ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
d
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
MỤC LỤC
! "#$%&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'
(&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'
)#*)#&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&+
*, -.%&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/
'&01234&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/
+&30567&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/
8&9:;567&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&<
=&>:?567&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&<
@&A(7B217567C&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&<
#DE! C#EF-*G*%HIJKJKL&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&M
'&'&N134?4&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&M
'&'&'&#?OP3Q&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&M
'&'&+&RS1&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&M
'&'&+&'T73U# &&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&M
'&'&+&+&VW:X% YZK &&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&[
'&'&+&8&V\7]23^O9'_[/`+__=`Ta&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&[
'&'&+&=&V\73567&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&[
'&'&8&>bc&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'_
'&'&8&'&>bcVde&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'_
'&'&8&+&>bcV&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'_
'&'&8&8&>bcV:?6&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&''
'&'&8&=&#f66&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'+
'&'&=&T7]gh22&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'+
'&'&=&'&9A3?^&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&'+
+&+&g3A&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&88
+&+&'&fc0b:?&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&88
+&+&'&'&9347c&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&88
+&+&'&+&63A9&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&8/
+&+&'&8≻t175h(:;&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&8<
+&+&'&=&7\73AB(BfOcQ&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&8M
+&+&'&@&h67]3A99b&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&8M
+&+&'&/&h(:;0(9b&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&8[
+&+&+&gg7&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&=8
+&8&gg&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&=M
+&8&'&#I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&=M
+&8&'&'&7u73A#I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&=M
+&8&'&+&7]5v&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&=[
+&8&'&8&3A#I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&@<
+&8&+& I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/_
+&8&+&'&7]5v I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/_
+&8&+&8&3A I&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&//
+&=&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/<
+&=&'&R2\733:;&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/<
+&=&'&'&?3kg3(uV
:X3(7]5?&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/<
+&=&'&+&juw3x]O(^B
b&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/M
+&=&'&8&Ijuw3x]O(S
3yc(t71nBx7&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/[
+&=&+&27]5b&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/[
+&@&+&'&2z{&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&/[
+&=&+&+&7]5bt712&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&<_
hB2:? C&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&<=
#DE! C! | >L>>LZ }IJKJKLp #L##qJ
Bảng 6: Tổng dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế
Bảng 7: Tín dụng ngân hàng trên GDP
Bảng 8: Doanh số BTT tại VIệt Nam
Bảng 9: Doanh số bao thanh toán của một số quốc gia châu Á
Bảng 10: Doanh số thanh toán xuất nhập khẩu của VCB
Bảng 11: Biểu phí/ lãi suất dịch vụ của VCB
Sơ đồ 3: Quy trình thực hiện BTT trong nước của VCB
Sơ đồ 4: Quy trình thực hiện BTT xuất khẩu của VCB
Sơ đồ 5: Quy trình thực hiện BTT nhập khẩu của VCB
Bảng 12: Doanh số Bao thanh toán của VCB
Sơ đồ 6: Quy trình thực hiện BTT của VIB
Bảng 13: Doanh số bao thanh toán của ngân hàng VIB
=
=
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
Danh mục kí hiệu viết tắt
BTT Bao thanh toán
FCI Factor Chains International (Hiệp hội bao thanh toán
quốc tế)
NHNN Ngân hàng nhà nước
NHTM Ngân hàng thương mại
NHTMCP Ngân hàng thương mại cổ phần
TCTD Tổ chức tín dụng
XK Xuất khẩu
NK Nhập khẩu
XNK Xuất nhập khẩu
DNVVN Doanh nghiệp vừa và nhỏ
VCB Ngân hàng thương mại cổ phần ngoại thương Việt Nam
VIB Ngân hàng thương mại cổ phần quốc tế Việt Nam
@
/
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
ŒĐối tượng nghiên cứuCb:?
&
ŒPhạm vi nghiên cứu của đề tàiCb
:?•B]v3u7t71b
•f+__@&
4. Phương pháp nghiên cứu
#:?567?3:;n(334
567{C:?(7]n6Ž:?(7]n
c^Oi:?9B5Sb0SOO&
5. Nội dung kết cấu của bài nghiên cứu:
#:? C#?OPcdc7n4&
#:? C4&
#:? C!
&
<
<
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BAO THANH TOÁN
1.1. Những vấn đề cơ bản về nghiệp vụ bao thanh toán
jc^Oicb7(St71•
3A3cd:P{B+___f:X(:XQ322*kS
PJ2B•'@(:Xg66:XAu:Q]
•76Ox‘S•2B•'[W\7
3cd(]lSW3Sj1S
O;h;’Y3jSjBˆ3^•?OP3Q
0cB7O\7:?N5&
j3k3:;557”7n;3{
7jS76(^&
1.1.2.4. Theo quan điểm nhà nghiên cứu
•N3^eS\73h6:XSj
1]3:;7:O7C
AcScg610(vh6
0(&V3jS3Av2X6f
;0(S\7cdOhOS\7cd7;BW3:;c
A6f3Acn3A&
cS3A(5\74\7]47\7]4
O\7]43z;S3j\7]43z;cAcO3:;t3^
•A(^:?5BS3?^
2b0(2(^c
[
[
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
OB7Sgg03A5
57S57]A1]Qc5\732
(^73tcn7]\7]43z;5&
1.1.3. Phân loại bao thanh toán
1.1.3.1. Phân loại theo ý nghĩa bảo hiểm rủi ro thanh toán
a)Bao thanh toán có truy đòi
Ij7]3zcg6S3j3?^
j\7]47]3zcO943k6:X5B5
7BWjBfeB7&
b) Bao thanh toán miễn truy đòi
I‡7]3zcg6S3j3?^
^7AB57BWjBf
eB7&
?^•j\7]43zcO943k6:X5
{cg6]473?^€
3AA;3{7j
76(^S3jA3?^c3u79
h63{&
''
''
Thc trng v gii phỏp phỏt trin nghip v bao thanh toỏn ti cỏc NHTM ca Vit Nam
1.1.3.4. Cn c vo cỏch thc thc hin
a) Phng thc thc hin truyn thng
IV:?67]49cg655
7Oc5X3?^32v3?^
j7cB75]BW:XB
7V7n;3{7&
b) Phng thc thc hin phi truyn thng
IV:?67]49cg63?^
O2tb](N577x7575
3347BO16
557&27N\7(^7O5
75577x7g3?^]O2
SchO946:XBW:;\76
3k3:;15&
!"#$%!$
1.1.4.1. H thng mt n v bao thanh toỏn
S 1: H thng mt n v bao thanh toỏn
5 . K í H Đ B T T
7 . C h u y ể n n h ợ n g h o á đ ơ n
N g ờ i b á n
( K h á c h h à n g )
N g ờ i m u a
•/‘:Q:Q7V3w”7n;
3{7j&
•<‘:Q7]B5B˜9•yOj?
\7jx\7]4‘;3{7jS76(^Ž6•
7jS76(^1]QBc5\732
B73?^&
•M‘?^6:XAu4:QV”
7n;3{&
•[‘R32S3?^27{;•
:Q7&
'8
'8
Thc trng v gii phỏp phỏt trin nghip v bao thanh toỏn ti cỏc NHTM ca Vit Nam
'_:Q743?^&
''F7B3k7{40:Q7S3?^
947]:;B7:Q&
1.1.4.2. H thng hai n v bao thanh toỏn
S 2: H thng hai n v bao thanh toỏn
8 . C h u y ể n n h ợ n g
N h à X K
( N g ờ i b á n )
N h à N K
( N g ờ i m u a )
7 . G i a o h à n g
Đ ơ n v ị B T T X K
7Sgg3ABf057&
'=
'=
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
•@‘?^nBx73{d(^
X3?^t71Bx7&?^t71Bx71
7n;:Q&
•/‘?^t71Bx7:Q”7nBdB2;
3{&
•<‘:Q:Q7V3w”7n;
3{7jS76(^&
•M‘:Q7]9;3{7jS6•
6•Bc5\732B73?^
t71Bx7&
?^t71Bx727]:;6•5
3?^nBx7&
•[‘?^t71Bx77]46:X:Q
V”7n;3{&
•'_‘R32S3?^nBx727
{;•:Q7&
•''‘:Q743?^nBx7&
•'+‘?^nBx70•0ck•27j‘{
7]O94zc3?^t71Bx7&
•'8‘?^t71Bx70•0{7]O94zc
:Q&
'@
'@
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
&'()*+, %/%.
1.1.5.1. Tiện ích của bao thanh toán
47{BS76473?]•3?cgB2
?AcfX&#h6c7WBˆ3^gO…c7WO
XBS177‚7u7‚S2cnA:?
g•;03w3™‚&
Z147B2?gB(c
274&R3jSO…c:?17\7w‚
:;\7BjBf&:Q7ƒ797•A:Q
3:11cj7{({(1&:0347
3jc3x]:Qg2BjtiSc^7
47?&nBW]cucX:QBWt]tP3:;
X1B^7]&Y€7Wj3322g
XAcw:Qƒn1]•g3?Ag21
7]&
#h6O…7]•7]
j3?:73:;44ySQ3j:Qj2
10(:?:Q7BWuc
BN&\72]c:Qb3:;fc
gQOšO1nBQ^71(‹
:Q7?&
#h6B2n(OWce
0(S7{;S767{4y];w:Q
b3:;7\73AS•f(O9•3:;1
'<
'<
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
(BW7{3:;;S3{Q“(zc:77]4&
Q‚v9B53k3:;7]Oh65
:Qjbdn7Ot71]76
j&
jjcS:Q5j47?AcfQC
4B363:;]57u7;3{7&
Thứ ba, nhà nhập khẩu đơn giản hóa thủ tục thanh toán: Qn7
4A3u79cb
Thứ tư, nhà nhập khẩu có thể mua hàng với điều kiện tài khoản ghi sổ:C
7]S7nSnBx7j?A3347
B79?&g6]•;1cXnBx74
BfBƒ:3Ab\7l&
Thứ năm, nhà nhập khẩu cũng giảm được công sức và chi phí trong việc
quản lý sổ sách kế toán, quản lý khoản nợCgBb3kB0;3{
Xt71Bx7gbjV
(“SOB7•0nBx7&n]B3jnBx7
j”7nXb\7cdOhOB2ƒ:
B;g&
‘9X3?^
S3?^ƒj
3:;A7nc;c3:;:Pc;0V\7]W&#c;03jcC
Thứ nhất, doanh thu hoạt động kinh doanh của đơn vị bao thanh toán sẽ
tăng lên nhanh chóng QB473:;B]
:0SckO71’
'[
'[
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
Thứ hai, việc thực hiện bao thanh toán làm đa dạng hóa các sản phẩm dịch
vụ cho đơn vị bao thanh toánS3Vc0XB7{7
BW”b&z71AO9(^
B:C
•I(
•T7cdB77;B
•;9(&
Thứ ba, các đơn vị bao thanh toán có thể loại trừ được các khoản nợ xấu
57•uBd;3{X7X347BW
\7h6Iyb&R16Aƒ
j5jSBIS39X:QS3?^
IcBWB”&#]jn1]•
5:C
a) Rủi ro đối với người bán
I‡7]3zS:Qu7:BW^7
Og3kAB;b&Ij
7]3zg:Q‹z^7]^7•0:Q
7&R:Q71BfS:Q7j
cO943k6:X•03?^I&
b) Rủi ro đối với đơn vị bao thanh toán
IS3?^Ic3?^^7471SN
]jv7{•0:QS:Q7]•0
3?^I&N3jjc(C
+'
+'
Thực trạng và giải pháp phát triển nghiệp vụ bao thanh toán tại các NHTM của Việt Nam
?^IBWv“W40:Q:gg
0SBf7{B;Sƒ:\7g:?
\7B65:QjBWBW3:;B;&
?^Ix3^Bz:0tSz4727
Oj(g3A3Aƒb5z2S:v“WB
’
?^I:jO\7cdOO\7gIyƒj
(:Q:Q790W3{X73c•33?^
I&
1.2. So sánh bao thanh toán và các hình thức tín dụng khác
0)1)/%2%
Bao thanh toán Cho vay thông thường
7O•7jS
(^3:;575
” 7n ; 3{ 7
&
0(V3jb”
7n71] Qj B
:X&
Đặc điểm:
Chủ thể của quan hệ bao thanh toánC
Bên bao thanh toánC*#Y3:;1
— 3 2 1 0 (
B g (:X g 6
7cB7:?&
Bên được bao thanh toánC I5 3:;
Ic5jB
7O3:;”7nV
;3{7Sj(^&
Đối tượng của bao thanh toánC*
B7:?&R
73:;t3^cB45
3:;—7•;3{7S
::Q7:32
e&
Đặc điểm:
Về chủ thể của quan hệ chiết khấuC
Bên cung ứng dịch vụC*#Yn
2B17&
Bên thụ hưởng tín dụng: *B
t2B17:e
4]c7A4568•0
7cB7:?&
Bên được bao thanh toánC*I5
jB7O
3:;”7nV;3{7S
j(^&
Đối tượng của bao thanh toánCc
B7:?&R
73:;t3^cB45
3:;—7•;3{7S
::Q7:32
e&
Đặc điểm:
Bên bảo lãnhC :Q c b
S36^7
B0O53:;
ckB53:;ckBW
39&
Bên được bảo lãnhC :Q c
W]7jS
(^&
Bên thụ hưởng bảo lãnhC*5j
\7]43z;•53:;ck&R
jckS5:Pj\7]4
3:;3z b4 B5
3:;ckBW
gB32&
0)*7*(
Bao thanh toán Cho thuê tài chính
Khái niệmCIcAg61
0(#Y5
jS (^ 5
7 1S j ;
bB32&
Đặc điểmC
Thời hạnC:Qc7(
Bên tham giaCj+5
Œ I5 7 1 (^ C :Q c
byW]75
072^Ot71
5:P75AQSO7
3jO…cd5:P&
ŒI5:PC:QcW
]u2^Ot71S75c
2^Ot71V”7nX
5755
75AB4:?6XQ
75&
1.3. Kinh nghiệm về hoạt động bao thanh toán trên thế giới
4%*/%8"
#W]cW]bgjc;2?
5^:Q&#W]n3bh60
:Xƒ3(u(u2ce^u&IP>
]273367u7n3cXW]•”B
+@
+@