cũng đều là việc làm
cần thiết, mở rộng diện là để đào sâu điểm. Là giáo viên Trung học cơ sở ngoài
việc nắm vững nội dung chương trình của cấp học cũng cần phải quan tâm tìm hiểu
chương trình giáo dục ở cấp Trung học phổ thông. Bởi vì, giữa các cấp học, bậc
học trong hệ thống giáo dục quốc dân đều có sự liên thông với nhau một cách nhịp
nhàng. Tìm hiểu chương trình Trung học phổ thông, giáo viên Trung học cơ sở sẽ
biết được những điểm nhấn quan trọng trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục
cho học sinh lứa tuổi Trung học cơ sở.
Một lưu ý nữa là việc tự học và tự bồi dưỡng phải phù hợp với lứa tuổi. Đối
với những cán bộ giáo viên đã lớn tuổi, điều kiện học tập hạn chế thì kết quả tự
học, tự bồi dưỡng là các sáng kiến kinh nghiệm, các đề tài nghiên cứu trong công
tác giảng dạy và công tác của mình. Còn với các giáo viên trẻ, việc tự học, tự bồi
dưỡng phải kết hợp với công tác nghiên cứu khoa học, công tác nâng cao trình độ
học vấn để rồi đưa đến một kết quả cụ thể.
Tự học thường được tiến hành thông qua hình thức dự giờ đồng nghiệp
trong và ngoài nhà trường; bồi dưỡng thông qua việc tự nghiên cứu tài liệu tham
khảo. Nguồn tư liệu để cán bộ, giáo viên tự bồi dưỡng cũng rất phong phú, có thể
từ đồng nghiệp, sách báo, ti vi, internet, thậm chí là từ chính học sinh của mình.
Có thể khẳng định bồi dưỡng thông qua tự học là một trong những hình thức có

trao đổi, thảo luận về các chủ đề, nội dung giảng dạy, rút kinh nghiệm, tháo gỡ
những khó khăn vướng mắc trong giảng dạy.
Cùng với đó là nhiệm vụ cần thực hiện để nâng cao chất lượng đội ngũ giáo
viên và cán bộ quản lý là tiếp tục triển khai bồi dưỡng thường xuyên đối với giáo
viên Trung học cơ sở; đổi mới cách bồi dưỡng, nâng cao hiệu quả công tác bồi
dưỡng cán bộ quản lý, giáo viên về chuyên môn và nghiệp vụ theo chuẩn hiệu
trưởng, chuẩn nghề nghiệp giáo viên theo các thông tư và công văn hướng dẫn của
Bộ Giáo dục và Đào tạo; chú trọng việc bồi dưỡng cán bộ quản lý, giáo viên trung
học cốt cán ở mỗi cấp quản lý và nhà trường; rà soát đánh giá năng lực giáo viên
ngoại ngữ (môn tiếng Anh), tổ chức bồi dưỡng theo các chuẩn quy định của Bộ
Giáo dục và Đào tạo đáp ứng việc triển khai Đề án “Dạy và học ngoại ngữ trong hệ
thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008-2020”.
Để thực hiện tốt nhiệm vụ trọng tâm và các nhiệm vụ cụ thể đó, Ban giám
hiệu cần chọn người tổ trưởng chuyên môn là người giỏi về chuyên môn, có uy tín
với đồng nghiệp, có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc và có khả năng lãnh
đạo các thành viên trong tổ của mình. Những vấn đề gì ngoài khả năng giải quyết
của tổ, tổ trưởng sẽ kiến nghị với Ban giám hiệu để tìm biện pháp giải quyết kịp
thời. Ban giám hiệu được biên chế sinh hoạt cùng các tổ chuyên môn, từ đó đánh
giá được chất lượng sinh hoạt tổ đồng thời chỉ đạo nội dung sinh hoạt trọng tâm và
có hiệu quả hơn.
Các đồng chí giáo viên thông qua các buổi sinh hoạt chuyên môn sẽ bàn bạc
với nhau việc thực hiện chương trình, việc giảng dạy những bài khó, cách sử dụng
đồ dùng dạy học sao cho hiệu quả nhất. Đặc biệt là các buổi sinh hoạt chuyên môn
không chỉ dừng lại ở việc kiểm tra tiến độ chương trình; trao đổi bài dạy khó; cùng
nhau xây dựng kế hoạch dạy học theo đối tượng, vùng miền mà các giáo viên còn
trao đổi với nhau cách hướng dẫn học sinh giải các bài văn hay, toán khó theo
cách cách ngắn gọn, phù hợp với đặc điểm học sinh của trường mình công tác.

d. Tổ chức giao lưu chuyên môn giữa các đơn vị trường
Tổ chức giao lưu chuyên môn giữa các đơn vị trường nhằm tạo cơ hội cho

Trong hai ngày 09 - 10/01/2013, trường Trung học cơ sở Nậm Cần đã tổ
chức giao lưu chuyên môn với đơn vị trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học
cơ sở xã Nậm Sỏ thông qua hình thức dự giờ và hội thảo với các chuyên đề ứng
dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, dạy học theo đối tượng vùng miền bám
sát đối tượng học sinh đảm bảo theo chuẩn kiến thức kĩ năng, đổi mới phương
pháp giảng dạy với các bộ môn: Toán, Ngữ văn, Lịch sử, Địa lí, Sinh học và một
số các hoạt động khác. Các cán bộ giáo viên của hai đơn vị trường đã thực hiện
soạn giảng, dự giờ, tham quan, có những trao đổi, góp ý bổ ích về chuyên môn
nghiệp vụ và các hoạt động khác. Buổi giao lưu chỉ là một trong số những buổi
sinh hoạt chuyên môn giữa các đơn vị trường Trung học cơ sở trong năm học
2012-2013.
Ngoài buổi giao lưu với trường Trung học cơ sở xã Nậm Cần, trường Phổ
thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở xã Nậm Sỏ còn tổ chức 02 buổi giao lưu với
trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở xã Phúc Khoa nhằm mục đích
giao lưu, học tập chuyên môn với một đơn vị đã có nhiều thành tích trong công tác
giáo dục cũng như công tác bán trú trong những năm gần đây của huyện.
Thông qua các buổi giao lưu và các tiết dự giờ học tập kinh nghiệm, các đơn
vị trường đã rút ra nhiều bài học đầy ý nghĩa cho cán bộ giáo viên đơn vị mình.
Mặc dù còn có những nội dung chưa đạt được kết quả như mong muốn nhưng Ban
giám hiệu các đơn vị trường đều có chung đánh giá đây là hoạt động thiết thực và
sẽ tiếp tục duy trì hoạt động này trong những năm học tiếp theo.
16

e. Nâng cao hiệu quả bồi dưỡng giáo viên thông qua công tác bồi dưỡng
học sinh giỏi
Cán bộ quản lí, giáo viên các đơn vị trường cần xác định rằng đây không
phải là mục tiêu của các trường thuận lợi, đó là một nhiệm vụ của tất cả các trường
Trung học cơ sở trong toàn huyện nhằm thực hiện mục tiêu nâng cao chất lượng
giáo dục toàn diện của huyện.
Trên cơ sở phương hướng thực hiện nhiệm vụ năm học, ngay từ đầu năm

giám sát việc thực hiện kế hoạch. Vì vậy đội ngũ giáo viên tham gia bồi dưỡng
không ngừng tự học, tìm hiểu thêm tài liệu tham khảo, đề thi các năm để ôn luyện
cho học sinh.
2.2. Tổ chức bồi dưỡng giáo viên thông qua các lớp tập trung

Hàng năm Phòng Giáo dục và Đào tạo thường xuyên tổ chức các lớp bồi
dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ, giáo viên toàn ngành nói chung và bậc
Trung học cơ sở nói riêng. Mục đích của các lớp bồi dưỡng này là đảm bảo 100%
cán bộ quản lý, giáo viên trong toàn ngành tham gia đầy đủ các nội dung, loại hình
bồi dưỡng một cách có chất lượng theo kế hoạch của Sở Giáo dục và Đào tạo;
17

đồng thời nhằm nâng cao nhận thức về tư tưởng, chính trị, ý thức trách nhiệm của
nhà giáo, cán bộ quản lý; nâng cao năng lực quản lý, trình độ chuyên môn nghiệp
vụ cho cán bộ quản lý, giáo viên để đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học
theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và khả năng tự học của học
sinh, góp phần nâng cao chất lượng Giáo dục và Đào tạo của huyện, của tỉnh.
Nội dung bồi dưỡng được thay đổi qua các năm để phù hợp với tình hình với
đội ngũ giáo viên, thực tế các đơn vị trường. Tổ cốt cán được lựa chọn phù hơepj
với các nội dung triển khai theo năm. Trong các đợt bồi dưỡng phân chia phù hợp
thời lượng các tiết lý thuyết và các tiết thực hành.
Trong năm học 2011-2012, Dự án Trung học cơ sở vùng khó khăn nhất đã tổ
chức tập huấn 03 mô đun cho cán bộ, giáo viên Trung học cơ sở với 63 giáo viên cốt
cán của 10 trường Trung học cơ sở trong toàn huyện tham gia. Ngay sau các lớp tập
huấn tại Sở Giáo dục và Đào tạo, Phòng Giáo dục và Đào tạo triển khai Kế hoạch số
527/ KH-PGDĐT ngày 08/12/2011 về Kế hoạch tập huấn giáo viên nòng cốt cấp
Trung học cơ sở theo dự án Trung học cơ sở vùng khó khăn nhất, dự án Trung học
cơ sở II yêu cầu cốt cán các đơn vị trường triển khai các nội dung đã tập huấn tại Sở
Giáo dục và Đào tạo tới toàn thể cán bộ, giáo viên của 10/10 trường từ ngày
12/12/2011 đến hết ngày 17/12/2011. Trong các nội dung đã triển khai đặc biệt chú

Đối với Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, Hiệu trưởng xây dựng kế
hoạch tổ chức cuộc thi, triển khai tới cán bộ, giáo viên trong nhà trường ngay từ
đầu năm học. Hiệu trưởng là trưởng ban tổ chức, giúp việc cho Hiệu trưởng là phó
hiệu trưởng, các tổ trưởng chuyên môn. Tất cá các cán bộ, giáo viên đều phải tham
gia hội giảng cấp trường. Các cán bộ, giáo viên đạt giáo viên dạy giỏi cấp trường
sẽ là đại diện cho đơn vị tham gia Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp huyện.
Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp huyện được tổ chức hai năm một lần. Năm
học 2012-2013, Phòng Giáo dục và Đào tạo ban hành Kế hoạch số 452/KH-
PGDĐT ngày 08/11/2012 về kế hoạch tổ chức Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp huyện
năm học 2012-2013 triển khai tới các đơn vị trường học. Trong văn bản này,
Phòng Giáo dục và Đào tạo xây dựng tiêu chí tham gia của các cá nhân. Cán bộ,
giáo viên tham gia phải có sáng kiến kinh nghiệm hoặc kết quả nghiên cứu khoa
học sư phạm ứng dụng được đánh giá trong thời gian 4 năm học gần nhất năm tổ
chức Hội thi; đồng thời mỗi cá nhân tham gia một bài kiểm tra năng lực hiểu biết
về kiến thức chuyên môn hoặc nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm liên quan đến phạm vi
chương trình giáo dục của cấp học mà giáo viên giảng dạy hoặc những hiểu biết về
chủ trương, đường lối, định hướng đổi mới giáo dục và các nội dung chỉ đạo của
huyện, của Ngành. Sau khi vượt qua vòng thi lý thuyết, phần thực hành giảng dạy
2 tiết trong chương trình giảng dạy tại thời điểm diễn ra Hội thi, trong đó có 1 tiết
do giáo viên tự chọn và 1 tiết do Ban tổ chức xác định bằng hình thức bốc thăm.
Ban giám khảo của Hội thi được lựa chọn từ những cán bộ, giáo viên đã đạt giáo
viên dạy giỏi cấp tỉnh, cấp huyện để đảm bảo công tác chấm được công bằng,
khách quan.
Qua hội thi, Phòng Giáo dục và Đào tạo phát hiện, tuyên dương và nhân
rộng những điển hình tiên tiến, góp phần tạo động lực phát triển sự nghiệp giáo
dục của địa phương và của toàn ngành. Đây là đội ngũ nòng cốt để đẩy mạnh công
tác bồi dưỡng giáo viên trong các đơn vị trường học. Đồng thời, việc tổ chức hội
giảng các cấp là một trong những căn cứ để đánh giá thực trạng đội ngũ, từ đó xây
dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ
cho giáo viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới của giáo dục.

viên của đơn vị. Hiệu phó chuyên môn chịu trách nhiệm xây dựng nội dung kế
hoạch, triển khai và giám sát việc thực hiện kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho
cán bộ, giáo viên trong đơn vị. Cuối kì, cuối năm có báo cáo sơ kết, tổng kết; xét
thi đua, khen thưởng cho những cá nhân, tổ chuyên môn thực hiện tốt công tác bồi
dưỡng chuyên môn.
5. Phối hợp với các cơ quan, tổ chức thực hiện bồi dưỡng đội ngũ
Cần thấy rõ một điều rằng nếu chỉ riêng sự cố gắng của ngành Giáo dục thì
công tác bồi dưỡng đội ngũ không đạt được kết quả cao. Để có được những thành
quả như ngày hôm nay là có sự phối hợp hoạt động của các cơ quan, ban ngành,
các tổ chức đóng trên địa bàn huyện.
Đối với công tác bồi dưỡng thông qua các lớp nâng chuẩn, Phòng Giáo dục
và Đào tạo luôn động viên và tạo điều kiện thuận lợi để giáo viên theo học các lớp
bồi dưỡng thường xuyên, các lớp đào tạo nâng chuẩn.

Phòng Giáo dục và Đào tạo
tham mưu với UBND huyện về kế hoạch đào tạo đội ngũ giai đoạn 2010-2015.
Theo kế hoạch đó, hằng năm các đơn vị trường lập danh sách cán bộ, giáo viên có
nhu cầu học nâng chuẩn về Phòng Giáo dục và Đào tạo; Phòng Giáo dục trình với
UBND huyện cho phép cán bộ, giáo viên đi học trong kế hoạch đã được phê duyệt.
Đến năm 2012 bậc Trung học cơ sở có 29 đ/c tham gia học các lớp nâng cao trình
độ tại các trường trong và ngoài tỉnh.
Nhằm động viên, khuyến khích các trường, các thầy cô giáo và các em học
sinh đạt thành tích trong kỳ thi chọn học sinh giỏi các cấp, Phòng Giáo dục và Đào
tạo phối hợp với Hội Khuyến học huyện Tân Uyên tổ chức Lễ tuyên dương các
đơn vị trường, các thầy cô giáo và các em học sinh đạt thành tích trong công tác
bồi bưỡng, thi chọn học sinh giỏi các cấp năm học 2010-2011, 2011-2012, 2012-
2013. Đây là sự ghi nhận của lãnh đạo các cấp, có tác dụng rất lớn với các đơn vị
trường cũng như đội ngũ tham gia vào công tác này; đồng thời là động lực để các
thầy cô giáo không ngừng tự bồi dưỡng để khẳng định chuyên môn của mình.
20

Các nội dung trong sổ bồi dưỡng chuyên môn đã được các cán bộ, giáo viên
đầu tư nghiên cứu và sưu tầm nội dung phục vụ cho công tác giảng dạy, cập nhật
những kiến thức mới của bộ môn, sưu tầm nhiều bài dạy khó, giáo án hay phục vụ
thiết thực cho công tác chuyên môn.
Trong năm học 2011-2012, trường Trung học cơ sở xã Thân Thuộc và
Trung học cơ sở xã Trung Đồng đã tổ chức buổi giao lưu chuyên môn. Đây là buổi
giao lưu chuyên môn đầu tiên giữa các đơn vị trường Trung học cơ sở. Qua 8 tiết dạy
chuyên đề của 8 bộ môn văn hóa cơ bản, giáo viên 02 trường đã hết sức cố gắng
để thể hiện một cách tốt nhất các yêu cầu của từng môn. Từ các tiết dạy này, các
nhóm chuyên môn đã đối chiếu với nội dung đã được tiếp thu tại đợt bồi dưỡng
hè 2011, cũng như qua các hoạt động tư vấn, thúc đẩy của các đoàn thanh tra,
kiểm tra để đi đến thống nhất chung trong từng bộ môn. Qua thảo luận, đã đi đến
thống nhất một số vấn đề còn vướng mắc thiếu tính thống nhất trong các trường
như: Xây dựng kế hoạch vùng miền, các kỹ thuật dạy học, kỹ năng sử dụng bản
đồ tư duy, ứng dụng công nghệ thông tin
21

Dưới sự chỉ đạo và định hướng của Phòng Giáo dục và Đào tạo, 5 trường
Trung học cơ sở, Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở tổ chức 14 buổi giao
lưu chuyên môn với 64 tiết dạy chuyên đề của 08 bộ môn văn hóa cơ bản, 20
chuyên đề được triển khai với sự tham gia của 154 lượt cán bộ, giáo viên.
Với hình thức dự giờ học tập kinh nghiệm, trong năm học 2012-2013, các
đơn vị trường đã tổ chức các buổi dự giờ trao đổi kinh nghiệm như trường Phổ
thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở xã Hố Mít 02 buổi với 06 giáo viên dự tại
trường Trung học cơ sở xã Pắc Ta; trường Trung học cơ sở xã Nậm Cần với 09
giáo viên dự tại trường Trung học cơ sở thị trấn Tân Uyên và trường Phổ thông
dân tộc bán trú Trung học cơ sở xã Phúc Khoa; trường Phổ thông dân tộc bán trú
Trung học cơ sở xã Nậm Sỏ tổ chức 03 buổi giao lưu chuyên môn cho giáo viên
các môn văn hóa cơ bản dự giờ, kết hợp triển khai chuyên đề tại trường Phổ thông
dân tộc bán trú Trung học cơ sở xã Phúc Khoa và trường Trung học cơ sở xã Nậm

22

PHẦN KẾT LUẬN I. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Qua thực tiễn quản lí công tác bồi dưỡng giáo viên toàn ngành cũng như bậc
học Trung học cơ sở của huyện Tân Uyên. Bản thân tôi rút ra một số bài học kinh
nghiệm để hoạt động bồi dưỡng giáo viên đạt hiệu quả cao:
1. Phòng Giáo dục và Đào tạo, Hiệu trưởng các đơn vị trường nhận thức rõ ý
nghĩa và tầm quan trọng của công tác bồi dưỡng giáo viên, từ đó nâng cao nhận thức
của đội ngũ giáo viên về bồi dưỡng và tự bồi dưỡng chuyên môn của cá nhân.
2. Phòng Giáo dục và Đào tạo, Ban giám hiệu cần phối hợp với các lực
lượng trong nhà trường xây dựng chương trình bồi dưỡng ngoài các phương pháp
đã nêu có thể áp dụng các phương pháp khác như: Tham quan học tập, động viên
giáo viên tham gia học các lớp trên chuẩn, các lớp Tin học … cho cán bộ, giáo
viên trong đơn vị.
3. Phòng Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Hội Khuyến học huyện Tân
Uyên tổ chức Lễ tuyên dương các dơn vị trường, các thầy cô giáo và các em học
sinh đạt thành tích cao trong công tác bồi dưỡng, thi chọn học sinh giỏi các cấp.
4. Ngay từ đầu năm học Ban giám hiệu phải kết hợp với tổ trưởng chuyên
môn lập kế hoạch chi tiết, triển khai cụ thể cho các thành viên nắm để thực hiện;
trong quá trình thực hiện có sự kiểm tra, giám sát chặt chẽ để đạt hiệu quả. Xây
dựng mối đoàn kết nhất trí cao từ Ban giám hiệu đến giáo viên, nhân viên trong
nhà trường.
5. Ban giám hiệu cần phải đổi mới cách quản lý, vận dụng linh hoạt, sáng
tạo với điều kiện thực tế của địa phương, tận tâm với công tác chuyên môn, tăng
cường cập nhật thông tin, tự học tập, tự rèn luyện bản thân để nâng cao trình độ
chuyên môn cũng như công tác quản lý. Sẵn sàng giúp đỡ đồng nghiệp khi họ cần
được giúp đỡ.

- Chỉ đạo các đơn vị trường tăng cường công tác giao lưu chuyên môn giữa
các đơn vị trong huyện, khuyễn khích giao lưu với các đơn vị trường của các
huyện bạn.
2. Đối với các đơn vị trường học
- Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng giáo viên trong năm học phù hợp với điều
kiện thực tế nhà trường.
- Tăng cường công tác bồi dưỡng giáo viên thông qua công tác dự giờ đồng
nghiệp, sinh hoạt tổ chuyên môn, xây dựng kế hoạch và tổ chức giao lưu chuyên
môn giữa các đơn vị trường, đẩy mạnh công tác bồi dưỡng học sinh giỏi các cấp.

Người viết Trần Thị Thủy