Tiết thứ 18: Ý NGHĨA BẢNG TUẦN HOÀN CÁC
NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC
Kiến thức cũ có liên quan Kiến thức mới trong
bài cần hình thành
- Chu kì, nhóm
- Sự biến đổi tuần hoàn cấu h
ình
electron nguyên tử các nguyên tố hoá
học
- Quy luật biến đổi bán kính nguyên tử,
đ
ộ âm điện, tính kim loại, tính phi kim
của các nguyên tố trong chu k
ì, nhóm
A
Quy luật biến đổi hoá trị, tính axit-
bazơ, hoá trị cao nhất với oxi và hiđro
của một số nguyên tố trong chu kì,
nhóm
- M
ối quan hệ giữa vị
trí nguyên tố và c
ấu
tạo nguyên tử của nó
- M
ối quan hệ giữa vị
trí và tính ch
ất của
nguyên tố
V. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1.Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, đồng phục
2.Kiểm tra bài cũ: (8 phút)
Viết cấu hình e nguyên tử, xác định vị trí và viết
công thức oxit cao nhất, hợp chất khí với hiđro của
các nguyên tố: S(Z=16); Cl(Z=17); P(Z=15);
Si(Z=14)?
3.Bài mới:
a) Đặt vấn đề:
b) Triển khai bài
HOẠT
ĐỘNG
THẦY
VÀ
TRÒ
NỘI DUNG KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Mối quan hệ giữa vị trí nguyên tố
và cấu tạo nguyên tử của nó:
Mục tiêu: Hiểu được mối quan hệ giữa vị trí nguyên
tố và cấu tạo nguyên tử của nguyên tố đó
-
Gv nêu
thí dụ 1,
yêu c
ầu
hs tr
ả lời
vào vở
- M
ột hs
-
Gv nêu
thí dụ 2,
yêu c
ầu
- Số lớp electron trong nguyên tử?
- Số eletron lớp ngoài cùng trong
nguyên tử?
Trả lời:
- Nguyên tử có 20p, 20e
- Nguyên tử có 4 lớp e
- Số e lớp ngoài cùng là 2
- Đó là nguyên tố Ca
Thí dụ 2: Cấu hình electron nguyên tử của
một nguyên tố là:
2 2 6 2 6 1
1 2 2 3 3 4
s s p s p s
. Hãy cho
biết vị trí của nguyên tố đó trong bảng
tuần hoàn?
Trả lời:
- Ô nguyên tố thứ 19 vì có 19e(=19p)
- Chu kì 4 vì có 4 lớp e
- Nhóm IIA vì có 2e lớp ngoài cùng
hs th
ực
hiện
Gv:
Qua 2 thí
dụ
trên,
hãy cho
bi
ết mối
liên h
ệ
gi
ữa vị
trí
nguyên
tố và cấu
tạo
nguyên
t
ử của
nguyên
tố đó?
- Hs tr
ả
lời
- Gv k
ết
luận
Hoạt động 1: Mối quan hệ giữa vị trí và tính chất
của nguyên tố:
Mục tiêu: Hiểu được mối quan hệ giữa vị trí nguyên
tố và tính chất của nó
xu
hướng
cho hay
nhận e?
Thể hi
ện
tính ch
ất
gì?
- Hs tr
ả
+ Các nguyên tố ở các nhóm VA, VIA,
VIIA (trừ antimon, bitmut và poloni) có
tính phi kim.
_ Hóa trị cao nhất của nguyên tố trong
hợp chất với oxi, hóa trị của nguyên tố
trong hợp chất với hiđro.
_ Công thức oxit cao nhất.
_ Công thức hợp chất khí với hiđro (nếu
có)
IA
II
A
IIIA
RO
3R
2
O
7
lời
-
Tương
t
ự với
các
nguyên
t
ố nhóm
VA,
VIA,
VIIA(Tr
ừ
antimon,
bitmut
và
poloni)
có tính
phi kim
- Hoá trị
_ Công thức hiđroxit tương ứng (nếu có)
và tính axit hay bazơ của chúng.
của các
nguyên
t
ố với
oxi và
hoá trị
với
hiđro?
- Vi
ết
công
thức
oxit, h
ợp
chât khí
với
hiđro?
- Vi
ết
hợp chất
hiđroxot
của các
nguyên
tố ?
Biết
v
ị trí của
Trong
m
ỗi chu
kì : chi
ều
tăng d
ần
Z+ : tính
KL gi
ảm
d
ần, tính
III/ SO SÁNH TÍNH CHẤT HÓA HỌC
CỦA MỘT NGUYÊN TỐ VỚI CÁC
NGUYÊN TỐ LÂN CẬN:
Dựa vào qui luật biến đổi tính chất của
các nguyên tố trong bảng tuần hoàn có thể
so sánh tính chất hóa học của một nguyên
tố với các nguyên tố lân cận.
Vd : So sánh: P(Z=15) với Si(Z=14) và
S(Z=16)
P(Z=15) với N(Z=7) và
As(Z=33)
_ Si, P, S thuộc cùng một chu kì => theo
PK tăng
dần.
Trong
một
nhóm A
: chi
ví dụ
4. Củng cố:
Câu 1: Nguyên tử của một nguyên tố có cấu hình
e lớp ngoài cùng là
2 2
3 3
s p
. Hãy xác định vị trí và tính
chất hoá học cơ bản của nguyên tố đó?
Câu 2: Một nguyên nằm ở chu kì 3, nhóm VIA
của BTH. Hãy xác định cấu tạo nguyên tử của
nguyên tố đó?
5. Dặn dò:
- Học bài
- Làm bài tập SGK, SBT
- Ôn lại toàn bộ chương II
Rút kinh nghiệm: