NGUYÊN TẮC LẬP KẾ HOẠCH ĐẦU TƯ
1. Kế hoạch đầu tư trực tiếp nước của nhà nước phải được xây dựng theo nguyên
tắc từ dưới lên, trong đó dự án là đơn vị kế hoạch nhỏ nhất.
Cơ sở lập kế hoạch đầu tư => Bộ, ngành, địa phương => Bộ kế hoạch đầu tư
tổng hợp, phân tích, lựa chọn phương án tối ưu, hình thành kế hoạch chung của
cả nước.
• Sự cần thiết:
 Đảm bảo sự cân đối chung của toàn bộ nền kinh tế, giữa các
ngành, các địa phương vá cơ sở
 Khai thác các thế mạnh trong ngành, vùng và của các cơ sở
 Tăng cường tính minh bạch cũng như trách nhiệm giải trình
Tăng cường phân quyền làm cho kế hoạch gần với thực tế.
• Thực tế của Việt Nam
 Cam kết mạnh mẽ ở cấp trung ương song thiếu động lực thực hiên
ở cấp cơ sở
Nhằm tăng cường phi tập trung hoá một cách hiệu quả, Việt Nam đã có
nhiều nỗ lực để cải tổ quá trình lập kế hoạch. Công văn chính phủ số
2215 do Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư ký, và chỉ thị 33 do Phó thủ
tướng ký đã tạo môi trường pháp lý thuận lợi hơn để áp dụng các phương
pháp lập kế hoạch mới. Kế hoạch Phát triển Kinh tế-Xẫ hội (2006 – 2010)
coi lập kế hoạch phi tập trung là một phần của “cơ chế làm việc hiệu
quả”: “Phải thiết lập ngay một khung thể chế và pháp lý tạo điều kiện cho
việc phân công công việc và phân cấp quản lý một cách rõ ràng, chuẩn
hoá quy trình lập kế hoạch và khung thời gian lập kế hoạch cho mọi kế
hoạch cũng như đảm bảo sự nhất quán và tính liên kết giữa các kế hoạch”
(Chính phủ Việt Nam, 2006).
Trái ngược với những nố lực của chính phủ trong việc đẩy mạnh phân cấp
phân quyền (mặc dù hiện tại hơn 50% ngân sách đang được quản lý ở các
cấp cơ sở), vẫn còn thiếu những quy định cụ thể để thực hiện quy trình
lập ngân sách từ dưới lên. Các quyết định liên quan đến kế hoạch và ngân
sách thường do trung ương chỉ đạo, và thường có rất nhiều các bộ ngành

khan hiếm một cách hiệu quả.
• Thực tiễn ở Việt Nam
Trước nhưng năm đổi mới, nền kinh tế nước ta dựa trên cơ chế kế hoach
hóa tập trung bao cấp, chính phủ đưa ra mọi quyết định về sản xuất phân
phối. Cơ quan kế hoạch của chính phủ sẽ quyết định sản xuất ra cái gì,
sản xuất như thế nào, và phân phối cho ai, coi nhẹ việc quản lí bằng kế
hoạch định hướng, không khuyến khích được các nguồn vốn tư nhân và
vốn nước ngoài, làm kinh tế tăng trưởng chậm, lạm phát cao, mất cung
cầu thị trường (năm 1980 phải nhập khẩu 1,576 triệu tấn gạo)