Tiểu luận
Phân tích phép biện chứng về
mối liên hệ phổ biến_Thách
thức và thời cơ của Việt Nam
khi hội nhập kinh tế quốc tế
1
LỜI GIỚI THIỆU
TRONG XU THẾ TOÀN CẦU HOÁ QUỐC TẾ HOÁ HIỆN NAY,
CÁC QUỐC GIA TRÊN THẾ GIỚI Ở MỨC ĐỘ NÀY HAY MỨC ĐỘ
KHÁC ĐỀU TUỲ THUỘC LẪN NHAU, CÓ QUAN HỆ QUA LẠI VỚI
NHAU. VÌ THẾ NƯỚC NÀO ĐÓNG CỬA VỚI THẾ GIỚI LÀ ĐI NGƯỢC
LẠI XU THẾ CỦA THỜI ĐẠI VÀ KHÓ TRÁNH KHỎI BỊ RƠI VÀO LẠC
HẬU, TRÁI LẠI MỞ CỬA HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ TUY CÓ
PHẢI TRẢ GIÁ NHẤT ĐỊNH SONG ĐÓ LÀ YÊU CẦU TẤT YẾU
HƯỚNG TỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA MỖI NƯỚC, MỖI QUỐC GIA.
ĐỨNG TRƯỚC YÊU CẦU NGÀY CÀNG CẤP BÁCH ĐÓ, ĐẠI HỘI
ĐẢNG IX ĐÃ ĐƯA RA VĂN KIỆN VỀ VẤN ĐỀ XÂY DỰNG NỀN KINH
TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ VỚI HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ. TRONG
BỐI CẢNH HIỆN NAY ĐẶT VẤN ĐỀ XÂY DỰNG NỀN KINH TẾ ĐỘC
LẬP TỰ CHỦ VÀ CHỦ ĐỘNG HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ LÀ
HOÀN TOÀN ĐÚNG ĐẮN VÀ CHÍNH XÁC. HAI MẶT ĐÓ CÓ MỐI
QUAN ĐIỂM DUY VẬT BIỆN CHỨNG KHÔNG CHỈ KHẲNG ĐỊNH
BẢN CHẤT VẬT CHẤT, TÍNH THỐNG NHẤT VẬT CHẤT CỦA THẾ
GIỚI, MÀ CÒN KHẲNG ĐỊNH CÁC SỰ VẬT, HIỆN TƯỢNG TRONG
THẾ GIỚI LUÔN TỒN TẠI TRONG SỰ LIÊN HỆ, TRONG SỰ VẬN
ĐỘNG VÀ PHÁT TRIỂN KHÔNG NGỪNG THEO NHỮNG QUY LUẬT
VỐN CÓ CỦA NÓ. LÀM SÁNG TỎ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐÓ LÀ NỘI
DUNG CƠ BẢN CỦA PHÉP BIỆN CHỨNG. CHÍNH VÌ VẬY,
PH.ĂNGHEN ĐÃ KHẲNG ĐỊNH RẰNG PHÉP BIỆN CHỨNG LÀ LÝ
LUẬN VỀ MỐI LIÊN HỆ PHỔ BIẾN, LÀ MÔN KHOA HỌC VỀ NHỮNG
QUY LUẬT PHỔ BIẾN CỦA SỰ VẬN ĐỘNG VÀ PHÁT TRIỂN CỦA TỰ
NHIÊN, CỦA XÃ HỘI LOÀI NGƯỜI VÀ CỦA TƯ DUY. V.I. LÊNIN
NHẤN MẠNH THÊM: PHÉP BIỆN CHỨNG LÀ HỌC THUYẾT SÂU SẮC
NHẤT, KHÔNG PHIẾN DIỆN VỀ SỰ PHÁT TRIỂN.
1.2. NỘI DUNG CỦA PHÉP BIỆN CHỨNG DUY VẬT
1.2.1. HAI NGUYÊN LÝ CƠ BẢN:
- NGUYÊN LÝ VỀ MỐI LIÊN HỆ PHỔ BIẾN
- NGUYÊN LÝ VỀ SỰ PHÁT TRIỂN
1.2.2. CÁC CẶP PHẠM TRÙ CƠ BẢN:
- CÁI RIÊNG - CÁI CHUNG
- BẢN CHẤT - HIỆN TƯỢNG
- TẤT NHIÊN - NGẪU NHIÊN
- NỘI DUNG - HÌNH THỨC
- NGUYÊN NHÂN - KẾT QUẢ
- KHẢ NĂNG - HIỆN TƯỢNG
1.2.3. BA QUY LUẬT CƠ BẢN:
4
- TỪ NHỮNG THAY ĐỔI VỀ LƯỢNG DẪN ĐẾN NHỮNG THAY
ĐỔI VỀ CHẤT VÀ NGƯỢC LẠI.
VÀ CHUYỂN HOÁ LẪN NHAU. CÁC MỐI LIÊN HỆ TRONG TÍNH
TỔNG THỂ CỦA NÓ QUY ĐỊNH SỰ TỒN TẠI VẬN ĐỘNG, BIẾN ĐỔI
CỦA SỰ VẬT. KHI CÁC MỐI LIÊN HỆ THAY ĐỔI TẤT YẾU SẼ DẪN
ĐẾN SỰ THAY ĐỔI SỰ VẬT.
2.3. Ý NGHĨA CỦA NGUYÊN LÝ
6
2.3.1. CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA QUAN ĐIỂM TOÀN DIỆN:
- TRONG NHẬN THỨC VÀ HOẠT ĐỘNG PHẢI XEM XÉT SỰ VẬT
TRONG TÍNH TOÀN VẸN CỦA NHIỀU MỐI LIÊN HỆ, NHIỀU MẶT,
NHIỀU YẾU TỐ VỐN CÓ CỦA NÓ KỂ CẢ CÁC QUÁ TRÌNH, CÁC GIAI
ĐOẠN PHÁT TRIỂN CỦA SỰ VẬT CẢ TRONG QUÁ KHỨ HIỆN TẠI
VÀ TƯƠNG LAI. CÓ NHƯ VẬY MỚI NẮM ĐƯỢC THỰC CHẤT CỦA
SỰ VẬT. KHI TUÂN THỦ NGUYÊN TẮC NÀY CHỦ THỂ TRÁNH
ĐƯỢC SAI LẦM CỰC ĐOAN PHIẾN DIỆN MỘT CHIỀU.
- KHÔNG ĐƯỢC ĐỒNG NHẤT VÀ SAN BẰNG VAI TRÒ CỦA
CÁC MỐI LIÊN HỆ CỦA CÁC MẶT SỰ VẬT. PHẢI PHẢN ÁNH ĐÚNG
VAI TRÒ CỦA TỪNG MẶT, TỪNG MỐI LIÊN HỆ. PHẢI RÚT RA
ĐƯỢC NHỮNG MỐI LIÊN HỆ BẢN CHẤT NHẤT CHỦ YẾU CỦA SỰ
VẬT KHI TUÂN THỦ NGUYÊN TẮC NÀY CON NGƯỜI SẼ TRÁNH
ĐƯỢC SAI LẦM NGUỴ BIỆN VÀ CHIẾT TRUNG.
2.3.2. CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA QUAN ĐIỂM LỊCH SỬ CỤ THỂ
- MỌI SỰ VẬT HIỆN TƯỢNG TRONG THẾ GIỚI VẬT CHẤT TỒN
TẠI VẬN ĐỘNG PHÁT TRIỂN BAO GIỜ CŨNG DIỄN RA TRONG
NHỮNG HOÀN CẢNH CỤ THỂ, TRONG KHÔNG GIAN VÀ THỜI GIAN
XÁC ĐỊNH.
- ĐIỀU KIỆN: KHÔNG GIAN VÀ THỜI GIAN CÓ ẢNH HƯỞNG
TỚI ĐẶC ĐIỂM TÍNH CHẤT SỰ VẬT. CÙNG LÀ MỘT SỰ VẬT
NHƯNG Ở TRONG NHỮNG ĐIỀU KIỆN HOÀN CẢNH KHÁC NHAU SẼ
XÉT VIỆC XÂY DỰNG NỀN KINH TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ CHÚNG TA
KHÔNG THỂ TÁCH RỜI KHỎI VIỆC HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
VÀ NGƯỢC LẠI. HƠN NỮA THEO QUAN ĐIỂM TOÀN DIỆN KHI XEM
XÉT MỘT SỰ VIỆC HIỆN TƯỢNG MÀ CỤ THỂ Ở ĐÂY VIỆC XÂY
DỰNG ĐỘC LẬP TỰ CHỦ CHÚNG TA PHẢI XEM XÉT NÓ TRONG
TÍNH TOÀN VẸN CỦA NHIỀU MỐI LIÊN HỆ KHÁC NHAU, NHIỀU
MẶT KHÁC NHAU MÀ CỤ THỂ ĐÂY LÀ ẢNH HƯỞNG CỦA VIỆC
XÂY DỰNG NỀN KINH TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ VỚI HỘI NHẬP KINH
TẾ QUỐC TẾ VÀ NGƯỢC LẠI. CÓ NHƯ VẬY CHÚNG TA MỚI NẮM
ĐƯỢC THỰC CHẤT CỦA SỰ VẬT MỚI TRÁNH ĐƯỢC NHỮNG SAI
LẦM CỰC ĐOAN PHIẾN DIỆN MỘT CHIỀU. ĐẶC BIỆT ĐÂY LẠI LÀ
8
NHỮNG VẤN ĐỀ RẤT CẤP BÁCH ĐẶT RA ĐỐI VỚI CHÚNG TA KHI
THAM GIA QUÁ TRÌNH TOÀN CẦU HOÁ, QUỐC TẾ HOÁ. CHỈ CÓ
THỂ DỰA TRÊN NGUYÊN LÝ MỐI LIÊN HỆ PHỔ BIẾN MỚI CÓ THỂ
GIÚP CHÚNG TA NHÌN SÂU HƠN, HIỂU SÂU HƠN VỀ VẤN ĐỀ MÀ
MÌNH ĐANG NGHIÊN CỨU. HƠN NỮA CŨNG THEO QUAN ĐIỂM
LỊCH SỬ CỤ THỂ KHI XEM XÉT MỘT SỰ VẬT HIỆN TƯỢNG NÀO ĐÓ
TA PHẢI ĐẶT NÓ TRONG HOÀN CẢNH CỤ THỂ KHÔNG GIAN CỤ
THỂ. VẤN ĐỀ CHÚNG TA ĐANG NGHIÊN CỨU Ở ĐÂY CẦN ĐƯỢC
ĐẶT TRONG BỐI CẢNH TOÀN CẦU HOÁ HIỆN NAY, TÌNH HÌNH
KINH TẾ NƯỚC TA HIỆN NAY ĐỂ THẤY RÕ HƠN ĐƯỢC ẢNH
HƯỞNG CỦA TÌNH HÌNH THẾ GIỚI, TÌNH HÌNH TRONG KHU VỰC,
TÌNH HÌNH TRONG NƯỚC ĐỐI VỚI VIỆC XÂY DỰNG NỀN KINH TẾ
ĐỘC LẬP TỰ CHỦ KẾT HỢP VỚI HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ.
CHÍNH VÌ VẬY DỰA TRÊN NGUYÊN LÝ VỀ MỐI LIÊN HỆ PHỔ BIẾN
SẼ GIÚP CHÚNG TA CÓ MỘT CÁCH NHÌN CẶN KẼ HƠN, TỔNG
QUÁT HƠN. CHẲNG HẠN LIỆU HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ CÓ
NHƯNG NẾU SUY NGẪM KỸ THỠ THẤY KHỤNG CÚ CƠ SỞ KHOA
HỌC, VỠ NÚ QUỎ Ư GIẢN ĐƠN VÀ PHIẾN DIỆN. CHÚNG TA BIẾT
RẰNG, ĐỘC LẬP TỰ CHỦ LÀ MỘT XU THẾ PHÁT TRIỂN CỦA THẾ
GIỚI. TRONG ĐIỀU KIỆN “TOÀN CẦU HÓA”, LIÊN DOANH, LIÊN
KẾT RẤT ĐA DẠNG VÀ PHỨC TẠP NHƯ HIỆN NAY LẠI CÀNG PHẢI
GIỮ VỮNG TÍNH ĐỘC LẬP TỰ CHỦ.
XÂY DỰNG NỀN KINH TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ KHÔNG CHỈ XUẤT
PHÁT TỪ QUAN ĐIỂM, ĐƯỜNG LỐI CHÍNH TRỊ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ
MÀ CŨN Là ĐŨI HỎI CỦA THỰC TIỄN, NHẰM BẢO ĐẢM ĐỘC LẬP
TỰ CHỦ VỮNG CHẮC VỀ CHÍNH TRỊ, BẢO ĐẢM PHÁT TRIỂN BỀN
VỮNG VÀ CÓ HIỆU QUẢ CHO CHÍNH NGAY NỀN KINH TẾ, CHO
VIỆC MỞ CỬA, HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ. KHI ĐÓ CÚ ĐỘC LẬP
TỰ CHỦ VỀ CHỚNH TRỊ THỠ NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA ĐỘC LẬP TỰ
CHỦ CỦA MỘT QUỐC GIA LÀ CÓ XÂY DỰNG ĐƯỢC NỀN KINH TẾ
ĐỘC LẬP TỰ CHỦ HAY KHÔNG. ĐÂY LÀ KINH NGHIỆM CỦA NƯỚC
TA VÀ CŨNG LÀ KINH NGHIỆM CỦA NHIỀU NƯỚC TRONG KHU
VỰC VÀ TRÊN THẾ GIỚI. VẢ CHĂNG, NƯỚC TA PHÁT TRIỂN KINH
10
TẾ ĐỂ ĐI LÊN CHỦ NGHĨA XÓ HỘI, BỐI CẢNH QUỐC TẾ CÚ NHIỀU
DIỄN BIẾN PHỨC TẠP, CỎC LỰC LƯỢNG CHỐNG ĐỐI CHỦ NGHĨA
XÓ HỘI THƯỜNG XUYÊN TỠM CỎCH NGĂN CẢN VÀ CHỐNG PHÁ
SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG CHẾ ĐỘ XÓ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA.
NẾU KHÔNG XÂY DỰNG MỘT NỀN KINH TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ THỠ
DỄ BỊ LỆ THUỘC, BỊ CỎC THẾ LỰC XẤU, THỰ ĐỊCH LỢI DỤNG VẤN
ĐỀ KINH TẾ ĐỂ LÔI KÉO, HOẶC KHỐNG CHẾ, ÉP BUỘC CHÚNG TA
THAY ĐỔI CHẾ ĐỘ CHÍNH TRỊ, ĐI CHỆCH QUỸ ĐẠO CỦA CHỦ
NGHĨA XÓ HỘI. NÚI CỎCH KHỎC, CÚ XÕY DỰNG ĐƯỢC NỀN KINH
TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ THỠ MỚI TẠO ĐƯỢC CƠ SỞ KINH TẾ, CƠ SỞ
ĐẠI HÓA ĐẤT NƯỚC. KHÔNG PHẢI CHỜ ĐẾN KHI CÓ TRỠNH ĐỘ
PHÁT TRIỂN CAO MỚI ĐẶT VẤN ĐỀ GIỮ VỮNG ĐỘC LẬP TỰ CHỦ,
MÀ NGAY TỪ ĐẦU, NGAY BÂY GIỜ ĐÓ PHẢI BẢO ĐẢM YÊU CẦU
CƠ BẢN VỀ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ, TRƯỚC HẾT LÀ VỀ ĐƯỜNG LỐI
CHÍNH TRỊ, CÁC NGUYÊN TẮC CƠ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ.
ĐƯƠNG NHIÊN, XÂY DỰNG KINH TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ LÀ MỘT
QUÁ TRỠNH LÕU DàI, ĐI TỪ THẤP ĐẾN CAO, NGÀY CÀNG HOÀN
CHỈNH, NGÀY CÀNG BỀN VỮNG.
TRONG THỜI ĐẠI NGÀY NAY, NÓI ĐỘC LẬP TỰ CHỦ VỀ KINH
TẾ KHÔNG AI HIỂU ĐÓ LÀ MỘT NỀN KINH TẾ KHÉP KÍN, TỰ CUNG
TỰ CẤP, MÀ ĐẶT TRONG MỐI QUAN HỆ BIỆN CHỨNG VỚI MỞ
CỬA, HỘI NHẬP, CHỦ ĐỘNG THAM GIA SỰ GIAO LƯU, HỢP TÁC
VÀ CẠNH TRANH QUỐC TẾ TRÊN CƠ SỞ PHÁT HUY TỐT NHẤT NỘI
LỰC VÀ LỢI THẾ SO SÁNH CỦA QUỐC GIA, TỪNG BƯỚC XÂY
DỰNG MỘT CƠ CẤU SẢN XUẤT ĐÁP ỨNG ĐƯỢC CƠ BẢN NHU CẦU
THIẾT YẾU VỀ ĐỜI SỐNG CỦA NHÂN DÂN VÀ CÓ KHẢ NĂNG
TRANG BỊ LẠI Ở MỨC CẦN THIẾT CHO NHU CẦU PHÁT TRIỂN
KINH TẾ, CỦNG CỐ QUỐC PHŨNG - AN NINH.
1.2. THỰC TRẠNG NỀN KINH TẾ NƯỚC TA HIỆN NAY
TRƯỚC HẾT PHẢI KỂ ĐẾN MỨC TĂNG TRỞNG CAO.
TỔNG SẢN PHẨM TRONG NỚC (GDP) TRONG THỜI KỲ 1991-
2000 ĐÃ TĂNG BÌNH QUÂN HÀNG NĂM LÀ 7,4%, THEO ĐÓ TỔNG
12
GIÁ TRỊ GDP ĐẠT GẤP ĐÔI NĂM 1990, GDP THEO ĐẦU NGỜI TĂNG
1,8 LẦN.
NÔNG NGHIỆP ĐẠT TỐC ĐỘ TĂNG TRỞNG KHÁ VÀ TOÀN DIỆN
TRÊN NHIỀU LĨNH VỰC. GIÁ TRỊ SẢN LỢNG TOÀN NGÀNH TĂNG
BÌNH QUÂN HÀNG NĂM 5,6%. TRONG ĐÓ NÔNG NGHIỆP TĂNG
GIÁ TRỊ HÀNG HÓA BÁN RA TRÊN THỊ TRỜNG TRONG NỚC
NĂM 1999 ĐÃ GẤP 11,3 LẦN NĂM 1990.
KHÁCH DU LỊCH QUỐC TẾ TỪ 1992 ĐẾN 1997 ĐÃ TĂNG BÌNH
QUÂN HÀNG NĂM LÀ 26,5%. MẬT ĐỘ ĐIỆN THOẠI NĂM 1999 ĐÃ
TĂNG 13,8 SO VỚI NĂM 1991 VÀ LÀ NỚC CÓ TỐC ĐỘ PHÁT TRIỂN
VIỄN THÔNG ĐỨNG THỨ HAI THẾ GIỚI.
VẬN CHUYỂN HÀNG HOÁ TĂNG BÌNH QUÂN TRONG 10 NĂM
QUA LÀ 9,2%, VẬN CHUYỂN HÀNH KHÁCH - 14,25%.
HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU CŨNG CÓ MỨC TĂNG TRỞNG NỔI
BẬT. TỔNG KIM NGẠCH XUẤT KHẨU 10 NĂM QUA ĐÃ TĂNG BÌNH
QUÂN HÀNG NĂM 18,2%, TĂNG GẤP 5,3 LẦN SO VỚI NĂM 1990.
TỐC ĐỘ TĂNG TRỞNG GIÁ TRỊ NHẬP KHẨU BÌNH QUÂN HÀNG
NĂM 10 NĂM QUA LÀ 17,5%. TỔNG GIÁ TRỊ XUẤT NHẬP KHẨU
NĂM 2000 ĐÃ TƠNG ĐƠNG TỔNG GDP.
VỐN ĐẦU T TRỰC TIẾP NỚC NGOÀI (FDI) ĐÃ TĂNG RẤT ĐÁNG
KỂ. TÍNH ĐẾN QUÝ I NĂM 1999 ĐÃ CÓ 2624 DỰ ÁN ĐỢC CẤP GIẤY
PHÉP ĐẦU T VỚI TỔNG VỐN ĐĂNG KÝ LÀ 35,8 TỶ USD, NẾU TÍNH
CẢ VỐN BỔ SUNG LÀ 40,3 TỶ USD. TRONG 10 NĂM QUA, VỐN FDI
ĐÃ CHIẾM KHOẢNG 28% TỔNG VỐN ĐẦU T TOÀN XÃ HỘI.
THỨ HAI, CƠ CẤU KINH TẾ ĐÃ CÓ NHỮNG CHUYỂN BIẾN TÍCH
CỰC. TỶ TRỌNG NÔNG, LÂM, NG NGHIỆP TRONG GDP ĐÃ GIẢM
TỪ 38,7% NĂM 1990 XUỐNG CÒN 25,4% NĂM 1999; CÔNG NGHIỆP
VÀ XÂY DỰNG ĐÃ TĂNG TỪ 22,6% LÊN 34,9%; DỊCH VỤ TỪ 35,7
LÊN 40,1%.
TRONG NÔNG NGHIỆP, CƠ CẤU CÂY TRỒNG VÀ VẬT NUÔI Đ-
ỢC DỊCH CHUYỂN THEO HỚNG TĂNG TỶ TRỌNG MỘT SỐ CÂY
CÔNG NGHIỆP VÀ ĂN QUẢ CÓ TIỀM NĂNG XUẤT KHẨU VÀ SỨC
CẠNH TRANH QUỐC TẾ NH CÀ PHÊ, ĐIỀU, CHÈ, TIÊU, RAU QUẢ,
14
15
MỨC SỐNG CỦA DÂN C CẢ THÀNH THỊ VÀ NÔNG THÔN NHÌN
CHUNG ĐÃ ĐỢC CẢI THIỆN MỘT BỚC RÕ RỆT THỂ HIỆN TRÊN
CÁC MẶT: GDP THEO ĐẦU NGỜI: TRONG 10 NĂM QUA ĐÃ TĂNG
1,8 LẦN THU NHẬP BÌNH QUÂN MỖI NGỜI 1 THÁNG ĐÃ TĂNG 3,2
LẦN. SỐ HỌC SINH ĐI HỌC CÁC CẤP HỌC KHÁC NHAU TỪ TIỂU
HỌC ĐẾN ĐẠI HỌC ĐÃ TĂNG KHOẢNG 2,3 - 4,3 LẦN TRONG 10
NĂM QUA; CHỈ SỐ HDI ĐÃ ĐỢC NÂNG LÊN TỪ THỨ 122/174 NỚC
NĂM 1995 LÊN 110/174 NỚC NĂM 1999.
TỶ LỆ TĂNG DÂN SỐ NĂM 1988 LÀ 2,28% ĐÃ GIẢM XUỐNG CÒN
1,53% NĂM 2000; NĂM 1998 VIỆT NAM ĐÃ ĐỢC LIÊN HỢP QUỐC
TẶNG GIẢI THỞNG VỀ CÔNG TÁC DÂN SỐ.
CÔNG TÁC CHĂM SÓC SỨC KHỎE CỦA NHÂN DÂN ĐÃ CÓ NHIỀU
TIẾN BỘ. NĂM 1990 TỶ LỆ TRẺ DỚI 5 TUỔI BỊ SUY DINH DỠNG LÀ
HƠN 50% TỶ LỆ CHẾT CỦA TRẺ EM DỚI 1 TUỔI LÀ 46%, DỚI 5 TUỔI
LÀ 69,5%, TUỔI THỌ TRUNG BÌNH LÀ 64, CHIỀU CAO TRUNG BÌNH
CỦA THANH NIÊN LÀ 1,6M. ĐẾN NĂM 1998 CÁC CHỈ TIÊU TƠNG
ỨNG TRÊN ĐÂY ĐÃ ĐỢC CẢI THIỆN RÕ RỆT: 38,9%; 39%, 48,5%, 68
TUỔI; 1,62M.
SỐ HỘ ĐÓI NGHÈO ĐÃ GIẢM RÕ RỆT TỪ 30,0% NĂM 1992
XUỐNG CÒN 10,6% NĂM
2000 - 2. ĐẾN CUỐI NĂM
1998 CẢ NỚC ĐÃ CÓ 15 TỈNH THÀNH PHỐ CÓ TỶ LỆ HỘ ĐÓI
NGHÈO DỚI 10%; 21 TỈNH CÓ TỶ LỆ ĐÓI NGHÈO KHOẢNG 11 - 19%.
1.3. KHÓ KHĂN VÀ THỬ THÁCH KHI XÂY DỰNG NỀN KINH
TẾ ĐỘC LẬP TỰ CHỦ
CƠ BẢN NỀN KINH TẾ VIỆT NAM HIỆN NAY LẠC HẬU VỀ
KHOA HỌC KỸ THUẬT NHIỀU CHỤC NĂM SO VỚI CÁC NƯỚC
NƯỚC TA NGHÈO CÀNG NGHÈO THÊM.
THỨ HAI LÀ NGUY CƠ SIÊU ĐƯA ĐẾN THÂM THỦNG CÁN
CÂN THƯƠNG MẠI BUỘC PHẢI VAY TIỀN NƯỚC NGOÀI. TRONG
CÁC NĂM 1995 DẾN 95 CHÚNG TA NHẬP SIÊU TRÊN DƯỚI 3 TỶ
USD, NỢ QUỐC TẾ TĂNG KHOẢNG 2-3 TỶ USD/NĂM ĐỂ TRÁM VÀO
17
THÂM THỦNG CỦA CÁN CÂN THƯƠNG MẠI VÀ CÁC CHI PHÍ
KHÁC VỀ NGOẠI TỆ.
THỨ BA LÀ NỢ QUỐC TẾ TĂNG GIA VỚI TỐC ĐỘ NHANH
HÀNG NĂM ĐƯA ĐẾN TÌNH HÌNH NỢ ĐÁO HẠN VÀ VỐN LỜI PHẢI
TRẢ MỖI NĂM MỖI TĂNG. MUỐN TRẢ NỢ QUỐC TẾ, CHỈ CÓ 2
PHƯƠNG PHÁP: (A) XUẤT SIÊU ĐỂ CÓ DƯ CÂN THƯƠNG MẠI ĐỂ
TRẢ NỢ, (B) HOẶC VAY NỢ MỚI ĐỂ CÓ NGOẠI TỆ TRẢ NỢ CŨ.
TRONG THẬP NIÊN 90, CHÚNG TA KHÔNG CÓ XUẤT SIÊU VẬY
PHẢI ÁP DỤNG BIỆN PHÁP VAY NỢ MỚI TRẢ NỢ CŨ, CẢ VỐN LẪN
LÃI, KHIẾN CHO NỢ QUỐC TẾ TĂNG GIA NHANH THEO ĐỊNH LUẬT
LÃI KÉP. NỢ QUỐC TẾ, NẾU ƯỚC HƠN 15 TỶ USD THÌ BẰNG ĐẾN
KHOẢNG 50% GDP CỦA NƯỚC TA, ƯỚC KHOẢNG 30 TỶ USD.
NỢ QUỐC TẾ TĂNG, ĐẾN MỘT MỨC NÀO ĐÓ, CÓ THỂ DẪN
ĐẾN TÌNH HÌNH KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH - TIỀN TỆ NHƯ ĐÃ
XẢY RA TẠI THÁI LAN. KHI ẤY, CƠ QUAN TIỀN TỆ QUỐC TẾ ĐÃ
ĐỀ NGHỊ VỚI THÁI LAN NHỮNG BIỆN PHÁP "TRỌN GÓI" TRONG
ĐÓ CÓ NHIỀU BIỆN PHÁP MÀ THÁI LAN CHO RẰNG VI PHẠM NỀN
ĐỘC LẬP TỰ CHỦ KINH TẾ QUỐC GIA, NHƯNG SAU ĐÓ CHÍNH PHỦ
THÁI LAN ĐÃ BUỘC PHẢI NHẬN. TÌNH HÌNH NỢ QUỐC TẾ CỦA
NƯỚC TA SO VỚI THÁI LAN ÍT HƠN NHIỀU, NHƯNG BÀI HỌC THÁI
LAN CHO THẤY LÀ NỢ QUỐC TẾ TĂNG CÓ THỂ ĐƯA ĐẾN VIỆC
NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG KHÔNG CÒN KHẢ NĂNG THANH
CHỦ ĐỘNG TRONG VIỆC HỘI NHẬP VÀO KINH TẾ QUỐC TẾ.
19
2. HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
2.1. THẾ NÀO HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ:
NGÀY NAY HỘI NHẬP KINH TẾ ĐANG DIỄN RA MẠNH MẼ
TRÊN MỌI CHÂU LỤC, CHI PHỐI ĐỜI SỐNG KINH TẾ MỌI QUỐC
GIA. HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ LÀ HIỆN TƯỢNG XẢY RA
TRONG QUAN HỆ GIỮA CÁC QUỐC GIA. CÁCH HIỂU PHỔ BIẾN
NHẤT HIỆN NAY VỀ HỘI NHẬP KINH TẾ LÀ XOÁ BỎ SỰ KHÁC
BIỆT KINH TẾ GIỮA NHỮNG NỀN KINH TẾ THUỘC CÁC QUỐC GIA
KHÁC NHAU.
2.2. BỐI CẢNH QUỐC TẾ VÀ KHU VỰC LIÊN QUAN TỚI CHỦ
TRƯƠNG HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ Ở NƯỚC TA:
ĐẠI HỘI LẦN THỨ VIII CỦA ĐẢNG ĐÓ XỎC ĐỊNH NHIỆM VỤ
"MỞ RỘNG QUAN HỆ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI, CHỦ ĐỘNG THAM GIA
CÁC TỔ CHỨC QUỐC TẾ VÀ KHU VỰC, CỦNG CỐ VÀ NÂNG CAO VỊ
THẾ NƯỚC TA TRÊN TRƯỜNG QUỐC TẾ". ĐẠI HỘI LẦN THỨ IX
KHẲNG ĐỊNH CHỦ TRƯƠNG "PHÁT HUY CAO ĐỘ NỘI LỰC, ĐỒNG
THỜI TRANH THỦ NGUỒN LỰC BÊN NGOÀI VÀ CHỦ ĐỘNG HỘI
NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ ĐỂ PHÁT TRIỂN NHANH, CÓ HIỆU QUẢ
VÀ BỀN VỮNG". CHỦ TRƯƠNG HỘI NHẬP ĐƯỢC ĐỀ RA TRONG
BỐI CẢNH TỠNH HỠNH THẾ GIỚI Và KHU VỰC DIỄN BIẾN NHANH
CHÚNG, PHỨC TẠP, KHÚ LƯỜNG TRƯỚC VỀ CHÍNH TRỊ, KINH TẾ,
VĂN HÓA, XÓ HỘI Và KHOA HỌC - KỸ THUẬT, VỚI NHỮNG ĐẶC
ĐIỂM NỔI BẬT SAU :
2.2.1. TRONG HƠN MỘT THẬP KỶ QUA, KINH TẾ THẾ GIỚI
NHỠN CHUNG PHỎT TRIỂN KHỤNG ỔN ĐỊNH VÀ KHÔNG ĐỒNG
ĐỀU, VỀ TỐC ĐỘ THẤP HƠN THẬP KỶ TRƯỚC (TRÊN 2%/NĂM SO
2.2.2. XU THẾ TOàN CẦU HÚA Và KHU VỰC HÚA PHỎT TRIỂN
NGàY CàNG NHANH
VŨNG ĐÀM PHÁN U-RU-GOAY KẾT THÚC, HIỆP ĐỊNH MA-RA-
KÉT ĐƯỢC KÝ KẾT, TỔ CHỨC THƯƠNG MẠI THẾ GIỚI (WTO) RA
ĐỜI TỪ 01- 01-1995 THU HÚT TỚI 136 Và NAY Là 144 QUỐC GIA Và
LÓNH THỔ, CHIẾM GẦN 100% KIM NGẠCH BUỤN BỎN QUỐC TẾ,
THEO HƯỚNG GIẢM MẠNH HÀNG RÀO QUAN THUẾ VÀ PHI QUAN
21
THUẾ, MỞ CỬA THỊ TRƯỜNG HÀNG HÓA, ĐẦU TƯ, DỊCH VỤ BÊN
CẠNH SỰ RA ĐỜI CỦA WTO, XUẤT HIỆN RẤT NHIỀU TỔ CHỨC
TIỂU VÙNG, KHU VỰC, LIÊN KHU VỰC NHƯ CÁC TAM, TỨ GIÁC
PHÁT TRIỂN, CÁC KHU VỰC MẬU DỊCH TỰ DO (AFTA, NAFTA),
NHỮNG TỔ CHỨC LIÊN KẾT TOÀN CHÂU LỤC (EU) HOẶC GIỮA
CÁC CHÂU LỤC (APEC).
CÁC NƯỚC LỚN, NHỎ ĐỀU DÀNH ƯU TIÊN CHO PHÁT TRIỂN
KINH TẾ, THEO ĐUỔI CHÍNH SÁCH KINH TẾ MỞ. NGAY NHỮNG
NƯỚC CÓ TIỀM NĂNG VÀ THỊ TRƯỜNG RỘNG LỚN NHƯ TRUNG
QUỐC, NGA, ẤN ĐỘ, MỸ VÀ CẢ MỘT SỐ NƯỚC VỐN "KHÉP KÍN",
THEO MÔ HỠNH TỰ CUNG TỰ CẤP CŨNG DẦN DẦN MỞ CỬA,
TỪNG BƯỚC HỘI NHẬP VÀO NỀN KINH TẾ KHU VỰC VÀ THẾ GIỚI.
MẶT KHÁC, CỘNG ĐỒNG THẾ GIỚI ĐỨNG TRƯỚC NHIỀU VẤN
ĐỀ TOÀN CẦU : SUY THOÁI MÔI TRƯỜNG, BÙNG NỔ DÂN SỐ,
NGHÈO ĐÓI, CÁC BỆNH TẬT HIỂM NGHÈO, CÁC VẤN ĐỀ XÓ HỘI
"XUYỜN QUỐC GIA" , KHỤNG MỘT QUỐC GIA RIỜNG LẺ NàO CÚ
THỂ GIẢI QUYẾT ĐƯỢC MÀ CẦN PHẢI CÓ SỰ HỢP TÁC ĐA
PHƯƠNG.
TỠNH HỠNH TRỜN LàM NẢY SINH Và THỲC ĐẨY XU THẾ HỘI
NHẬP ĐỂ PHÁT TRIỂN. TRONG XU THẾ CHUNG ĐÓ, CÁC NƯỚC
ĐỐI VỚI NƯỚC TA TRONG QUÁ TRỠNH PHỎT TRIỂN ĐẤT NƯỚC
NÓI CHUNG VÀ QUÁ TRỠNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ NÚI
RIỜNG.
2.3. NHỮNG KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC KHI VIỆT NAM THAM
GIA QUÁ TRÌNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
QUỎ TRỠNH HỘI NHẬP VỚI NỀN KINH TẾ QUỐC TẾ, MỞ
RỘNG KINH TẾ ĐỐI NGOẠI THỜI GIAN QUA ĐÓ MANG LẠI CHO
CHỲNG TA NHỮNG KẾT QUẢ QUAN TRỌNG :
2.3.1. CHÚNG TA ĐÓ LàM THẤT BẠI CHÍNH SÁCH BAO VÂY CẤM
VẬN, CÔ LẬP NƯỚC TA CỦA CÁC THẾ LỰC THÙ ĐỊCH, TẠO DỰNG
ĐƯỢC MÔI TRƯỜNG QUỐC TẾ, KHU VỰC THUẬN LỢI CHO CÔNG
CUỘC XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC, NÂNG CAO VỊ THẾ NƯỚC
TA TRÊN CHÍNH TRƯỜNG VÀ THƯƠNG TRƯỜNG THẾ GIỚI.
23
2.3.2. KHỤNG NHỮNG CHỲNG TA ĐÓ KHẮC PHỤC ĐƯỢC TỠNH
TRẠNG KHỦNG HOẢNG THỊ TRƯỜNG DO LIÊN XÔ VÀ HỆ THỐNG XÓ
HỘI CHỦ NGHĨA THẾ GIỚI TAN RÓ GÕY NỜN, Mà CŨN MỞ RỘNG
ĐƯỢC THỊ TRƯỜNG XUẤT NHẬP KHẨU.
TRONG QUỎ TRỠNH HỘI NHẬP, CHỲNG TA ĐÓ NHANH
CHÚNG MỞ RỘNG XUẤT NHẬP KHẨU, THỲC ĐẨY SẢN XUẤT
TRONG NƯỚC PHÁT TRIỂN, TẠO THÊM VIỆC LÀM, TĂNG THU
NGÂN SÁCH. NẾU NĂM 1990 KIM NGẠCH XUẤT KHẨU MỚI ĐẠT
2,404 TỶ USD VÀ NHẬP KHẨU 2,752 TỶ USD THỠ NĂM 2001, KIM
NGẠCH XUẤT KHẨU ĐÓ ĐẠT 15,1 TỶ USD (NẾU TÍNH CẢ DỊCH VỤ
THỠ ĐẠT 17,6 TỶ USD, TĂNG TRUNG BỠNH TRÊN 20% MỖI NĂM,
CÓ NĂM TĂNG 30% ; RIÊNG NĂM 2001 DO ẢNH HƯỞNG CỦA TỠNH
HỠNH KINH TẾ KHÚ KHĂN TRÊN THẾ GIỚI VÀ Ở KHU VỰC VÀ GIÁ
CẢ CÁC MẶT HÀNG XUẤT KHẨU CHỦ YẾU GIẢM MẠNH, NÊN
CƠ HỘI ĐỂ VIỆT NAM TIẾP CẬN VỚI NHỮNG THÀNH QUẢ CỦA
CUỘC CÁCH MẠNG KHOA HỌC - CÔNG NGHỆ ĐANG PHÁT TRIỂN
MẠNH MẼ TRÊN THẾ GIỚI. NHIỀU CÔNG NGHỆ VÀ DÂY CHUYỀN
SẢN XUẤT HIỆN ĐẠI ĐƯỢC SỬ DỤNG ĐÓ TẠO NỜN BƯỚC PHÁT
TRIỂN MỚI TRONG CÁC NGÀNH SẢN XUẤT. ĐỒNG THỜI, THÔNG
QUA CÁC DỰ ÁN LIÊN DOANH HỢP TÁC VỚI NƯỚC NGOÀI, CÁC
DOANH NGHIỆP VIỆT NAM ĐÓ TIẾP NHẬN ĐƯỢC NHIỀU KINH
NGHIỆM QUẢN LÝ TIỜN TIẾN.
2.3.6. TỪNG BƯỚC ĐƯA HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP
VÀ CẢ NỀN KINH TẾ VÀO MÔI TRƯỜNG CẠNH TRANH, THÚC ĐẨY
CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ, NÂNG CAO HIỆU QUẢ SẢN XUẤT
KINH DOANH.
TRONG QUỎ TRỠNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ, MỞ RỘNG
KINH TẾ ĐỐI NGOẠI, NHIỀU DOANH NGHIỆP ĐÓ NỖ LỰC ĐỔI MỚI
CÔNG NGHỆ, ĐỔI MỚI QUẢN LÝ, NÂNG CAO NĂNG SUẤT VÀ
CHẤT LƯỢNG, KHÔNG NGỪNG VƯƠN LÊN TRONG CẠNH TRANH
ĐỂ TỒN TẠI VÀ PHÁT TRIỂN ; KHẢ NĂNG CẠNH TRANH CỦA
Copyright: Tài liệu đại học ©