§ 20 MỞ ĐẦU VỀ HOÁ HỌC HỮU CƠ

I. Mục tiêu bài học
1. Kiến thức
- Học sinh biết khái niệm hợp chất hữu cơ, hoá học hữu cơ và đặc điểm
chung của hợp chất hữu cơ. Cách phân loại hợp chất hữu cơ theo mạch
cacbon.
- Phương pháp xác định định tính, định lượng các nguyên tố.
2. Kỹ năng
- HS nắm được tầm quan trọng của phân tích nguyên tố. Vì sao tính chất cả
hợp chất vô cơ lại khác tính chất của hợp chất hữu cơ.
- Rèn luyện kỹ năng làm một số dạng bài tập cơ bản.
II. Phương pháp giảng dạy
- Sử dụng phương pháp đàm thoại nêu vấn đề kết hợp với phương tiện trực
quan.
III. Chuẩn bị
1. Giáo viên
- Chuẩn bị nội dung kiến thức.
- Hoá chất và dụng cụ làm thí nghiệm biểu diễn.
2. Học sinh
- Cần chuẩn bị trước nội dung bài học ở nhà.
IV. Tiến trình lên lớp
1. Ổn định lớp
2. Bài mới
Hoạt động của giáo viên Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1 Khái niệm về hợp chất hữu cơ
và hoá học hữu cơ
Hợp chất hữu cơ là những hợp chất như thế
I. Khái niệm về hợp chất hữu cơ và hoá học
hữu cơ
Hợp chất hữu cơ là hợp chất của cacbon (trừ

, muối cacbonat, xianua, cacbua ).
Hoá học hữu cơ là ngành Hoá học chuyên
nghiên cứu các hợp chất hữu cơ.
 Phân loại dựa vào thành phần nguyên tố.
 Hiđrocacbon
 Hiđrocacbon no.
 Hiđrocacbon không no.
 Hiđrocacbon thơm.
 Dẫn xuất của hiđrocacbon.
 Dẫn xuất halogen.
 Ancol, phenol, ete.
 Anđehyt, xeton.
 Amin, nitro.
 Axit, este.
 Hợp chất tạp chức polyme.
 Phân loại dựa theo mạch cacbon
 Hợp chất hữu cơ mạch vòng.
 Hợp chất hữu cơ mạch hở.
III. Đặc điểm chung của hợp chất hữu cơ
1. Đặc điểm cấu tạo
- Liên kết hoá học ở các hợp chất hữu cơ
thường là liên kết cộng hoá trị.
2. Về tính chất vật lí
- Thường có nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi
thấp (dễ bay hơi).
- Các hợp chất hữu cơ kém bền với nhiệt nên dễ
bị phân huỷ bởi nhiệt.
Phản ứng của các hợp chất hữu cơ thường xảy
ra chậm, không hoàn toàn, không theo một
hướng nhất định, thường cần đun nóng hoặc
cần có xúc tác. IV. Sơ lược về phân tích nguyên tố
1. Phân tích định tính
a. Mục đích : phân tích định tính nguyên tố
nhằm xác định các nguyên tố có mặt trong hợp
chất hữu cơ.
b. Nguyên tắc : chuyển các nguyên tố trong hợp
chất hữu cơ thành vô cơ đơn giản rồi nhận biết.
c. Cách tiến hành
C



CO
2

H



H
2
O


b. Nguyên tắc
Cân chính xác hợp chất hữu cơ, sau đó chuyển
C thành CO
2
, H thành H
2
O
rồi xác định chính xác lượng CO
2
, H
2
O từ đó
tính % khối lượng các nguyên tố có mặt trong
hợp chất hữu cơ.
c. Phương pháp tiến hành
C



CO



H
chuẩn độ
d. Biểu thức tính
44,0
.12,0m
m
2
CO
C

18,0
.2,0m
m
OH
H
2

22,4
.28,0V
m
2
N
N

Tính được
%C =
a
.100%m