Sáng kiến kinh nghiệm – Một số biện pháp cải tạo sân chơi, tạo điều kiện tốt
cho trẻ tiếp cận với môi trường thiên nhiên .

Đề Tài : Một số biện pháp cải tạo sân chơi, tạo điều kiện tốt cho trẻ tiếp cận với
môi trường thiên nhiên
Người Viết : HT Nguyễn Kim Cúc

PHẦN NỘI DUNG
I/ ĐẶT VẤN ĐỀ :
1/ Xuất phát điểm :
Môi trường là nơi sinh sống của con người , nói chung môi trường ảnh hưởng
nhiều đến sự sống , sự phát triển của từng cá nhân trong cộng đồng dân cư .Vì thế
môi trường sống của chúng ta cần được bảo vệ gìn giữ , nhằm mục đích chính là
tự bảo vệ chúng ta. . Nhất là trong phạm vi các khu đô thị , thành phố lớn đông
dân cư như thành phố Hồ Chí Minh , điều kiện cho trẻ được gần gủi sống với môi
trường thiên nhiên thật là hạn hẹp .
2/ Lý do chọn đề tài :
Trong phạm vi trường Mầm non là nơi nuôi dưỡng ,chăm sóc con người từ những
bước khởi đầu trong cuộc đời ,vì thế tạo môi trường trong lành cho các cháu vui
chơi, học tập là điều thiết yếu nhất ,trẻ cần điều kiện tốt để phát triển thể chất và
tinh thần, trong đó môi trường thiên nhiên chiếm một phần quan trọng: Cháu được
tắm nắng , hít thở không khí trong lành trong môi trường thiên nhiên,trẻ còn mở
rộng kiến thức thực tế trong việc tìm hiểu môi trường xung quanh, quan sát sự
phát triển sinh tồn trong môi trường sống của cây, cỏ, hoa lá, các con vật nuôi như
: Chim ,cá , ốc ,bướm …., trẻ còn được vận động thể lực chạy, nhảy , ném , bắt …
Thực hiện yêu cầu ngày một đổi mới hiện nay đáp ứng cho điều kiện phát triển
của trẻ: năng động, linh hoạt, tự tin, sáng tạo, trẻ phải có điều kiện tìm tòi khám
phá, trong phạm vi lớp học còn nhiều hạn chế cho các cháu tiếp cận thiên nhiên
để có thể trải nghiệm và thực hành những điều cô đã giảng dạy, ngoài trời trẻ còn
được tiếp nhận không khí trong lành , ánh nắng ban mai giúp cơ thể trẻ phát triển
tốt, cây cảnh trong thiên nhiên giúp trẻ được thư giản, trẻ yêu thích trường lớp hơn

vực chơi phải thu dọn di động hằng ngày đưa đến tâm lý giáo viên ngán ngại trong
việc tổ chức chơi, mất nhiều thời gian sắp xếp.
- Các khu chơi không liên kết nên cháu thiếu hứng thú, sân chơi nắng phụ huynh
lo sợ con bị bệnh .
- Trẻ vào trường hoạt động bó hẹp từng khu vực, chưa có điều kiện sinh hoạt giao
tiếp cùng nhau, hạn chế trong tìm hiểu quan sát về môi trường thiên nhiên, hoạt
động ngoài trời .
2/ Biện pháp thực hiện
Thực hiện đề tài trên tôi định hướng các vấn đề sau:
- Xây dựng kế hoạch quy hoạch khu vực sân chơi
- Tuyên truyền, phân công kết hợp tạo mãng xanh
- Bố trí các khu vực tích hợp phục vụ hoạt động vui chơi
- Hướng dẫn giáo viên tổ chức hoạt động cho trẻ
Được sự quan tâm của Ngành và Công ty CPDVGD Trí Đức trường Mầm non
Tư thục Trí Đức 1 tiếp nhận cơ sở mới xây sân chơi có diện tích rộng (1330 m
2
),
hoạt động ngoài trời cho các cháu chưa thiết kế theo yêu cầu lứa tuổi, tôi nghĩ
trường lớp đã được đầu tư đẹp đẽ khang trang nhưng thiếu môi trường thiên nhiên
tươi đẹp sẽ mất đi sự cân đối, hài hoà của ngôi trường, ảnh hưởng chất lượng
giảng dạy theo yêu cầu đổi mới và nhất là chưa tạo được cảnh quan thu hút cháu
đến trường lớp. Từ những suy nghĩ như trên tôi đã đề ra kế hoạch, biện pháp chỉ
đạo toàn trường thực hiện một số mặt như sau :
v Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch quy hoạch sân chơi :
Quy hoạch khu vực sân chơi theo tôi mục đích chính là phải phục vụ được hết khả
năng mặt bằng cho các cháu hoạt động theo các nhu cầu như :
- Nhu cầu vận động : Trẻ Mầm non luôn hoạt động do bản tính hiếu động, không
thể ngồi yên vì thế cần thiết phải có sân rộng cho trẻ vận động thường xuyên để
phát triển cơ thể.
- Nhu cầu khám phá thiên nhiên : Tâm lý lứa tuổi mầm non thích khám phá tìm

v Biện pháp 2 : Tuyên truyền , phân công kết hợp tạo môi trường xanh
- Khối giáo viên tuyên truyền, vận động phụ huynh học sinh hỗ trợ cho
trường các loại cây xanh dây leo, hoa kiểng ở gia đình phụ huynh có (gợi ý theo
hướng quy hoạch của trường ), cô cháu cùng chăm sóc góc thiên nhiên cây xanh
tại nhóm lớp, ươm các loại hột hạt .
VD: Hạt Bắp , hạt Hướng Dương , cây Đậu Bắp …
- Khối nhân viên tích cực trồng cây theo quy hoạch trước mắt trồng các loại cây
do phụ huynh hỗ trợ, một số loại cây , dây leo nhanh phát triển để nhanh chóng
phủ xanh sân trường
VD : Dây Bìm Bìm, dây Đậu Biếc , Chanh dây , Cúc Xuyến Chi …
- Ban giám hiệu tham mưu với Đội Cây xanh của Khu Công Nghiệp Tân Bình :
Xin cây bóng mát và một số loại cây hoa kiểng theo yêu cầu giảng dạy, hướng
dẫn cho nhân viên trường cách chăm bón để cây phát triển tốt , ra hoa, kết quả .
- Liên hệ một số Phụ huynh sống về nghề trồng rau hỗ trợ các loại rau màu , hạt
giống cho vườn cây của bé .
- Phát động mái trường xanh, mỗi PHHS hỗ trợ một chậu cây xanh hay hoa kiểng
có ghi tên cháu để cháu theo dõi cùng chăm sóc với bác làm vườn
v Biện pháp 3 : Bố trí các khu vực tích hợp hoạt động vui chơi :
- Ngoài mảng xanh cho khuôn viên trường, điều kiện để cho trẻ được vận động,
gần gũi, quan sát khám phá thiên nhiên và phục vụ được cho yêu cầu tích hợp
hoạt động cho trẻ dạy như sau :
a)Khu vui chơi mang tính tích hợp chơi mà học :
Bố trí khu chơi có đá cuội to, nhỏ, màu sắc nhiều dạng khác nhau , cát , nước ,
dụng cụ cân đo, đong đếm , dụng cụ làm bánh … . Góc chơi cát, chơi nước bố trí
gần nhau vị trí phải râm mát giúp trẻ có thể ngồi chơi lâu ,cháu có thể xây dựng
nhà, cung điện, làm bánh, cân đo , đong đếm … Qua chơi cát , nước cháu phát
triển kỹ năng tạo hình , thực hành trải nghiệm về toán qua đong đo , dùng nước
tưới cây xanh ,hoa ,lá đồng thời trẻ quan sát sự phát triển của chúng trong từng
ngày, chơi nước còn giúp trẻ khám phá, thử nghiệm, phát hiện những hiện tượng
khoa học vật lý hứng thú hơn như vật chìm , vật nổi , tại sao thả đá vào nước bị

VD: Bài thơ “ Bé và Ông Mặt trời ” Cô cháu vừa đi vừa đọc thơ , nhìn lên Ong
Mặt trời cháu khám phá ra tại sao phải “Em nhíu mắt nhìn ông” ?
c) Khu chơi vận động :
Chơi vận động là một nhu cầu của trẻ lứa tuổi mầm non , đồng thời cũng là một
yêu cầu trong hoạt động ngoài trời giúp cho cô , cháu có phương tiện vận động tốt
, tôi cho xây dựng các khối xi măng giả gổ cao thấp không đều nhau cho cháu tập
đi , hố cát tập nhảy , tập đi qua cầu , các bậc chơi lò cò, cho trẻ tận dụng vận động
tạo kỹ năng khéo léo , ở sân chơi tôi còn cho bố trí khoảng trống giúp cho trẻ có
nơi chạy nhảy , đuổi bắt , chuyền banh , đạp xe .
- Việc bố trí các đồ chơi vận động phải có khoảng cách nhất định tạo độ an toàn
cho trẻ , các cầu tuột , ván dốc, hố cát đều phải có chắn an toàn , lót mút , đổ cát
… Khu chơi vận động không khuất tầm nhìn giúp cô có thể bao quát lớp khi cháu
chơi đùa với nhau .
- Vận dụng vào ánh sáng mặt trời cháu chơi vận động với bóng của mình chiếu
xuống sân để tạo dáng và tìm dáng các bạn , thích thú hơn khi cháu khám phá ra
qua gợi ý của cô .
d) Khu chơi theo ý thích :
- Tâm lý các cháu gái thường thích chơi bày hàng ,mua bán , nấu ăn …Tôi bố trí
thêm một góc chơi phân vai dưới bóng cây râm mát, lều vải chơi nhà chòi ,các
cháu hứng thú tập làm những công việc của mẹ, của bà , của bố và liên kết các góc
chơi khác trong giờ chơi tự do
- Vận dụng vào cây cỏ, lá vàng …. có trong vườn cây cô hướng dẫn cho cháu chơi
bán hàng , nấu ăn , ….Đóng vai các nhân vật bằng những lá cây làm nón , mão vua
, quần áo …
- Cháu còn biết tận dụng những chiếc lá vàng, hoa , cỏ… để tạo ra sản phẩm tạo
hìn , vật thay thế từ đó xây dựng cho trẻ lòng yêu thiên nhiên, biết chăm sóc và
bảo quản, gìn giữ môi trường thiên nhiên mà cháu đang sống, biết vận dụng sáng
tạo từ nguyên vật liệu làm thành món đồ chơi lý thú . .
- Một số cháu có thể tưới hoa, nhổ cỏ dại, quét sân vườn tập làm công việc lao
động của người lớn bằng những dụng cụ lao động do các cô tự chế . .

động một ngày của bé .
3/ Hiệu quả ban đầu :
+ Đối với cháu :
- Hoạt động ngoài trời là hoạt động 100% các cháu yêu thích
- Các môn Văn học , THMTXQ , Tạo hình được tận dụng sân vườn để hướng
dẫn trẻ hoạt động ,tạo sự hứng thú cho trẻ
- Các cháu béo phì dư cân thích thú luyện tập vận động tại sân vườn trường 100%
cháu tăng cân chậm , giảm cháu béo phì đạt tỷ lệ 7,69% .
- Nhìn khuôn viên trường mát mẻ , sạch , đẹp nhân dân yên tâm đưa con em đến
trường học tập nhiều hơn giúp nhà trường phát triển tốt về sỉ số ( đầu năm 2005-
2006 là 76 cháu cuối năm 2006-2007 là 280 cháu )
+ Đối vối giáo viên :
- Tận dụng điều kiện sẳn có trong thiên nhiên các giáo viên được giảm tải sức lao
động ,tập trung chăm sóc cháu tốt hơn , 80% giáo viên thích dạy các môn khoa
học thử nghiệm , văn học , THMTXQ ngoài sân vườn .
+ Đánh giá của ngành , cấp trên :
- Phòng Giáo Dục chỉ đạo làm chuyên đề “ Xây dựng môi trường hoạt động tích
cực cho trẻ ” các trường trong Quận về học tập .
- Mô hình môi trường thiên nhiên được nhiều trường bạn tham quan , học tập để
xây dựng cho trường mình .
- Trường được công nhận đạt môi trường xanh và công sở an toàn sạch đẹp cấp
Thành phố .
- Công tác Y tế học đường đạt Xuất sắc
4/ Nhận xét về kết quả :
Từ đầu năm học 2005-2006 đến nay từng bước tiến hành hoàn chỉnh đề tài, đưa
vào sử dụng cho trường Mầm non tư thục Trí đức 1 chúng tôi thu nhận về kết quả
như sau :
v Các cháu mạnh dạn tự tin hơn, yêu thích giờ học , giờ chơi ngoài trời, trẻ có
nhiều điều kiện để cùng trải nghiệm, khám phá, giao tiếp giữa trẻ với trẻ, giữa trẻ
và cô gần gũi thân thiện hơn giúp cho cháu hứng thú, phát triển tốt ngôn ngữ làm

- Giáo viên có môi trường thuận lợi để thể hiện khả năng chuyên môn của mình
trong hướng dẫn trẻ hoạt động .
- Trường xanh, sạch, khung cảnh vui tươi giúp phụ huynh yên tâm đưa con đến
lớp
* Hạn chế :
- Phải thường xuyên tuyên truyền phụ huynh, giáo dục các cháu, xây dựng ý thức
cho GV-NV biết yêu thiên nhiên, biết chăm sóc và giữ gìn môi trường, biết trân
trọng những thành quả đạt được trong lao động vườn trường .
IV/ BÀI HỌC RÚT RA KHI THỰC HIỆN SKKN:
-Xây dựng vườn trường cần chú ý đến khâu quy hoạch các khu vực như thế nào
cho phù hợp với diện tích mặt bằng , thuận lợi cho trẻ khi di chuyển, đảm bảo tính
an toàn, phục vụ được cho chuyên môn tối ưu nhất .
- Chăm sóc cây cảnh trong vườn trường cần có sự tỉ mỉ , kiên trì , nhất là biết bảo
quản giữ gìn cho vẽ mỹ quan toàn cảnh ,muốn được như thế phải có sự hưởng ứng
của tập thể: Nhân viên, Giáo viên, trẻ, phụ huynh cùng ý thức từ lòng yêu thiên
nhiên với mục đích chính phục vụ cho mọi người nhất là cho các cháu con em của
chúng ta .
V/ KẾT LUẬN :
Trong điều kiện sinh sống ở thành phố ta hiện nay “đất chật, người đông“, đa số
nhân dân sống trong các nhà phố chật hẹp, các cháu bị gò bó, thiếu diện tích sinh
hoạt vận động, môi trường ô nhiểm. Vì thế việc tạo môi trường thiên nhiên trong
nhà trường là điều cần thiết để đáp ứng nhu cầu của các cháu: được chơi, được
khám phá, được vận động, được học tập trong môi trường trong lành có đủ trang
thiết bị, đồ chơi vận dụng từ thiên nhiên sẽ là cơ hội tốt cho các cháu phát triển tốt
thể chất và trí tuệ và qua đó hình thành cho cháu tình cảm sâu sắc về quê hương ở
bước đầu tiên là mái trường mầm non thân yêu của các cháu .
Hoạt động trong một ngày tại các trường mầm non đòi hỏi người giáo viên làm
việc với cường độ lao động cao, việc đưa trẻ vui chơi học tập ngoài trời sẽ giảm
tải cường độ lao động do giáo viên sẽ giảng dạy trong thực tế, bằng đồ dùng dạy
học từ thiên nhiên, bằng chính sản phẩm trẻ tạo ra từ các nguyên vật liệu trong