Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
I. PHẦN MỞ ĐẦU
I.1. Lý do chọn đề tài.
Từ năm học 2002-2003 Bộ giáo dục đào tạo đã thực hiện cuộc cách mạng về
giáo dục, đổi mới cả nội dung và phương pháp dạy học.Từ năm học 2006 đến nay
ngành GD- ĐT triển khai cuộc vận động lớn “ Nói không với tiêu cực trong thi cử
và bệnh thành tích trong giáo dục”. Cuộc vận động này đã được toàn xã hội
hưởng ứng, làm thay đổi nhiều mặt hệ thống giáo dục, đem lại những thành công
đáng ghi nhận. Từ những thành công khi triển khai cuộc vân động lớn “ Hai
không”, năm học 2007-2008, Bộ GD - ĐT thêm vào cuộc vận động đó hai nội
dung quan trọng là chống ngồi nhầm lớp của học sinh và vi phạm đạo đức nhà
giáo. Đây cũng là những điểm mấu chốt tiếp theo để việc dạy và học trong nhà
trường đi vào thực chất, để Ngành giáo dục tự khẳng định đổi mới vì sự phát triển
của đất nước, của ngành, xây đắp nền móng cho ngôi nhà giáo dục vươn cao.
Đổi mới về mục tiêu và nội dung dạy học đòi hỏi phải có sự đổi mới về
phương pháp dạy học, là quá trình tích cực hoá hoạt động học tập tích cực của học
sinh dưới sự chỉ đạo hướng dẫn trực tiếp của người giáo viên; học sinh phải tự
giác, chủ động sáng tạo, vận dụng linh hoạt các kiến thức đã thu nhận được một
cách có hiệu quả vào thực tế nhằm nâng cao chất lượng trong nhà trường.
Nền kinh tế thị trường trong giai đoạn mới đang mở cửa, Tiếng Anh từ lâu
được coi là ngôn ngữ giao tiếp quan trọng, càng quan trọng hơn trong xu hướng
hội nhập kinh tế ngày nay bởi học sinh học tốt bộ môn này sẽ có điều kiện sử
dụng ngôn ngữ quốc tế để học tập, giao tiếp, trao đổi thông tin. Người thầy giáo
phải nắm vững phương pháp dạy học một cách vững chắc, vận dụng linh hoạt các
thao tác trong quá trình dạy học. “ Mỗi thầy cô giáo phải là tấm gương sáng về
đạo đức, tấm gương sáng về tự học và sáng tạo”. Coi trọng kỳ vọng rất nhiều
nhưng bản thân từng nhà giáo phải nỗ lực thật lớn mới có thể hoàn thiện mình
trong nghề dạy học. Đặc biệt Tiếng Anh là bộ môn đặc trưng mang những nét đặc
thù riêng, học sinh đóng vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dạy
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
1
2
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
Hiện nay tình trạng học sinh yếu kém có ở tất cả các tỉnh, thành phố. Diện
học sinh không đủ kiến thức, kỹ năng, khả năng học ở lớp hiện tại tập trung nhiều
ở các tỉnh, các vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn; vùng núi cao, vùng sâu, vùng
xa, hải đảo. Đặc biệt môn tiếng Anh là một môn học tiếng và các em ít có cơ hội
ứng dụng trong chương trình học phổ thông.Các em ít khi được giao tiếp trong
một tình huống cụ thể với người nước ngoài nên các em chưa ý thức được tầm
quan trọng trong việc học tiếng nên tỉ lệ học sinh yếu kém còn cao, kỹ năng giao
tiếp còn hạn chế.
Việc tìm ra giải pháp nâng cao chất lượng học tập , thanh toán học sinh yếu
kém là do chính ban lãnh đạo nhà trường , bản thân các giáo viên bộ môn chứ Bộ
GD-DT không thể có một biện pháp cụ thể theo lời trích của Bộ trưởng Bộ GD-
DT Nguyễn Thiện Nhân nói “Mục tiêu đào tạo của chúng ta vẫn là cho thanh
thiếu niên Việt Nam có năng lực vào đời chứ không phải cấp cho các em chứng
chỉ. Trong việc tìm ra giải pháp để khắc phục tình trạng yếu kém trong học sinh,
Bộ không thể có một biện pháp cụ thể, mà chính các địa phương phải tìm ra giải
pháp cho riêng mình. Tuy nhiên, về phía Bộ sẽ có kế hoạch để nâng cao chất
lượng đội ngũ giáo viên, kiến cố hoá trường lớp để tạo điều kiện nâng cao chất
lượng dạy và học" . Là một giáo viên trực tiếp phụ trách giảng dạy bộ môn ngoại
ngữ tôi thấy việc nâng cao chấy lượng học tập và thanh toán học sinh yếu kém là
nhiệm vụ của mỗi giáo viên bộ môn.Đặc biệt tiếng Anh là ngôn ngữ chung thế
giới nên việc tất cả các em phải biết đọc ,biết viết, biết giao tiếp sau khi học hết
chương trình phổ thông là điều cấp thiết.Vậy tôi mạnh dạn viết ra kinh nghiệm
của riêng với mục đích nâng cao chất lượng học tập và thanh toán học sinh yếu
kém bộ môn ngoại ngữ.
I.4. Đối tượng, phạm vi, kế hoạch, thời gian nghiên cứu.
4.1. Đối tượng nghiên cứu: HS lớp 6
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
3
những giải pháp cụ thể nhằm đáp ứng được các nhu cầu đó của nhân dân. Trong
nhiều năm qua nhà trường đã có nhiều cố gắng trong công tác phổ cập GD, trong
giảng dạy để huy động số trẻ trong độ tuổi đến trường, duy trì sĩ số, nâng cao chất
lượng giờ dạy và đã thực sự chiếm được lòng tin yêu của nhân dân Thị trấn Mạo
Khê và một số vùng lân cận.
II.1.2. Một số thành tựu đã đạt được.
Nhà trường được trang bị phòng học bộ môn nên các em đã hứng thú hơn
với môn học.Bản thân là một giáo viên dạy giỏi cấp cơ sở, có nhiều tâm huyết với
nghề,luôn trăn trở tìm giải pháp với học sinh yếu kém nên năm học vừa qua môn
học cũng đã đạt được một số thành tựu. Số lượng học sinh khá giỏi tăng, số lượng
học sinh yếu kém giảm rõ rệt
II.1.3. Một số tồn tại và nguyên nhân.
Từ những năm qua , theo phương pháp đổi mới trong dạy và học, học sinh được
học chương trình, sách giáo khoa mới; nhưng đối tượng tiếp nhận vẫn chủ yếu là
học sinh khá giỏi. Đối tượng học sinh yếu chưa nắm chắc kiến thức, học theo tính
thụ động, chờ đợi kết quả của bạn mình đưa ra. Nhiều em rất ngại thực hành nói ở
trên lớp, sợ nói ra sẽ bị sai. Một số em chưa đọc thông viết thạo, thậm chí không
thích ghi chép bài học ở trên lớp cũng như không làm bài tập về nhà. Phương
pháp học chưa phù hợp với tình hình đổi mới về giáo dục trong giai đoạn mới.
Trong những năm thực hiện đổi mới chương trình, sách giáo khoa và phương
pháp dạy học bộ môn Tiếng Anh, giáo viên chỉ chú trọng đến việc đổi mới trong
tổ chức các hoạt động học tập của học sinh, hoàn thiện các bước dạy theo hướng
đổi mới chứ chưa thật sự chú trọng hướng dẫn cách học và thực hành cho đối
tượng học sinh yếu kém. Giáo viên chỉ dừng lại ở mức độ hướng dẫn còn chung
chung với tất cả các đối tượng học sinh.
II.1.4. Một số vấn đề đặt ra.
Tỉ lệ học sinh chưa nắm được kiến thức vận dụng còn yếu ở tất cả các kĩ năng
nghe, đọc, viết … còn quá cao.Chứng tỏ học sinh chưa nắm được phương pháp
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
5
2
4
Sau khi cho thấy kết quả như trên tôi đã quyết định thực hiện các dự kiến của
mình vào các trường hợp cụ thể, đặc biệt giành thời gian trong các phần luyện tập,
đặc biệt là các giờ học thêm (bán trú)
+ Nắm đặc điểm tâm - sinh lý của học sinh.
Lứa tuổi học sinh THCS là lứa tuổi hết sức nhạy cảm thuộc vào giai đoạn giữa
trẻ em và người lớn, không còn là trẻ em nhưng cũng chưa phải là người lớn, mà
các em thích làm người lớn nhưng xử sự như là trẻ con, thích làm theo ý mình,
thích cái lạ, thích bạn bè và bắt đầu cảm thấy chán bộ môn. Tôi nắm bắt được
điểm này ở các em đặc biệt là những em yếu - kém. Do đó tôi đã thay đổi phương
pháp học cho các em,vừa học vừa chơi, tạo cho các em không khí nhẹ nhàng thoải
mái khi hoạt động nhóm, hoạt động cặp.Với những em có vẻ nhút nhát, chưa tự
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
6
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
tin khi hoạt động tập thể , ngại nói tiếng Anh, sợ nói ra dễ bị sai, tôi hỏi học sinh
bằng những câu hỏi dễ nhất để khuyến khích và động viên các em.
Ví dụ: - Gọi những học sinh này khi muốn kiểm tra nghĩa Tiếng Việt của từ đã
học
- Nhắc lại từ, cụm từ hay câu mà các bạn hay cô giáo vừa mới nói xong
- Gọi học sinh sửa những lỗi đơn giản như: lỗi chính tả,……
Người giáo viên phải đặt cái “tâm” lên trên hết, bởi chỉ giỏi về chuyên môn
thôi chưa đủ mà phải có đức như câu nói của Bác Hồ “ Người có tài mà không có
đức là người vô dụng” . Do đó người giáo viên lên lớp phải nắm được đặc điểm
tâm sinh lý của học sinh, hết sức nhẹ nhàng, bình tĩnh, coi học sinh như là người
con, người em trong gia đình, cùng trò chuyện tâm sự với các em vào giờ ra chơi
và những lúc rảnh rỗi, tôi luôn dành tình cảm cho học sinh đặc biệt là những học
sinh có hoàn cảnh khó khăn để các em hiểu rằng các em được chia sẽ và cảm
thông, giúp các em tránh xa sự mặc cảm từ đó không ngừng phấn đấu vươn lên
trí chỗ ngồi cho các em phù hợp với khả năng của từng em; tránh sự mặc cảm, tự
ti về trình độ; nắm chắc vị trí chỗ ngồi của từng học sinh yếu - kém; thường xuyên
kiểm tra, theo dõi sự tiến bộ của các em.
+ Dành sự quan tâm thích đáng đối với học sinh yếu kém ở trên lớp:
Đây là một hoạt động khá quan trọng và hết sức cần thiết nhằm nâng cao chất
lượng bộ môn cho học sinh yếu kém. Từ trước đến nay mỗi một giáo viên khi lên
lớp đều mong muốn được hướng dẫn hết những kiến thức cơ bản của bài học
trong phạm vi của một tiết dạy nên phần lớn đều tập trung cho tất cả các đối tượng
mà chưa dành sự quan tâm thích đáng đến đối tượng học sinh yếu kém. Bởi lẽ đối
tượng này sẽ làm “ cháy” giáo án nếu chúng ta không biết vận dụng linh hoạt và
sáng tạo các phương pháp tổ chức hoạt động trong lớp cho các em.
Trong khi hướng dẫn học sinh tìm hiểu kiến thức bài học, ngoài việc kết hợp
nhuần nhuyễn các đối tượng học sinh tôi còn đặc biệt chú ý đến sự tiếp thu của
đối tượng học sinh yếu kém bằng cách nhấn mạnh, nói chậm rãi hay nhắc lại kiến
thức cần lưu ý để đối tượng này dễ hiểu bài hơn.
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
8
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
Khi kiểm tra, đánh giá tôi cũng dành những câu hỏi dễ, gợi mở để giúp các em
tự tin trả lời câu hỏi.
Khi sử dụng đồ dùng dạy học, tôi dùng tranh trái cây, đồ vật , con vật…để học
sinh đọc lên từ tiếng Anh. Ngoài tranh ảnh, cards, posters, băng, đài tôi còn
hướng dẫn cho các em làm một bảng phụ cá nhân. Chỉ bằng một tờ lịch hay một
tấm bìa cũ có bao giấy trong ở ngoài, bài học sẽ trở nên rất hứng thú thông qua
các trò chơi như “Bingo”, “Guessing”; hoặc tôi tổ chức cho các em làm bài tập
trắc nghiệm qua trò chơi “ Rung chuông vàng” mà các em thường hay xem ở trên
truyền hình. Bằng cách đó sẽ lôi cuốn được tất cả các đối tượng học sinh, đặc biệt
là những em hằng ngày thường tỏ ra nhút nhát cũng tham gia rất sôi nổi.
Ví dụ: Unit 4 - English 7: Muốn khắc sâu những tính từ trong dạng câu
“Compliments” từ sáu từ mới: delicious, interesting, bad, wet, great, bright. Tôi
Đây là một hoạt động rất quan trọng và cần thiết bởi sau một tiết học các em cần
biết mình đã học được những gì. phải học và vận dụng những kiến thức cơ bản
nào vào bài tập, cách làm bài tập trong sách bài tập như thế nào. Đối với học sinh
yếu kém hoạt động này đòi hỏi phải có sự cụ thể và tỉ mỉ hơn.
Ví dụ: Yêu cầu học sinh mở SBT ( trang 16 - 17), đọc và nêu yêu cầu của bài
tập, giáo viên hướng dẫn cách làm bài tập với hình thức so sánh hơn và hơn nhất
của những tính từ trong ngoặc. Gợi ý làm mẫu từ 1 đến 2 câu.
Bài tập 2 (a): Fruit is candy. ( good)
Đối tượng làm bài là HS yếu kém cho nên với câu bài tập trên tôi thêm từ “ than”
vào,
Fruit is than candy. ( good) ;
? Điểm ngữ pháp của bài tập này là gì.
- Hình thức so sánh hơn. (có em nói là hình thức so sánh hơn nhất.)
? Tại sao em biết dó là hình thức so sánh hơn.
- Có sử dụng “than” ở trong câu. “
? Thế hình thức so sánh hơn nhất có đúng không
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
10
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
- Không đúng.
GV khẳng định điểm ngữ pháp của câu trên là so sánh hơn nhờ có “than” ở trong
câu.
Em hãy cấu tạo hình thức so sánh hơn “ good” - “better”.
Đáp án của câu trên sẽ là: Fruit is better than candy.
*Dạng bài tập chia động từ trong ngoặc
1. He (go) ……. to the zoo yesterday.
2. Lan (go) …… to school every day.
3. They (have) … a party tonight.
4. The students (visit) …… their old teacher next week?
5. She (not eat) …… bread for breakfast now.
4. Hoa is … Hue. (a. from b. of c. on)
5. Her parents still … there. (a. lives b. living. c. live)
6. Hoa has … of friends in Hue. (a. some b. lots c.
lot)
7. Her new school is … than her old school. (a. bigger b. big c. biggest)
*Chỉ đẫn phương pháp làm bài theo yêu cầu của bài tập:
-Tôi hướng dẫn các em đọc đáp án và tập trung vào từ loại mà đáp án đề cập đến.
+Câu 1, 2 đều có đáp án là đại từ chủ từ, đại từ túc từ, tính từ và đại từ sở
hữu.
+Câu 3, 4 đều có đáp án là giới từ
+Câu 5 đáp án liên quan đến dạng của động từ.
+Câu 6 đáp án là các tính từ số lượng.
+Câu 7 đáp án có liên quan đến tính từ so sánh
*Gợi ý để học sinh làm - làm mẫu:
+Câu 1:
? Chổ trống này có cần chủ ngữ không Không. Chủ ngữ của câu là
“This”.
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
12
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
? Vậy trước một cụm danh từ từ loại gì được dùng-Tính từ. (Sẽ có em trả lời
là“túc từ”)
-Cô giáo cần phải khẳng định ngay là dùng “Tính từ”
? Em hãy xác định đáp án của câu
-Giáo viên sẽ nhận được có thể là cả ba đáp án, không phải là một. Việc các em
quên từ loại về đại từ chủ từ, túc từ và tính từ sở hữu là dễ nhận thấy. Tôi đã
chuẩn bị một “poster” với các từ loại này và cấu trúc câu có sử dụng chúng: S +
V + O/ S + V + adj +N/ S + be + adj
Đại từ chủ từ Đại từ túc từ Tính từ sở hữu
I Me My
với những âm còn lại. Đáp án:1.c, 2.b, 3.c)
Cũng tương tự như thế với một bài tập từ vựng: Hãy tìm một từ sai trong ba từ, và
sửa lại trong ngoặc trống.
1. A. area B. horible C. favorite (B.
horrible)
2. A. phisycal B. appear C. summer (A.
physical)
3. A. accident B. ahead C. apertment (C.
apartment)
Học sinh xem qua bài tập và cho biết yêu cầu của bài tập này làm gì, HS trả lời là
phải tìm một từ sai chính tả trong ba từ A; B hoặc C. Vậy câu 1 các em hãy nhận
biết xem từ nào sai chính tả? Có em chọn A, có em chọn B, có em lại chọn C. Tôi
hỏi: Tại sao các em chọn B? Trò trả lời từ đúng B phải là “ horrible”. Tôi đồng ý:
OK; rồi viết từ đúng vào ô trống ở cuối câu. Tương tự học sinh làm theo nhóm
câu 2 và 3. Tôi kiểm tra và đưa ra đáp án 2. A. physical; 3. C. apartment. Sau đó
từng nhóm đổi chéo bài, chấm điểm.
Trên đây chỉ đơn cử một vài ví dụ về dạng bài tập và phương pháp gợi mở, dẫn
dắt các em vận dụng kiến thức cơ bản vào thực hành và giao tiếp.
II.3. Phương pháp nghiên cứu và kết quả sau thực nghiệm.
II.3.1. Phương pháp:
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
14
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
1. Phương pháp lí luận.
Để hoàn thành đề tài này, tôi đã dùng các phương pháp chủ yếu sau:
- Nghiên cứu lý luận bằng cách đọc các tài liệu trên báo giáo dục thời đại, các
diến đàn giáo dục về giải pháp khắc phục tình trạng học sinh yếu kém trên mạng
Internet
- Qua thực tiễn giảng dạy
- Dự giờ đồng nghiệp khác để rút kinh nghiệm sau mỗi tiết dạy và đánh giá khả
chuyển biến, các em tiếp thu bài nhanh hơn, luôn hứng thú và thích hoạt động
trong mỗi tiết học, chủ động hơn trong mọi hoạt động của mình và đặc biệt giao
tiếp tiếng Anh của các em không còn rụt rè như trước nữa.
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
15
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
III.PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
III.1. KẾT LUẬN
Việc học tập bộ môn Tiếng Anh để rèn luyện kỹ năng nghe, nói, đọc, viết là
công việc lâu dài vất vả, khó nhọc đối với học sinh nhất là học sinh ở các lớp đầu
bậc học THCS. Do vậy người giáo viên ngoài nhiệm vụ truyền đạt kiến thức còn
phải tìm cách làm cho giờ học trở nên hấp dãn, thú vị nhằm thu hút các em hứng
thú hăng say học tập. Hướng dẫn cho học sinh phương pháp học ở trên lớp và tự
học ở nhà có hiệu quả là điều quan trọng nhất. Đặc biệt là phương pháp học cho
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
16
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
đối tượng học sinh yếu trong thời điểm cả ngành giáo dục đang thực hiện cuộc
cách mạng “Hai không” là vô cùng cần thiết và cấp bách bởi lẽ không để cho học
sinh ngồi nhầm lớp tức là các em được trang bị đầy đủ kiến thức cơ bản, tự tìm tòi
sáng tạo nâng cao kiến thức của mình, hình thành thói quen làm việc độc lập tự
chủ dưới sự hướng dẫn chỉ đạo của giáo viên, đồng thời học sinh có khả năng hợp
tác làm việc với bạn bè nhằm đáp ứng yêu cầu của bài học. Đây chính là nền tảng
để xây dựng tác phong làm việc của thế hệ người Việt nam trong thời kỳ công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và thời kỳ hội nhập hiện nay.
Là một giáo viên đứng trên bục giảng tôi luôn mong muốn mang đến cho học
sinh của mình những giờ học thực sự hấp dẫn và lôi cuốn, tạo mọi điều kiện cho
các em học thật tốt từ đó nâng cao chất lượng học tập và kết quả bộ môn ngày
càng cao hơn. Với kinh nghiệm và khả năng còn có hạn này chắc chắn các bạn
đồng nghiệp sẽ rất hài lòng khi tiếp nhận nó, đóng góp thêm và cùng nhau thực
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
PHÒNG GD - ĐT HUYỆN ĐÔNG TRIỀU
.
Giáo viên : Vũ Thị Bich Ngọc - Trường THCS Mạo Khê II
19
Sáng kiến kinh nghiệm: Nâng cao chất lượng cho học sinh học yếu môn Tiếng Anh
MỤC LỤC
Đề mục Trang
I. PHẦN MỞ ĐẦU
I.1. Lý do chọn đề tài
I.2. Tính cần thiết của đề tài
I.3. Mục đích nghiên cứu
I.4. Đối tượng, phạm vi, kế hoạch, thời gian nghiên cứu
I.5. Đóng góp mới về mặt lý luận thực tiễn.
II. PHẦN NỘI DUNG
II.1. Thực trạng vấn đề
II.1.1. Sơ lược về trường THCS Mạo Khê II
II.1.2. Một số thành tựu đã đạt được
II.1.3. Một số tồn tại và nguyên nhân
II.1.4. Một số vấn đề đặt ra
II.2. Áp dụng trong giảng dạy
II.2.1. Các bước tiến hành
II.2.2. Bài dạy minh họa
II.3. Phương pháp nghiên cứu và kết quả sau thực nghiệm
II.3.1. Phương pháp.
II.3.2. Kết quả
III PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
III.1. Kết luận
III.2. Kiến nghị
1