Trường Trung học cơ sở Trần Phú
Phòng giáo dục và đào tạo Krông Năng
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
……….o0o………
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TRONG PHƯƠNG
PHÁP GIẢNG DẠY BỘ MÔN LỊCH SỬ - LỚP 6
Ở TRƯỜNG THCS

Đề tài: “ ÁP DỤNG PHƯƠNG PHÁP THẢO LUẬN
NHÓM CÓ HIỆU QUẢ TRONG TIẾT DẠY Ở BỘ MÔN
LỊCH SỬ 6 ”
LỜI NÓI ĐẦU
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
2
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
I . Lý do chọn đề tài :
1 . Cơ sở lý luận :
- Giáo dục thế hệ trẻ là nhiệm vụ mà tát cả các quốc gia trên thế giới đều coi là
chiến lược cử dân tộc mình . Vì thế đai hội lần thứ IX Đảng cộng sản Việt Nam trong
nghị quyết ghi rõ “Giáo dục là quốc sách hàng đầu “ ,tương lai của một dân tộc ,một
quốc gia phải nhìn vào nền giáo dục của quốc gia đó .
- Nói về tầm quan trọng của giáo dục thế hệ trẻ nhân ngày khai trường đầu tiên
của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa chủ tịch Hồ Chí Minh nói : “Non sông Việt
Nam có trở nên tươi đẹp hay không,dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang
sánh vai các cường quốc năm châu hay không ,chính là nhờ một phần công lớn
trong học tập của các em “ . trước khi người ra đi trong di chúc Chủ tịch Hồ Chí
Minh có dặn : “ Phải giáo dục thế hệ trẻ để cho họ trở thành người vừa hồng vừa
chuyên “
- Trong điều kiện hiện nay khi khoa học kỉ thuật phát triển như vũ bão ,nền kinh
tế tri thức có tính toàn cầu thì nhiệm vụ của nghành giáo dục vô cùng to lớn . Giáo dục
không chỉ truyền đạt kiến thức cho học sinh mà còn phải giúp học sinh vận dụng kiến

kiến thức cho các em. Để làm được việc này (Đưa học sinh đóng vai trò chủ đạo trong
giải quyết kiến thức) thì nên cho các em cùng nhau trong một tổ, nhóm đọc sách giáo
khoa cùng bà bạc - phân tích - mổ xẻ - so sánh một nội dung ở tiểu mục giáo viên cho
câu hỏi thảo luận rồi các em đánh giá, nhận xét và đưa ra câu trả lời cho nội dung
trong đó.
* Với tình huống này các em trong nhóm sẽ tự giải quyết được vấn đề. Các em sẽ
tự tin dạn dĩ yêu mến bộ môn và ham học hỏi nhiều hơn.
Các em còn có được sự đoàn kết tương thân tương ái giúp đỡ nhau trong học tập
theo hướng tích cực
Giáo viên hạn chế được phương pháp diễn giải thuyết trình, mang tính áp đặt
kiến thức.
II . Phạm vi đề tài :
- Để nâng cao quá trình tiếp thu và tạo sự hưng phấn của các em trong quá trình
học lịch sử lớp 6 tôi tiến hành nghiên cứu “ áp dung phương pháp thảo luận nhóm
có hiệu quả trong tiết dạy ở bộ môn lịch sử 6 ”
- Trong đề tài này tôi tập trung nghiên cứu toàn bộ bộ môn lịch sử 6 và có thể áp
dụng cho tât cả các khối 7,8,9 học lịch sử và có một số điểm áp dụng cho môn đia ,
văn ……
- Tránh đươc người Việt Nam mà không biết lịch sử Việt Nam qua câu nói của
Bác: Dân ta phải biết sử ta cho tường gốc tích nước nhà Viêt Nam
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
5
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
PHẦN THỨ NHẤT: THỰC TRẠNG
I . Nghiên cứu tình hình :
- Dạy học theo phương pháp thảo luận nhóm là hình thức tổ chức dạy học đề cao
vai trò của sự hợp tác thông qua trao đổi giữa các thành viên trong nhóm trong các
hoạt động tập thể ,đề cao vai trò ,tinh thần trách nhiệm ,sự phối hợp của cá nhân đối
với tập thể để đạt mục tiêu chung
- Phương pháp thảo luận nhóm trong bài dạy lich sử trên lớp rất đa dạng :

7
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
- Học sinh : khoảng 70% học sinh trung bình ,yếu không biết cách biết cách
thảo luận , không mạnh dạn đóng góp ý kiến và không nắm được nội dung cần học ở
lớp cũng như nội dung cần luyện tập ở nhà.
- Học sinh chưa có thói quen soạn và xem bài trước ở nhà trước khi đến lớp( kể
cả bài tập và câu hỏi từ dễ đến khó ở sách giáo khoa và cả sách bài tập )
- Khoảng 15% học sinh có khả năng trình bày, diễn đạt kiến thức trước cả lớp .
III . Kết quả ,hiệu quả của thực trạng trên :
Để việc giảng dạy môn lịch sử đạt hiệu quả cao hơn tôi đã mạnh dạn áp dụng
phương pháp thảo luận nhóm vào trong các bài dạy lịch sử 6 THCS. Một trong những
điểm mà tôi đã làm “ Nâng cao hiệu quả dạy – hoc môn lịch sử 6 trường THCS bằng
việc giúp các em có thẻ cùng nhau đưa ra suy nghĩ của mình để giải quyết các vấn đề”
có những vấn đề giúp học sinh giảu quyết được những sự kiện ,hình ảnh lịch sử ,
nhũng nhân chứng sống hay các câu ca dao tục ngữ mà thế hệ trước để lại để các em
có thể hiểu biết hơn về lịch sử và áp dụng vào đời sống thực tiễn mà không gây nhàm
chán và xa lạ lai có tác dụng kích thích tính chủ động ,tự giác ,sáng tạo ,hứng thú
trong môn học
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
8
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
9
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
PHẦN THỨ HAI : CÁC GIẢI PHÁP
ĐỂ VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP THẢO LUẬN TRONG DẠY HỌC
BỘ MÔN LICH SỬ Ở TRƯỜNG THCS ĐẠT HIỆU QUẢ CẦN :
I - Giáo viên cần phải tìm hiểu đăc điểm của phương pháp thảo luận :
- Thảo luận là sự trao đổi ý kiến về một chủ đề giữa GV và HS cũng như giữa học
sinh với nhau.

11
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
định trong cả tieets học hoặc thay đổi theo từng hoạt động của tiết học .Các nhóm
được giao cùng một nhiệm vụ hoặc khác nhiệm vụ .
* Để chia nhóm theo ngẫu nhiên ,có thể dùng thẻ học tập co ghi số hoặc điểm
danh hoặc ghép mảnh theo chủ đề học tập . Trong tiết học ,nếu có nhiều nội dung ,ta
nên thay đổi hình thức nhóm ,tạo ra cái mới ,không khí hocjtaapj vui vẻ hơn
* Để chia theo chủ định ,giáo viên nên chú ý đặc điểm của học sinh (trình độ
,thái độ ,tính cách ,giới tính…) để cơ cấu nhóm cho phù hợp . Các hình thức nhóm
cụ thể :
- Nhóm nhỏ (2-3 hs) : kỹ thuật này thường dung khi cần học sinh trao đổi ,thảo
luận những vấn đề cụ thể ,đơn giản ,thời gian ngắn
- Nhóm ghép đội : dùng để nghiên cứu ,phân tích ,trao đổi vê một số vấn đề
phức tạp đòi hỏi có sự cộng tác cao
- Nhóm 4-6 HS : dung khi hs trao đổi ý kiến hoặc thực hành một công việc cụ
thể đồi hỏi nổ lực chung của cả nhóm khi tiến hành thảo luận
- Nhóm 6-8 HS : dùng khi thảo luận với nội dung có nhiều vấn đề ,nhiều quan
điểm trong khả năng giải quyết của học sinh ,các vấn đề cần so sánh hay đi sâu hơn
vào một nội dung đã thảo luận ở nhóm nhỏ nhưng khó thực hiện chung cho cả lớp
- Nhóm xuất phát và nhóm chuyên sâu : dùng khi thu thập thông tin và các vấm
đề thảo luận ,rèn luyện kỹ năng xử lý và trình bày thông tin
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
12
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
* Các bước tiến hành :
- Bước 1 : giáo viên hợp chung cả lớp ,chia nhóm ,nêu vấn đề học tập xác định
nhiệm vụ nhận thức cho nhóm ,gợi ý và hướng đẫn học sinh cách thảo luận
- Bước 2 : học sinh phân công nhiệm vụ cho các thành viên trong nhóm. Giáo
viên quan sát ,theo dõi và giúp đỡ các em thảo luận nếu cần
- Bước 3 : học sinh cử đại diện báo cáo kết quả của nhóm ,góp ý và bổ sung cho

- GV cần đánh giá các ý kiến phát biểu, nhận xét tinh thần thái độ làm việc chung
của tập thể, của nhóm và cá nhân HS.
** Một số vấn đề cần lưu ý khi tổ chức thảo luận nhóm
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
14
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
- Các vấn đề đưa ra thảo luận phải là những vấn đề buộc các thành viên trong
nhóm cùng suy nghĩ để đóng góp tìm hiểu bài
- Khi chia nhóm thảo luận nên cơ cấu có đủ thành phần (giỏi – khá – trung bình –
yếu – kém, hiếu đông – trầm lặng…). Nên để học sinh luân phiên nhau làm
nhóm trưởng ,thư kí . Qui mô nhóm không nên quá đông
- Giáo viên nên chuẩn bị kỹ vấn đề cần thảo luận và dự kiến các tình huống xảy
ra cùng các phương án xử lý
- Giao nhiệm vụ phải rõ ràng ,cụ thể ,đảm bảo mỗi học sinh đều hiểu nhiệm vụ
- Trong quá trình học sinh làm việc,giáo viên phải theo dõi từng nhóm ,có sự giúp
đỡ ,hướng dẫn kịp thời ,đảm bảo tất cả học sinh đều làm việc
- Trong mỗi nhóm cần có sự phân công ràng nhiệm vụ cụ thể trong đó đề cao vai
trò hợp tác
- Cần tao không khí thi đua giưa các nhóm để khuyến khích học tập
- Giáo viên nên nhận xét ngắn gọn về tình hình làm việc của các nhóm để kịp thời
động viên ,khuyến khich các nhóm thảo luận tốt hơn và rút kinh nghiệm các
nhóm làm việc chưa tốt
IV . Các phương pháp, biện pháp tiến hành thực nghiệm đề tài có hiệu
quả là :
1/ Về chuẩn bị dụng cụ để hoạt động nhóm :
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
15
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
- Theo tôi đặc thù các lớp 6 ở trường Trung học cơ sở Trần Phú thì mỗi lớp có
18 bàn nên chia thành 9 nhóm (để tránh di chuyển nhiều tốn thời gian và ồn ào mất

* Trước khi thảo luận nhóm về một vấn đề (một nội dung cần phân tích,giải
thích…) nên cho mỗi cá nhân trong nhóm tự ghi ý kiến riêng vào phiếu học tập (hoặc
giấy nháp riêng) rồi đưa ra thảo luận thống nhất ý kiến đúng.
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
17
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
PHẦN THỨ BA : KẾT QUẢ
I. Các giáo án soạn giảng theo đề tài và có áp dụng biện pháp thực hiện
thử nghiệm

Ví dụ 1 : Tiết 10 bài 9
ĐỜI SỐNG NGƯỜI NGUYÊN THỦY TRÊN ĐẤT NƯỚC TA
Sau khi dạy hết phần 1 & 2 hoạt động cả lớp đến phần 3 giáo viên chọ học sinh
hoạt động nhóm như sau :
Mục 3 : ĐỜI SỐNG TINH THẦN
Chia lớp thành 6 nhóm (mỗi nhóm 3 bàn)
* Nhóm 1 + 2 :
Quan sát hình 26 trả lời những câu hỏi sau :
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
18
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
1/ Cho biết trong những hoạt động ở Hòa Bình - Bắc Sơn - Hạ Long các nhà khảo
cổ còn tìm thấy những gì ?
2/ Có những loại hình nào ? Và làm bằng gì ?
3/ Sự xuất hiện những đồ trang sức của người nguyên thủy có ý nghĩa gì ?
* Nhóm 3 + 4 :
Quan sát hình 27 cho biết những hình ảnh đó thể hiện điều gì ?
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
19
Trường Trung học cơ sở Trần Phú

kỉ I – VI
Cho cả lớp thảo luận
1/ Quan sát sơ đồ phân hóa xã hội trang 55 , em có nhận xét gì về sự chuyển biến
xã hội ở nước ta ?
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
23
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
2/ Theo em ,các chính sách văn hóa của phong kiến phương bắc nhằm mục đích
gì ? Vì sao người Việt vẫn giữ được phong tục tâp quán và tiếng nói của tổ tiên ?
Ở mục 4 : Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu (năm 248)
Cho cả lớp thảo luận
1/Nguyên nhân thất bại và ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu ?
2/ Qua bài ca dao cuối bài thể hiên ý chí Bà Triệu như thế nào ?
Ví dụ 4 : Bài 27 : NGÔ QUYỀN VÀ CHIẾN THẮNG BẠCH ĐẰNG
NĂM 938
Ở mục 2 : chiến thắng Bạch Đằng năm 938
Cho cả lớp thảo luận mỗi dãy làm một nhóm
1/ Vì sao nói : trân chiến trên song Bạch Đằng năm 938 là một chiến thắng vĩ đại
của dân tộc ta ?
2/ Ngô Quyền đã có công như thế nào trong cuộc kháng chiến xhoongs quân Nam
Hán xâm lược nước ta lần thứ hai ?
* Các bước thảo luận nhóm khi tiến hành giảng dạy các giáo án trên của
các giáo viên khi bàn bạc và rút ra những đặc điểm chung là:
1. Giáo viên phải chọn nội dung thảo luận, ghi lên bảng phụ
2. Phân nhóm và quy định nội dung cho từng nhóm hoạt động
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
24
Trường Trung học cơ sở Trần Phú
3. Quy định thời gian thảo luận
4. Tất cả các đối tượng học sinh đều tham gia bàn bạc và đóng góp ý kiến

cho một hoạt động nên học sinh chưa hình thành khả năng. Phân bố thời gian cho từng
ý trong nội dung cần làm. Khi giáo viên gõ hiệu lệnh thì nhiều nhóm còn lún túng vì
chưa hoàn thành.
- Lúc gọi đại diện nhóm lên trình bày đa số giáo viên gọi các học sinh khá, giỏi
hoặc nhóm trưởng lên , những em còn lại khi giáo viên gọi lên thì nhút nhát, không
thể trình bày rõ trứơc lớp được.
Người thực hiện : GV NGUYỄN NGỌC LÂM
26