ĐẶC TRƯNG VỀ TINH
THẦN ĐOÀN KẾT CỦA
PHONG TRÀO TÂY SƠN
1. LỰC LƯỢNG NÀO BIỂU HIỆN SỰ “ ĐOÀN KẾT” TRONG PHONG TRÀO?.
2. HIỂU NHƯ THẾ NÀO VỀ VẤN ĐỀ “ ĐOÀN KẾT” THỂ HIỆN TRONG PHONG
TRÀO?
3. NHẬN ĐỊNH VỀ NHỮNG BIỂU HIỆN CỦA VẤN ĐỀ “ĐOÀN KẾT” TRONG
PHONG TRÀO?(CÓ RÚT RA BÀI HỌC…) Thế kỷ 16, Đại Việt chìm trong chia cắt: hết cuộc chiến giữa tập đoàn phong kiến Trịnh-
Mạc cho đến cuộc đối đầu triền miên giữa dòng họ Trịnh-Nguyễn. Cuối thế kỷ, cục diện
đàng trong đàng ngoài chính thức hình thành và kéo dài mãi từ đó đến gần hai thế kỷ
sau.
Đất nước lâm nguy, vua chúa cả hai miền chỉ lo vơ vét của cải, ăn chơi hưởng lạc, khiến
nhân dân lầm than. Trong bối cảnh ấy, không ít cuộc khởi nghĩa đã nổ ra. Tuy nhiên,
chưa cuộc khởi nghĩa nào thắng lợi.
Năm 1771, trên vùng Tây Sơn Thượng Đạo (An Khê, Gia Lai ngày nay), 3 anh em
Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ, Nguyễn Huệ phất cờ khởi nghĩa. Được nhân dân ủng hộ,
trong vòng 12 năm, từ 1777-1789, nghĩa quân Tây Sơn liên tiếp lập nên những chiến
công hiển hách: lật đổ 2 tập đoàn phong kiến Trịnh - Nguyễn; đánh tan 5 vạn quân Xiêm
và đè bẹp 29 vạn quân Thanh Xâm lược.
Trong suốt chặng đường chiến đấu, Ba anh em Tây Sơn, đặc biệt là Nguyễn Huệ đã
không chỉ chứng tỏ mình là nhà lãnh đạo chính trị xuất sắc mà còn là một nhà cầm quân
tài ba. Những gì ông làm, không phải vị tướng nào cũng thực hiện được.
Xuất phát điểm của phong trào Tây sơn là Ấp Tây Sơn, là cuộc đấu tranh giữa nhân dân
với giai cấp thống trị phong kiến Đàng trong sau đó lan ra cả Đàng ngoài. Quá trình
Nguyễn Thế Lịch, Đoàn Nguyễn Tuấn, La Sơn phu tử Nguyễn Thiếp là những kẻ sĩ
đất bắc có thực tài, biết thời thế. ở Phú Xuân, Nguyễn Huệ được sự cộng tác hết lòng
của Trần Văn Kỳ, một bậc danh sĩ nổi tiếng ở đất Đàng Trong, người có công lớn giúp
Nguyễn Huệ tổ chức bộ máy cai trị và giới thiệu cho Nguyễn Huệ những nhân tài trong
nước.
Như vậy, phong trào Tây Sơn được tập hợp-đoàn kết bởi nhiều thành phần, tầng lớp vừa
biểu hiện tính phức tạp và vừa thể hiện tính phong phú và đa dạng làm cho phong trào
lớn mạnh hơn tất cả những phong trào đấu tranh của nông dân Việt Nam từ trước
Từ 1771 - 1792, từ 18 tuổi đến tuổi 38, trong 21 năm liền, Quang Trung Nguyễn Huệ đã
cống hiến tất cả tài năng và nghị lực cho cuộc đất tranh vì lợi ích của nhân dân, "Tưới
mưa dầm kẻo cùng dân sa chốn lầm than" (Hịch đánh Trịnh), "Quét trừ loạn lạc, cứu dân
trong vòng nước lửa" (Chiếu lên ngôi), vì độc lập dân chủ và chủ quyền quốc gia, "Đánh
cho sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ" (Hiệu dụ quân sĩ).
Phát huy sức mạnh quật khởi của nhân dân kết hợp với sức mạnh yêu nước, đoàn kết của
dân tộc, Quang Trung đã tạo nên sức mạnh thắng lợi của phong trào Tây Sơn và quân
đội Tây Sơn. Dấu chân và chiến công của người anh hùng bách chiến bách thắng đó, từ
đất Tây Sơn lịch sử đã lan tỏa ra khắp nước, từ đồng bằng sông Cửu Long phía nam, qua
đô thành Phú Xuân của miền Trung, đến đất Thăng Long nghìn năm văn vật và đồng
bằng sông Nhị phía Bắc. Nét nổi bật trong nghệ thuật quân sự của Quang Trung Nguyễn
Huệ là tinh thần tiến công mãnh liệt và lối đánh thần tốc, bất ngờ. Kẻ thù cũng phải thừa
nhận, dưới sự chỉ huy của Quang Trung, quân Tây Sơn "hành binh như bay, tiến quân
rất gấp, đi lại mau chóng vùn vụt như thần" (lời một viên quan nhà Lê, Hoàng Lê nhất
thống chí), "tướng như trên trời rơi xuống, quân như dưới đất chui lên" (lời quân Thanh,
Hoàng Lê nhất thống chí), tiến công "như nước triều dâng" (lời Trần Nguyên Nhiếp, bí
thư của Tôn Sĩ Nghị, An Nam Quân doanh kỷ yếu).
Tài năng của Nguyễn Huệ biểu thị tập trung nhất trong việc cổ vũ và tập hợp lực lượng
các tầng lớp xã hội, các dân tộc miền núi, kể cả một số quan lại, sĩ phu, tướng lĩnh trong
chính quyền Trịnh - Nguyễn. Đặc biệt khi tiến lên làm nhiệm vụ dân tộc, chống giặc