MỘT SỐ BIỆN PHÁP ĐỂ QUẢN LÝ CHỈ ĐẠO TỐT
HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC I ĐẶT VẤN ĐỀ :
Hoạt động dạy học là một trong những nhiệm vụ trọng tâm quyết định chất lượng
dạy học trong nhà trường. Theo cơ chế hoạt động này được tiến hành thực hiện bằng con
đường gián tiếp : Phòng giáo dục, Phòng giáo dục là đơn vị trung gian, là cầu nối để
chuyển tải những thông báo, thông tin và chỉ đạo của các cấp trong ngành GD đến các đối
tượng thực hiện. Đó là Ban giám hiệu, giáo viên, học sinh v.v nhằm đạt đưược các mục
tiêu đề ra trong nhiệm vụ năm học. Đồng thời PGD cũng là nơi nhận những thông tin phản
hồi và tổng hợp báo cáo kết quả thực hiện về Sở giáo dục. Do đó, để thực hiện tốt chức
năng trên, PGD cần phải có biện pháp tổ chức, quản lý chỉ đạo hoạt động dạy học đối với
các trường.
II/ THựC TRạNG Về QUảN LÝ CHỉ ĐạO CHUYÊN MÔN CủA PHÒNG GIÁO DụC
ĐốI VớI CÁC TRƯờNG TIểU HọC :
Đối với PGD khi thực hiện nhiệm vụ trên có những thuận lợi, khó khăn sau :
* Thuận lợi :
- Cán bộ chuyên môn có quá trình công tác nhiều năm ở PGD (trên 20 năm) nên có
một ít kinh nghiệm trong công lác quản lý chỉ đạo chuyên môn tiểu học.
- Là đơn vị trung tâm của tỉnh, nên PGD Long Xuyên luôn được Sở GD đầu tư chỉ
đạo điểm để triển khai và rút kinh nghiệm về công tác giáo dục.
- Gần Sở Giáo dục nên việc nắm bắt chỉ đạo chuyên môn cũng như những vướng
mắc, khó khăn trong chỉ đạo được Sở GD giúp đỡ giải quyết kịp thời.
- Các thành viên trong tổ chuyên môn nhiệt tình, có trách nhiệm và có tinh thần hợp
tác tốt để hoàn thành nhiệm vụ chung.
- Một số CBQL rất nhiệt tình, trình độ chuyên môn vững là nòng cốt giúp cho PGD
triển khai tốt các hoạt động chuyên môn.
* Khó khăn :
- Đội ngũ hiệu trưởng tương đối ổn định, nhưng hàng năm HPCM có thay đổi bổ
sung mới. BGH vững vàng điều hình tốt hoạt động nhà trường còn mỏng, chưa được đầu
+ Kiểm tra việc trang trí, vệ sinh trường lớp.
+ Việc xây dựng các nền nếp học tập : trật tự trong giờ học, giơ tay, giơ bảng, phát
biểu, sắp xếp hàng ra vào, ra về. v.v
+ Nắm tình hình tập vở, SGK, ĐDHT của HS.
+ Thực hiện chế độ báo cáo thông lin qua văn bản quy định báo cáo định kỳ đối với
các trường.
2) Đối với giáo viên và học sinh :
Để nắm tình hình GV, lớp, HS từng trường, tôi thực hiện mẫu "Biên chế trường tiểu
học" và quy định ngày báo cáo cụ thể vào các thời điểm :
+ Lần 1 : Ngày 15/9. Sau khi khai giảng khoảng 10 ngày để nắm số liệu đầu năm.
+ Lần 2 : Ngày 01/10. Sau khi ổn định HS.
+ Lần 3 : Ngày 01/01. Đầu HK2 để đối chiếu số liệu đầu năm.
Việc làm này hết sức cần thiết nhất là đối với các đơn vị có số lượng khá đông GV
(khoảng 700 người). Qua đó, sẽ giúp cho cán bộ chuyên môn nắm chắc được số lớp, số
HS, số GV của từng trường. Đồng thời mẫu cho biết được cụ thể GV phụ trách lớp, buổi
dạy ở tất cả các điểm trường. Ngoài ra, mẫu này còn giúp cho chuyên môn nắm được trình
độ tay nghề, trình độ đào tạo của từng giáo viên, số học sinh, số lượng lớp : của từng khối
và toàn trường v.v
Thông qua nhiều năm, mẫu báo cáo số liệu này đã giúp cho công tác chuyên môn
được tiến hành thuận lợi, dễ dàng như : Chọn GV để thanh tra dự giờ theo yêu cầu. Nắm
số lớp, số HS để lên kế hoạch tổ chức thi HSG, VSCĐ, thi TNTH Trong tổ chức chuyên
đề các lớp thay sách biết số GV để hố trí chỗ ngồi, phân phối tài liệu, SGK v.v Khi cần
biết một giáo viên ở trường nào đó dạy lớp mấy? Buổi nào? Trình độ tay nghề ra sao? Tôi
có thể biết được một cách khái quát và nhanh chóng về giáo viên đó.
(MẪU BIÊN CHẾ TRƯỜNG TIỂU HỌC)
Trường tiểu học
BIÊN CHẾ TRƯỜNG TIỂU HỌC
Kể từ ngày tháng năm 20
dạy
trườn
g
giáo viên Giỏi
Kh
á
Đyc
Ch
ưa
T.
thẳng
9+3
12+
2
CĐ
ĐH
chú
d - Sổ họp chuyên môn : Ghi lại nội dung trọng tâm chuẩn bị họp BGH.
Ngoài các loại sổ để chỉ đạo theo dõi các hoạt động chuyên môn, người phụ trách
chuyên môn cần phải nắm các vấn đề mới về nội dung, chương trình SGK, đổi mới
phương pháp, các quy các quy định chuyên môn. Nắm và theo dõi tình hình thực hiện của
GV, của trường để có hướng giúp đỡ giải quyết khó khăn vướng mắc về chuyên môn.
4) Tổ chức triển khai chuyên môn đến các trường :
A - Sinh hoạt các văn bản, quy định chuyên môn :
Đầu năm, sau khi nhận các văn bản chỉ đạo chuyên môn, tôi nghiên cứu kỹ và phổ
biến đến BGH trong phiên họp. Bên cạnh nắm nhiệm vụ năm học mới, tôi nhắc lại các nền
nếp và quy định chuyên môn mà BGH cần sinh hoạt lại cho GV.
a - Xây dựng và quy định giờ giấc, nền nếp dạy học và thực hiện ngay lúc tập trung
học sinh vào trường trước khai giảng.
b - Thực hiện các loại hồ sơ sổ sách của BGH, tổ chuyên môn, GV. Yêu cầu các
trường sinh hoạt lại các nội dung các loại sổ để thực hiện thống nhất giữa các tổ và GV.
c - Nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn đầu năm cần thực hiện đầy đủ các vấn đề
sau :
+ Quy định chế độ làm việc hội họp tổ chuyên môn.
+ Phân công các thành viên trong tổ :
- Phụ trách các môn học.
- Đôi bạn tay nghề (nêu rõ nhiệm vụ, cách thực hiện)
+ Thống nhất các quy định về nền nếp dạy học :
- Nền nếp ra vào, ra về, giơ tay, giơ bảng.
- Cách trình bày vở theo từng môn học.
- Quy định thống nhất về sử dụng tập vở, SGK, ĐDHT
- Kế hoạch kiểm tra VSCĐ của tổ (số lần kiểm tra, loại vở kiểm tra từng tháng,
cách ghi ở vở HS).
- Thực hiện các loại sổ sách GV (chú ý chi tiết trong từng loại sổ để ghi cho
đúng và đầy đủ).
+ Phân công lên lịch tổ chức chuyên đề, minh hoạ của tổ (thời gian, tên môn, tên
bài, người thực hiện )
đề mới, nhất là trong giai đoạn thay sách. Do đó, tôi rất coi trọng công tác triển khai và bồi
dưỡng chuyên môn trong hè cũng như trong năm học. Tổ chức tốt kc hoạch bồi dưỡng như
: Nắm tình hình cơ sở vật chất nơi tổ chức để có đề nghị trang bị bảng chống loá, âm thanh
v. v Chọn ban tổ chức lớp để điều hành lớp. Phân công báo cáo viên và lên lịch tổ chức
thực hiện. Chuẩn bị tài liệu, kinh phí, chọn giáo viên và xây dựng tiết dạy minh hoạ, rút
kinh nghiệm tiết dạy, khắc phục những hạn chế cho lần dạy sau. Trong thời gian bồi dưỡng
tôi có kế hoạch theo dõi lớp để nhắc nhở về nền nếp, giờ giấc học tập. Nhờ thế các lớp bồi
dưỡng chuyên môn, giáo viên học tập nghiêm túc, tích cực.
* Đối với trường :
- Khi xây đựng kế hoạch năm học, tôi đề nghị trường có dự kiến lịch tổ chức chuyên
đề minh hoạ cụ thể :
+ Quy định tối thiểu 1 chuyên đề/1 HK/1 khối lớp.
+ Hình thức tổ chức trong trường hoặc liên kết với các trường trong cụm, dạy và dự
trường bạn để giao lưu, RKN. Kế hoạch này đã được PGD quy định thực hiện từ năm học
2003 - 2004. Riềng trong hè đã tổ chức bồi dưỡng cho giáo viên K1, K2 dự tập trung
nhằm củng cố phương pháp dạy các môn theo quy định Sở GD.
- Đối với các lớp thay sách để giúp cho giáo viên đay tốt phân môn Tập viết theo
mẫu chữ mới, tôi quy định các trường:
+ Kẻ bảng như ở vở Tập viết để giáo viên dễ hướng dẫn cho học sinh (lớp 1, 2,
3).
+ Mỗi giáo viên có 1 vở Tập viết và viết trước bài để nắm kỹ thuật viết, BGH có
kiểm tra theo dõi thực hiện.
+ Ngoài việc các trường tổ chức giáo viên thi viết mẫu chữ mới, PGD tổ chức cho
giáo viên K3 thi và rèn luyện chữ viết mới, có phân loại và thông báo kết quả để giáo viên
tiếp tục rèn luyện thêm.
- Các quy định chuyên môn đã triển khai tôi đều có kết hợp trong các đợt kiểm tra.
Có nhận xét, RKN quá trình thực hiện của các trường.
IV KếT QUả :
Thông qua một số biện pháp trên, đơn vị Long Xuyên đạt được kết quả về nền nếp
chất lượng dạy học như sau :
- Tham mưu lãnh đạo để được sự thống nhất về chỉ đạo thực hiện.
- Khi sinh hoạt chuyên môn cần có hướng dẫn kỹ, cụ thể. Có đánh giá rút kinh
nghiệm từng nội dung. Từ đó giúp các trường sẽ quan tâm tốt hơn trong h thực hiện.
Cần có quy định chuyên môn đối với các trường và đưa vào kế hoạch nhà trường.
VI/ KếT LUậN :
Hoạt động dạy học quyết định chất lượng và thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm
của ngành. Do đó, công lác quản lý chỉ đạo chuyên môn là một công việc rất quan trọng,
đòi hỏi người phụ trách chuyên môn làm việc có kế hoạch, tích luỹ kinh nghiệm và luôn
sáng tạo trong công tác. Tự bồi dưỡng để nâng cao hiểu biết, cập nhật kiến thức thường
xuyên để đáp ứng được yêu cầu đổi mới dục.