Ung thư gan nguyên phát Ung thư biểu mô tế bào gan (UBTG) là một bệnh khá phổ biến ở Việt Nam và trên
thế giới, đứng hàng thứ 5 ở nam giới và thứ 9 ở nữ giới trong các loại ung thư
thường gặp.Theo WHO, ước tính mỗi năm có thêm hơn 400000 ca mắc mới
Tỷ lệ UBTG cao tập trung nhiều ở các nước châu Phi, Trung Quốc và Đông Nam
Á. Việt Nam cũng là quốc gia có tỷ lệ mắc UBTG cao, bệnh đứng hàng thứ 3 ở
nam giới và hàng thứ 6 ở nữ giới, trong các loại ung thư thường gặp. Gần đây nhờ
sự tiến bộ của y học chúng ta đã hiểu biết rõ hơn về căn nguyên, cơ chế bệnh sinh
và tìm ra nhiều phương pháp để chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh hiệu quả hơn.
Nhưng UBTG vẫn được coi là bệnh lý ác tính tiến triển và tiên lượng nặng nề, tỉ lệ
tử vong cao.
1. Các bệnh gan do virus
Vai trò của nhiễm vi rút gây viêm gan B và viêm gan C mạn tính đã được xác định
rõ. 52,3% số bệnh nhân UBTG có liên quan đến nhiễm virus B mạn tính trong đó
tần suất gặp ở đa số các nước đang phát triển. Còn 25% số bệnh nhân UBTG có
liên quan đến nhiễm virus C mạn tính. Người có mang virus viêm gan B có nguy
cơ dễ mắc bệnh UBTG tăng gấp 223 lần người không mang vi rút ( theo Beaslcy
1981 và Fusan Yehl 1989).
Về sự đồng nhiễm virus viêm gan B và C nhiều nghiên cứu cho thấy làm tăng
nguy cơ ung thư gan. Nếu chỉ nhiễm virus B chỉ số nguy cơ tương đối là 4,06; chỉ
số đó là 3,74 trong trường hợp chỉ nhiễm virus C nhưng là 6,41 nếu đồng nhiễm cả
hai loại virus.
2. Độc tố Aflatoxin của nấm mốc (AF).
Aflatoxin B1 là sản phẩm của nấm Aspergillus và A.parasiyicus (ở gạo, lạc, ngũ
cốc kém bảo quản) đã được chứng minh từ lâu là cso thể gây ung thư gan thực
nghiệm. Đó là một chất gây ung thư tương tác với HBV. Người có thể bị nhiễm
AF do ăn phải các ngũ cốc bị ô nhiễm Aflatoxin hoặc ăn thịt các động vật được
nuôi bằng ngũ cốc ô nhiễm AF. Các nghiên cứu ở những vùng có tỷ lệ ung thư cao
trên thế giới đều cho thấy nhiễm độc AF là nguy cơ chính gây ung thư gan.

UBTG thấy có người cùng huyết thống cũng bị.
Ngoài ra một số yếu tố khác như khói bụi thuốc lá, thuốc tránh thai, thuốc trừ sâu,
tiếp xúc với những chất độc trong gan cũng đang được nghiên cứu.
Như vậy cách phòng bệnh UBTG tốt nhất là cần tránh lây nhiễm virus viêm gan B,
C bằng cách tiêm phòng vaccin; khi bị nhiễm cần điều trị triệt để bằng thuốc
kháng virus; hạn chế uống rượu bia; không sử dụng các thực phẩm ngũ cốc bị nấm
mốc, và cần có ý thức hơn trong việc bảo vệ môi trường sống để chúng ta có cuộc
sống thật sự khoẻ mạnh.