LỚP 9
QUYỀN ĐƯỢC THAM GIA CỦA TRẺ EM

I. MỤC ĐÍCH
1. Kiến thức:
- Hiểu Quyền được tham gia của trẻ em và các điều khỏan trong Công ước có liên quan đến Quyền này
- Trách nhiệm của người lớn và trẻ em trong việc thực hiện Quyền tham gia của trẻ em
2. Kỹ năng:
- Kỹ năng giao tiếp: Nâng cao sự tự tin của trẻ trong quá trình tương tác với người khác, bày tỏ suy nghĩ, sáng kiến,
nhu cầu đồng thời nêu bật những thắc mắc, câu hỏi của các em
- Kỹ năng tìm kiếm sự giúp đỡ: giúp các em chủ động tìm kiếm sự giúp đỡ của người khác để đáp ứng các Quyền của
trẻ em (sống còn, bảo vệ, phát triển )
3. Thái độ: Thúc đẩy sự tham gia chủ động và tích cực hơn của trẻ
III. CÁC HOẠT ĐỘNG :
Hoạt động 1: Các em làm gì?
Mục tiêu: Học sinh hiểu được thế nào là sự tham gia và Quyền được tham gia của trẻ em
Cách tiến hành:
Bước 1: Chia lớp thành các nhóm nhỏ:
Mỗi nhóm trẻ nhận một số tranh (trộn lẫn từ hai bộ tranh về sự tham gia của trẻ - trẻ em với trẻ em và trẻ em với
người lớn). Học sinh xem tranh và thảo luận các câu hỏi sau dây:
- Các trẻ em trong tranh đang làm gì?
- Em có suy nghĩ gì về các em trong tranh? Liên hệ thực tế cuộc sống hàng ngày của các em.
- Khi trẻ em bày tỏ suy nghĩ, ý kiến, sáng kiến hay đề xuất của mình, các em gặp thuận lợi và khó khăn gì?
Bước 2: Các nhóm trình bày trước lớp kết quả thảo luận của nhóm mình.
Bước 3: Giáo viên tổng hợp ý kiến của nhóm, nhấn mạnh đến vai trò của trẻ em, cũng như những khó khăn gặp phải và
tìm cánh khắc phục.
Kết luận:
Qua bộ tranh, chúng ta thấy trẻ em có thể chủ động tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau trong cuộc sống.Các em
- Có cơ hội để bày tỏ suy nghĩ đối với các vấn đề liên quan đến các em, bày tỏ sự đồng tình hoặc từ chối và ngya cả có
ý kiến khác với ý kiến người lớn.
- Chủ động thể hiện sáng kiến và đề xuất ý tưởng mới

Bước 1: Học sinh nhận bảng thang bậc của sự tham gia và đọc lời giải thích.
Bước 2: Cả lớp lắng nghe giáo viên tóm tắt các thang bậc của sự tham gia.
Bước 3: Hoạt động nhóm
- Mỗi nhóm được nhận một số tình huống ghi trên băng giấy (phụ lục 1). Đọc từng tình huống và thảo luận xem mức độ
tham gia của trẻ trong tình huống đó ứng với thang bậc nào trong bảng thang bậc.
- Sau đó từng nhóm dán băng giấy vào thang bậc trên bảng.
- Trao đổi cả lớp và đưa ra nhận xét.
Bước 4: Giáo viên kết luận:
Sự tham gia gốm 2 bậc:
Không tham gia và tham gia có mức độ.
- Không tham gia là trước một vấn đề nào đó liên quan đến trẻ em, người lớn hoàn toàn quyết định. Sự tham gia của
trẻ em chỉ là hình thức chiếu lệ.
- Các mức độ tham gia của trẻ em tuỳ thuộc vào vai trò của trẻ vá vai trò của người lớn trong từng công việc cụ
thể:
+ Mức độ thấp lá trẻ em được giao nhiệm vụ, được thông báo được hỏi ý kiến.
+ mức độ cao là trẻ em được tổ chức, điều khiển, người lớn giữ vai trò người hướng dẫn giúp đỡ khi trẻ em yêu cầu.
Giáo viên yêu cầu học sinh xem lại các tranh vẽ về sự tham gia của nhóm trẻ và xác định mức độ tham gia. Các em
cũng có thể suy nghĩ về mức độ tham gia của trẻ qua các tình huống trong cuộc sống hàng ngày.
Hoạt động 4: Ccá điều khoản liên quan đến Quyền được tham gia của trẻ.
Mục tiêu Học sinh hiểu được nội dung Quyền được tham gia thể hiện trong
các điều khoản của công ước, biết phân tích những nội dung đó trong từng
điều khoản.
Cách tiến hành:
Bước 1: Học sinh nhận bản ghi các điều khoản 12,13,15,17. Đọc thầm từng
điều khoản.
Bước 2: Thảo luận nhóm
Trả lời câu hỏi:
- Từng điều khoản nói lên điều gì? Tóm tắt nội dung của từng điều khoản.
Đại diện các nhóm đọc câu trả lời của nhóm.
Bước 3: Đóng vai

không dám bộc lộ ý kiến, hạn chế sự phát triển về mặt tâm ký, xã hội của các em.
Trẻ em có quyền được tham gia xuất phát từ quan niệm cho rằng trẻ em cũng là con người, cũng là thành viên trong
các gia đình và trong xã hội. Mỗi em là một cá thể phát triển có nhận thức riêng về những điều mà các em tiếp nhận từ
thế giới xung quanh. Quá trình thu nhận thông tin của mỗi em nếu được chia sẻ, bộc lộ sẽ giúp cho trẻ phát triển.
Quyền được tham gia chính là yêu cầu của sự phát triển. Là một chủ thể tích cực, có quyền với những tình cảm và suy
nghĩ riêng, trẻ em có quyền bày tỏ ý kiến về những vấn đề có liên quan tới các em. Và người lớn cần quan tâm, lắng
nghe ý kiến của trẻ em trước khi quyết định những vấn đề có liên quan đến trẻ em.
"Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai". Hôm nay, trẻ em được tham gia, được hoạt động tích cực thì, ngày mai sẽ là
những con người năng động, thích ứng được với những đòi hỏi của cuộc sống.
Thực hiện quyền được tham gia giúp cho trẻ em hiểu biết hơn, nâng cao
hơn nhận thức, tích luỹ được kinh nghiệm, giúp người lớn đưa ra những
quyết định đúng đắn nhất để giải quyết những vấn đề xảy ra trong cuộc
sống có liên quan tới trẻ em.
Quyền được tham gia là nguyên tắc cơ bản của Công ước về quyền trẻ em.
liên quan đến quyền được sống còn, quyền được bảo vệ và quyền được phát
triển. Thực hiện quyền được tham gia của trẻ em giúp cho mối quan hệ giữa
người lớn và trẻ em trong gia đình và xã hội được bình đẳng, dân chủ, lành
mạnh. Sự tiến bộ và văn minh của một xã hội được biểu hiện chính từ việc
thực hiện quyền được tham gia của trẻ em, tạo điều kiện để trẻ em có vai
trò chủ động, có tiếng nói và được lắng nghe.
2. Nội dung quyền được tham gia của trẻ em
a/ Quyền được nêu ý kiến:
Điều 12 trong Công ước đã nêu:" Trẻ em có khả năng hình thành các quan
điểm của bàn thân và có quyền bày tó các quan điểm một cách tự do tất cả
các vấn đề có liên quan đến trẻ em. Các quan điểm đó được coi trọng đến
mức độ nào là tuỳ thuộc vào độ tuổi và mức độ trưởng thành của trẻ em".
- Sự tham gia của trẻ là yếu tố cần thiết để giúp trẻ đẩy mạnh vai trò chủ động, tiếng nói và trách nhiệm của bản thân
trẻ. Sự tham gia của trẻ có tác dụng rất lớn trong việc giáo dục các em ý thức trách nhiệm và có hành vi phù hợp đối
với bản thân cũng như những người xung quanh. Quá trình này giúp trẻ rèn luyện và nâng cao khả năng tự bảo vệ cho
bản thân đối với các nguy cơ và những vấn đề đang đe doạ trẻ em. Sự tham gia của trẻ em vừa là một trong các

Điều 17 trong Công ước đã nêu:
"Nhà nước phải đảm bảo để trẻ em có thể tiếp cận thông tin và các tài liệu từ nhiều nguồn khác nhau và khuyến khích
các phương tiện thông tin đại chúng phổ biến, các thông tin có lợi đối với trẻ em vế các mặt xã hội, văn hoá, đồng thời
tiến hành các bước để bảo vệ trẻ em không bị tác động bởi các tài liệu độc hại"
điều này cho thấy:
- Trẻ em có quyền tiếp cận với các phương tiện thông tin đại chúng để thu nhận thông tin. Trách nhiệm của người lớn
và toàn bộ xã hội là phải đưa đến cho trẻ em những thông tin lành mạnh, để tạo điều kiện cho trẻ em phát triển, nâng
cao trình độ hiểu biết. Giúp trẻ phân tích được những thông tin độc hại cũng là trách nhiệm của người lớn, xã hội.
- Người lớn trong gia đình, thầy cô giáo, các anh chị phụ trách có vai trò quan trọng trong việc chọn lọc, cung cấp
nguồn thông tin lành mạnh cho trẻ em.
- Cần bảo đảm trẻ em được cung cấp thông tin và được khuyến khích để trao đổi cởi mở về các nguy cơ ảnh hưởng đền
cuộc sống an toàn khoẻ mạnh của các em để các em biết phòng tránh và có cách ứng xử phù hợp (vấn đề ma tuý, tình
trạng xâm hại, nguy cơ nhiễm HIV, bị buôn bán ), thông tin về giới tính, tình dục và các vấn đề sức khoẻ sinh sản tuổi
vị thành niên.
3. Tạo điều kiện để trẻ tham gia: Để tăng cường sự tham gia của trẻ, cần tạo ra:
Môi trường thuận lợi: Cần tổ chức các hoạt động đa dạng hướng tới trẻ em có huy động sự tham gia rộng rãi của cộng
đồng xã hội. Bên cạnh đó cần có cách thức để tạo điều kiện cho trẻ được tham dự vào những vấn đề có liên quan trực
tiếp đến các em. Ví dụ: Triển lãm tranh, cuộc thi, diễn đàn trẻ em, sự nhạy cảm và tế nhị trong cách dùng từ ngữ đối
với trẻ em mang ý nghĩa quan trọng để thúc đẩy sự tham gia của trẻ.
Nâng cao năng lực cho trẻ: Cần cung cấp thông tin cho trẻ, nâng cao nhận thức của các em, đồng thời tăng cường kĩ
năng qua quá trình tiếp cận, sinh hoạt và huấn luyện cho trẻ để giúp các em tự tin hơn và chủ động giải quyết những
vấn đề có liên quan đến các em.
PHỤ LỤC 1 MÔT SỐ TÌNH HUỐNG VỀ SỰ THAM GIA CỦA TRẺ
Tình huống 1: Chi đội chúng em đã quyết định thông qua một "dự án". Chăn nuôi gà để tạo thu nhập giúp đỡ các bạn
trong hoàn cảnh đặc biệt khó khăn. Chúng em quyên góp tiền tiết kiệm mua gà giống, phân công chăm sóc gà và vệ
sinh chuồng. Dự tính hết hè này, chúng em sẽ thu lứa đầu tiên, có tiền mua học phẩm tặng các bạn vào năm học mới.
Cô giáo rất vui vì chúng em biết yêu thương giúp đỡ lẫn nhau. Cô vẫn theo dõi "dự án" của chúng em để sẵn sàng giúp
đỡ về kỹ thuật.
Tình huống 2: Hội chữ thập đỏ quận 8 khởi xướng và xin được tài trợ cho trẻ em của quận một dự án giáo dục kỹ năng
sống. Trẻ em của quận đã được mời tham gia vào tất cả các khâu vạch kế hoạch và thực hiện. Không những quan điểm

3. Hình thức tượng trưng:
Trẻ em được nói lên những gì các em suy nghĩ về một vấn đề nhưng có rất ít hoặc không có sự lựa chọn nào về cách
tham gia hay diễn đạt các quan điểm của mình.
4. Trẻ em được giao nhiệm vụ và được thông báo:
Người lớn quyết định về công việc và trẻ em xung phong thực hiện công việc đó. Trẻ em hiểu công việc phải làm và tự
quyết định về sự tham gia của mình.
5. Trẻ em đươc hỏi ý kiến và được thông báo:
Công việc do người lớn thiết kế và quàn lý nhưng trẻ em được hỏi ý kiến. Trẻ em hiểu hoàn toàn quy trình công việc
phải làm và tự quyết định về sự tham gia của mình.
6. Người lớn khởi xướng quyết định cùng trẻ em:
Người lớn khởi xướng, trẻ em tham gia vào tất cả các khâu lập kế hoạch và thực hiện. Không những quan điểm của trẻ
em được quan tâm xem xét mà bản thân trẻ em cũng đươc tham gia vào việc quyết định.
7. Trẻ em khởi xướng và được chỉ dẫn:
Ý kiến khởi xướng là của trẻ em và trẻ em là người quyết định công việc phải được thực hiện như thế nào. Người lớn
luôn có mặt để hướng dẫn nhưng không quản lý công việc.
8. Trẻ em khơi xướng cùng người lớn quyết định:
Trẻ em khởi xướng công việc và trẻ em cần ở người lớn lời khuyên, sự bàn luận và hỗ trợ. Người lớn không chỉ huy
nhưng sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm để trẻ cân nhắc và quyết định.
9. Trẻ em thiết kế và quản lý, người lớn có mặt sẵn sàng giúp đỡ.
10. Trẻ em điều khiển hoàn toàn.

PHỤ LỤC 4
CÁC ĐIỀU KHOẢN CÓ LIÊN QUAN ĐẾN QUYỀN ĐƯỢC THAM GIA CỦA TRẺ EM
Tóm tắt:
Điều 12: Trẻ em có quyền bày tỏ các quan điểm của mình.
Điều 13: Trẻ em có quyền nhận và cung cấp thông tin cho mọi người.
Điều 15: Trẻ em có quyền gặp gỡ, hoà nhập và thiết lập mối quan hệ với mọi người.
Điều 17: Nhà nước đảm bảo cho trẻ em có điều kiện tiép nhận các thông tin từ nhiều nguồn khác nhau.
Điều 18: Cha mẹ phải chịu trách nhiệm giáo dục về sự phát triển của con cái.