Nghiên cứu rối loạn đồng bộ trong thất ở bệnh nhân suy tim
bằng phần mềm đồng bộ mô
Quyền Đăng Tuyên*; Phạm Nguyên Sơn*
TãM TẮT
Nghiên cu ct ngang, mô t phân tích 104 bnh nhân (BN) suy tim (ST) và 51 ngi bình
thng làm nhóm chng. S dng Doppler mô bng phn mm ng b (TSI) và TVI ánh giá
thông s ri lon ng b (RLB): chênh lch thi gian t vn tc ti a ca các thành i din
(Ts), chênh lch ln nht thi gian t vn tc ti a gia các vùng (Ts-Diff) và lch chun ca
thi gian t v
n tc ti a tht trái (Ts-SD) 12 vùng trong thì tâm thu.
Kt qu: Ts-Diff và Ts-SD theo TSI ca BN ST tng hn nhóm chng (p < 0,001). T l RLB
trong tht theo TSI BN ST: 60,6% và 69,2%. Có mi tng quan thun, khá cht gia các thông
s ánh giá RLB bng TVI và TSI: Ts-Diff (r = 0,35; p < 0,001), Ts-SD (r = 0,39; p < 0,0001), Ts
vách - thành bên (r = 0,35; p < 0,0001), Ts thành sau - vách liên tht trc (r = 0,37; p < 0,0001).
Siêu âm Doppler mô bng TSI là phng pháp ánh giá nhanh, chính xác RLB tim BN ST.
* T khóa: Suy tim; Ri lon ng b tim; Phn mm ng b mô.
Assessment of intraventricular dyssynchrony in heart failure
patients using Tissue synchronization imaginG
SUMMARY
104 heart failure (HF) patients (as studying group) and 51 normal subjects (as control group)
were evaluated clinically and echocardiographically. Left ventricular (LV) dyssynchrony was
measured by using tissue synchronization imaging (TSI) to assess the severity and prevalence of
myocardial dyssynchrony. Main measures were as followed: oppossing walls delay, two site (∆Ts);
maximal difference in time among segments at time which they peak myocardial systolic contraction
(Ts-Diff), and the standard deviation of TS (Ts-SD) of the 12 LV segments.
Results: Ts-Diff and Ts-SD measured by using TSI was seen higher in studying group than in
control one (p < 0.001). The prevalence of intraventricular dyssynchrony in studying group was found
in 60.6% (mearsured by Ts-Diff) and 69.2% (evaluated by Ts-SD). There were close correlation of
thêm nhiu phng pháp ánh giá RLB
trong ST, chúng tôi tin hành tài này
nhm mc tiêu: Nghiên cứu tình trạ
ng và
mức độ RLĐB tim ở BN ST bằng TSI.
ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIªN CỨU
1. Đối tượng nghiên cứu.
* Nhóm bệnh: 104 BN ST iu tr ti Vin
Tim mch Quân i, Bnh vin TWQ 108,
c chn oán xác nh b ST, gm: 76
nam, 28 n, tui trung bình 61,71 ± 12,43.
- Tiêu chun chn oán ST theo Framingham.
- Tiêu chun loi tr: ST do bnh lý van
tim, bnh màng ngoài tim, bnh tim bm sinh,
không phi nhp xoang…
* Nhóm chứng: 51 ngi bình thng,
không có bnh tim mch: 37 nam và 14 n,
tui trung bình 61,43 ± 12,02.
2. Phươ
ng pháp nghiên cứu.
* Thiết kế nghiên cứu: nghiên cu phân
tích ct ngang, mô t.
* Các bước tiến hành:
- Tt c các i tng nghiên cu c
ng ký vào h s theo mu thng nht cho
tng nhóm i tng. Khám lâm sàng t m,
xét nghim, X quang tim - phi, o quãng
l
ch thi gian ln nht t vn tc ti a tâm
thu (Ts-Diff) và lch chun ca thi gian
t vn tc ti a tâm thu (Ts-SD) 12 vùng.
Trên c s siêu âm Doppler mô c tim,
s dng phn mm ánh giá hình nh ng
b mô (TSI). Ti các mt ct nh TVI, phn
mm t ng tính c Ts (vách liên tht,
thành bên, thành sau, thành trc, thành
di và vách liên tht trc), Ts-Diff và Ts-
SD 12 vùng. Khi Ts ≥ 65 ms, Ts- SD ≥ 33
ms và Ts-Diff 100 ms là có RLB trong
tht trái tâm thu [8].
* Xử lý các số liệu: bng phn mm SPSS
15.0.
KẾT QUẢ NGHIªN CỨU
1. Đặc điểm chung của BN.
Bảng 1: c im chung ca hai nhóm (ST và nhóm chng).
CÁC THÔNG S NHÓM ST (n = 104) NHÓM CHNG (n = 51) p
Tui
61,71 ± 12,43 61,43 ± 12,02
> 0,05
Nam/n 76/28 37/14 > 0,05
Nguyên nhân ST:
Bnh ng mch vành
Tng huyt áp
Bnh c tim giãn
< 0,001
- EF (%)
34,92 ± 13,33 69,67 ± 5,68
< 0,001
- Áp lc ng mch phi
37,08 ± 11,77 26,0 ± 4,95
< 0,001
- Din tích h van hai lá (cm
2
)
4,38 ± 2,91 0,38 ± 0,46
< 0,001
Ch s tim - ngc
0,582 ± 0,058 0,46 ± 0,021
< 0,001
Nhóm BN ST có tui và gii tng t nh nhóm chng. Nguyên nhân ST ch yu là do
bnh ng mch vành, tng huyt áp và mt s do bnh c tim th giãn. a s BN có mc
ST NYHA 3 và 4. Kh nng thc hin nghim pháp i b 6 phút ca BN ST gim rõ rt
so vi nhóm chng.
- ng kính và áp lc ng mch phi ca nhóm ST tng có ý ngha so vi nhóm
chng. Chc nng tâm thu tht trái gi
m rõ BN ST. Hu ht BN ST có h van hai lá vi
din tích ln hn nhóm chng. BN ST có ch s tim - ngc tng rõ rt so vi nhóm chng.
2. Đặc điểm RLĐB trong thất ở BN ST trên siêu âm TSI.
Bảng 2: So sánh RLB trong tht theo phn mm TSI.
NHÓM
THÔNG S THEO TSI
ST (n = 104) CHNG (n = 51) p
Ts vách liên tht - thành bên 0,35081 y = 31,61849 + 0,52111x < 0,0001
Ts thành sau - vách liên tht trc 0,36621 y = 26,66313 + 0,48186x < 0,0001
Có mi tng quan gia các thông s ánh giá RLB bng TVI và TSI.
0 50 100 150 200 250
0
50
100
150
200
250
300
Ts-Diff TSI
Ts-Diff tam thu
Tuong quan Ts-Diff tam thu voi Ts-DiffTSI
0 10203040506070
0
20
40
60
80
100
120
DI TSI
DI tam thu
Tuong quan DI tam thu voi DI TSI
Biểu đồ 1: Tng quan ca Ts-Diff theo
TVI vi Ts-Diff theo TSI.
Biểu đồ 2: Tng quan ca Ts-SD theo TVI
1. RLĐB cơ học trên TSI ở BN ST.
Hình nh ng b mô (TSI) thông qua vic t ng mã hoá màu các d liu vn tc mô
c tim. Gorcsan và CS (2005) s dng TSI mã hóa màu ánh giá chênh lch vách liên tht
trc - thành sau tiên oán ci thin cp th tích tng máu sau CRT [3]. Yu và CS (2005)
áp dng TSI 56 BN thy có chênh lch thi gian t vn tc ti a mt thành tht trái là
71%, hai thành tht trái là 25%, còn 3 thành tht trái ch có 9% và nhn ra ch BN có chênh
l
ch vách - thành bên mi nhy cm vi tái cu trúc tht trái sau CRT [8]. Rebecca Perry và
CS (2006) nghiên cu trên 100 BN ST có EF ≤ 35% da vào ch s Ts-Diff ≥ 105 ms, 61%
có RLB trong tht [4]. Trong nghiên cu này, trung bình chênh lch thành i din vách -
thành bên, thành sau - vách liên tht trc, chênh lch ti a 12 vùng, lch chun chênh
lch 12 vùng trong tht trái theo TSI nhóm ST u ln hn nhóm chng (p < 0,001). T l
BN ST có RLB trong tht ánh giá theo TSI da vào ch s Ts-SD 33 ms chim t l cao
nht (72 BN = 69,2%), Ts-Diff 100 ms có 63 BN (60,6%), t
l RLB vách liên tht - thành
sau: 38,5%, t l RLB thành sau - vách liên tht trc: 31,7%.
2. Mối liên quan giữa các thông số RLĐB trên siêu âm mô TVI và siêu âm TSI.
Có nhiu nghiên cu ã s dng hình nh TVI trên TDI rt hu ích trong ánh giá RLB
tâm thu, c bit Ts-SD, Ts-Diff - là nhng ch s ánh giá RLB n c có giá tr tiên
lng cao tái cu trúc và ci thin chc nng tht trái sau CRT [1, 7]. Vi phn mm c
cài t, có th tính nhanh c Ts-SD 12 vùng trên 3 ca s
siêu âm TSI mt cách t ng
[3, 5]. Van de Veire N.R. (2007) nghiên cu 60 BN suy tâm thu nng, QRS > 120 ms. ánh
giá RLB trong tht bng TVI và TSI thy có mi tng quan cht gia các ch s (r = 0,95; p
< 0,001). Henryk Dreger và CS (2009) nghiên cu 100 ngi kho và 33 BN ST có khong
QRS ≥ 120 ms bng siêu âm TVI và TSI thy có RLB vùng vách, vách trc, thành trc,
thành bên, thành sau di và thành di ln lt nhóm chng và nhóm bnh là 7%, 6%,
2%, 4%, 5% và 8% so vi 73%, 33%, 6%, 30%, 40% và 52%, tr vùng thành trc còn li
u có p < 0,001. Có mi tng quan cht gia TDI và TSI trong ánh giá RLB 6 vùng
nn,
Society of Echocardiography. 2006, Vol 19 (10).
5. Van de Veire N.R., Bleeker G.B., De Sutter J. et al. Tissue synchronization imaging accurately
measures left ventricular dyssynchrony and predicts response to cardiac resynchronization therapy. Heart.
2007, 93 (9), pp.1034-1039.
6. Yu C.M., Fung J.W., Zhang Q. et al. Tissue doppler imaging is superior to strain rate imaging and
postsystolic shortening on the prediction of reverse remodeling in both ischemic and nonischemic heart failure
after cardiac resynchronization therapy. Circulation. 2004, Vol 110, pp.66-73.
7. Yu C.M., Zhang Q., Chan Y.S. et al. Tissue doppler velocity is superior to displacement and strain
mapping in predicting left ventricular reverse remodeling response after cardiac resynchronization therapy.
Heart. 2006, Vol 19, pp.422-428.
8. Yu C.M., Zhang Q., Fung J.W.H. et al. A novel tool to assess systolic asynchrony and identify
responders of cardiac resynchronization therapy by tissue synchronization imaging. J Am Coll Cardiol. 2005,
Vol 45, pp.677-684.