Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá
MỤC LỤC
Sinh viên: Phạm Thị Dung – MSSV: 10011043 - Lớp: DHTN6TH Trang 1
Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá
NỘI DUNG
1. Lý do chọn đề tài:
Trong giai đoạn nước ta đang tập trung các nguồn lực tài chính để phục vụ
cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, phát triển nền kinh tế thị
trường định hướng xã hội chủ nghĩa thì việc kiểm soát chặt chẽ và sử dụng có hiệu
quả các khoản chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước là yêu cầu hết sức cần thiết
và là mối quan tâm lớn của Đảng, Nhà nước, các cấp, các ngành. Tuy nhiên tình
hình sử dụng công quỹ còn rất nhiều lãng phí, tình trạng tùy tiện sử dụng Ngân
sách chưa được ngăn chặn, công tác quản lý Ngân sách còn nhiều khiếm khuyết.
Thực hiện tốt công tác chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước có ý nghĩa quan
trọng phát triển kinh tế xã hội, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Xuất phát từ lý do trên, em chọn đề tài: “ Thực trạng và giải pháp kiểm soát chi
thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước”.
2. Cơ sở lý luận
2.1 Khái niệm, phân loại, đặc điểm chi thường xuyên từ Ngân sách nhà nước.
2.1.1 Khái niệm
Chi thường xuyên là các khoản chi từ ngân sách nhà nước để thực hiện các
hoạt động thư ờng xuyên của các cơ quan trong bộ máy quản lý Nhà nước và đảm
bảo một số dịch vụ công khác mà Nhà nước vẫn phải cung ứng.
2.1.2 Phân loại
- Theo từng lĩnh vực chi:
+ Chi các hoạt động sự nghiệp thuộc lĩnh vực văn hóa, xã hội, sự nghiệp giáo
dục- đào tạo, y tế, văn hóa- nghệ thuật, thể dục- thể thao, phát thanh truyền hình…
+ Chi các hoạt động sự nghiệp kinh tế của Nhà nước: sự nghiệp giao thông,
nông nghiệp, thủy lợi…
Sinh viên: Phạm Thị Dung – MSSV: 10011043 - Lớp: DHTN6TH Trang 2
Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá

- Lập dự toán chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước.
- Chấp hành dự toán chi thường xuyên.
- Kế toán chi thường xuyên.
- Quyết toán và kiểm toán các khoản chi thường xuyên của ngân sách.
3. Thực trạng, kết quả, nguyên nhân, giải pháp
3.1 Thực trạng chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước
3.1.1 Thực trạng
* Năm 2010
Theo báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính Ngân sách của Quốc hội về
việc thực hiện Luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2010 nhiều Bộ,
ngành, địa phương, công tác quản lý, sử dụng kinh phí chi thường xuyên vẫn còn
bộc lộ những tồn tại, phân bổ và giao dự toán vượt định mức, chi tiêu vượt dự toán,
sử dụng sai nguồn kinh phí, vượt tiêu chuẩn, chế độ quy định.
9 tháng đầu năm 2010, thông qua kiểm soát chi 236. 661 tỉ đồng chi thường
xuyên, kho bạc Nhà nước đã phát hiện 25. 883 khoản chi của hơn 10. 136 lượt đơn
vị chưa chấp hành đúng trình tự, thủ tục, từ chối thanh toán trên 160 tỉ đồng chưa
đủ điều kiện chi theo quy định.Kiểm toán Nhà nước cũng phát hiện, kiến nghị xử
lý tài chính trên 14, 7 nghìn tỉ đồng; ngành tài chính, thanh tra Chính phủ cũng
phát hiện và xử lý vi phạm tài chính hàng nghìn tỉ đồng… Tình trạng sử dụng số
vượt thu, nguồn dự phòng, chi tạm ứng, cho vay sai đối tượng, sai chế độ, chi vượt
dự toán lớn, vượt chế độ định mức, nhất là số chi chuyển nguồn ngân sách lớn, tiếp
tục tăng và diễn ra trong nhiều năm vẫn chậm được khắc phục, là sự lãng phí đối
với ngân sách Nhà nước.
* Năm 2011
Sinh viên: Phạm Thị Dung – MSSV: 10011043 - Lớp: DHTN6TH Trang 4
Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá
Ðịnh mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách Nhà nước
Quy định cụ thể định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách cho
các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các cơ quan khác ở Trung
ương bao gồm: chi quản lý hành chính; chi sự nghiệp y tế; đào tạo và nghiên cứu

phát hiện 4.000 khoản chi của 2.000 lượt đơn vị chưa chấp hành đúng thủ tục, chế
độ quy định và đã yêu cầu đơn vị bổ sung các thủ tục cần thiết; từ chối chưa thanh
toán với số tiền khoảng 35 tỷ đồng chưa đủ điều kiện chi theo quy định.
* Năm 2013
Thu Ngân sách Nhà nước lũy kế đến 15/10 ước đạt 70,1% dự toán, thấp hơn
so với cùng kỳ 2 năm trước cũng như so với yêu cầu tiến độ thực hiện dự toán 20.
Thu Ngân sách Nhà nước tiếp tục đạt thấp do thu nội địa và thu cân đối từ hoạt
động xuất nhập khẩu chỉ đạt 68,5% và 62,5% dự toán do sản xuất kinh doanh của
doanh nghiệp vẫn còn khó khăn, kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng chịu thuế giảm
so cùng kỳ. Bên cạnh đó, nguồn thu từ dầu thô – nhân tố chính bù đắp hụt thu từ
thu nội địa và thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu chỉ đạt 86,4% dự toán, thấp
hơn nhiều so với 103,6% và 116,9% dự toán của cùng kỳ năm 2012 và 2011. Vì
vậy, thu Ngân sách Nhà nước trong năm 2013 khó khăn hơn năm 2012, hụt thu
khoảng 63.630 tỷ đồng.
Sang năm 2014, thu Ngân sách Nhà nước vẫn đối mặt với nhiều khó khăn như
tình trạng nợ đọng thuế, chuyển giá, sự phục hồi sản xuất kinh doanh của các
doanh nghiệp còn chậm, giảm thu chính sách giảm thuế thu nhập doanh nghiệp và
giá dầu thô thế giới giảm. Do vậy, cần có những biện pháp triệt để tiết kiệm chi
thường xuyên, cơ cấu lại hệ thống các cơ quan hành chính, đoàn thể, đẩy mạnh xã
hội hóa đầu tư công. Việt Nam hiện có những cách hạch toán chưa theo thông lệ
Sinh viên: Phạm Thị Dung – MSSV: 10011043 - Lớp: DHTN6TH Trang 6
Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá
quốc tế: Nhiều khoản chi ngân sách từ nguồn trái phiếu Chính phủ cho các dự án
giáo dục, thủy lợi, y tế được để ngoại bảng, không tính vào chi tiêu NSNN.
Có một vấn đề đáng lo ngại là trong cơ cấu nguồn chi, trong khi chi cho đầu
tư phát triển có xu hướng giảm từ 9,3% GDP trung bình trong giai đoạn 2006-2010
xuống còn 6,7% GDP trong giai đoạn 2011-6/2013 thi chi thường xuyên lại có xu
hướng gia tăng từ 19,7% GDP lên tới 21,4% trong cùng giai đoạn này. Qua đó cho
thấy, các nỗ lực cắt giảm chi tiêu công chủ yếu lại nằm vào phần chi cho đầu tư
phát triển trong khi nhẽ ra phần phải cắt giảm mạnh là chi thường xuyên lại tăng.

- Thông qua công tác kiểm soát chi thường xuyên đã hạn chế tốt đa việc rút
kinh phí về quỹ tiền mặt để chi trong những ngày cuối năm đồng thời tạo điệu kiện
cho các đơn vị dự toán chấp hành việc sử dụng vốn Ngân sách Nhà nước theo đúng
dự toán được duyệt
3.3 Nguyên nhân
Nguyên nhân dẫn đến những bất cập, tồn đọng trong chi thường xuyên từ
Ngân sách Nhà nước là do:
- Ý thức trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân chưa cao; thực hành
tiết kiệm, chống lãng phí chưa được xác định là khâu trọng tâm. Một số bộ, ngành,
địa phương chưa thực sự tự giác trong việc xây dựng các giải pháp để triển khai
việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà
nước. Trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc thực hiện các biện pháp
thực hành tiết kiệm, chống lãng phí chưa được đề cao.
- Hệ thống pháp luật hiện hành về Ngân sách Nhà nước chưa được chặt chẽ và
đồng bộ, điển hình là cơ chế kiểm tra, kiểm soát chi thường xuyên từ Ngân sách
Nhà nước còn lỏng lẻo, hạn chế.
Sinh viên: Phạm Thị Dung – MSSV: 10011043 - Lớp: DHTN6TH Trang 8
Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở Thanh Hoá
- Cán bộ trực tiếp làm công tác chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước còn
thiếu và nhiều yếu kém.
3.4. Giải pháp
Một là, xây dựng một dự toán chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước toàn
diện, chi tiết, đảm bảo tài chính cho các bộ ngành, địa phương, thực hiện các
nhiệm vụ phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xã hội.
Hai là, thiết lập cơ sở truyền tin thống nhất trong lĩnh vực quản lý ngân sách
trên cơ sở nghiên cứu xây dựng một trung tâm tính toán và lưu dữ liệu thống nhất
trong ngành tài chính.
Ba là, Hoàn thiện các hình thức cấp phát Ngân sách Nhà nước. Hình thức ghi
thu- ghi chi cần phải được hạn chế và đi đến xóa bỏ. Hình thức lệnh chi tiền cần
xác định rõ phạm vi và đối tượng sử dụng. Hình thức này chỉ nên áp dụng đối với