Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
PHẦN MỞ ĐẦU
1. SỰ CẦN THIẾT PHẢI NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
Đứng trước tiến trình hội nhập AFTA và WTO, các doanh nghiệp không
ngừng thay đổi để thích ứng với môi trường xung quanh. Nền kinh tế có xu
hướng ngày càng phát triển thì đòi hỏi tính tự chủ của các doanh nghiệp ngày
càng cao, họ phải tự hạch toán, tự chuẩn bị các yếu tố đầu vào để vận hành tốt
quá trình sản xuất. Để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh, bất cứ doanh
nghiệp nào cũng phải mua các yếu tố đầu vào; đó là yếu tố của quá trình sản xuất
để từ đó doanh nghiệp sản xuất ra những sản phẩm được người tiêu dùng chấp
nhận. Nó quyết định rất lớn đến chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm dẫn đến
ảnh hưởng tới tính cạnh tranh của doanh nghiệp.
Công ty TNHH Minh Hồng, là một Công ty chuyên sản xuất dép nhựa với
chất lượng tốt đã chiếm được sự tín nhiệm cao trên thị trường trong nước. Dép
nhựa Trường Sơn luôn xác định: “Yếu tố đầu vào ảnh hưởng rất lớn đến chất
lượng đầu ra”. Vì thế để đảm bảo chất lượng sản phẩm cũng như đảm bảo tính
cạnh tranh của doanh nghiệp thì việc chuẩn bị tốt các yếu tố đầu vào mà công tác
hậu cần vật tư là chủ yếu. Việc sản xuất sản phẩm với khối lượng lớn, mẫu mã
đa dạng nên công tác hậu cần vật tư là công tác thực sự khó khăn và đòi hỏi tính
chuyên môn, nghiệp vụ và kinh nghiệm thực tế. Tuy công tác hậu cần vật tư của
Công ty đạt một số thành tựu nhưng không tránh khỏi một số hạn chế. Chính vì
vậy “Nâng cao hiệu quả công tác hậu cần vật tư ở Công ty TNHH Minh
Hồng” là đề tài mà em lựa chọn nhằm tìm ra những giải pháp thích hợp để nâng
cao hiệu quả hoạt động của công tác hậu cần vật tư của doanh nghiệp trên cơ sở
kết hợp thực trạng hoạt động hậu cần vật tư của Công ty.
2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Khi nghiên cứu đề tài này, mục đích trước mắt của người nghiên cứu là hoàn
thành tốt công tác thực tập ở Trường Đại học Kinh tế Quốc Dân. Việc nghiên
cứu đã giúp người học có cái nhìn thực tế về các kiến thức đã thu lượm trên
GV hướng dẫn: Ths. Ngô Thị Mỹ Hạnh -
Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
GV hướng dẫn: Ths. Ngô Thị Mỹ Hạnh -
Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
chuyên đề tốt nghiệp hoàn thành tốt hơn. Kính chúc cô và anh, chị trong Công ty
sức khỏe, phú quý và hạnh phúc.
CHƯƠNG I
CÔNG TÁC HẬU CẦN VẬT TƯ VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ
ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA
DOANH NGHIỆP TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
I. CÔNG TÁC HẬU CẦN VẬT TƯ VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ ĐỐI VỚI HOẠT
ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH TRONG NỀN KINH TẾ THỊ
TRƯỜNG
1. Khái niệm về công tác hậu cần vật tư
Thuật ngữ “Hậu cần” trong tiếng anh là logistic xuất hiện cách đây từ rất lâu,
khoảng hai ngàn năm. Thuật ngữ đó xuất hiện đầu tiên ở Trung Quốc với nghĩa
“Chuẩn bị quân lương, quân trang và các vật khác để phục vụ cho quân đội” và
sau đó nó luôn xuất hiện trong các cuộc chiến tranh. Theo từ điển Hán - Việt thì
“Hậu cần” là công tác ở hậu phương nhằm phục vụ cho quân đội mọi mặt của
đời sống.
Như vậy, nếu trong quân đội có hậu cần quân đội thì trong kinh tế có hậu cần
cho sản xuất hay hậu cần vật tư, tức là đảm bảo vật tư kỹ thuật cho sản xuất. Đó
là các nguyên nhiên vật liệu, điện lực, bán thành phẩm, thiết bị máy móc, dụng
cụ, phụ tùng… (được gọi là vật tư). Hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh
nghiệp không thể thiếu các loại nguyên vật liệu khác nhau. Các tư liệu này được
tạo ra trong quá trình lao động của các doanh nghiệp sản xuất khác.
Từ khi là thành phẩm của doanh nghiệp sản xuất khác cho đến khi chúng được
các lao động sống của các đơn vị làm tư liệu lao động hoặc đối tượng lao động
theo công dụng, tính chất của chúng. Khi đó biểu hiện của chúng là vật tư kỹ
thuật. Vật tư kỹ thuật là một dạng biểu hiện của tư liệu sản xuất, dùng chỉ những
vật có chức năng làm tư liệu sản xuất đang trong qúa trình vận động từ sản xuất
đến tiêu dùng chưa bước vào tiêu dùng sản xuất trực tiếp. Vật tư kỹ thuật đó là
Các yếu tố đầu vào
DN
Đầu ra
Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
Hình 1: Quy trình sản xuất của doanh nghiệp
(Nguồn: Giáo trình KHQL tập II, trang 206)
Để tạo ra những hàng hoá có chất liệu tốt đáp ứng các yêu cầu về chất lượng
sản phẩm, về vệ sinh và về xã hội phù hợp với xu thế tiêu dùng hiện đại. Thúc
đẩy sản xuất và tiêu dùng xã hội phát triển, mặt khác thúc đẩy tiến bộ khoa học
công nghệ trong sản xuất với giá cả thích hợp. Thì công tác hậu cần vật tư của
doanh nghiệp phải cung ứng những máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, công nghệ
nguồn tiên tiến, hiện đại có năng xuất và giá trị sử dụng cao. Điều đó sẽ thúc đẩy
sản xuất phát triển và nó có vai trò đối với doanh nghiệp như sau:
+ Vật tư chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu chi phí khoảng 60 - 70%. Khi là
nguyên nhiên vật liệu thì vật tư chuyển toàn bộ gía trị của nó vào sản phẩm. Bởi
vậy công tác hậu cần vật tư ảnh hưởng trực tiếp tới việc sử dụng tiết kiệm
nguyên vật tư và hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp và do đó ảnh hưởng tới
giá thành sản phẩm và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.
+ Công tác hậu cần vật tư đảm bảo cho quá trình sản xuất liên tục ổn định,
nhịp nhàng bằng việc cung ứng đầy đủ, kịp thời, đúng quy cách.
+ Trong quá trình dự trữ, bảo quản vật tư kỹ thuật sẽ thúc đẩy doanh nghiệp
áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, giúp tăng năng suất lao
động, hạ giá thành sản phẩm. Vì thế có thể giúp cho doanh nghiệp cạnh tranh
bằng mọi giá so với đối thủ cạnh tranh.
+ Công tác cấp phát vật tư trong doanh nghiệp góp phần sử dụng tiết kiệm
vật tư, chống lãng phí và nâng cao trách nhiệm của người sử dụng vật tư.
II. NỘI DUNG CỦA CÔNG TÁC HẬU CẦN VẬT TƯ CHO SẢN XUẤT
1. Xác định nhu cầu vật tư cho sản xuất
a. Nhu cầu vật tư và những đặc trưng cơ bản của vật tư
a.1. Nhu cầu vật tư
vụ nói chung, những điểm khác biệt ở chỗ so với hàng hoá tiêu dùng là ở công
GV hướng dẫn: Ths. Ngô Thị Mỹ Hạnh -
Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
dụng của nó. Hàng hoá tiêu dùng cá nhân mà đặc trưng cơ bản của nó là khi
phân loại thì căn cứ vào thói quen mua hàng của người tiêu dùng. Còn vật tư
được sử dụng để làm ra những sản phẩm khác nhau hoặc tham gia điều hành một
doanh nghiệp hoặc một cơ sở hoạt động nào đó. Do đó sự khác biệt về đặc điểm
của tư liệu sản xuất và đặc điểm của vật tư tiêu dùng dẫn đến sự vận động của
cầu vật tư có sự khác biệt rất lớn so với cầu hàng hoá tiêu dùng. Độ co giãn của
cầu vật tư ảnh hưởng rất lớn đến nhu cầu về các loại vật tư cho sản xuất của
doanh nghiệp. Mặt khác, do vật tư là hàng hoá công nghiệp nên độ co giãn của
cầu ít hơn so với hàng hoá tiêu dùng cá nhân. Trong cơ cấu vật tư thì nhóm
nguyên liệu chính có cầu đàn hồi hơn so với vật liệu phụ. Quá trình đảm bảo vật
tư kỹ thuật là quá trình do sản xuất, công nghệ quyết định chứ không phải do
thói quen và người tiêu dùng quyết định.
Khái niệm nhu cầu vật tư là một khái niệm có nội dung bao hàm rộng lớn. Ở
đây cầu vật tư là cầu vật tư có khả năng thanh toán, nó không chỉ phụ thuộc vào
khả năng tài chính, giá cả, cung hàng hoá và điều kiện tín dụng. Nhu cầu vật tư
kỹ thuật mang tính khái quát, phản ánh nhu cầu sản xuất và loại vật tư nhất định.
a.2. Những đặc trưng cơ bản của vật tư.
•Phân loại vật tư
Ở doanh nghiệp trong quá trình sản xuất sử dụng nhiều loại vật tư khác nhau
các loại vật tư này khác nhau về hình dáng, kích thước, đặc điểm cũng như giá
trị: Vì vây để quản lý và sử dụng vật tư từ một cách có hiệu quả cần thiết phải
tiến hành phân loại chúng.
* Các tiêu thức phân loại
+ Theo hình thức biểu hiện của vật tư trong quá trình sản xuất chia vật tư
thành hai nhóm:
Những vật tư với tư cách là đối tượng lao động: Nguyên vật liệu, có
đặc điểm sử dụng một lần trong quá trình sản xuất và giá trị của chúng được
b.1. Kết cấu nhu cầu vật tư
GV hướng dẫn: Ths. Ngô Thị Mỹ Hạnh -
Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân - SV thực hiện: Nguyễn Thị Hường
Trong doanh nghiệp, nhu cầu vật tư được biểu hiện toàn bộ nhu cầu vật tư
của doanh nghiệp trong kỳ kế hoạch để đảm bảo thực hiện các nghiệp vụ sản
xuất kinh doanh. Kết cấu của nhu cầu vật tư được thể hiện bằng mối liên hệ giữa
mỗi loại nhu cầu với toàn bộ nhu cầu vật tư trong doanh nghiệp và được thể hiện
qua sơ đồ sau:
Hình 2: Kết cấu nhu cầu vật tư ở doanh nghiệp
GV hướng dẫn: Ths. Ngô Thị Mỹ Hạnh -
Tổng nhu
cầu vật tư
Nhu cầu vật tư
cho văn phòng
Nhu cầu vật tư
cho sản xuất
Nhu cầu vật tư cho
hoạt động khác
Nhu cầu vật tư
cho văn Px phụ
choPhPPPpchín
h
Nhu cầu vật tư
cho văn Px chính
Nhu cầu vật tư
cho sản phẩm A
Nhu cầu vật tư
cho sản phẩm
B
Nhu cầu vật tư