22 Bài Giảng Chọn Lọc Nội Khoa Tim Mạch
XỬ TRÍ BIẾN CHỨNG MUỘN CỦA
NHỒI MÁU CƠ TIM
(Phòng bệnh thứ phát)

I. XỬ TRÍ CÁC BIẾN CHỨNG MUỘN
1. Hội chứng Dressler còn gọi là hội chứng sau NMCT
Thường xảy ra ở tuần thứ 3 - 10. Hiện tượng tự miễn cần chừng đó tuần để tạo
xong kháng thể. Khám có tiếng cọ và tràn dịch màng ngoài tim (có thể cả màng
phổi), đau ngực khi hít vào sâu, sốt, tăng bạch cầu, tăng tốc độ máu lắng và tăng
hiệu giá kháng thể kháng cơ tim, đoạn ST chênh lên kiểu đồng vận nhiều chuyển
đạo.
Vì đã xa khởi đầu NMCT, “sẹo” đã hình thành nên có thể dùng thẳng các
Steroid (Prednisolon uống 1 mg/kg/ngày) và kháng viêm không Steroid. Ngừng
Heparin để tránh chảy máu khoang màng ngoài tim.
2. Phình thất
Nhất là sau NMCT trước - mỏm. Đoạn ST vẫn còn chênh lên sau NMCT, không
trở về đẳng điện. Khẳng định chẩn đoán bằng siêu âm tim.
* Dùng kháng đông dài ngày.
* Từ từ chỉ định mổ cắt bỏ túi phình nếu xét cần giảm nguy cơ huyết khối thất
trái, thuyên tắc, RLN, suy tim, vỡ tim.
- Đau thắt ngực sau NMCT
* Sau NMCT, sự xuất hiện trở lại cơn đau ngực kèm những biến đổi mới đoạn
ST hay sóng T của TMCB mà không tăng men tim của một NMCT tái phát.
* Là một chỉ định chụp mạch vành, nếu có, để xét nong mạch vành hay mổ bắc
cầu.
- NMCT tái phát
* Là một tiên lượng nặng, thường bị suy thất trái và nguy cơ sốc do tim.
* Vậy cần điều trị tích cực, cân nhắc kỹ.
- Suy tim do TMCB
* Những lý do cụ thể rất khác nhau, cần xét đến để điều trị: TMCB lan rộng,

sâu, không nên bơi một mình, không nên bơi ở nơi nước quá lạnh hay nhiều tầng
(luồng) nước nóng lạnh khác nhau.
Đưa vận động thẳng vào sinh hoạt (năng di chuyển, năng động, giảm ngồi lỳ
một chỗ, nghỉ cũng với hình thức động, sử dụng cầu thang bộ, đi bộ xen giữa giờ,
thử làm những lao động nhẹ, ưa thích mà bệnh nhân vốn đã quen kể cả làm vườn
(ngậm trước viên N dưới lưỡi nếu cần), … Còn mức vận động của du lịch? Đi máy
bay ngày nay không chống chỉ định, nhưng 2 tháng đầu tránh đi xa, đi không tự
mang hành lý nặng, nơi đến có đảm bảo về y tế.
4. Về giao hợp: Nên kiêng 1 tháng sau NMCT, dùng trước N nếu cần, nên đóng
vai trò tương đối thụ động trong giao hợp, bệnh nhân nữ sau NMCT ngừng dùng
viên thuốc ngừa thai mà dùng các biện pháp khác.
5. Về hoạt động tinh thần: chủ động đáp ứng cho phù hợp đối với các căng thẳng
đầu óc và stress. Cũng là điều trị chứng trầm cảm vốn rất thường gặp sau NMCT.
6. Chế độ thuốc men điều trị các bệnh là YTNC: Tiểu đường, THA (lựa chọn
thuốc hạ áp mà có hữu ích cho bệnh nhân NMCT là UCMC, (-) B và nhắm mục
tiêu đưa HA < 140/90 mmHg). Cần chú ý đặc biệt tới điều trị các bệnh có thể làm
nặng NMCT cũ như thiếu máu (anemia), cường giáp.
B- NHỮNG THUỐC CỦA GIAI ĐOẠN SAU NMCT
Đây là những thuốc được thử nghiệm rộng rãi đã chứng tỏ giảm tái phát NMCT
và tỷ lệ tử vong ở thời kỳ sau NMCT.
1. Aspirin (75 - 325 mg/ngày) đã có loại rất dễ hòa tan, xong vẫn cần cho bệnh
nhân uống sau bữa ăn chính trong ngày. Có thể kèm Dipyridamol 25 mg x 3/ngày.
- Kết hợp thêm Warfarin chỉ trong trường hợp NMCT trước rộng, phình thất trái,
huyết khối thành thất, mà cũng chỉ từ 3 - 6 tháng đầu rồi sẽ dùng Aspirin đơn độc.
- Cũng kết hợp Warfarin khi rung nhĩ hoặc loạn chức năng thất trái nặng.
- Những bệnh nhân không dùng được Aspirin thì dùng Ticlopidin.
2. Ức chế men chuyển (UCMC)
Dùng 6 tuần cho tất cả mọi bệnh nhân sau NMCT trừ phi có chống chỉ định
(Creatinin > 3,4 mg%, …).
Vẫn dùng tiếp: