Tiểu luận môn học : đường lối cách mạng của
Đảng Cộng Sản Việt Nam
*****************
Đề bài: Vai trò của Nguyễn Ái Quốc trong việc chuẩn bị
thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam
Mục lục
• Phần I: Phần mở đầu
Sau khi xâm lược và thôn tính toàn bộ nước ta, thực dân Pháp áp đặt chế độ
cai trị chuyên chế, hà khắc và tàn bạo. Chế độ phong kiến suy tàn đã công khai
câu kết và làm tay sai cho thực dân Pháp. Mâu thuẫn giữa dân tộc Việt Nam với
thực dân Pháp và bè lũ tay sai ngày càng gay gắt, khát vọng đấu tranh giành độc
lập dân tộc ngày càng trở nên bức thiết.
Thắng lợi của cuộc Cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười Nga vĩ đại
(năm 1917) đã tạo ra bước ngoặt lịch sử của nhân loại trên con đường giải phóng
dân tộc, giải phóng giai cấp, đó cũng là ngọn cờ cổ vũ cách mạng nước ta.
1
Cũng những năm cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, một mặt, thực dân Pháp ra
sức tiến hành các chương trình khai thác thuộc địa với quy mô lớn, vơ vét tài
nguyên và bóc lột nặng nề, làm cho nhân dân lao động, trước hết là nông dân bị
phá sản, bần cùng, đồng thời cũng ra đời một số ngành công nghiệp như khai
khoáng, công nghiệp nhẹ, giao thông vận tải để phục vụ sự thống trị và khai thác
thuộc địa của chúng. Và cũng từ đây hình thành một số giai cấp mới như giai cấp
công nhân, giai cấp tư sản Việt Nam, lực lượng trí thức, tiểu tư sản của xã hội
Việt Nam hiện đại.
Các cuộc khởi nghĩa, các phong trào yêu nước của nhân dân ta chống thực
dân Pháp liên tiếp diễn ra nhưng cuối cùng đều thất bại mà nguyên nhân chủ yếu
là do thiếu một đường lối đúng đắn, thiếu tổ chức chặt chẽ và thiếu lực lượng cần
thiết. Cách mạng Việt Nam đã chìm trong cuộc khủng hoảng sâu sắc về đường lối
cứu nước.
kết hợp chủ nghĩa Mác-Lênin, phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt
Nam.
Cương lĩnh đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam gồm Chánh cương vấn tắt
và Sách lược vắn tắt của Đảng do Nguyễn Ái Quốc soạn thảo, được Hội nghị hợp
nhất thông qua là sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mac-Lênin vào điều kiện cụ thể
của cách mạng Việt Nam. Hội nghị cũng thông qua Lời kêu gọi của Nguyễn Ái
Quốc thay mặt Quốc tế Cộng sản và Đảng Cộng sản Việt Nam gửi đến đồng bào,
đồng chí trong cả nước nhân dịp Đảng Cộng sản việt Nam ra đời.
Tháng 10 năm 1930, Hội nghị Trung ương lần thứ nhất Đảng Cộng sản Việt Nam
đã thông qua Luận cương Chính trị do đồng chí Trần Phú khởi thảo. Kế thừa
Cương lĩnh đầu tiên của Đảng, Luận cương Chính trị đã nêu ra cách mạng Việt
Nam phải trải qua hai giai đoạn: Cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân nhằm đánh
đổ chế độ thực dân phong kiến, giải phóng dân tộc và tiến lên giai đoạn xây dựng
xã hội cộng sản chủ nghĩa (cách mạng xã hội chủ nghĩa).
Trong giai đoạn đầu phải chống đế quốc và chống phong kiến, thực hiện mục tiêu
“Độc lập dân tộc”, “Người cày có ruộng”, trong đó đặt mục tiêu chống đế quốc,
giải phóng dân tộc lên hàng đầu. Phải xây dựng lực lượng cách mạng rộng rãi của
toàn dân, trong đó công nhân giữ vai trò lãnh đạo, công nông là hai động lực
3
chính của cách mạng. Phương pháp cách mạng là bạo lực cách mạng. Cách mạng
Việt Nam phải có sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam mới gìanh được
thắng lợi.
Luận cương cũng xác định cách mạng Việt Nam là một bộ phận của cách mạng
thế giới, cần tăng cường đoàn kết với giai cấp vô sản và các dân tộc bị áp bức trên
thế giới, kể cả nhân dân Pháp.
Như vậy, ngay từ khi mới ra đời, Đảng ta đã đề ra Cương lĩnh đúng đắn, vạch
ra con đường cứu nước khác về chất so với những con đường cứu nước do những
nhà yêu nước đương thời vạch ra và đã bị bế tắc, thất bại. Chính cương lĩnh này
đã đặt nền tảng cho một sự nghiệp cách mạng vĩ đại, chưa từng có trong lịch sử
cho đất nước, đem lại tự do, hạnh phúc cho đồng bào.
Với tình cảm yêu nước thương dân vô hạn, năm 1911 Người đã rời Tổ quốc
đi sang phương Tây để tìm con đường giải phóng dân tộc.
II. Hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ 1911 đến 1920 và vai trò của
Người trong giai đoạn này
Ngày 5/6/1911 – Bác Hồ với tên gọi Nguyễn Tất Thành đã rời bến cảng Nhà
Rồng đi sang các nước phương tây tìm đường cứu nước.
Giữa tháng 12/1912, Nguyễn Tất Thành tới nước Mỹ, Người dành một phần thời
gian để lao động kiếm sống, còn phần lớn thời gian dành cho học tập, nghiên cứu
Cách mạng tư sản Mỹ năm 1776. Khi thăm pho tượng Thần Tự Do, Bác không để
ý đến ánh hào quang trên đầu tượng mà chỉ xúc động trước cảnh những nô lệ đen
dưới chân tượng.Cuối năm 1913, Nguyễn Tất thành từ Mỹ sang Anh.Năm 1917,
Người từ Anh trở lại Pháp. Một thời gian sau, Người tham gia Đảng Xã hội
Pháp.Trong thời gian đó Người đã đi nhiều nơi phân biệt rõ bạn và thù.
Năm1919, Chiến tranh thế giới thứ nhất kết thúc.
18/6/1919, Các nước Đế quốc thắng trận họp hội nghị Vecxai để chia lại thị
trường thế giới. Nguyễn Ái Quốc thay mặt những người Việt Nam yêu nước sống
ở Pháp đã đưa tới hội nghị bản yêu sách 8 điểm đòi chính phủ Pháp phải thừa
nhận các quyền tự do dân chủ, quyền bình đẳng và quyền tự quyết của dân tộc
Việt Nam. Những yêu sách nói trên không được chấp nhận nhưng đòn tấn công
trực diện đầu tiên đó của nhà cách mạng trẻ tuổi vào bọn Đế quốc đã có tiếng
vang lớn đối với Nhân dân Việt Nam, Nhân dân Pháp và Nhân dân các thuộc địa
của Pháp.
Tháng 7/1920, Nguyễn Ái Quốc đọc bản Luận cương của Lenin về các vấn đề
6
dân tộc vài thuộc địa. Từ đó, Người hoàn toàn tin theo Lenin, dứt khoát đứng về
Quốc tế thứ ba.
(ảnh Nguyễn Ái Quốc tại Pháp năm 1920)
Tháng 12/1920, Bác tham dự Đại hội lần thứ 18 Đảng xã hội Pháp tại Tours
(từ 25 đến 30 tháng 12 năm 1920) và bỏ phiếu tán thành việc gia nhập Quốc tế
1921: Người sáng Hội liên hiệp các dân tộc thuộc địa Pháp để tuyên truyền,
tập hợp lực lượng chống chủ nghĩa đế quốc.
1922 : Ra báo “ Le Paria” ( Người cùng khổ ) vạch trần chính sách đàn áp,
bóc lột dã man của chủ nghĩa đế quốc, góp phần thức tỉnh các dân tộc bị áp bức
đứng lên tự giải phóng.
1923 : Sang Liên Xô dự Hội nghị Quốc tế nông dân, sau đó làm việc ở Quốc
tế Cộng sản.
1924 : Dự Đại hội Quốc tế Cộng sản lần thứ V.Ngoài ra, Người còn viết
nhiều bài cho báo Nhân Đạo, Đời sống công nhân và viết cuốn sách nổi tiếng “
Bản án chế độ thực dân Pháp” - đòn tấn công quyết liệt vào chủ nghĩa thực dân
Pháp
Những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc (chủ yếu trên mặt trận tư tưởng chính
trị) nhằm truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin vào nước ta. Thời gian này tuy chưa
8
thành lập chính đảng của giai cấp vô sản ở Việt Nam, nhưng những tư tưởng
Người truyền bá sẽ làm nền tảng tư tưởng của Đảng sau này. Đó là :
* Chủ nghĩa tư bản, đế quốc là kẻ thù chung của giai cấp vô sản các nước và nhân
dân các thuộc địa. Đó là mối quan hệ mật thiết giữa cách mạng chính quốc và
thuộc địa.
* Xác định giai cấp công nhân và nông dân là lực lượng nòng cốt của cách mạng.
* Giai cấp công nhân có đủ khả năng lãnh đạo cách mạng, thông qua đội tiên
phong là Đảng Cộng sản.
Tháng 6-1925 :Người thành lập “ Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên” và
cho xuất bản tuần báo “ Thanh niên” làm cơ quan ngôn luận của Hội.
Tháng 7-1925 : Nguyễn Ái Quốc cùng một số nhà cách mạng Quốc tế, lập ra
“Hội các dân tộc bị áp bức ở Á Đông”, có quan hệ chặt chẽ với Hội Việt Nam
cách mạng thanh niên.
Tại Quảng Châu, Nguyễn Ái Quốc đã mở nhiều lớp huấn luyện ngắn ngày
để đào tạo, bồi dưỡng cách mạng.
Những bài giảng của Nguyễn Ái Quốc tại các lớp huấn luyện ở Quảng Châu
sản Đảng được thành lập ở Nam kỳ, 1930 Đông Dương Cộng sản Liên đoàn được
thành lập ở Trung kỳ. Chỉ trong một thời gian ngắn đã có 3 tổ chức cộng sản
được tuyên bố thành lập. Điều đó phản ánh xu thế tất yếu của phong trào đấu
tranh cách mạng ở Việt Nam trong đó có vai trò rất lớn của Nguyễn Ái Quốc.
10
IV. Hội nghị thành lập Đảng và vai trò của Nguyễn Ái Quốc đến sự
thành lập Đảng.
1. Hội nghị thành lập Đảng
(hội nghị thành lập Đảng năm 1930)
Đến cuối năm 1929, những người cách mạng Việt Nam trong các tổ chức cộng
sản đã nhận thức được sự cần thiết và cấp bách phải thành lập một đảng cộng sản
thống nhất, chấm dứt sự chia rẽ trong phong trào cộng sản ở Việt Nam. Điều này
phản ánh quá trình tự ý thức của những người cộng sản Việt Nam về nhu cầu phải
thống nhất các tổ chức cộng sản thành một đảng cộng sản duy nhất.
Ngày 27-10-1929, Quốc tế Cộng sản gửi những người Cộng sản Đông Dương
tài liệu Về việc thành lập một Đảng Cộng sản Đông Dương, yêu cầu những người
cộng sản Đông Dương phải khắc phục ngay sự chia rẽ giữa các nhóm cộng sản và
thành lập một đảng giai cấp vô sản. Quốc tế Cộng sản chỉ rõ phương thức để tiến
tới thành lập Đảng là phải bắt đầu từ việc xây dựng các chi bộ trong các nhà máy,
11
xí nghiệp: chỉ rõ mối quan hệ giữa Đảng Cộng sản Đông Dương với phong trào
cộng sản quốc tế.
Nhận được tin về sự chia rẽ của những người cộng sản ở Đông Dương,
Nguyễn Ái Quốc rời Xiêm đến Trung Quốc. Người chủ trì Hội nghị hợp nhất
Đảng, tại Hương Cảng, Trung Quốc. Trong Báo cáo gửi Quốc tế Cộng sản
(18/2/1930). Nguyễn Ái Quốc viết: “Chúng tôi họp vào ngày 6-1… Các đại biểu
trở về An Nam ngày 8-2”. Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III Đảng
Lao Động Việt Nam (10/9/1960) quyết định lấy ngày 3-2 dương lịch hàng năm
làm ngày kỉ niệm thành lập Đảng.
Thành phần Hội nghị hợp nhất gồm: 1 đại biểu của Quốc tế Cộng sản; 2 đại
nước Việt Nam được hoàn toàn độc lập; lập chính phủ công nông binh, tổ chức
quân đội công nông.
Về kinh tế: thủ tiêu hết các thứ Quốc trái; tịch thu toàn bộ sản nghiệp lớn
(như công nghiệp, vận tải, ngân hàng,…) của tư bản đế quốc chủ nghĩa Pháp để
giao cho chính phủ công nông binh quản lý; tịch thu toàn bộ ruộng đất của bọn đế
quốc chủ nghĩa làm của công chia cho dân cày nghèo; bỏ sưu thuế cho dân cày
nghèo; mở mang công nghiệp và nông nghiệp; thi hành luật ngày làm 8giờ.
Về văn hóa - xã hội: dân chúng được tự do tổ chức, nam nữ bình quyền; phổ
thông giáo dục theo công nông hóa.
Về lực lượng cách mạng: Đảng phải thu phục cho được đại bộ phận dân cày
và phải dựa vào hạng dân cày nghèo làm thổ địa cách mạng, đánh đổ bọn đại địa
chủ và phong kiến; phải làm cho các đoàn thể, thợ thuyền và dân cày khỏi ở dưới
quyền lực và ảnh hưởng của bọn tư bản quốc gia; phải hết sức liên lạc với tiểu tư
sản, trí thức, trung nông, Thanh niên, Tân Việt…để kéo họ đi vào phe vô sản giai
cấp. Đối với phú nông, trung, tiểu địa chủ và tư bản An Nam mà chưa rõ mặt
13
phản cách mạng thì phải lợi dụng, ít lâu mới làm cho họ đứng trung lập. Bộ phận
nào đã ra mặt phản cách mạng thì phải đánh đổ.
Về lãnh đạo cách mạng: giai cấp vô sản là lực lượng lãnh đạo Việt Nam.
Đảng là đội tiên phong của giai cấp vô sản, phải thu phục cho được đại bộ phận
giai cấp mình, phải làm cho giai cấp mình lãnh đạo được dân chúng, trong khi
liên lạc với các giai cấp phải rất cẩn thận, không khi nào nhượng bộ một chút lợi
ích gì của công nông mà đi vào con đường thỏa hiệp.
Về quan hệ của cách mạng Việt Nam với phong trào cách mạng thế giới:
cách mạng Việt Nam là một bộ phận của cách mạng thế giới, phải thực hành liên
lạc với các dân tộc bị áp bức và giai cấp vô sản thế giới, nhất là giai cấp vô sản
Pháp.
Thực tiễn quá trình vận động của cách mạng Việt Nam trong gần 80 năm qua
đã chứng minh rõ tính khoa học và tính cách mạng, tính đúng đắn và tiến bộ của
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng. Qua đó thể hiện cái nhìn thấu suốt, tư
nhất để khẳng định sự đảm nhiệm vai trò lãnh đạo đối với cách mạng Việt Nam.
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng đánh dấu bước phát triển vế chất của cách
mạng Việt Nam.
Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập khẳng định dứt khoát con đường đi lên
của dân tộc Việt Nam từ 1930 là con đường cách mạng vô sản. Đó là sự lựa chọn
của chính nhân dân Việt Nam, chính lịch sử dân tộc Việt Nam trong quá trình tìm
con đường giải phóng dân tộc.
Sự ra đời Đảng Cộng sản Việt Nam và Cương lĩnh được thông qua ở Hội
nghị thành lập Đảng, từ năm 1930 cách mạng Việt Nam có được đường lối chính
trị toàn diện đề ra mục tiêu và phương pháp đấu tranh thích hợp, giải quyết triệt
để những mâu thuẫn cơ bản của xã hội, đồng thời có được tổ chức Đảng cách
mạng để lãnh đạo và tổ chức phong trào cách mạng. Sự ra đời của Đảng đã tạo
những tiền đề và điều kiện để đưa cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến
thắng lợi khác trên con đường giải phóng dân tộc, thống nhất Tổ quốc và xây
dựng đất nước .
15
Sự đúng đắn của Cương lĩnh chính trị đầu tiên đã được khẳng định bởi quá trình
khảo nghiệm của lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước quá
độ đi lên CNXH của dân tộc ta từ khi Đảng ra đời và đến nay vẫn là ngọn cờ dẫn
dắt nhân dân ta trong công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa, vì
mục tiêu "dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ văn minh".
4. Vai trò của Nguyễn Ái Quốc
Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là kết quả tất yếu của cuộc đấu tranh dân tộc
và đấu tranh giai cấp, là sự khẳng định vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân
Việt Nam và hệ tư tưởng Mác - Lênin đối với cách mạng Việt Nam. Sự kiện
Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là “một bước ngoặt vô cùng quan trọng trong
lịch sử cách mạng Việt Nam ta . Nó chứng tỏ rằng giai cấp vô sản ta đã trưởng
thành và đủ sức lãnh đạo cách mạng”.
Thực tế lịch sử cho thấy, trong quá trình chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ
chức cho việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Nguyễn Ái Quốc không chỉ
được Hội nghị thành lập Đảng thông qua đã xác định cách mạng Việt Nam phải
tiến hành cách mạng giải phóng dân tộc tiến lên chủ nghĩa xã hội. Độc lập dân tộc
và chủ nghĩa xã hội là con đường cách mạng duy nhất đúng để thực hiện mục tiêu
giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người.
Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt
Nam với Cương lĩnh, đường lối cách mạng đúng đắn chứng tỏ giai cấp công
nhân Việt Nam đã trưởng thành, đủ sức lãnh đạo cách mạng.
Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam gắn liền với tên tuổi của Nguyễn Ái
Quốc-Hồ Chí Minh, người sáng lập và rèn luyện Đảng ta. Người đã chuẩn bị về
17
cả tư tưởng , chính trị và tổ chức cho Đảng đặt những viên gạch đầu tiên xây
dựng nên Đảng Cộng Sản Việt Nam.
Phần III: Kết luận
Với tấm lòng yêu nước thương dân,đau xót trước cảnh ngưòi dân mất nước
ngày 5/6/1911 người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành đã ra đi tìm đường
cúu nước.Sau nhiều năm bôn ba nước ngoài cuối cùng Người cũng gặp được chân
lí cách mạng đún đắn.Đó là chủ nghĩa Mác.
Nguyễn Ái Quốc chính là người truyền bá chủ nghĩa Mác vào nước ta tạo ra
bước chuyển cách mạng lớn dẫn đến sự ra đời của Đảng cộng sản Việt Nam.
18
Nguyễn Ái Quốc, lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam, là tấm gương chói lọi
về tinh thần cách mạng, chí khí kiên cường bất khuất, toàn tâm toàn ý phục vụ
Đảng, phục vụ nhân dân, phục vụ cách mạng, tận tụy hy sinh suốt đời phấn đấu vì
sự nghiệp giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc và giải phóng loài người, vì độc
lập tự do, vì chủ nghĩa xã hội cộng sản.
Kinh nghiệm thực tế và lịch sử cho thấy muốn cách mạng thành công thì
điều kiện không thể thiếu là phải có một chính đảng vững mạnh lãnh đạo. Hiểu
được sự bức thiết phải thành lập một chính đảng để phục vụ việc giải phóng dân
tộc. Nguyễn ái Quốc và các đồng chí của mình đã chuẩn bị rất chu đáo về tư
tưởng chính trị và tổ chức và đến ngày 3-2-1930, đánh dấu một bước ngoặt quan
cách mạng vô sản. Chính Người đã có vai trò là đầu tàu trong suốt quá trình
chuẩn bị và thành lập của Đảng Cộng Sản Việt Nam. Đường lối mà Nguyễn Ái
Quốc đã vạch ra trong đã là kim chỉ nam soi đường cho cách mạng Việt Nam đi
hết từ thành công này đến thành công khác.
Đảng ta xác định nhiệm vụ cách mạng nước ta trong giai đoạn mới là: Kiên định
con đường độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Tiếp tục đường lối đổi
mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, vì mục tiêu dân giàu,
nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh. Phấn đấu đến năm 2020, nước
ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại.
Trên cơ sở nhiệm vụ cách mạng của Đảng và thực tiễn công tác Đoàn và phong
trào thanh niên hiện nay, Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ VIII đã xác định nhiệm
vụ chính trị của thanh niên Việt Nam là: "Rèn luyện về lý tưởng, đạo đức cách
mạng, về trình độ học vấn, chuyên môn, nghề nghiệp, về thể chất, xung kích đi
đầu tham gia phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ Tổ quốc; xây dựng Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh vững
mạnh, mở rộng mặt trận đoàn kết, tập hợp thanh niên, góp phần xây dựng Tổ
quốc Việt Nam dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh".
Chúng em, những sinh viên trường đại học Bách Khoa, đang được học tập,
làm việc, được trong đất nước Việt Nam thanh bình sẽ mãi mãi ghi nhớ công ơn
của Người, của Đảng và của lớp lớp thế hệ cha anh đã hi sinh quên mình cho nền
độc lập tự do của đất nước. Tư tưởng của Người, đường lối của Đảng sẽ mãi được
chúng em học tập, noi theo. Chúng em xin hứa sẽ nỗ lực hết mình trong học tập,
trong làm việc để góp phần nhỏ bé của mình cho tổ quốc Việt Nam ngày càng
giàu đẹp, văn minh
20
Tài liệu tham khảo:
1. Giáo trình đường lối cách mạng của Đảng Cộng Sản Việt Nam. NXB giáo
dục.
2. Giáo trình lịch sử Đảng Cộng Sản Việt Nam.