Kiến thức cơ bản về bài Văn tế nghĩa sĩ
Cần Giuộc ( Nguyễn Đình Chiểu ) Xem thêm : Tìm hiểu bài Văn tế nghĩa sĩ cần Giuộc

I.Giới thiệu chung
1.Hoàn cảnh sáng tác

- Viết trong buổi nhân dân tổ chức truy điệu các nông dân nghĩa sĩ đã hi
sinh trong trận tấn công đồn Cần Giuộc ngày 16 – 12 – 1861.

- Tác phẩm ra đời vào cuối 1861, đầu 1862. Đây là thời điểm cả nước,
đặc biệt là nhân dân miền Nam đang sôi sục đứng lên chống lại thực dân
Pháp. Ngày 16 – 12 – 1861 xảy ra một trận đánh đồn Cần Giuộc, nhiều
nghĩa sĩ nông dân đã tập kích, phá đồn, tiêu diệt được nhiều giặc Pháp
và tay sai, trong trận này, nghĩa binh chết gần 20 người. Cảm kích trước
lòng dũng cảm của nghĩa sĩ, tuần phủ Gia Định giao cho cụ Đồ Chiểu
viết bài văn tế đọc tại buổi lễ truy điệu các nghĩa sĩ.

Bài văn tế đã khích lệ tinh thần yêu nước, lòng căm thù giặc và ý chí
chiến đấu và bảo vệ tổ quốc…

2. Thể loại: Văn tế.

3 .Bố cục: 4 đoạn

a. Lung khởi ( câu 1-2): Khái quát bối cảnh bão táp của thời đại và
khẳng định ý nghĩa cái chết bất tử của người nông dân-nghĩa sĩ.
b. Thích thực ( từ câu 3 – 15 ): Tái hiện chân thực hình ảnh người nông
dân – nghĩa sĩ, từ cuộc đời lao động vất vả, tủi cực đến giây phút vươn

Nguyễn Đình Chiểu. 2.Phần 2 ( thích thực )

•Cuộc đời:

- “Cui cút làm ăn” làm ăn một cách âm thầm, lặng lẽ tội nghiệp
- “Toan lo nghèo khó” Quanh năm lo làm ăn vất vả mà quanh năm vẫn
cứ đói rách
- Họ biết: ruộng trâu, làng bộ, cày cấy, cuốc, bừa
- Không hề biết: cung ngựa, trường nhung, tập khiêng, tập súng, tập
mác, tập cờ, …Họ là những người nông dân 100%, mà là nông dân Nam
Bộ giữa thể kỉ XIX - nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu.

=> Với những từ ngữ gợi tả, biệt pháp liệt kê, tác giả cho thấy cuộc đời
của nghĩa sĩ là những người nông dân nghèo khổ, lam lũ, chất phác, cần
cù, gắn bó với làng quê thanh bình, chưa hề biết đến chiến trận binh đao.

Vì là nông dân thuần tuý, nên họ chỉ quen những gì và chưa hề biết đến
những gì?

NĐC nói lên những điều rất bình thường của người nông dân, nhưng nó
là bước đệm cho lời khen của tác giả, họ không biết gì đến giặc mà phải
đánh giặc, họ làm những điều không thuộc về họ. Họ có lòng yêu nước
sâu sắc. •Khi giặc Pháp đánh chiếm quê hương, họ trở thành người nghĩa sĩ
anh dũng đánh Tây.