Quá trình phát triển của các phơng pháp
v các quan điểm dạy tiếng

ThS. Bạch thị thanh
Bộ môn Anh văn
Khoa Khoa học cơ bản
Trờng Đại học GTVT

Tóm tắt: Đã từ lâu ngoại ngữ đợc coi l một công cụ quan trọng giúp ta tiếp cận v lĩnh
hội những tri thức mới, vì vậy việc dạy ngoại ngữ đã có một quá trình phát triển lâu di v thay
đổi theo từng thời kỳ. Trong bi báo ny tác giả muốn đề cập đến các phơng pháp v các
quan điểm khác nhau đã từng xuất hiện v tồn tại trong lĩnh vực giảng dạy ny.
Summary: Foreign languages have been considered as a key to help us to get more
knowledge and information, so foreign language teaching has had a long history of
development and has changed a lot through time. This article will mention different methods
and different points of view in this field.

CB
A

i. đặt vấn đề
Việc giảng dạy ngoại ngữ đã có một quá
trình phát triển rất lâu dài vì vậy mà phơng
pháp giảng dạy, mục tiên đào tạo và các quan
điểm nh vị thế ngời thầy, thái độ đối với lỗi
của ngời học thay đổi nhiều qua các giai
đoạn lịch sử.
Diane Larsen Freeman đã đa ra 10 câu
hỏi cơ bản và cách trả lời những câu hỏi đó sẽ
phản ánh xu hớng về giáo học pháp.

giáo viên ngoại ngữ có thể nắm bắt đợc quá
trình phát triền cũng nh sự thay đổi trong
quan điểm dạy tiếng, để từ đó có thể thay đổi
cách dạy của mình cho phù hợp hơn.
ii. quá trình phát triển của các
phơng pháp dạy tiếng
- Trong giai đoạn từ những năm 1800 đến
những năm 1940 phơng pháp phổ biến trong
giảng dạy ngoại ngữ là phơng pháp ngữ
pháp dịch (Grammar - Translation Method).
Mục tiêu học ngoại ngữ của ngời học lúc này
là để đọc các tác phẩm văn học. Ngời học
trớc tiên phải nắm đợc các qui tắc ngữ pháp
rồi áp dụng các qui tắc này vào dịch thuật, kỹ
năng đọc và viết cũng nh độ chính xác đợc
chú trọng, câu đợc lấy làm đơn vị giảng dạy
và luyện tập chính, tiếng mẹ đẻ đợc sử dụng
để tiến hành bài giảng trên lớp.
- Cuối thế kỷ 19 xuất hiện trờng phái
đánh giá cao tầm quan trọng của lời nói và
ngữ âm học trở thành phơng tiện chủ yếu để
nghiên cứu các ngôn ngữ. Chính vào thời kỳ
này ngời ta đã sáng tạo ra hệ thống ký hiệu
phiên âm quốc tế. Các giáo viên giảng dạy
ngoại ngữ thời kỳ này đã rất quan tâm đến
ngữ âm, lấy thủ pháp luyện ngữ âm làm công
cụ giảng dạy chính. Khi chuyển sang thế kỷ
20, trờng phái cấu trúc Mỹ ra đời, đại diện là
Bloomfield, một trờng phái tác động mãnh
liệt đến quy trình dạy tiếng. Chính trong giai

A

- Nhng rồi đến năm 1965, lý thuyết về
ngữ pháp tạo sinh cải biên (transformational
generative grammar) mà nhân vật trung tâm
là Noam Chomsky đã tạo ra bớc ngoặt trong
quá trình phát triển ngôn ngữ học và kéo theo
cả sự thay đổi cơ bản của ngành phơng pháp
giảng dạy. Xu hớng tạo sinh và cải biên
khiến cho những ngời dạy tiếng chuyển sang
quan tâm tới cú pháp, những bài luyện tiếng
xuất hiện dạng thức cải biên, ví dụ chuyển từ
câu chủ động sang bị động, từ câu trực tiếp
sang gián tiếp, từ dạng khẳng định sang phủ
định Sự phát triển này dần dần dẫn tới
trờng phái giao tiếp trong phơng pháp dạy
tiếng nh một ngoại ngữ. Lúc này t duy của

ngời thầy có những thay đổi lớn: tập trung
hơn vào khía cạnh học (focus on learning),
khuyến khích ngời học tham gia tích cực
(Involve the learner), xác định rõ ràng mục
tiêu khoá học (Make goals explicit), sử dụng
cách giao nhiệm vụ (Use tasks as building
blocks), vừa giảng dạy vừa học hỏi thêm
(Enjoy teaching. Enjoy learning) (David
Nunan).
III. quá trình phát triển trong quan
điểm về vai trò của ngời thy v
ngời trò trong dạy v học ngoại

hoạt động thông qua những loại hình bài tập
phát âm (pronunciation practice), thay thế
(substitutions), đọc to (reading aloud), hỏi và
trả lời (questions and answers), chép chính
tả Lúc này thì cả thầy và trò đều lau mồ hôi
sau giờ học. Với t tởng của giáo học pháp
hiện đại, hình ảnh ngời thầy và vai trò ngời
học đợc xây dựng hoàn thiện hơn. Chỗ đứng
của ngời thầy trên lớp giảm dần vai trò điều
khiển khống chế hoạt động và tăng dần vai trò
tham gia giao tiếp, khích lệ sự hợp tác, hỗ trợ
vợt khó, tạo lòng tin và t vấn cho hoạt động
của học trò và lúc này lỗi sử dụng ngôn ngữ
của học trò phải đợc coi là sự phát triển tự
nhiên và không thể bị trừng phạt. Với sự hỗ trợ
của ngời thầy với t cách là ngời tạo điều
kiện (facilitator) và ngời khởi xớng (initiator),
ngời học chính là ngời tiến hành các hoạt
động rèn luyện kỹ năng trên lớp, điều này
hoàn toàn phù hợp với quy trình đào tạo lấy
trò làm trung tâm (learner - centred) và xu
hớng chuyển đổi từ một lớp TTT (thầy nói :
teacher talking time) sang một lớp STT (trò
nói: student talking time). Đến đây nếu trở lại
câu nói của Micheal West thì ngời trò sẽ là
ngời lau mồ hôi.
CB
A

Rõ ràng quan điểm về vai trò ngời thầy

quả của bài học video nh thế nào phụ thuộc
rất lớn vào khả năng khai thác của ngời thầy.
- Tạo nguồn thông tin (information
source): Cơ sở dữ liệu của máy tính có thể
cung cấp những dữ liệu về ngữ pháp, từ vựng
cho những mục đích khác nhau của các loại
bài tập khác nhau. Sự ra đời của CD, VCD,
DVD đã tăng cờng cơ hội học tập có sử dụng
medium. Không những thế, mạng Internet đã
trở thành một th viện lớn và đa dạng hỗ trợ
cho ngời học ngoại ngữ từ nhiều bình diện.
CB
A

- Đa thực tế cuộc sống vào lớp học
thông qua băng ghi âm, video, máy tính,
chơng trình vệ tinh Ví dụ chơng trình phát
thanh Say the word (BBC English), những
chơng trình dạy tiếng Anh nh Starting
Business English (BBC English), Family
Album - USA (Prentice - Hall) đã giúp ngời
học tăng cơ hội tiếp xúc với giọng bản ngữ và
làm quen với cuộc sống hàng ngày của ngời
Anh - Mỹ.
- Thực hiện đánh giá quy trình học và hồi
âm: Các kỹ thuật CALL (computer - assisted
language learning: quy trình học có sự hỗ trợ
của máy tính) có thể cung cấp cho ngời học
những thông tin chi tiết và phức tạp về quá
trình tiến bộ của mình trong học tập.

[2]. Harmer, Jeremy (1991). The Practice of
English Language Teaching (New edition).
Longman handbook for language teachers.
[3]. G.Teleman (1997). Advanved methodology
[4]. Quoc Hung, Nguyen. Kỹ thuật dạy tiếng Anh
(Classroom techniques in teaching English in
Vietnam)