Ngôn Ngữ Lập Trình C#
}
Như trên biến thành viên myValue được khai báo truy xuất protected mặc dù bản thân lớp
được khai báo là public. Một lớp public là một lớp sẵn sàng cho bất cứ lớp nào khác muốn
tương tác với nó. Đôi khi một lớp được tạo ra chỉ để trợ giúp cho những lớp khác trong một
khối assemply, khi đó những lớp này nên được khai báo khóa internal hơn là khóa public.
Đa hình
Có hai cách thức khá mạnh để thực hiện việc kế thừa. Một là sử dụng lại mã nguồn, khi
chúng ta tạo ra lớp ListBox, chúng ta có thể sử dụng lại một vài các thành phần trong lớp cơ
sở như Window.
Tuy nhiên, cách sử dụng thứ hai chứng tỏ được sức mạnh to lớn của việc kế thừa đó là
tính đa hình (polymorphism). Theo tiếng Anh từ này được kết hợp từ poly là nhiều và morph
có nghĩa là form (hình thức). Do vậy, đa hình được hiểu như là khả năng sử dụng nhiều hình
thức của một kiểu mà không cần phải quan tâm đến từng chi tiết.
Khi một tổng đài điện thoại gởi cho máy điện thoại của chúng ta một tín hiệu có cuộc gọi.
Tổng đài không quan tâm đến điện thoại của ta là loại nào. Có thể ta đang dùng một điện
thoại cũ dùng motor để rung chuông, hay là một điện thoại điện tử phát ra tiếng nhạc số.
Hoàn toàn các thông tin về điện thoại của ta không có ý nghĩa gì với tổng đài, tổng đài chỉ
biết một kiểu cơ bản là điện thoại mà thôi và diện thoại này sẽ biết cách báo chuông. Còn việc
báo chuông như thế nào thì tổng đài không quan tâm. Tóm lại, tổng đài chỉ cần bảo điện thoại
hãy làm điều gì đó để reng. Còn phần còn lại tức là cách thức reng là tùy thuộc vào từng loại
điện thoại. Đây chính là tính đa hình.
Kiểu đa hình
Do một ListBox là một Window và một Button cũng là một Window, chúng ta mong
muốn sử dụng cả hai kiểu dữ liệu này trong tình huống cả hai được gọi là Window. Ví dụ như
trong một form giao diện trên MS Windows, form này chứa một tập các thể hiện của Window.
Khi form được hiển thị, nó yêu cầu tất cả các thể hiện của Window tự thực hiện việc tô vẽ.
Trong trường hợp này, form không muốn biết thành phần thể hiện là loại nào như Button,
CheckBox, ,. Điều quan trọng là form kích hoạt toàn bộ tập hợp này tự thực hiện việc vẽ.
Hay nói ngắn gọn là form muốn đối xử với những đối tượng Window này một cách đa hình.
Phương thức đa hình

win.DrawWindow();
lb.DrawWindow();
b.DrawWindow();
Đoạn chương trình trên thực hiện các công việc như yêu cầu của chúng ta, là từng đối tượng
thực hiện công việc tô vẽ của nó. Tuy nhiên, cho đến lúc này thì chưa có bất cứ sự đa hình
nào được thực thi. Mọi chuyện vẫn bình thường cho đến khi ta muốn tạo ra một mảng các đối
tượng Window, bởi vì ListBox cũng là một Window nên ta có thể tự do đặt một đối tượng
ListBox vào vị trí của một đối tượng Window trong mảng trên. Và tương tự ta cũng có thể đặt
một đối tượng Button vào bất cứ vị trí nào trong mảng các đối tượng Window, vì một Button
cũng là một Window.
Window[] winArray = new Window[3];
winArray[0] = new Window( 1, 2 );
winArray[1] = new ListBox( 3, 4, “List box is array”);
winArray[2] = new Button( 5, 6 );
Chuyện gì xảy ra khi chúng ta gọi phương thức DrawWindow() cho từng đối tượng trong
mảng winArray.
for( int i = 0; i < 3 ; i++)
{
winArray[i].DrawWindow();
Kế Thừa – Đa Hình
134
.
.
Ngôn Ngữ Lập Trình C#
}
Trình biên dịch điều biết rằng có ba đối tượng Windows trong mảng và phải thực hiện việc
gọi phương thức DrawWindow() cho các đối tượng này. Nếu chúng ta không đánh dấu
phương thức DrawWindow() trong lớp Window là virtual thì phương thức DrawWindow()
trong lớp Window sẽ được gọi ba lần. Tuy nhiên do chúng ta đã đánh dấu phương thức này ảo
ở lớp cơ sở và thực thi việc phủ quyết phương thức này ỏ các lớp dẫn xuất.

}
// thực hiện việc phủ quyết phương thức DrawWindow
Kế Thừa – Đa Hình
135
.
.
Ngôn Ngữ Lập Trình C#
public override void DrawWindow()
{
base.DrawWindow();
Console.WriteLine(“ Writing string to the listbox: {0}”, listBoxContents);
}
// biến thành viên của ListBox
private string listBoxContents;
}
public class Button : Window
{
public Button( int top, int left) : base( top, left )
{
}
// phủ quyết phương thức DrawWindow của lớp cơ sở
public override void DrawWindow()
{
Console.WriteLine(“ Drawing a button at {0}: {1}”, top, left);
}
}
public class Tester
{
static void Main()
{

Drawing a button at 5: 6

Lưu ý trong suốt ví dụ này, chúng ta đánh dấu một phương thức phủ quyết mới với từ khóa
phủ quyết override:
public override void DrawWindow()
Lúc này trình biên dịch biết cách sử dụng phương thức phủ quyết khi gặp đối tượng mang
hình thức đa hình. Trình biên dịch chịu trách nhiệm trong việc phân ra kiểu dữ liệu thật của
đối tượng để sau này xử lý. Do đó phương thức ListBox.DrawWindow() sẽ được gọi khi một
đối tượng Window tham chiếu đến một đối tượng thật sự là ListBox.
Ghi chú: Chúng ta phải chỉ định rõ ràng với từ khóa override khi khai báo một phương
thức phủ quyết phương thức ảo của lớp cơ sở. Điều này dễ lầm lẫn với người lập trình C++
vì từ khóa này trong C++ có thể bỏ qua mà trình biên dịch C++ vẫn hiểu.
Từ khóa new và override
Trong ngôn ngữ C#, người lập trình có thể quyết định phủ quyết một phương thức ảo
bằng cách khai báo tường minh từ khóa override. Điều này giúp cho ta đưa ra một phiên bản
mới của chương trình và sự thay đổi của lớp cơ sở sẽ không làm ảnh hưởng đến chương trình
viết trong các lớp dẫn xuất. Việc yêu cầu sử dụng từ khóa override sẽ giúp ta ngăn ngừa vấn
đề này.
Bây giờ ta thử bàn về vấn đề này, giả sử lớp cơ sở Window của ví dụ trước được viết bởi
một công ty A. Cũng giả sử rằng lớp ListBox và RadioButton đươc viết từ những người lập
trình của công ty B và họ dùng lớp cơ sở Window mua được của công ty A làm lớp cơ sở cho
hai lớp trên. Người lập trình trong công ty B không có hoặc có rất ít sự kiểm soát về những
thay đổi trong tương lai với lớp Window do công ty A phát triển.
Khi nhóm lập trình của công ty B quyết định thêm một phương thức Sort( ) vào lớp ListBox:
public class ListBox : Window
{
public virtual void Sort( ) {….}
Kế Thừa – Đa Hình
137
.