Tham khảo Sổ tay thẩm p
hán
1

1.1. Nhận hồ sơ vụ án và thụ lý hồ sơ vụ án
Cần xem xét có đủ điều kiện để nhận hồ sơ vụ án và thụ lý hồ sơ vụ án hay không. Các công
việc này do bộ phận nhận hồ sơ vụ án và thụ lý hồ sơ vụ án thực hiện.Văn bản quy phạm
pháp luật
BLTTHS (Khoản 1 Điều 166)
Nghị quyết số 04/2004/NQ-HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (trong mục
này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004)

Công việc chính và kỹ năng thực hiện:
Căn cứ vào khoản 1 Điều 166 BLTTHS kiểm tra bản cáo trạng đã được giao cho bị can hay
chưa? Nếu bản cáo trạng chưa được giao cho bị can thì không nhận hồ sơ vụ án.
Đối chiếu bản kê tài liệu với các tài liệu trong hồ sơ vụ án để nếu đủ thì ký nhận còn nếu
không đủ thì không nhận hồ sơ vụ án.
Căn cứ vào hướng dẫn tại tiểu mục 1.1 Nghị quyết số 04/2004, Toà án chỉ nhận hồ sơ vụ án
khi bản cáo trạng đã được giao cho bị can và các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đầy đủ so với
bản kê tài liệu.
Nếu có vật chứng được chuyển giao cùng hồ sơ vụ án thì phải lập biên bản giao nhận vật
chứng. Biên bản phải có chữ ký của bên giao, bên nhận và được lưu trong hồ sơ vụ án.
Ngay sau khi nhận hồ sơ vụ án, phải vào sổ thụ lý và ghi số, ngày tháng, năm thụ lý hồ sơ vụ
án vào bìa hồ sơ. Cần thống nhất cách ghi này. Nên ghi góc trên, bên trái của bìa hồ sơ vụ án.
Báo cáo Chánh án hoặc người được Chánh án uỷ quyền phân công Thẩm phán làm chủ toạ
phiên toà.
Tham khảo Sổ tay thẩm p
hán
2

1.2. Chuẩn bị xét xử sơ thẩm

Điều 170 BLTTHS;
- Xác định tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng, tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm
đặc biệt nghiêm trọng cần căn cứ vào khoản 3 Điều 8 BLHS; mục 1 Nghị quyết số 01/2000. Cần
chú ý căn cứ vào mức cao nhất của khung hình phạt để xác định đó là loại tội gì; cụ thể:
+ Mức cao nhất của khung hình phạt không quá ba năm tù là tội ít nghiêm trọng;
+ Mức cao nhất của khung hình phạt từ bốn năm tù đến bảy năm tù là tội phạm nghiêm trọng;
+ Mức cao nhất của khung hình phạt từ tám năm tù đến mười lăm năm tù là tội phạm rất nghiêm
trọng;
+ Mức cao nhất của khung hình phạt từ mười sáu năm tù đến hai mươi năm tù hoặc tù chung thân
hoặc tử hình là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Xác định thẩm quyền xét xử theo lãnh thổ và thẩm quyền xét xử những tội phạm xảy ra trên tàu
bay hoặc tàu biển của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đang hoạt động ngoài không
phận hoặc lãnh hải của Việt Nam
- Xác định thẩm quyền trong trường hợp này cần căn cứ vào Điều 171 và Điều 172 BLTTHS. Nói
chung việc xác định thẩm quyền theo lãnh thổ do Viện Kiểm sát xác định khi quyết định truy tố.

Xác định thẩm quyền xét xử của Toà án quân sự
- Xác định đối tượng thuộc thẩm quyền xét xử của TAQS cần căn cứ vào các Điều 3,4 và 5 Pháp
lệnh tổ chức Toà án quân sự và hướng dẫn tại Phần I TTLT số 01/2005.
- Xác định thẩm quyền xét xử của TAQS cần căn cứ vào Điều 171 BLTTHS và hướng dẫn tại Phần
II TTLT số 01/2005.
- Xác định thẩm quyền xét xử sơ thẩm của TAQS các cấp cần căn cứ vào Điều 170 BLTTHS;
khoản 1 Điều 26, khoản 2 Điều 29 Pháp lệnh tổ chức Toà án quân sự và hướng dẫn tại Phần III
TTLT số 01/2005.

Kết quả của việc xác định thẩm quyền xét xử
- Nếu vụ án thuộc thẩm quyền xét xử của Toà án mình thì tiếp tục giải quyết vụ án theo thủ tục
chung;
- Nếu vụ án không thuộc thẩm quyền xét xử của Toà án mình thì căn cứ vào Điều 174 BLTTHS


1.2.3. Xem xét việc áp dụng, thay đổi hoặc huỷ bỏ biện pháp ngăn chặn
Văn bản quy phạm pháp luật
BLTTHS (Điều 80)
BLTTHS (Điều 88)
BLTTHS (Điều 91, 92, 93)
BLTTHS (Điều 177)
Nghị quyết số 04/2004/NQ–HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (trong mục
này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004) (Mục 2 phần I)
Nghị quyết số 04/2004/NQ–HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (trong mục
này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004) (Mục 9 phần I)

Công việc chính và kỹ năng thực hiện:
Nếu xét thấy cần áp dụng, thay đổi hoặc huỷ bỏ biện pháp ngăn chặn; cấm đi khỏi nơi cư trú;
bảo lĩnh; đặt tiền hoặc tài sản có giá trị để bảo đảm, thì căn cứ vào Điều 177 và các điều
tương ứng 91, 92 và 93 của BLTTHS để ra quyết định.
Nếu xét thấy cần áp dụng, thay đổi hoặc huỷ bỏ biện pháp ngăn chặn là tạm giam thì căn cứ
vào Điều 177 và các điều tương ứng 80, 88 BLTTHS; hướng dẫn tại mục 9 Phần I Nghị quyết
số 03/2004; hướng dẫn tại mục 2 Phần I Nghị quyết số 04/2004, báo cáo Chánh án hoặc Phó
Chánh án Toà án quyết định. Trong trường hợp Thẩm phán được phân công làm chủ toạ
phiên toà là Chánh án hoặc Phó Chánh án Toà án thì có quyền hạn này, nhưng khi ký Lệnh
tạm giam hoặc Lệnh bắt tạm giam cần phải ghi chức danh Chánh án hoặc Phó Chánh án.
Cần chú ý là khi cần thay đổi biện pháp tạm giam sang biện pháp ngăn chặn khác hoặc
ngược lại thì đối với Toà án cấp sơ thẩm chỉ có Chánh án hoặc Phó Chánh án mới có quyền
hạn này.
Tham khảo Sổ tay thẩm p
hán
6

1.2.4. Nghiên cứu hồ sơ vụ án.

- Nghiên cứu bản cáo trạng và đối chiếu bản cáo trạng với bản kết luận điều tra; Trên cơ sở đó xác
- Nghiên cứu bản cáo trạng và đối chiếu bản cáo trạng với bản kết luận điều tra; Trên cơ sở đó xác
định thứ tự nghiên cứu các tình tiết về từng sự việc, về từng tội của từng vụ án thế nào cho hợp lý.
định thứ tự nghiên cứu các tình tiết về từng sự việc, về từng tội của từng vụ án thế nào cho hợp lý.
Ví dụ trong vụ án có nhiều bị can bị truy tố về nhiều tội khác nhau, thì cần xác định thứ tự nghiên
Ví dụ trong vụ án có nhiều bị can bị truy tố về nhiều tội khác nhau, thì cần xác định thứ tự nghiên
cứu hồ sơ vụ án như thế nào cho hợp lý. Nghiên cứu về từng hành vi phạm tội đối với các bị can
cứu hồ sơ vụ án như thế nào cho hợp lý. Nghiên cứu về từng hành vi phạm tội đối với các bị can
hay nghiên cứu đối với từng bị can về tất cả các hành vi phạm tội của họ...
hay nghiên cứu đối với từng bị can về tất cả các hành vi phạm tội của họ...
- Nghiên cứu các lời khai của những người tham tố tụng theo thứ tự: bị can; người bị hại; nguyên
- Nghiên cứu các lời khai của những người tham tố tụng theo thứ tự: bị can; người bị hại; nguyên
đơn dân sự; bị đơn dân sự; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án hoặc người đại diện
đơn dân sự; bị đơn dân sự; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án hoặc người đại diện
hợp pháp của những người này; người làm chứng theo trình tự thời gian;
hợp pháp của những người này; người làm chứng theo trình tự thời gian;
- Nghiên cứu các văn bản nhận xét, báo cáo của cơ quan, tổ chức; kết luận giám định và các tài
- Nghiên cứu các văn bản nhận xét, báo cáo của cơ quan, tổ chức; kết luận giám định và các tài
liệu khác có trong hồ sơ vụ án;
liệu khác có trong hồ sơ vụ án;
- Cần đọc kỹ các văn bản quy phạm pháp luật về các lĩnh vực chuyên môn liên quan đến việc giải
- Cần đọc kỹ các văn bản quy phạm pháp luật về các lĩnh vực chuyên môn liên quan đến việc giải
quyết vụ án (cần đọc toàn văn để hiểu đúng tinh thần và nội dung của văn bản đó);
quyết vụ án (cần đọc toàn văn để hiểu đúng tinh thần và nội dung của văn bản đó);
- Cần ghi chép những chứng cứ xác định có tội và những chứng cứ xác định không có tội (cần ghi
- Cần ghi chép những chứng cứ xác định có tội và những chứng cứ xác định không có tội (cần ghi
số bút lục để dễ tìm kiếm khi cần thiết);
số bút lục để dễ tìm kiếm khi cần thiết);
- Căn cứ vào quy định tại khoản 1 Điều 207 BLTTHS cần có kế hoạch xét hỏi cụ thể hợp lý.
- Căn cứ vào quy định tại khoản 1 Điều 207 BLTTHS cần có kế hoạch xét hỏi cụ thể hợp lý.


1.2.5. Ra quyết định.
Văn bản quy phạm pháp luật
BLTTHS (Điều 39)
BLTTHS (Khoản 2 Điều 105)
BLTTHS (Khoản 3, 4, 5, 6, 7 Điều 107)
BLTTHS (Điều 176)
BLTTHS (Điều 178)
BLTTHS (Điều 180)
Nghị quyết số 04/2004/NQ–HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (tron
g mục này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004) (Mục 3 Phần I)
Nghị quyết số 04/2004/NQ–HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (tron
g mục này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004) (mục 4 Phần I)
Nghị quyết số 04/2004/NQ–HĐTP ngày 05-11-2004 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC (tron
g mục này viết tắt là Nghị quyết số 04/2004) (mẫu số 04a, 04b, 04c)
Tham khảo Sổ tay thẩm p
hán
9

Công việc chính và kỹ năng thực hiện:
Nếu xét thấy hồ sơ vụ án có đủ các điều kiện để đưa ra xét xử, thì căn cứ vào các
điều 39, 176 và 178 BLTTHS hướng dẫn tại mục 3 Phần I Nghị quyết số 04/2004 để
ra quyết định đưa vụ án ra xét xử. Quyết định đưa vụ án ra xét xử phải làm đúng
theo mẫu số 04d (ban hành kèm theo Nghị quyết số 04/2004).
Nếu xét thấy có một trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 179, thì căn cứ
vào các điều 39, 176 và 179 BLTTHS; hướng dẫn tại mục 4 Phần I Nghị quyết số
04/2004 để ra quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung. Chỉ được ra quyết định trả
hồ sơ điều tra bổ sung không quá hai lần. Quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung
cần làm đúng theo mẫu số 04a (ban hành kèm theo Nghị quyết số 04/2004).
Nếu xét thấy có một trong các trường hợp quy định tại Điều 160 BLTTHS, thì căn

đã được thực hiện đầy đủ hay chưa; nếu có việc nào chưa được thực hiện
hoặc thực hiện chưa đầy đủ hoặc thực hiện chưa đúng quy định của pháp
luật tố tụng thì kịp thời sửa đổi, bổ sung, tránh việc hoãn phiên toà vì những
thiếu sót này.
Tham khảo Sổ tay thẩm p
hán
11

1.3.1. Hiểu và thực hiện quy định chung về thủ tục tố tụng tại phiên toà.
Văn bản quy phạm pháp luật
BLTTHS (Điều 185)
BLTTHS (Điều 187)
BLTTHS (Điều 189)
BLTTHS (Các điều 190,191, 192, 193)
BLTTHS (Điều 200)
BLTTHS (Điều 307)
BLHS (Khoản 2 Điều 93)
Nghị quyết số 04/2004/NQ-HĐTP ngày 5-11-2004 của HĐTP TANDTC (trong mục này viết tắt là Nghị quyết
số 04/2004) (mục 2 Phần II)
BLTTHS (Chương XVIII)
Công việc chính và kỹ năng thực hiện:
Cần hiểu và thực hiện đúng các quy định chung về thủ tục tố tụng tại phiên toà quy định tại Chương XVIII
BLTTHS và hướng dẫn tại phần II Nghị quyết số 04/2004. Đặc biệt cần chú ý các vấn đề sau đây:
Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm quy định tại Điều 185 và Điều 307 BLTTHS. Đối với vụ án mà các bị
cáo bị đưa ra xét xử về tội theo khung hình phạt có mức cao nhất là tử hình thì Hội đồng xét xử bắt buộc
gồm hai Thẩm phán và ba Hội thẩm. Cần chú ý là khung hình phạt có mức cao nhất là tử hình, chứ không
phải trong điều luật đó có quy định hình phạt cao nhất là tử hình. Ví dụ: nếu bị cáo bị truy tố theo khoản 2
Điều 93 BLHS thì thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm một Thẩm phán và hai Hội thẩm.
Sự có mặt của bị cáo, của kiểm sát viên và của những người tham gia tố tụng khác quy định tại các điều
187, 189, 190,191, 192 và 193 BLTTHS để khi có người vắng mặt, thì quyết định hoãn phiên toà hoặc