Chương 6
CHỨC NĂNG KIỂM TRA
ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH THÁI NGUYÊN
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH

NỘI DUNG CHÍNH
2. Quá trình kiểm tra
1. Các khái niệm cơ bản về kiểm tra
3. Các hình thức và kỹ thuật kiểm tra

Yêu cầu đối với sinh viên
•
Nắm được các nội dung, tóm tắt được các ý
chính.
•
Đọc kỹ giáo trình, tham khảo thêm các tài liệu để
bổ sung thêm kiến thức.
•
Tự nghiên cứu, nắm được các vấn đề sau:

Vai trò của kiểm tra.

Các chủ thể kiểm tra.

Các hình thức và kỹ thuật kiểm tra.

Các nội dung kiểm tra.

I. CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ KIỂM TRA
1.1 Khái niệm kiểm tra

các
sai lệch
Cơ chế kiểm tra dựa trên nguyên lý phản hồi về kết quả
NHƯỢC ĐIỂM
Ít có tác dụng đối với việc nâng cao chất lượng
của quá trình tạo ra các kết quả
Chỉ đem lại bài học đắt giá cho giai đoạn
kế hoạch sau
Thường tạo nên độ trễ về thời gian (là điểm yếu
của cơ chế kiểm tra chỉ dựa trên những mối liên hệ
ngược từ đầu ra của hệ thống)
Gây tốn kém cho tổ chức

I. CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ KIỂM TRA
1.2 Bản chất của kiểm tra <tiếp>
Kiểm tra là hệ thống phản hồi dự báo
Hệ thống kiểm tra dự báo là hệ thống kiểm tra
giám sát đầu vào và quá trình hoạt động để
khẳng định xem những đầu vào và cả quá
trình đó có bảo đảm cho hệ thống thực hiện
kế hoạch không
Đầu vào
Quá trình thực
hiện
Đầu ra
Hệ thống kiểm
tra
Hình 29-Hệ thống kiểm tra dự báo
Có thể nói rằng hệ thống kiểm tra dự báo trên thực tế cũng là
một hệ thống liên hệ ngược. Nhưng ở đây sự phản hồi nằm

Kiểm tra giúp cho việc đảm bảo thực thi quyền lực quản
trị của các nhà quản trị trong tổ chức, thực hiện quyền
lực quản lý của những người lãnh đạo
Kiểm tra giúp các nhà quản trị có thể xác định kịp thời
thành tích của các cá nhân, các bộ phận trong tổ chức
Giúp hệ thống theo sát và đối phó với sự thay đổi của môi
trường
Kiểm tra giúp cho việc hoàn thiện các quan điểm về
nhiều mặt, nhiều lĩnh vực của tổ chức.

I. CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ KIỂM TRA
1.4 Nội dung và mức độ kiểm tra
NHIỆM VỤ
Phải xác định, sửa chữa được những sai lệch trong hoạt
động của tổ chức so với mục tiêu, kế hoạch và tìm kiếm
các cơ hội, tiềm năng có thể khai thác để phát triển, hoàn
thiện, cải tiến, đổi mới không ngừng mọi yếu tố của hệ
thống
Khu vực thiết yếu
Điểm kiểm tra
thiết yếu
Các điểm kiểm tra thiết yếu là những
điểm đặc biệt trong hệ thống mà ở đó
việc giám sát và thu thập thông tin
phản hồi nhất định phải thực hiện. Đó
chính là những điểm mà nếu tại đó sai
lệch không được đo lường và điều
chỉnh kịp thời thì sẽ có ảnh hưởng lớn
đến kết quả hoạt động của hệ thống.
Các khu vực hoạt động thiết yếu là

2. Kiểm tra phải mang tính đồng bộ
3. Kiểm tra phải công khai, chính xác và khách quan
4. Kiểm tra cần phù hợp với tổ chức và con người trong hệ thống
5. Hệ thống kiểm tra phải đơn giản
6. Kiểm tra cần phải linh hoạt và có độ đa dạng hợp lý
7. Kiểm tra cần phải hiệu quả
8. Kiểm tra có trọng điểm
9. Kiểm tra có địa điểm

I. CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ KIỂM TRA
1.6 Các chủ thể kiểm tra
Kiểm tra
của
Hội đồng
quản trị
3
Kiểm tra
của
ban kiểm
soát
Kiểm tra
của
giám đốc
Kiểm tra
của
hội viên
Kiểm tra
của
người
làm công

KHÁI NIỆM
Định mức
kinh tế, kỹ thuật
Tiêu chuẩn về vốn
Tiêu chuẩn của
tổ chức, lĩnh vực,
bộ phận, con người
Tiêu chuẩn
thực hiện
chương trình
Chỉ tiêu chất lượng
đối với sản phẩm
và dịch vụ
Tiêu chuẩn thu nhập
CÁC DẠNG
TIÊU CHUẨN
-
Cần cố gắng lượng hóa các tiêu chuẩn kiểm tra mặc dù vẫn còn
tồn tại nhiều tiêu chuẩn định tính trong các lĩnh vực hoạt động khác
nhau của các tổ chức
-
Số lượng các tiêu chuẩn kiểm tra cần được hạn chế ở mức tối thiểu
-
Có sự tham gia rộng rãi của những người thực hiện trong quá trình
xây dựng các tiêu chuẩn kiểm tra cho hoạt động của chính họ
LƯU Ý

2.2. Đo lường và đánh giá kết quả thực hiện

Đo lường: thường được thực hiện bằng việc quan sát


Kiểm tra sau công việc

Dựa vào hình thức kiểm tra

Tự kiểm tra

Kiểm tra của cán bộ nghiệp vụ

Kiểm tra của lãnh đạo

Kiểm tra thông qua ý kiến đánh giá của tổ chức, cá
nhân khác

Kiểm tra tự động

Sơ đồ : Các phương pháp kiểm tra tập trung vào những yếu tố nhất
định của hệ thống, như đầu vào, quá trình chế biến hay đầu ra.
Các nguồn nhân
lực, vốn, vật tư và
tài chính được tích
luỹ và kết hợp lại
thành tổ chức
Tại đây diễn ra
các hoạt động
được dự kiến
trong kế hoạch
Dẫn đến
những kết
quả đạt

bất trắc có thể xảy ra để chủ động các biện pháp
khắc phục ngay từ đầu.

Kiểm tra trước không làm gián đoạn các quá trình
hoạt động hoặc vận hành của tổ chức.
Nhược điểm:

Không chính xác vì trong nhiều trường hợp khó có
thể đo lường trước những gì sẽ xảy ra, hoặc phân
tích không chính xác môi trường của tổ chức.

Đôi khi kiểm soát trước có thể làm chậm trễ quá trình
hành động của tổ chức.

KIỂM TRA TRONG CÔNG VIỆC
Là loại hình kiểm tra trong khi các hoạt động đang tiến
hành, là việc theo dõi các hoạt động đang diễn ra để đảm
bảo chắc chắn rằng mọi cái đều đang hướng tới mục tiêu.
•
Việc kiểm tra trong công việc được thực hiện chủ yếu bằng
hoạt động giám sát của những nhà quản trị. Tiêu chuẩn cho
việc giám sát các hoạt động đang diễn ra này được rút ra
từ những phần mô tả công việc và các phương pháp hành
động theo các kế hoạch đề ra.

Ưu điểm:
–
Mức độ chính xác cao hơn vì kiểm tra dựa trên cơ sở thông
tin thực tế đã hoặc đang xảy ra.
–

Trọng tâm của biện pháp điều chỉnh trong kiểm tra trước công việc là các nguồn
tài nguyên; của kiểm tra trong công việc là các hoạt động đang diễn ra, khi phát
hiện ra hoạt động nào đang có vấn đề (không đúng với kế hoạch) thì điều chỉnh.

TỰ KIỂM TRA

Là hình thức kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động được thực hiện bởi
Là hình thức kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động được thực hiện bởi
từng bộ phận, từng cá nhân trong mỗi quá trình hoạt động
từng bộ phận, từng cá nhân trong mỗi quá trình hoạt động
.
.
•
Ưu điểm:
–
Dễ làm, dễ thực hiện, dễ được chấp nhận và ít tốn kém.
–
Phát huy được tính tự giác, linh hoạt, chủ động của tập thể quần chúng.
•
Nhược điểm:
–
Đôi khi không triệt để, không khách quan.
•
Điều kiện thực hiện:
–
Quy chế tổ chức phải rõ ràng, dễ hiểu, dễ áp dụng, hợp đạo lý với mọi
người, mọi bộ phận trong tổ chức.
–
Công tác truyền thông trong nội bộ tổ chức phải tốt, đảm bảo cho mọi phân
hệ, mọi thành viên đều có thể hiểu rõ mọi chủ trương, đường lối, quy chế,