Tại sao mô hình Groupon khó thành
công tại Việt Nam? Groupon xuất hiện cách đây 2 năm và đang là tên tuổi tiềm năng
nhất trong lĩnh vực quảng cáo, khuyến mãi. Không có gì ngạc
nhiên khi hàng loạt website nhái ra đời, ngay cả tại Việt Nam.
Làm thế nào để tồn tại, khi số lượng đối thủ nhiều như nấm mọc
sau mưa?
Twitter mất 3 năm để đạt giá trị 1 tỉ đô la. Facebook mất 2 năm.
Thế nhưng Groupon chỉ mất 1,5 năm để đạt giá trị 1,35 tỉ đô la khi
được DST đầu tư 135 triệu đô la vào tháng 4. Một ứng cử viên
sáng giá trên Internet!
Tóm lược về Groupon
Ý tưởng của Groupon là hứa hẹn với các đối tác, cam kết mang
cho họ một số lượng lớn người dùng xác định, nhờ đó có các
chương trình khuyến mãi tốt nhất. Thường thì giảm từ 50% đến
80% so với giá gốc.
Mô hình Groupon có nền tảng ban đầu là ThePoint.com do
Andrew Mason, một sinh viên trường nhạc mê coding thành lập.
Thepoint hoạt động dựa trên nguyên lý khi có một số lượng đủ
lớn người quan tâm đến một điều nào đó thì sẽ xảy ra hành động
thực hiện điều đó. Ví dụ: xem phim, chơi nhạc, đi du lịch…
Thepoint hoạt động được 18 tháng, thu hút được một lượng kha
khá user, nhưng doanh thu vẫn không khả quan (quảng cáo). Khi
Thepoint chuẩn bị đóng cửa thì một tia sáng lóe lên, họ đã tìm ra
key code of the game là các hoạt động mua một sản phẩm/dịch
vụ nào đó. Sau đó họ đổi tên site thành Groupon.com (Groupon
= Group + Coupon) để chính thức tập trung hoàn toàn vào hoạt
động này.
Hiện Groupon được định giá khoảng 1.35 tỉ USD sau vụ đầu tư
Các sản phẩm/dịch vụ rao bán có chất lượng và có số
lượng.
Nội dung tốt: Groupon có tới 70 người chuyên viết để tạo ra
những nội dung thu hút người mua.
Thời gian mua ngắn: các deal xuất hiện trong một ngày tại
từng thành phố.
Thuận lợi của mô hình này tại VN
Người tiêu dùng VN rất quan tâm tới giá.
Tâm lý thích khuyến mãi: rất nhiều người mua khi có khuyến
mãi, ngay cả khi họ không có nhu cầu.
Tâm lý đám đông: yên tâm có nhiều người cùng mua một
lúc, mua hùa theo đám đông.
Mua bán/giải trí là một trong những hoạt động chủ chốt của
người Việt từ offline -> online. (như tôi đã nói trong bài 8 đặc
điểm của một sản phẩm hoàn hảo, người VN đa số chỉ quan
tâm làm giàu hoặc giải trí)
Lợi thế của từng Groupon VN
Trừ yếu tố tài chính ra thì mỗi site có những lợi thế khác nhau
phagia.com.vn (Phununet):
Phụ nữ là đối tượng quan tâm tới mua sắm -> giá cả ->
khuyến mãi nhiều nhất
Kinh nghiệm tổ chức online shopping biz với YouShop của
Phununet
Hậu thuẫn của Phununet, một trong những website phụ nữ
có nhiều user nhất hiện nay
muachung.vn (VCCorp)
Kinh nghiệm tổ chức online shopping của Enbac
Hỗ trợ từ cộng đồng mua sắm Enbac, Muare, Rongbay…
Hỗ trợ quảng bá từ Dantri/cafeF và các site anh em khác.
Công cụ thanh toán Soha
Khách hàng -> Groupon VN: các phương thức thanh toán
chưa thuận lợi -> khách hàng không muốn mua/mất thời
gian -> không đủ người mua để deal hoàn tất.
Groupon VN -> khách hàng (hoàn tiền nếu deal không thành
công): nếu deal không thành công thì việc nhận lại tiền cũng
khá phiền phức, không đơn giản như ở Mỹ.
Chi phí cho khâu thanh toán cũng cao hơn hẳn chi phí cho
việc này tại Mỹ (qua thẻ tín dụng).
2. Dịch vụ khách hàng/thái độ phục vụ nhân viên
Ở VN khi khách hàng dùng phiếu khuyến mãi, đặc biệt ở
mảng dịch vụ thường không được nhân viên phục vụ chu
đáo, thậm chí còn coi thường khách hàng. Ngay cả dịch vụ
của các thương hiệu lớn cũng đã có nhiều trường hợp
tương tự xảy ra.
Dịch vụ cung cấp không được 100% như hứa hẹn, bị cắt
xén nhiều.
3. Chất lượng sản phẩm/dịch vụ
Mức độ đồng đều về chất lượng sản phẩm dịch vụ không
được cao như ở Mỹ.
Nếu chọn các sản phẩm có chất lượng cao thì số lượng các
deal giảm sút đáng kể.
4. Hiểu biết của nhà cung cấp
Nếu như Groupon Mỹ hiện đang có tới 35.000 nhà cung cấp
đang xếp hàng để được “lên sóng”. Ở VN các Groupon VN
phải đi thuyết phục, dụ dỗ các nhà cung cấp -> chi phí sales
tăng lên.
5. Thương hiệu
Do Groupon là mô hình đầu tiên nên thường được báo chí,
khách hàng ở Mỹ nhớ đến và bàn tán truyền miệng -> không
tốn nhiều chi phí marekting. Còn ở VN các mô hình clone
Chiết khấu được chia cao hơn
Số lượng người mua đủ lớn
Hai yếu tố đầu chỉ xảy ra khi số lượng người mua đủ lớn. Hiện
giờ các Groupon VN chia nhau một lượng người mua “chưa đủ
lớn”…
Tóm lại là mô hình Groupon VN có ưu điểm là kích thích mua
hàng trên mạng, nhưng vẫn còn mắc kẹt ở hai bài toán cũ của
Internet VN là thanh toán và thói quen của người dùng.
Groupon VN chỉ có thể thành công khi khâu thanh toán được giải
quyết hoặc khi có một “player” thực sự chói sáng và có một lợi
thế hoàn toàn hơn hẳn các player khác để thu hút toàn bộ các
khách hàng đã quen với loại hình này. Ai sẽ là người có lợi thế
nhất ???